Phòng, chống “Diễn biến hòa bình”

Phát huy dân chủ đại diện trong bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp

Trong quá trình tiến hành các công tác tiến tới cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2016-2021 đã xuất hiện một số luồng quan điểm cho rằng, cuộc bầu cử chỉ là hình thức, không mang tính đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân. 

Báo điện tử CAND đăng bài viết sau để bạn đọc hiểu rõ hơn tính chất cuộc bầu cử, từ đó có nhận thức đúng đắn, phản bác những quan điểm sai lệch nói trên.

Quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân được xác định ngày càng đầy đủ hơn. Hiến pháp năm 2013 và hệ thống pháp luật Việt Nam khẳng định rõ các quyền con người, quyền công dân về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội được công nhận, tôn trọng, bảo vệ, bảo đảm theo Hiến pháp và pháp luật; gắn quyền công dân với nghĩa vụ và trách nhiệm đối với xã hội. 

Ý thức về quyền và nghĩa vụ công dân, năng lực làm chủ, tham gia quản lý xã hội của nhân dân, ý thức về dân chủ trong xã hội được nâng lên. Việc thực hiện các quy chế dân chủ ở cơ sở và Pháp lệnh thực hiện dân chủ ở xã, phường, thị trấn (năm 2007) có bước tiến bộ nhất định. 

Cử tri dân tộc thiểu số đi bỏ phiếu bầu Quốc hội khóa XIII và HĐND các cấp. Ảnh: TL
Cử tri dân tộc thiểu số đi bỏ phiếu bầu Quốc hội khóa XIII và HĐND các cấp. Ảnh: TL

Quyền làm chủ của nhân dân được phát huy tốt hơn trong các lĩnh vực của đời sống xã hội bằng dân chủ trực tiếp và dân chủ đại diện, cơ bản trong lĩnh vực chính trị và kinh tế. Nhiều cấp ủy Đảng, chính quyền đã lắng nghe, tăng cường tiếp xúc, đối thoại với nhân dân, tôn trọng các loại ý kiến khác nhau của nhân dân.

Tuy nhiên, trong các Văn kiện trình Đại hội XII của Đảng cũng nhận định rằng nhận thức về dân chủ trong một bộ phận cán bộ, đảng viên và nhân dân còn hạn chế; tình trạng tách rời, thậm chí đối lập giữa dân chủ và kỷ cương pháp luật trong xây dựng và thực hiện dân chủ còn diễn ra ở nhiều nơi.

Quyền làm chủ của nhân dân trên nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội còn bị vi phạm; việc thực hiện dân chủ còn bị hạn chế hoặc mang tính hình thức; thậm chí có tình trạng lợi dụng dân chủ để gây chia rẽ, làm mất đoàn kết nội bộ, gây rối, ảnh hưởng đến an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội…

Ở nước ta, dân chủ đại diện thể hiện ở quyền của công dân được bầu chọn ba loại đại biểu:

- Đại biểu địa phương - trưởng thôn ở vùng nông thôn và tổ trưởng dân phố ở vùng đô thị - các chức danh này bắt đầu được bầu từ năm 1998 là thời điểm mà bầu cử địa phương được đẩy mạnh thông qua việc ban hành chính sách của Đảng, các Nghị định của Chính phủ, sau đó là Pháp lệnh thực hiện dân chủ ở cơ sở của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

- Công dân bầu các uỷ viên của HĐND ở các cấp hành chính tỉnh, huyện, xã theo chu kỳ 5 năm một lần.

- Công dân trực tiếp bầu chọn các đại biểu tham gia Quốc hội, cũng 5 năm một lần.

Như vậy, dân chủ đại diện - Representative Democracy (hay dân chủ gián tiếp - Indirect Democracy) - là hình thức tham gia quản lý nhà nước thông qua các đại diện được bầu cử. Dân chủ đại diện thể hiện thông qua các cuộc bầu cử định kỳ để lựa chọn các đại biểu thay mặt cho cử tri trong việc thực hiện các chức năng hoạch định chính sách, quản lý nhà nước và xã hội. Do đó, cần thực hiện đầy đủ quyền đề cử, ứng cử và bầu cử của người dân trong việc lựa chọn đại diện để hành động vì lợi ích của mình. 

