"Mỗi người làm việc bằng hai" để vượt khó

Chủ trì hội nghị trực tuyến sơ kết, đánh giá, rút kinh nghiệm về công tác phòng, chống và khắc phục hậu quả bão số 3, ngày 28/9/2024, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã kêu gọi phát huy tinh thần "Mỗi người làm việc bằng hai".

Theo đó, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu những nơi không bị ảnh hưởng như miền Trung, Tây Nguyên, miền Nam làm bù lại cho những nơi tại miền Bắc bị ảnh hưởng, thiệt hại do bão lũ, phấn đấu tăng trưởng cao hơn, đạt kết quả phát triển kinh tế - xã hội cao hơn; cũng như khi miền Trung bị bão lũ thì miền Bắc, miền Nam làm bù cho miền Trung, trước đây khi miền Nam có chiến tranh thì tất cả vì miền Nam ruột thịt.

img9190-1725943907937809581563.jpg -0
Thủ tướng Phạm Minh Chính động viên bà con khắc phục hậu quả bão số 3.

Với tinh thần như vậy, Thủ tướng nhấn mạnh, dù bão số 3 gây ra rất nhiều thiệt hại và để lại nhiều khó khăn chồng chất, việc khắc phục hậu quả không phải là ngày một ngày hai, nhưng toàn Đảng, toàn quân, toàn dân "phải tiếp tục phấn đấu, nỗ lực hoàn thành các nhiệm vụ, mục tiêu của năm 2024, năm 2025 và của cả nhiệm kỳ".

Có thể thấy tinh thần "mỗi người làm việc bằng hai" được người đứng đầu Chính phủ đưa ra vào lúc này là một thông lệnh nhằm xốc lại tinh thần nỗ lực của quân dân cả nước, để không chỉ nhanh chóng khắc phục hậu quả do bão số 3 gây ra mà còn để vượt qua khó khăn, thách thức nhằm hoàn thành các chỉ tiêu, kế hoạch đã đặt ra, trước mắt là của năm 2024 khi đã bước vào chặng nước rút của những tháng cuối cùng; tiếp đó nữa là làm nền tảng cho năm 2025 - năm cuối cùng thực hiện các mục tiêu đã được Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng đặt ra cho giai đoạn 2021-2025.

Trong hành trình lịch sử xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, tinh thần "mỗi người làm việc bằng hai" và nhiều thông lệnh tương tự đã nhiều lần được đặt ra. Năm 1964, tại Hội nghị chính trị đặc biệt (còn được gọi là hội nghị "Diên Hồng" của thời kỳ mới), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có câu nói nổi tiếng "Mỗi người làm việc bằng hai, vì miền Nam ruột thịt".

Thông lệnh này lúc bấy giờ đã nhanh chóng lan tỏa khắp các địa phương ở miền Bắc, miền Trung; trong các cơ quan, trường học; từ nông thôn đến thành thị, miền xuôi đến miền ngược và thực sự trở thành lời hiệu triệu để cả miền Bắc hậu phương thi đua "Mỗi người làm việc bằng hai", tạo sức mạnh tổng lực "Tất cả cho tiền tuyến, tất cả để đánh thắng giặc Mỹ xâm lược".

Khi trả lời câu hỏi "Làm thế nào để thực hiện việc mỗi người làm việc bằng hai?", Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có bài viết đăng trên Báo Nhân dân số 3665, ngày 11/4/1964, với bút danh Chiến sĩ, giải thích rằng làm việc bằng hai không có nghĩa là kéo dài giờ lao động gấp đôi, mà "bất kỳ làm công việc gì đều phải nâng cao ý thức làm chủ và tinh thần trách nhiệm, có tinh thần cố gắng gấp bội, ra sức phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật nhằm mục đích làm được nhiều, nhanh, tốt, rẻ".

