Mỹ rút quân khỏi Syria: Trong hư có thực…

Chiến lược của Mỹ ở Syria trong hơn một năm qua gợi cho người ta liên tưởng đến chiến lược của một tay chơi poker còn non tay đã từ chối đặt cược, không chịu hạ bài và khăng khăng chơi tiếp bất chấp những rủi ro sắp tới của cái mà rất có thể sẽ là ván bài cuối cùng.

Tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 7-10 về ý định rút quân Mỹ khỏi Syria không khác gì việc để lộ các quân bài của mình cho đối thủ. Tuy vậy, với các lực lượng còn ở lại để bảo vệ cơ sở hạ tầng dầu mỏ hoặc tiến hành các chiến dịch chống khủng bố, Washington vẫn lớn tiếng khẳng định rằng họ có thể điều khiển nhịp độ của cuộc chơi.

Việc ông chủ Nhà Trắng thừa nhận với người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Recep Erdogan ngày 7-10 rằng Mỹ sẽ không cản trở các chiến dịch quân sự nhằm thiết lập cái gọi là “vùng an toàn” ở khu vực biên giới Syria - Thổ Nhĩ Kỳ, gây bất lợi cho các Lực lượng dân chủ Syria (SDF) do người Kurd dẫn dắt, đã đẩy nhanh việc rút phần lớn các lực lượng Mỹ về phía Tây Iraq.

Nhưng rồi chỉ đến ngày 23-10, ông Trump một lần nữa lặp lại mô hình trì hoãn và sau đó đưa ra các tuyên bố mà không có kế hoạch quân sự nào hậu thuẫn. Khi đề xuất để lại một số lượng nhỏ binh lính Mỹ ở khu vực có dầu mỏ gần Deir az-Zour thuộc miền Đông Syria, sau đó gợi ý rằng người Kurd nên di dời đến khu vực mà cư dân phần lớn là người Arab này.

Một đoàn xe đưa lính Mỹ rút khỏi Đông Bắc Syria.
Một đoàn xe đưa lính Mỹ rút khỏi Đông Bắc Syria.

Các nhà hoạch định chính sách khác đã nhắc lại phương án này và đề xuất rằng các lực lượng Mỹ cũng sẽ ở lại đồn trú tại Al-Tanf phía Đông Nam Syria - quan trọng là để tiếp tục nhiệm vụ chống khủng bố của họ. Vấn đề càng phức tạp hơn nữa khi một số báo cáo chỉ ra rằng Mỹ có thể triển khai xe tăng - một cam kết mạnh mẽ hơn nhiều về việc cung cấp nhân sự và trang thiết bị - nhằm bảo vệ các mỏ dầu.

Các kế hoạch trên làm dấy lên các câu hỏi đan xen về chính sách, pháp lý và quân sự cần phải được xem xét kỹ lưỡng hơn nữa. Mỹ có các lợi ích chính đáng ở Syria, chính xác là trong việc chống lại mối đe dọa từ khả năng trỗi dậy của tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng, vốn đã được bổ sung lực lượng là các tù nhân vượt ngục sau khi Mỹ rút quân.

Tuy nhiên, với sự ra đi của các lực lượng Mỹ và những viễn cảnh không chắc chắn của đối tác chính của Mỹ trong các hoạt động chống khủng bố, không bên nào sẵn sàng lấp chỗ trống đó - kể cả Thổ Nhĩ Kỳ, chế độ của Tổng tống Assad và Nga, vốn thường tránh giao chiến với lực lượng IS.

Việc chấm dứt cuộc nội chiến, buộc chế độ của ông Assad phải chịu trách nhiệm về các tội ác của mình, xoa dịu nỗi đau của những người tị nạn và chống lại Iran là các mục tiêu bổ sung quan trọng - mặc dù đó là những mục tiêu mà ông Trump dường như không mấy quan tâm theo đuổi.

