Mạng xã hội - nhận diện và nguy cơ

Cùng với những giá trị tích cực, mạng xã hội cũng bộc lộ những mặt trái và hệ lụy của nó đối với sự phát triển của đất nước. Nó “được ví như con dao 2 lưỡi ẩn chứa nhiều vấn đề bất cập và hiểm họa khó lường đối với người sử dụng không đúng mục đích”.

Việt Nam là nước có số người dùng Internet và mạng xã hội thuộc tốp đầu trên thế giới, với hơn 64 triệu người dùng Internet (chiếm 67% dân số); hơn 55 triệu người dùng (chiếm 57% dân số) và 436 mạng xã hội đang hoạt động, đứng thứ 7 trong 10 nước có số người sử dụng mạng xã hội nhiều nhất thế giới.

Nhìn lại mười năm qua, cùng với các thông tin bổ ích, có giá trị đối với xã hội thì còn vô số thông tin, hình ảnh có nội dung xấu độc trên mạng xã hội do các thế lực “mạng đen” tung ra, đã và đang tác động tiêu cực tư tưởng, dư luận xã hội, gây nghi ngờ, gieo rắc sự hoang mang, dao động, làm giảm sút lòng tin của một bộ phận cán bộ, đảng viên và nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ ta.

Nhìn khái lược, càng gần đây, các phần tử cơ hội chính trị và các thế lực thù địch càng sử dụng nhiều âm mưu, thủ đoạn, vừa công khai, trắng trợn, vừa ngấm ngầm hòng phá hoại, bôi nhọ, công kích Đảng, Nhà nước và chế độ ta; đồng thời, liên tục điều chỉnh hình thức và phương pháp chống phá ngày càng tinh vi, thậm chí biến ảo, với những chiêu trò mới rất xảo trá và nguy hiểm, không chỉ về tư tưởng mà còn chuẩn bị tổ chức, lôi kéo, tập hợp lực lượng, trước hết thông qua các cuộc “tập dượt” trên mạng xã hội.

1. Chúng triệt để lợi dụng một số cá nhân cơ hội chính trị, thoái hóa, biến chất về phẩm chất, đạo đức, lối sống, để thành lập các hội, nhóm “xã hội dân sự”; thông qua cái gọi là “diễn đàn dân chủ”, sử dụng các website và các trang mạng xã hội dưới danh nghĩa phản biện, để bôi nhọ Đảng Cộng sản Việt Nam, phát tán thông tin xấu độc xâm hại Tổ quốc, dọn đường mưu toan lật đổ chế độ xã hội chủ nghĩa.   

Càng gần đây, các thế lực thù địch coi việc hình thành phát triển xã hội dân sự độc lập về chính trị là điều kiện, tiền đề cho việc đảm bảo quyền con người, cổ xúy tự do cá nhân thông qua thực hiện quyền tự do ngôn luận, tự do lập hội, tự do biểu tình… để thực hiện “diễn biến hòa bình”; trong đó, lợi dụng các quyền cơ bản của con người như: Quyền lập hội, quyền công dân, quyền tự do báo chí... 

Chúng núp dưới chiêu bài “dân chủ hóa”, hình thành “kênh phản biện” để cho ra đời các tổ chức đối trọng với các cơ quan, tổ chức trong bộ máy của Đảng, Nhà nước, đòi giám sát hoạt động của Đảng, Nhà nước và các tổ chức chính trị - xã hội. Đồng thời, lợi dụng các diễn đàn tư tưởng, thông qua hoạt động hợp tác, nghiên cứu khoa học... để đề cao dân chủ tư sản, nhằm chuyển hóa lập trường, tư tưởng của đội ngũ cán bộ, đảng viên và nhân dân. 