Việc lựa chọn được thể chế hóa và thực hiện bằng các cuộc bầu cử được tiến hành định kỳ dưới hình thức bỏ phiếu kín, và tất cả mọi công dân trưởng thành đều có quyền bầu cử. Thông qua các quá trình đó, bảo đảm để người dân tham gia ở tất cả các khâu của quá trình đưa ra những quyết định liên quan đến lợi ích, cuộc sống của họ, từ nêu sáng kiến, tham gia thảo luận, tranh luận đến giám sát quá trình thực hiện một cách minh bạch. Cũng qua đó, có thể làm giảm thiểu tối đa tình trạng xuyên tạc và nhiễu thông tin bởi các trang mạng hay tin đồn thất thiệt.

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2016-2021 đang đến gần. Đây là cơ hội để nhân dân thực hiện quyền làm chủ của mình thông qua việc lựa chọn, bầu ra những người tiêu biểu. Đây cũng là dịp để tiếp tục xây dựng, củng cố và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân, nền dân chủ XHCN. 

Việc lựa chọn, bầu ra những người tiêu biểu về đức, tài, xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân trong Quốc hội và HĐND các cấp nhiệm kỳ mới được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân. 

Trong quá trình tổ chức bầu cử, việc lựa chọn, giới thiệu người ứng cử và việc tự ứng cử đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND, cũng như việc tổ chức hiệp thương giới thiệu người ra ứng cử đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND các cấp bảo đảm theo đúng quy định của Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND và hướng dẫn của các cơ quan Trung ương có thẩm quyền chính là thiết thực phát huy nền dân chủ đại diện, quyền làm chủ của nhân dân trong công tác bầu cử; bảo đảm các điều kiện thuận lợi để mọi công dân thực hiện đầy đủ quyền ứng cử, bầu cử theo quy định của pháp luật.

Nhà nước ta được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật, quản lý xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật, thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ. Dân chủ đại diện là cơ chế hình thành nên các cơ quan quyền lực nhà nước từ trung ương đến địa phương. Phân định rõ vai trò và hoàn thiện cơ chế giải quyết tốt mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường là điều kiện pháp lý nền tảng cho việc thực hiện và phát huy dân chủ đại diện và dân chủ XHCN ở nước ta.

Theo ThS. Lê Thị Phượng (Học viện Chính trị khu vực I)

Các tin khác

Lại giở trò “hội luận”, “bàn tròn” đánh tráo bản chất, ý nghĩa lịch sử ngày 30/4/1975

Lại giở trò “hội luận”, “bàn tròn” đánh tráo bản chất, ý nghĩa lịch sử ngày 30/4/1975

Đến hẹn lại tái diễn, cứ dịp tháng tư, các cá nhân, tổ chức phản động ở nước ngoài cùng số cơ hội chính trị trong nước tái diễn trò hề, tung ra luận điệu xuyên tạc cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc ta, phủ nhận sự thật lịch sử, phủ nhận sự hy sinh của biết bao chiến sĩ, đồng bào vì nền độc lập dân tộc, thống nhất giang sơn.

Vụ án CSGT quay đầu xe sau tai nạn và bài học “đọc chậm” hôm nay

Vụ án CSGT quay đầu xe sau tai nạn và bài học “đọc chậm” hôm nay

Từ vụ tai nạn giao thông khiến một nam sinh ở Đắk Lắk tử vong sau tai nạn, tôi băn khoăn, giá như người CSGT đó nán lại để biết mình phải làm gì, phải hành động thế nào thay cho quay đầu xe bỏ đi thì sự việc đã không diễn biến như hôm nay. Và bài học chung cho mỗi người cũng chính là để mỗi cán bộ, chiến sĩ làm tốt hơn vai trò, trách nhiệm của mình, để giữ gìn uy tín, danh dự màu áo mình đang mặc, quân hàm mình đang đeo, chí khí mình đã nguyện bước và kiên trì theo đuổi.

Chấn hưng đạo đức xã hội gắn với đấu tranh phản bác thông tin sai trái, thù địch trong giai đoạn mới

Chấn hưng đạo đức xã hội gắn với đấu tranh phản bác thông tin sai trái, thù địch trong giai đoạn mới

Trong tiến trình phát triển của bất kỳ quốc gia nào, đạo đức luôn giữ vai trò nền tảng, là “trụ cột tinh thần” bảo đảm cho sự ổn định và bền vững của xã hội. Một xã hội có thể đạt được những thành tựu vượt bậc về kinh tế, khoa học - công nghệ nhưng nếu đạo đức suy thoái, các chuẩn mực giá trị bị xói mòn thì sự phát triển ấy khó có thể lâu dài.

