Nóng vấn đề hậu kiểm đối với các sản phẩm của hệ thống Mailisa

Chiều 6/12, Văn phòng Chính phủ đã tổ chức họp báo thường kỳ tháng 11 và 11 tháng năm 2025. Bộ trưởng Trần Văn Sơn, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ, Người phát ngôn của Chính phủ chủ trì họp báo. Dự phiên họp báo có đại diện các bộ, ngành chức năng. Bộ trưởng Trần Văn Sơn đã thông báo kết quả phiên họp thường kỳ Chính phủ do Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì vào sáng cùng ngày. Tại cuộc họp, thu hút sự quan tâm của các cơ quan báo chí là vấn đề hỗ trợ các địa phương bị thiệt hại do bão, lũ và việc hậu kiểm đối với các sản phẩm của hệ thống Mailisa, có hay không việc buông lỏng quản lý của các cơ quan chức năng?

Nhiều hỗ trợ cho các địa phương, bà con bị thiệt hại do bão, lũ

Trả lời câu hỏi về việc hỗ trợ bà con bị thiệt hại sau bão, lũ vừa qua, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cho biết, từ đầu năm đến nay, thiệt hại do thiên tai đã làm 419 người chết, ước tính thiệt hại 97 nghìn tỷ đồng.  

Hiện nay, chúng ta có Nghị định 09/2025/NĐ-CP và Nghị quyết 380/NQ-CP của Chính phủ về chính sách "giảm vay" (giảm lãi suất 2%).  Về kết quả, các quốc gia và tổ chức quốc tế đã viện trợ vật tư, tiền, trang thiết bị trị giá trên 21 triệu đô la. Các doanh nghiệp và đoàn thể cũng đã vào cuộc, hỗ trợ các tỉnh trong lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản, nông nghiệp với kinh phí khoảng trên 50 tỷ đồng, cung cấp giống cây trồng, hóa chất, vaccine, giống vật nuôi. Riêng thủy sản là gần 1 tỷ con giống. “Chúng tôi đã chỉ đạo các tỉnh đẩy mạnh sản xuất giống để cung ứng ra thị trường” – Thứ trưởng Trần Đức Tiến nêu và cho biết thêm, mặc dù trong điều kiện quốc tế và trong nước có nhiều khó khăn, thách thức, nhưng ngành nông nghiệp vẫn đạt được những thành tích rất tích cực. Với tinh thần quyết liệt chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, các tỉnh có tốc độ tăng trưởng và không bị ảnh hưởng sẽ duy trì và tăng tốc hơn. Cộng với việc phục hồi sớm và hiệu quả bằng cơ chế chính sách, hỗ trợ, chúng ta có thể lấy năm 2025 làm tiền đề cho năm 2026 và những năm tiếp theo.

Nói thêm về công tác hỗ trợ các địa phương bị bão, lũ, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã có nhiều chỉ đạo thông qua các nghị quyết của Chính phủ, cùng các chỉ đạo trực tiếp của Thủ tướng đối với các bộ, ngành Trung ương, các địa phương và toàn bộ hệ thống chính trị nhằm triển khai các giải pháp khắc phục hậu quả thiên tai, bão lũ. Ở cấp độ Trung ương, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định xuất ngân sách Trung ương năm 2025 với tổng số tiền trên 6,8 nghìn tỷ đồng để hỗ trợ các địa phương bị thiệt hại, nhằm bảo đảm nguồn kinh phí khẩn cấp đáp ứng các yêu cầu trong công tác khắc phục hậu quả thiên tai, bão lũ.

Về các chính sách liên quan đến thuế phí và chính sách hỗ trợ cho những tổ chức, doanh nghiệp, người dân bị ảnh hưởng do thiên tai bất khả kháng như bão lũ sẽ được xem xét và cho giãn thuế và gia hạn thời gian nộp thuế. Bên cạnh đó, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp cũng có quy định là doanh nghiệp được tính chi phí thiệt hại bất khả kháng do thiên tai bão lũ vào chi phí hợp lý, hợp lệ của doanh nghiệp; cá nhân bị thiệt hại cũngđược xem xét để tính giảm trừ. Luật Thuế tài nguyên cũng có quy định đối với những trường hợp tai nạn hoặc thiên tai bất ngờ, được xem xét miễn và giảm thuế... Bộ Tài chính cũng chủ động có những hướng dẫn rất cụ thể cho địa phương, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân ở trên địa bàn để hiểu và nắm rõ các quy định đó để có thể được hưởng các chính sách hỗ trợ của Nhà nước đối với thuế phí và chính sách hỗ trợ khắc phục hậu quả của thiên tai. 