Chúng ra sức cổ xúy cái gọi là quyền bày tỏ chính kiến không giới hạn và liên kết hình thành các tổ chức “độc lập” tham gia vào đời sống cộng đồng, thoát ly khỏi sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước; lập các hội, nhóm với tên gọi, khẩu hiệu, tôn chỉ, mục đích thu hút được các tầng lớp, thành phần xã hội tham gia (“Hội Phụ nữ nhân quyền”, “Hội Nhà báo độc lập”, “Hội Anh em dân chủ”…) nhằm lôi kéo quần chúng; phát triển lực lượng, hình thành các hội nhóm hoạt động “bất bạo động”; tuyên truyền, kích động tư tưởng ly khai, tự trị, khoét sâu mâu thuẫn dân tộc, gây chia rẽ, phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân; tạo tiền đề tập hợp, phát triển lực lượng, hình thành tổ chức chính trị đối lập với Đảng, Nhà nước. Đây chính là những “cây cầu nối” cực kỳ nguy hiểm của chúng.

2. Bằng con đường tổ chức, thông qua liên kết, hợp tác, dưới hình thức tài trợ của các tổ chức phi chính phủ (NGO) hoặc các tổ chức dưới danh nghĩa từ thiện, nhân đạo, chúng len lỏi, luồn sâu và thông qua các tổ chức này tạo lập chỗ đứng, với sự dọn đường, cổ xúy biểu tình và thúc đẩy bạo loạn của mạng xã hội.  

Trên lĩnh vực kinh tế, chúng âm mưu thông qua hoạt động hợp tác, đầu tư để làm cho nền kinh tế phát triển chệch hướng xã hội chủ nghĩa, thiết lập hệ thống và cơ cấu kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa tại Việt Nam; từ đó, tạo ra nền tảng vật chất, xã hội thuận lợi, hình thành nền “chính trị dân chủ” và “xã hội dân sự” kiểu phương Tây. 

Đồng thời, trên lĩnh vực chính trị, chúng kêu gọi “dân chủ hóa chính quyền”, từng bước cô lập, tách các tổ chức đảng, đảng viên ra khỏi quần chúng, tạo áp lực về chính trị - xã hội, thậm chí gây bạo loạn, lật đổ, tiến tới xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước và xã hội. Với thủ đoạn “thân thiện giả hiệu”, chúng thâm nhập vào hoạt động của nền kinh tế, tìm kiếm cơ hội tiếp cận với các đối tượng chính trị thoái hóa; thậm chí mua chuộc những phần tử này, để xây dựng lực lượng. Mức độ mà mật độ hình thức kiểu này của chúng ngày càng tăng.

Cùng với đó, các thế lực thù địch đẩy mạnh “tiến công” trên lĩnh vực đối ngoại. Chúng chủ động tiếp cận móc nối, hỗ trợ, mua chuộc, lôi kéo các đối tượng, nhất là những phần tử có tư tưởng bất mãn, thù địch, cơ hội, thoái hóa, biến chất, hữu khuynh, cực đoan, thân phương Tây, tạo lực lượng nòng cốt cho “chuyển hóa” và “tự chuyển hóa” tư tưởng ngay từ bên trên, bên trong.

Để thúc đẩy nhanh “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ, các thế lực thù địch lợi dụng vấn đề dân chủ, nhân quyền tác động hướng lái truyền thông. Đồng thời, thành lập nhiều tổ chức và đưa người vào Việt Nam để theo dõi, tìm hiểu, thu thập thông tin về vấn đề dân chủ, nhân quyền, tự do tôn giáo, tiến hành móc nối, cài cắm, truyền bá tư tưởng sai trái, vu cáo, xuyên tạc tình hình thực tế ở Việt Nam; kêu gọi tập hợp lực lượng, hình thành và công khai hóa tổ chức chính trị đối lập trá hình trên không gian mạng; lợi dụng các vấn đề nhạy cảm chính trị xã hội, vụ việc phức tạp thu hút sự quan tâm của quần chúng để kích động biểu tình, gây bất ổn về an ninh, trật tự, tìm thời cơ tiến hành “cách mạng đường phố” tại Việt Nam…

3. Thực tế đã cho thấy không ít đối tượng có quan hệ khá mật thiết với tổ chức phản động nước ngoài; và khi những đối tượng xuất hiện trên các trang mạng cá nhân, lập tức được các trang tin hải ngoại dẫn lại và được các tổ chức phản động cổ xúy.

