Nỗi niềm... clip

Trước tiên phải nói ngay rằng, chuyện bác sĩ hành bệnh nhân, nhận phong bì, tiêu cực trong quá trình khám chữa bệnh v.v... là có, khiến người dân bức xúc, thậm chí là phẫn nộ. Mẹ tôi hồi 80 tuổi từng bị gãy chân trên đường từ Huế ra Bắc thăm bà con, đưa vào một bệnh viện tỉnh có người nhà là bác sĩ và cũng có phong bì nữa, khi về Huế kiểm tra lại thì 2 khúc xương chân chìa ra 2 nơi, phải đập ra bó lại.

Nhưng mặt nào đó, việc bệnh nhân và người nhà bệnh nhân "tinh tướng" cũng lại là những điều rất buồn cười, dễ gây ức chế cho đội ngũ y bác sĩ. Nặng thì tát tai đá đít bác sĩ, thậm chí đến một chủ tịch phường lớn ở thành phố Vinh, Nghệ An còn vác ghế định... "ngồi" bác sĩ nữa.

Còn cảnh tượng hay xảy ra là như thế này, khi đưa bệnh nhân vào, người nhà bệnh nhân thường... chỉ huy bác sĩ, ví dụ: Chụp phim chưa, phải chụp MRI chứ? Siêu âm ngay, siêu âm màu mới bảo đảm. Bác sĩ Q đâu, sao không gọi bác sĩ Q (trong khi bác sĩ A đang khám cho bệnh nhân), chuyển sang bệnh viện B thôi, ở đây  kém lắm, không chữa được đâu, v.v. và v.v..., cứ oang oang ngay lúc bác sĩ đang cấp cứu cho người nhà mình.

Tôi cho đấy là một dạng bạo hành bác sĩ.

Bây giờ còn nạn bạo hành bằng... clip và ảnh.

Kết nối Bi kịch của con người thời Internet. Ai dắt mũi ai? - Biếm họa của AREND
Kết nối Bi kịch của con người thời Internet. Ai dắt mũi ai? - Biếm họa của AREND

Nhớ năm kia năm kìa, một bác sĩ khi khám bệnh, vô tình đặt một chân lên giường bệnh nhân, lọt vào một tấm ảnh, và thế là gạch đá tơi bời.

Mới nhất, một bác sĩ Viện Mắt cũng thành "diễn viên" bất đắc dĩ khi lọt vào một clip.

Dù rất dị ứng với những loại clip như thế, nhưng tôi đã rất chịu khó ngồi xem hết clip này. Và thấy là rất... dở khóc dở cười. Hai vợ chồng đưa con từ tỉnh lên Viện Mắt khám. Vợ đưa con vào khám xong ra bảo chồng là bác sĩ chỉ dùng tay vạch mắt ra xem chứ chả máy móc gì? Thế là chồng vào chất vấn bác sĩ như... hỏi cung tội phạm, rằng tại sao có máy móc mà không dùng để khám cho con anh ta, lại chỉ dùng tay vạch vạch ra. Bác sĩ đã giải thích rằng, một là bệnh con anh ta là cận thị, phải uống thuốc rồi năm hôm sau đến khám lại, thứ 2 là nếu không đồng ý thì chị cho hội chẩn, chứ cận thì không cần máy móc gì (thực ra các điều dưỡng đã thực hiện các công đoạn kiểm tra, ở đây bác sĩ đóng vai trò kết luận). Clip tung lên mạng thì nảy ra vấn đề thứ 2, khi trao đổi với người nhà bệnh nhân, bác sĩ đã... co chân lên ghế.

Tôi cũng là người rất dị ứng với những người ngồi co chân lên ghế, đấy nó như là tàn dư của thói quen ngồi phản, ngồi ghế thấp trên nền nhà tranh ngày xưa. Đi ăn sáng mà gặp bác nào co chân, thậm chí cả 2 chân, ngồi xổm lên ghế để ăn, tôi rất ấm ức. Nhưng ấm ức để bụng chứ làm gì nhau, bởi có ai cấm được ngồi như thế đâu. Nó là thói quen, không thuộc hành vi cấm, mà là khía cạnh văn hóa, thái độ lịch sự ở chỗ đông người. Rõ ràng ở đây, vị bác sĩ đã không lịch sự khi tiếp chuyện người nhà bệnh nhân. Có thể là thói quen của chị ấy, cũng có thể là do mệt mỏi quá (bệnh viện Việt Nam quá tải thì ai cũng biết), nhưng để đề nghị kỷ luật vì hành vi ấy thì hình như là, nó chưa được thỏa đáng.

Ở đây, người nhà cháu bé, khi cố tình quay clip rồi tung lên mạng, rõ ràng là đã làm một việc không đàng hoàng. Bởi tôi thấy chị bác sĩ đã giải thích khá rõ, nhưng gia đình, có thể là cố chấp, hoặc là sính máy móc như ta từng sính hàng ngoại, cương quyết phải khám cho cháu bằng máy. Và đã làm cái việc chả tử tế gì là quay trộm rồi tung lên mạng.

Phía ngành, có lẽ do bị "áp lực" nên đã đình chỉ bác sĩ để viết tường trình. Thực ra việc cho một ai đó nghỉ việc chuyên môn chỉ để tập trung giải trình một việc gì đó nó cũng bình thường. Nhưng cái không bình thường là người ta đã hiểu đấy là một hình thức kỷ luật, và dùng nó để hạ nhiệt, như một cách... hy sinh.

Mặt khác, rất nhiều người, có cả báo chí, ngay lập tức đã chia sẻ clip, coi đấy như một bằng chứng của... trọng tội; bao nhiêu "gạch đá", bao nhiêu rủa xả... đổ lên đầu vị bác sĩ chỉ còn 4 năm nữa là về hưu kia?

Không ai cho rằng việc ngồi co chân lên ghế là đẹp, là lịch sự, thậm chí là coi trọng người đối thoại. Nhưng nâng nó lên thành một hành vi đạo đức, thành một sự việc nghiêm trọng của y đức thì hình như cũng đã quá đà. Trong cuộc sống cần có sự thông cảm, tha thứ. Trong đời thế nào cũng có lúc chúng ta vô tình ho, không kịp lấy tay che miệng, thậm chí ho văng cả nước miếng, ta thấy, nhiều người thấy, nhưng phần lớn là... coi như không thấy, bởi ta hiểu đấy là hành vi không cố ý, hành vi nhất thời.

Ngành nào cũng quan trọng, cũng liên quan mật thiết đến đời sống con người, nhưng có vẻ 2 ngành Y tế và Giáo dục mật thiết hơn, nên được dư luận xã hội quan tâm  nhiều hơn. Song quan tâm không có nghĩa là nhất cử nhất động đều được... clip hóa, ảnh hóa mà không tôn trọng nghề nghiệp và cả đời sống người khác. Nghĩ cho cùng, tất cả chúng ta đều muốn xã hội, cuộc sống tốt hơn lên, nhưng cái cách có thể khác nhau. Và cái cách bêu riếu nhau bằng clip, bằng ảnh một cách lấy được, cố chấp, bằng mọi giá... nó hình như không nhân văn lắm...

Văn Công Hùng

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.