 Phó Thống đốc Ngân hàng nhà nước (NHNN) Phạm Thanh Hà cũng cho biết, các cơn bão và mưa lũ sau bão từ tháng 7/2025 đến nay gây ảnh hưởng tới khoảng 250 nghìn khách hàng với dư nợ gần 60 nghìn tỷ đồng. NHNN đã có 5 chỉ đạo các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài và NHNN chi nhánh tại Khu vực có địa phương bị ảnh hưởng bởi bão lũ, khẩn trương trương rà soát, đánh giá tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh, khả năng trả nợ của khách hàng vay vốn để kịp thời áp dụng biện pháp hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn cho khách hàng. Từ đó, đã cơ cấu lại thời hạn trả nợ cho nhiều khách hàng; giảm lãi suất từ 0,5%-2%/năm trong 3-6 tháng cho gần 24 nghìn khách hàng với dư nợ khoảng 14 nghìn tỷ đồng; triển khai các chương trình cho vay khôi phục sản xuất kinh doanh sau bão với lãi suất ưu đãi quy mô khoảng 70 nghìn tỷ đồng. Đến nay, các tổ chức tín dụng đã giải ngân cho vay gần 1,5 nghìn tỷ đồng cho khoảng 6,5 nghìn khách hàng; trong đó đối với ngành nông, lâm, thủy sản, các TCTD đã giải ngân cho vay khoảng 600 tỷ đồng cho khoảng 4 nghìn khách hàng. Riêng đối với Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) (Ngân hàng đang triển khai các chương trình tín dụng chính sách đối với người nghèo và các đối tượng chính sách), trên cơ sở đề xuất của NHCSXH, ngày 4/12/2025, Thủ tướng Chính phủ đã ký ban hành Quyết định 2654/QĐ-TTg trong đó quy định giảm lãi suất cho vay 2%/năm trong 3 tháng (từ tháng 10 đến tháng 12/2025) đối với khoảng 3 triệu khách hàng bị ảnh hưởng do bão, lũ tại 22 tỉnh/thành phố với số tiền lãi hỗ trợ khách hàng dự kiến hơn 1,1 nghìn tỷ đồng. 

Đối với cơn bão số 13 gây thiệt hại tại 4 địa phương: Gia Lai, Đắk Lắk, Lâm Đồng, Khánh Hòa, NHCSXH đang khẩn trương hoàn thiện thủ tục để tiếp tục trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định giảm 2%/năm lãi suất cho vay trong 3 tháng (từ tháng 10 đến tháng 12/2025) dự kiến áp dụng với khoảng gần 1 triệu khách hàng bị ảnh hưởng sau bão số 13 tại 4 địa phương trên, với số tiền lãi hỗ trợ khách hàng dự kiến khoảng gần 300 tỷ đồng.

Giám sát, hậu kiểm sản phẩm được lưu hành trên thị trường

Liên quan đến vụ án tại thẩm mỹ viện Mailisa, trả lời câu hỏi về có hay không lỗ hổng trong công tác quản lý, giám sát và hậu kiểm sản phẩm được lưu hành và sử dụng trên thị trường, dẫn đến việc các sản phẩm không đạt tiêu chuẩn lưu hành trong một thời gian dài mà không bị phát hiện, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà cho biết, về lý do thu hồi và đình chỉ lưu hành mỹ phẩm của Công ty MK Skincare (hệ thống Mailisa), Bộ căn cứ vào Nghị định số 117/2020/NĐ-CP ngày 28/9/2020 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế và Thông tư số 06/2021/TT-BYT ngày 02/6/2021 của Bộ Y tế quy định về quản lý mỹ phẩm. Trong hai quy định này, có yêu cầu công ty phải có hồ sơ thông tin sản phẩm. Tuy nhiên, qua kiểm tra, công ty không xuất trình được hồ sơ thông tin sản phẩm.

“Chính vì vậy, chúng tôi đã tiến hành thu hồi. Song song với đó, chúng tôi đã phối hợp với Bộ Công Thương, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch yêu cầu các đơn vị ngừng kinh doanh các sản phẩm bị đình chỉ, thu hồi và không bán trên các nền tảng mạng” – Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế nêu và cho biết thêm, hiện nay đang quản lý mỹ phẩm theo Hiệp định về Hệ thống hài hòa ASEAN trong quản lý mỹ phẩm, Nghị định số 93/2016/NĐ-CP ngày 01/7/2016 quy định về điều kiện sản xuất mỹ phẩm, Thông tư số 06/2021/TT-BYT về quản lý mỹ phẩm và các văn bản pháp luật về thanh tra, kiểm tra chuyên ngành. Theo đó, việc quản lý mỹ phẩm theo cơ chế doanh nghiệp công bố sản phẩm, cơ quan chức năng kiểm tra hậu kiểm. 

Cụ thể, doanh nghiệp thông báo với cơ quan nhà nước để được đưa sản phẩm ra thị trường và phải chịu trách nhiệm về các nội dung kê khai, tính an toàn, hiệu quả và chất lượng sản phẩm khi đưa ra lưu thông. Các cơ quan chức năng kiểm tra việc tuân thủ của doanh nghiệp sau khi công bố, thông qua quản lý rủi ro, kiểm tra xác suất, và ưu tiên kiểm tra đối với các doanh nghiệp, sản phẩm có nhiều nguy cơ. Hiện nay, chúng ta đang quản lý mỹ phẩm theo cơ chế này.

Về có kẽ hở trong quản lý hậu kiểm mỹ phẩm hay không, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế cho rằng, cơ chế quản lý hiện nay là doanh nghiệp công bố sản phẩm, cơ quan chức năng kiểm tra hậu kiểm theo đúng quy định tại Hiệp định Mỹ phẩm ASEAN mà Việt Nam là thành viên tham gia ký kết, cơ chế này cũng tương tự như quy định quản lý mỹ phẩm của châu Âu và nhiều nước phát triển. Cơ chế này tạo điều kiện hội nhập quốc tế, giúp doanh nghiệp tuân thủ và kinh doanh chính thức, đưa các sản phẩm chất lượng phục vụ người dân. Việc thanh tra, kiểm tra chuyên ngành đối với mỹ phẩm không chỉ có Bộ Y tế mà còn có các bộ, ngành, địa phương khác như Công Thương, Tài chính, Ban Chỉ đạo 389, và các tỉnh, thành phố…

Tuy nhiên, Thứ trưởng Bộ Y tế không trả lời là có lỗ hổng trong việc hậu kiểm các sản phẩm của Công ty MKSkincare hay không, cũng không trả lời đã bao giờ kiểm tra hậu kiểm đối với công ty này chưa.