Các đối tượng chống đối chính trị thường có mối quan hệ móc nối với các thế lực thù địch bên ngoài, đặc biệt là các tổ chức phản động lưu vong để nhận được sự chỉ đạo và hậu thuẫn tài trợ về vật chất để trang trải, có điều kiện hoạt động chống phá trong nước. Chúng tìm cách tiếp cận, mua chuộc cán bộ, đảng viên thoái hóa, biến chất đang làm việc trong các bộ phận trọng yếu, cơ mật để cung cấp tài liệu, mua thông tin bí mật quốc gia.

Chúng sử dụng mạng để chia sẻ công cụ, cách thức, thủ đoạn phạm tội; phương thức lây nhiễm virus, phần mềm gián điệp... mượn môi trường mạng là “miếng đất” để tuyên truyền, tuyển lựa, huấn luyện và chỉ đạo hoạt động chống phá Đảng, Nhà nước, chế độ xã hội. 

Để đẩy nhanh “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, các thế lực thù địch  thúc đẩy “dân chủ hóa” trong nội bộ Đảng Cộng sản Việt Nam, đồng thời thực hiện “dân chủ hóa” trong truyền thông và xã hội. Yếu tố thứ nhất mang tính quyết định đến tiến trình “dân chủ hóa” từ bên trên, bên trong nội bộ ta; yếu tố thứ hai sẽ đẩy nhanh “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” của toàn xã hội. 

Mặt khác, lợi dụng sự phát triển của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư (4.0), các thế lực thù địch mạnh tay chi tài chính cho quảng cáo, đầu tư, tài trợ các chương trình để khống chế, dẫn dắt giới truyền thông hoạt động theo ý đồ của chúng, ý đồ đưa truyền thông tách khỏi sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước. 

Ở bên ngoài, một số tổ chức đẩy mạnh các hoạt động tài trợ, bồi dưỡng năng lực cho các tổ chức xã hội dân sự tại Việt Nam nhằm tác động chuyển hóa và phát triển các kênh “phản biện xã hội”. Thông qua đây, họ tác động hình thành trong nội bộ các cơ quan, tổ chức chính trị; đặc biệt là các cơ quan dân cử xu hướng hoạt động “độc lập”, thậm chí “đối lập” với sự lãnh đạo của Đảng ta.

Núp dưới chiêu trò “yêu nước”, “tự do ngôn luận”, “phản biện”… gần đây và sắp tới sẽ còn điên cuồng hơn, một số tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước dùng mọi thủ đoạn tập trung kích động, lôi kéo tụ tập đông người, biểu tình trái phép, thậm chí có hành vi quá khích, gây mất an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội...   

4. Với sự phụ họa của các hãng truyền thông nước ngoài, các thông tin xuyên tạc, bịa đặt này tiếp tục được thổi phồng, phát tán rộng rãi, tinh vi hơn, gây không ít ảnh hưởng tiêu cực cho xã hội. 

Các đối tượng ở nước ngoài cấu kết với số đối tượng trong nước tìm cách hình thành, phát triển cái gọi là “xã hội dân sự” cùng các tổ chức, hội nhóm bất hợp pháp. Chúng lợi dụng “các khoảng trống thông tin” để tấn công vào sự hiếu kỳ của công chúng, gây hoang mang dư luận, làm giảm sút niềm tin của Nhân dân; kích động trào lưu “xét lại lịch sử”, “viết lại lịch sử”, phủ nhận lịch sử dân tộc; cổ xúy, tung hô các “giá trị” dân chủ phương Tây, phi chính trị hóa các lực lượng vũ trang; kích động biểu tình, gây rối, thực hiện các cuộc “cách mạng màu”, “cách mạng đường phố” hòng lật đổ chính quyền, tạo cớ kêu gọi các thế lực bên ngoài can thiệp vào nội bộ nước ta.