Mục tiêu tương đối hạn hẹp là đánh bại IS có thể phù hợp với cơ sở pháp lý cho sự hiện diện quân sự của Mỹ ở Syria nhưng ý nghĩ cho rằng các lực lượng Mỹ sẽ bảo vệ các mỏ dầu thì không. Việc Mỹ sẽ điều chỉnh nhiệm vụ của họ trong tình hình hiện nay nhằm bảo vệ các cơ sở hạ tầng dầu mỏ làm suy yếu thẩm quyền đạo đức và lý lẽ biện minh cho việc duy trì quân đội ở Syria.

Cũng khó có thể hình dung rằng mục tiêu chống khủng bố của việc bảo vệ cơ sở hạ tầng này là chính đáng, đặc biệt khi xét tới điệp khúc “chiếm lấy dầu mỏ” thể hiện sự tham lam của Washington.

Việc triển khai các đơn vị thiết giáp nhằm bảo vệ các giàn khoan dầu thậm chí còn kém tin cậy hơn khi xét tới mức chi phí lớn hơn khi duy trì lực lượng này. Cuối cùng, quan điểm cho rằng Mỹ sẽ cho binh lính ở lại để đảm bảo rằng họ có thể ngăn chặn IS và các lực lượng khác tiếp cận các mỏ dầu then chốt này như Bộ trưởng Quốc phòng Mark Esper đã nói hôm 22-10 cũng đồng nghĩa với việc lợi dụng lý do chống khủng bố để duy trì sự hiện diện quân sự ở Syria cho đến khi điều này là không thể.

Chừng nào không có một mối đe dọa rõ ràng sắp xảy ra từ các nhóm khủng bố đối với các mỏ dầu, thì logic này vẫn có thể giúp Mỹ chiếm giữ bất kỳ vùng lãnh thổ nào được cho là có thể bị IS đe dọa trong tương lai.

Mỹ có nhiều cơ hội để định hình chiều hướng của cuộc nội chiến Syria nhưng những lợi thế mà họ nắm giữ, ít nhất là tầm ảnh hưởng của họ trên thực địa, đang cạn dần. Việc Mỹ dựa dẫm vào các đòn phản công ngày càng giảm dần của một lực lượng mong manh ở vùng Đông Bắc Syria là trường hợp kinh điển cho câu “đại tài tiểu dụng”.

Giờ đây, khi bối cảnh đã thay đổi và ảnh hưởng của Mỹ ở Syria đã giảm đáng kể, các nhà hoạch định chính sách Mỹ cần phải tập trung vào những gì họ thực sự có thể làm để giải quyết hậu quả của một cuộc chiến đã bước sang năm thứ 9.

Điều này sẽ đòi hỏi phải sử dụng toàn bộ các sức mạnh không phải là nhỏ của Mỹ. Washington có thể vẫn có những động thái hướng tới thắng lợi lâu dài trước IS bằng cách tiếp tục truy lùng những kẻ khủng bố trên toàn cầu cùng các đồng minh của Mỹ, xoa dịu nỗi đau của những người tị nạn bên ngoài biên giới Syria, duy trì hợp tác an ninh với các lực lượng an ninh Iraq và kiên quyết thực hiện các cải cách có lợi cho người dân Iraq.

Mỹ có thể tiếp tục gây sức ép chính trị đối với Nga để ngăn nước này hỗ trợ chế độ Assad và yêu cầu Nga và Iran phải trả giá cho các hoạt động gây bất ổn của họ. Mỹ cần tìm cách trừng phạt Thổ Nhĩ Kỳ một cách thích đáng, đồng thời để ngỏ cơ hội cải thiện quan hệ khi nước này nhận thức được những thách thức của việc tự ý hành động tại Syria. Và Mỹ có thể chuyển hướng các nguồn lực quân sự của mình tới những nơi rõ ràng phục vụ cho lợi ích của Mỹ.

Liệu Mỹ có thể theo đuổi những mục tiêu này hay không, xét tới quy trình chính sách lộn xộn của Washington và thái độ hoài nghi của các đồng minh và đối tác về uy tín của nước này, vẫn là một câu hỏi còn bỏ ngỏ nhưng họ vẫn phải thử.

Quang Nguyễn

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.