Khi quản lý bằng mệnh lệnh, cảm hoá bằng tình người

Khi quản lý bằng mệnh lệnh, cảm hoá bằng tình người

Có những sự chuyển biến khó có thể đong đếm bằng thời gian, mà bằng sự thay đổi trong tư tưởng, ánh mắt, lời nói và cả hành động. Đến thực tế tại trại giam Vĩnh Quang một ngày tháng 4 oi ả, điều khiến chúng tôi đặc biệt chú ý không phải là những lớp cửa sắt kiểm soát nghiêm ngặt hay những bờ tường thép gai kiên cố mà là hình ảnh những phạm nhân người Việt thao tác trên máy may một cách thuần thục, hay những phạm nhân nước ngoài nói tiếng Việt rất sõi, gọi các cán bộ quản giáo bằng thầy và rưng rưng khi nói lời cảm ơn.

Đừng ảo tưởng bởi trò xảo trá, tung hô ngược

Đừng ảo tưởng bởi trò xảo trá, tung hô ngược

Chuyện những đối tượng có hành vi phản dân, hại nước, bị cơ quan tiến hành tố tụng bắt, điều tra, xét xử nhưng lại được tung hô như “người hùng”, “thần tượng” vốn là chiêu bài quen thuộc của các thế lực xấu.

Cảnh giác luận điệu xuyên tạc trên không gian mạng về Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV

Cảnh giác luận điệu xuyên tạc trên không gian mạng về Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV

Hội nghị lần thứ 2 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV diễn ra trong bối cảnh cả nước vừa tổ chức thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031. Hội nghị có ý nghĩa kiến tạo nền móng chiến lược cho cả nhiệm kỳ 2026-2031. Tuy nhiên, trên không gian mạng, các thế lực thù địch, phản động đẩy mạnh xuyên tạc rằng hội nghị không có dân chủ hoặc chỉ là dân chủ hình thức, hội nghị “áp đặt”, phân chia, tranh giành quyền lực giữa các “nhóm lợi ích” và giữa “nhóm lợi ích này” với “nhóm lợi ích khác”…

Luận điệu lợi dụng bất ổn an ninh năng lượng toàn cầu để xuyên tạc hoạt động đối ngoại của Việt Nam

Luận điệu lợi dụng bất ổn an ninh năng lượng toàn cầu để xuyên tạc hoạt động đối ngoại của Việt Nam

Trong bối cảnh tình hình thế giới có nhiều biến động phức tạp, đặc biệt là những bất ổn liên quan đến an ninh năng lượng toàn cầu, vừa qua, chuyến thăm chính thức tới Liên bang Nga của Thủ tướng Phạm Minh Chính mang ý nghĩa hết sức quan trọng cả về chính trị, kinh tế và chiến lược lâu dài. Cùng với đó, lãnh đạo Đảng, Nhà nước ta làm việc với nhiều đối tác như Nhật Bản, UAE, Qatar… nhằm trao đổi, hợp tác đảm bảo nguồn cung năng lượng trong bối cảnh xung đột căng thẳng tại Trung Đông.

Nhận diện những thủ đoạn, luận điệu xuyên tạc cũ rích trong giai đoạn mới

Nhận diện những thủ đoạn, luận điệu xuyên tạc cũ rích trong giai đoạn mới

Hội nghị Trung ương 2, khóa XIV của Đảng là sự kiện chính trị quan trọng, có ý nghĩa sâu sắc trong việc cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội XIV, định hướng phát triển đất nước trong giai đoạn mới. Những nội dung được thảo luận, quyết nghị tại hội nghị không chỉ thể hiện tầm nhìn chiến lược của Đảng mà còn phản ánh quyết tâm chính trị cao trong việc tiếp tục đẩy mạnh công cuộc đổi mới toàn diện, xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, các thế lực thù địch, phản động và phần tử cơ hội chính trị ra xuyên tạc, chống phá cần nhận diện và kiên quyết đấu tranh, phản bác.

Nâng cao sức đề kháng cho Gen Z, ngăn chặn hoạt động phá hoại tư tưởng

Nâng cao sức đề kháng cho Gen Z, ngăn chặn hoạt động phá hoại tư tưởng

Thời gian qua, lợi dụng các cuộc biểu tình của giới trẻ (hay còn gọi là thế hệ Gen Z) ở một số quốc gia Trung Đông, Nam Á và Đông Nam Á, các thế lực thù địch, các tổ chức phản động lưu vong, số đối tượng chống đối đã triệt để sử dụng mạng xã hội để đăng tải nhiều bài viết, hình ảnh, clip nhằm kích động tư tưởng cực đoan, kêu gọi biểu tình, bạo loạn, “cách mạng màu” trong giới trẻ ở Việt Nam.