Nhìn tổng thể, dưới nhiều hình thức và phương tiện, trên mạng xã hội, các thế lực thoái hóa, cơ hội, phản động và các thế lực thù địch tiếp tục tập trung công phá, ở 8 phương diện tư tưởng, lý luận cơ bản nhất và chủ yếu nhất: Thứ nhất, công phá nền tảng tư tưởng chính trị và thủ tiêu ý thức hệ. Thứ hai, bôi nhọ, xuyên tạc đường lối chính trị và công phá thể chế chính trị. Thứ ba, tung hỏa mù về “đảng trị” và vu khống Đảng Cộng sản Việt Nam cầm quyền. Thứ tư, chia rẽ phá hoại mối quan hệ mật thiết giữa nhân dân với Đảng và Nhà nước.

Thứ năm, khoét sâu vấn đề tôn giáo, dân tộc, nhân quyền với thể chế xã hội chủ nghĩa nhằm phá vỡ khối đại đoàn kết toàn dân tộc, chống lại nhân dân. Thứ sáu, thông qua vấn đề chính trị gia và quan hệ giữa các nhà lãnh đạo chính trị, giữa các lực lượng nhằm xâm hại thể chế xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Thứ bảy, chung quanh vấn đề quan hệ quốc tế, võ đoán các nguy cơ cái gọi là “đu dây bên miệng hố”, kích động cái gọi là “bài”, “thoát” nước này, liên minh với nước khác, cốt phá hoại đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa dạng hóa, đa phương hóa trong hội nhập quốc tế của Đảng ta, cổ xúy cho chủ nghĩa ly khai, xâm hại nhân dân, phá vỡ sự thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ Tổ quốc. Thứ tám, các trào lưu tư tưởng, lý luận du nhập, thẩm thấu bằng mọi con đường, âm mưu gặm nhấm, công phá làm băng hoại dưới mọi hình thức, quy mô và mức độ tư tưởng, lý luận của chúng ta từ nền tảng.

Vì thế, cuộc đấu tranh trên mạng xã hội, hơn bao giờ hết, sự phức tạp và quyết liệt, thậm chí có ý nghĩa sinh tử và đầy thách thức.

TS. Nhị Lê

Các tin khác

Lại đánh tráo bản chất, quy kết sai trái về tự do tôn giáo

Lại đánh tráo bản chất, quy kết sai trái về tự do tôn giáo

Bổn cũ soạn lại, một số tổ chức khoác danh nhân quyền cùng sự hỗ trợ của cơ quan truyền thông nước ngoài đã đưa ra những nhận định phiến diện, sai lệch về tình hình tự do tôn giáo tại Việt Nam, đánh tráo bản chất, sử dụng một số vụ việc riêng lẻ để phủ nhận những nỗ lực bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của Đảng, Nhà nước ta.

Cần tỉnh táo trước những “quan điểm khác” chủ trương của Đảng về trọng dụng nhân tài

Cần tỉnh táo trước những “quan điểm khác” chủ trương của Đảng về trọng dụng nhân tài

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, việc xây dựng cơ chế phát hiện, thu hút, bồi dưỡng và trọng dụng nhân tài là yêu cầu khách quan. Tuy nhiên, trước những chủ trương mới của Đảng về thu hút, trọng dụng nhân tài, trong dư luận và trên không gian mạng có những hoài nghi, quan ngại, cả những suy diễn lệch lạc, những luận điệu bôi nhọ, chống phá chế độ đòi hỏi cần cách nhìn tỉnh táo, đảm bảo tính toàn diện, khách quan.