Những năm sau đó, tinh thần "mỗi người làm việc bằng hai" còn được nhìn thấy qua một loạt phong trào, với các khẩu hiệu hành động như "Cờ Ba nhất" trong quân đội; "Luyện tay nghề, thi thợ giỏi" ở các nhà máy, xí nghiệp; "Sóng Duyên Hải" trong sản xuất công nghiệp; "Gió Đại Phong" trong sản xuất nông nghiệp; "Trống Bắc Lý" trong giáo dục; "Thanh niên Ba sẵn sàng"; "Phụ nữ Ba đảm đang"...

Qua những phong trào như thế, thấy rõ tinh thần "Nhà nhà thi đua, người người thi đua, ngành ngành thi đua", quân dân cả nước đồng lòng, đoàn kết tạo thành sức mạnh để vượt qua khó khăn, thách thức. Nói quân dân cả nước đồng lòng "mỗi người làm việc bằng hai" thì đã rõ là không chỉ gói gọn trong những lĩnh vực sản xuất ra của cải vật chất cụ thể, mà là ở tất cả mọi lĩnh vực, một khi đã "nâng cao ý thức làm chủ và tinh thần trách nhiệm, có tinh thần cố gắng gấp bội".

Và, như vậy thì đội ngũ làm công tác tuyên truyền, văn hóa văn nghệ... cũng không là ngoại lệ. Phong trào thi đua của cả nước, dù ở lĩnh vực nào, cũng đều cần đến vai trò của công tác thông tin tuyên truyền. Đó là tuyên truyền để cho "dân biết, dân bàn" và đi đến chỗ "dân làm". Việc phát động phong trào rất cần đến vai trò của đội ngũ văn nghệ sĩ, dù là ở loại hình gì. Văn nghệ sĩ tham gia vào các phong trào "Mỗi người làm việc bằng hai" không có nghĩa chỉ thông qua các phương tiện truyền thông, biểu diễn, xuất bản để hô hào suông, mà phải bằng sản phẩm cụ thể, đặc biệt nhất là thông qua hoạt động sáng tạo ra tác phẩm nhằm vào việc tuyên truyền, động viên lao động sản xuất, lan tỏa những nhân tố mới, những điển hình tích cực trong thực tiễn... để từ đó tạo cảm hứng tích cực trong các phong trào quần chúng.

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn "Văn hóa nghệ thuật là một mặt trận, anh chị em văn nghệ sĩ là những chiến sĩ trên mặt trận đó". Khai mạc Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất, tổ chức ngày 24/11/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ: Văn hóa phải hướng dẫn quốc dân thực hiện Độc lập, Tự cường và Tự chủ. Đây chính là kim chỉ nam xuyên suốt mọi hoạt động của ngành văn hóa và thông tin. Người nêu, nhiệm vụ của văn hóa mới là phải lấy hạnh phúc của đồng bào, sự nghiệp đấu tranh của dân tộc làm nội dung phản ánh.

Đảng ta luôn trân trọng vai trò to lớn của tầng lớp văn nghệ sĩ, việc vận động, tổ chức, định hướng và lãnh đạo để các tầng lớp tinh hoa của dân tộc đem tài năng, trí tuệ và nhiệt tình yêu nước của mình phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân.

Văn nghệ sĩ là người của công chúng, có tầm ảnh hưởng sâu sắc trong xã hội bởi luôn có lượng độc giả, khán giả lớn. Đó là niềm vinh dự nhưng cũng đặt ra trách nhiệm lớn lao cho văn nghệ sĩ trong việc sáng tạo, truyền bá văn hóa. Thực tiễn qua mỗi chặng đường của cách mạng Việt Nam đã khẳng định đội ngũ văn nghệ sĩ, nhà báo chúng ta hầu hết đã luôn khẳng định vai trò đặc biệt của những "người lính trên mặt trận văn hóa", xứng đáng là "những ngọn đuốc nhân văn".

Lương Duy Cường

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.