Việt Nam sẵn sàng cơ chế trao đổi với Hoa Kỳ về thực thi quyền tự do tôn giáo

Việt Nam sẵn sàng cơ chế trao đổi với Hoa Kỳ về thực thi quyền tự do tôn giáo

Vừa qua, Ủy ban tự do tôn giáo quốc tế Hoa Kỳ (USCIRF) đã công bố bản “Báo cáo thường niên về tình trạng tự do tôn giáo trên thế giới năm 2025”. Theo báo cáo, Việt Nam vẫn tiếp tục bị đưa vào “Danh sách các nước cần chú ý theo dõi về tự do tôn giáo - SWL”, đồng thời khuyến nghị Bộ Ngoại giao Mỹ đưa Việt Nam vào cái gọi là “Danh sách các quốc gia cần quan tâm đặc biệt về tự do tôn giáo – CPC”.

Thành công cuộc bầu cử bác bỏ những thủ đoạn bôi nhọ trơ trẽn

Thành công cuộc bầu cử bác bỏ những thủ đoạn bôi nhọ trơ trẽn

Chiều 21/3, Hội đồng Bầu cử quốc gia đã họp báo công bố Nghị quyết về kết quả bầu cử và danh sách những người trúng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI. “Kết quả tốt đẹp của cuộc bầu cử là minh chứng sinh động về sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, về năng lực lãnh đạo của Đảng và hiệu quả hoạt động của cả hệ thống chính trị; đồng thời qua đó cũng khẳng định niềm tin vững chắc của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước” - Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh khẳng định. Thành công của cuộc bầu cử là minh chứng trực tiếp, sinh động phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, lật tẩy những thủ đoạn cố tình xuyên tạc, bôi nhọ của các thế lực xấu.

Không ngừng bổ sung lý luận về đường lối đổi mới, củng cố cơ sở khoa học phản bác quan điểm sai trái, thù địch

Không ngừng bổ sung lý luận về đường lối đổi mới, củng cố cơ sở khoa học phản bác quan điểm sai trái, thù địch

Lý luận về đường lối đổi mới của Đảng được hình thành từ thực tiễn đất nước vào những năm 80 của thế kỷ XX và tiếp tục được bổ sung, phát triển phù hợp với từng giai đoạn cách mạng, đáp ứng yêu cầu của thực tiễn. Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV nêu rõ, sau 40 năm đổi mới, đất nước ta đã đạt những thành tựu to lớn, toàn diện, có ý nghĩa lịch sử, không ngừng cải thiện đời sống, nâng cao hạnh phúc của nhân dân, nâng tầm uy tín, vị thế đất nước trên trường quốc tế. Sự thành công đó đã minh chứng đường lối đổi mới hoàn toàn đúng đắn của Đảng ta, do đó cần phải được bổ sung vào nền tảng tư tưởng của Đảng, không chỉ làm phong phú nền tảng lý luận của Đảng mà còn là cơ sở đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, xuyên tạc, phủ nhận thành tựu công cuộc đổi mới, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng ta.

Việt Nam kiên quyết bác bỏ đánh giá về tự do tôn giáo của USCIRP

Việt Nam kiên quyết bác bỏ đánh giá về tự do tôn giáo của USCIRP

Trong buổi họp báo thường kỳ Bộ Ngoại giao diễn ra chiều 19/3 tại Hà Nội, Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng đã thông tin về nhiều vấn đề được dư luận quan tâm như việc Ủy ban Tự do Tôn giáo Quốc tế Mỹ (USCIRP) đưa Việt Nam vào danh sách quan tâm đặc biệt về tự do tôn giáo hay Mỹ khởi động điều tra thương mại về tình trạng dư thừa năng lực sản xuất công nghiệp trong đó có Việt Nam.

Mưu đồ lợi dụng tình hình chiến sự tại Iran để kích động chống phá

Mưu đồ lợi dụng tình hình chiến sự tại Iran để kích động chống phá

Những diễn biến căng thẳng hiện nay tại Iran thu hút sự chú ý của cộng đồng quốc tế. Các cuộc tấn công quân sự, những tuyên bố cứng rắn giữa các quốc gia liên quan cùng nguy cơ leo thang xung đột đã làm gia tăng lo ngại về an ninh, chính trị khu vực và quốc tế, có những tác động sâu sắc tới kinh tế toàn cầu.