VNeID và những luận điệu xuyên tạc về định danh, liên kết thông tin

VNeID và những luận điệu xuyên tạc về định danh, liên kết thông tin

Sự phát triển của VNeID và quá trình kết nối, chia sẻ dữ liệu đang tạo ra những thay đổi quan trọng trong quản trị số và cung cấp dịch vụ công. Tuy nhiên, một số bài viết, thông tin trên không gian mạng hiện nay lại đang cố tình đồng nhất định danh điện tử với “kiểm soát toàn diện”, kết nối dữ liệu với “Nhà nước nắm mọi thông tin cá nhân”, từ đó tạo ra tâm lý hoài nghi, lo ngại trong xã hội.

Không thể nhân danh nhân quyền để đánh tráo bản chất, bao che khủng bố

Không thể nhân danh nhân quyền để đánh tráo bản chất, bao che khủng bố

Ngày 28/9/2026, Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can, lệnh tạm giam đối với Nguyễn Đức Thuận, Hồ Phạm Hiệp Huy, Thái Công Trường Sơn để điều tra về tội “Khủng bố” theo quy định tại Khoản 2, Điều 299 và tội “Làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức” theo quy định tại Khoản 2, Điều 341 Bộ luật Hình sự.

Sức mạnh của thế trận an ninh chủ động và bài học cảnh tỉnh

Sức mạnh của thế trận an ninh chủ động và bài học cảnh tỉnh

Kế hoạch tội ác tại cửa khẩu Mỹ Quý Tây đã bị ngăn chặn, khẳng định thế và lực của một đất nước Việt Nam tự tin hội nhập, mở rộng vòng tay hòa hợp với kiều bào và bạn bè quốc tế, nhưng đồng thời luôn kiên quyết, đủ bản lĩnh để bảo vệ bình yên cho Tổ quốc. 

Không thể suy diễn sai trái đường lối của Đảng ta về kiều bào

Không thể suy diễn sai trái đường lối của Đảng ta về kiều bào

Trong chuyến công tác tham dự Phiên thảo luận chung cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 và thực hiện các hoạt động song phương tại Hoa Kỳ, tối 21/9 (theo giờ địa phương), tại thành phố New York, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã tham dự sự kiện văn hóa nghệ thuật “Việt Nam: Hành trình Tổ quốc qua điện ảnh và âm nhạc” và gặp gỡ cộng đồng người Việt Nam ở Hoa Kỳ.

Người dân Tây Nguyên cần cảnh giác trước luận điệu xuyên tạc của Ksor Non

Người dân Tây Nguyên cần cảnh giác trước luận điệu xuyên tạc của Ksor Non

Thời gian gần đây, lợi dụng mạng xã hội, Ksor Non - một đối tượng chống phá Đảng, Nhà nước ta đang sống lưu vong tại Thái Lan - đã liên tiếp đăng tải những video clip, những phát ngôn chống phá với mục đích vu khống chính quyền và lực lượng Công an “đàn áp dân tộc, tôn giáo, cướp đất, cướp tài sản” của người dân trên địa bàn Tây Nguyên…

Dự án cảnh quan sông Hồng: Cảnh giác chiêu trò tung hoả mù, kích động đối kháng (Bài 1)

Dự án cảnh quan sông Hồng: Cảnh giác chiêu trò tung hoả mù, kích động đối kháng (Bài 1)

Lợi dụng sự quan tâm đặc biệt của người dân đối với Dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng, các thế lực xấu tìm cách xuyên tạc, vu cáo mục đích, ý nghĩa, việc triển khai dự án, đưa ra những thông tin sai trái, gây hoang mang, lo lắng nhằm kích động người dân đối kháng chính quyền.

Xử lý thông tin và hành vi sử dụng công nghệ, mạng máy tính, viễn thông xâm phạm an ninh, trật tự trên không gian mạng.

Lại giở trò vu cáo “bịt miệng dân” trên không gian mạng

Luật An ninh mạng 2025 (có hiệu lực thi hành từ 1/7/2026) quy định về hoạt động bảo vệ an ninh mạng, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân. Để hướng dẫn thi hành luật, ngày 19/8/2026, Chính phủ đã ban hành các nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành. Lợi dụng việc luật có hiệu lực với nhiều quy định mới, các thế lực thù địch, phản động tập trung công kích, đả phá.

Năm học mới, cảnh giác âm mưu xuyên tạc, làm chệch định hướng giáo dục

Năm học mới, cảnh giác âm mưu xuyên tạc, làm chệch định hướng giáo dục

Lĩnh vực giáo dục, đào tạo có vai trò quyết định đến tiến trình phát triển lâu dài của đất nước, tác động đến mọi ngành nghề, đời sống và các tầng lớp xã hội. Các thế lực thù địch coi đây là một trong những mũi nhọn để thúc đẩy “tự diễn biến”, đưa nền giáo dục Việt Nam chệch hướng XHCN và đi theo quỹ đạo của phương Tây.

“Cách mạng màu” - nhận diện rõ bản chất để phòng ngừa, đấu tranh hiệu quả

“Cách mạng màu” - nhận diện rõ bản chất để phòng ngừa, đấu tranh hiệu quả


Để thực hiện âm mưu tiến hành “Cách mạng màu” tại Việt Nam, thời gian qua, các thế lực thù địch đẩy mạnh chỉ đạo, móc nối, liên kết với một số tổ chức, hội nhóm, cá nhân có tư tưởng chống đối trong và ngoài nước tiến hành các hoạt động chống phá Đảng, Nhà nước trên tất cả các lĩnh vực chính trị, kinh tế, xã hội, văn hóa, quốc phòng, ngoại giao... Vụ kêu gọi tụ tập dưới danh nghĩa đặt hoa tưởng niệm tại "gốc cây 55" chính là biểu hiện của hoạt động nhằm thực hiện "cách mạng màu".  

Cảnh giác những “biến thể” mượn danh Gen Z phá hoại tư tưởng

Cảnh giác những “biến thể” mượn danh Gen Z phá hoại tư tưởng

Thế hệ trẻ hiện nay được biết đến với sự năng động, khả năng tiếp cận với khoa học, công nghệ hiện đại nhanh nhưng cũng là nhóm người đang chịu sự tác động không nhỏ bởi các tiêu cực xã hội. Các đối tượng chống đối chính trị đã và đang tìm mọi cách tác động, chuyển hóa nhận thức, từng bước làm suy giảm “sức đề kháng” trước các thông tin xấu, độc, gieo rắc mầm mống biểu tình, bạo loạn, “cách mạng màu” trong giới trẻ ở Việt Nam.

Để Gen Z không bị cuốn vào dòng xoáy thông tin gây bất ổn xã hội

Để Gen Z không bị cuốn vào dòng xoáy thông tin gây bất ổn xã hội

Tuần qua, liên quan vụ tai nạn giao thông xảy ra tại đường Nguyễn Huy Tự, Hà Nội (xe ô tô do ông Nguyễn Sỹ Cương, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội điều khiển đi không đúng phần đường, gây tai nạn chết người), mạng xã hội tiếp tục dấy lên những quan điểm tranh luận.

Nhận diện “cách mạng trắng” xuyên tạc bản chất, ý nghĩa Cách mạng Tháng Tám

Nhận diện “cách mạng trắng” xuyên tạc bản chất, ý nghĩa Cách mạng Tháng Tám

Thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945 là một sự kiện vĩ đại trong lịch sử đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam. Cuộc cách mạng ấy đã để lại nhiều giá trị và bài học vô cùng quý giá đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN mà thế hệ trẻ là những người gánh vác trọng trách quan trọng.