Lỗ hổng trong đào tạo và bồi dưỡng giáo viên

Chỉ trong một thời gian ngắn, trong nhà trường phổ thông đã liên tục xảy ra nhiều “sự cố” xuất phát từ lỗi của giáo viên như cô giáo bắt học sinh quỳ gối, cô giáo không giảng bài khi lên lớp, thầy giáo thường xuyên nói lời thô tục, miệt thị học sinh và mới đây là vụ việc cô giáo phạt học sinh uống nước giặt giẻ lau bảng… 

Theo nhiều chuyên gia giáo dục, những “sự cố” này là lời cảnh báo cho thấy sự thiếu hụt về kỹ năng và phương pháp sư phạm trong một bộ phận giáo viên hiện nay.

Phân tích về sai lầm trong phương pháp sư phạm của cô giáo tại Hải Phòng phạt học sinh tiểu học nói chuyện riêng bằng cách buộc “súc miệng” bằng nước giặt giẻ lau bảng, TS Nguyễn Tùng Lâm, Chủ tịch Hội Tâm lý giáo dục Hà Nội cho biết: Với lứa tuổi học sinh tiểu học, việc bắt các em ngồi yên trong suốt thời gian 45 phút của tiết học là rất khó. 

Do vậy, trong trường hợp các em nói chuyện hoặc làm việc riêng thì cô giáo cũng chỉ nên nhắc nhở các em trật tự hoặc tinh tế hơn là phải xem lại cách dạy của mình, nghĩ ra các cách thức khác để lôi cuốn học sinh tập trung vào giờ học. 

Trường Tiểu học An Đồng, nơi xảy ra vụ việc cô giáo phạt học sinh uống nước giặt giẻ lau bảng. Ảnh: CTV
Trường Tiểu học An Đồng, nơi xảy ra vụ việc cô giáo phạt học sinh uống nước giặt giẻ lau bảng. Ảnh: CTV

Xuất phát từ cách dạy uy quyền, áp đặt lên học trò là bắt tất cả các em học sinh ngồi nghiêm, khoanh tay lên bàn và không được làm việc riêng trong giờ học nên cô giáo đã phạt học sinh khi các em này hành động trái với ý của mình bằng một hình thức man rợ và khó có thể chấp nhận được trong môi trường sư phạm là ép học sinh uống nước giặt giẻ lau bảng. 

TS Nguyễn Tùng Lâm cho rằng, xâu chuỗi các sự việc vừa qua, từ chuyện cô giáo bắt học sinh quỳ, cô giáo không giảng bài lên lớp, thầy giáo văng tục, miệt thị học sinh trong giờ dạy cho đến cô giáo phạt học sinh uống nước giặt giẻ đều xuất phát từ một điểm chung đó là cách dạy quyền uy, áp đặt, tự cho mình quyền uy tuyệt đối với học trò. 

“Đây đang là phương pháp giảng dạy hết sức sai lầm song điều đáng tiếc là phương pháp này vẫn đang phát triển trong các nhà trường. Chúng ta phải lên án mạnh mẽ những phương pháp giảng dạy đó mới có thể hạn chế được những việc làm sai trái, đáng tiếc của các thầy cô giáo đối với học sinh”- ông Lâm chia sẻ.

Đồng quan điểm trên, PGS.TS Đặng Quốc Bảo, nguyên Giám đốc Học viện Quản lý Giáo dục cũng cho rằng: Ngoại trừ vấn đề đạo đức, những sự việc mà báo chí phản ánh về những hành động chưa chuẩn mực, sai lầm của một số giáo viên vừa qua cho thấy sự thiếu hụt về năng lực sư phạm trong một bộ phận giáo viên hiện nay. 

Theo PGS Đặng Quốc Bảo, học sinh hiện nay, bên cạnh sự thông minh cũng có những nhí nhố, khiến thầy cô phải phiền lòng nên yêu cầu người thầy chỉ được dùng ân mà không được dùng uy là không đúng. Trong những trường hợp cần thiết, người thầy phải dùng uy (kỷ luật) để uốn nắn, răn đe nhưng phải coi đó là phương pháp, là nghệ thuật sư phạm chứ không phải là mục tiêu. 

Đáng tiếc là hiện nay vẫn còn một bộ phận giáo viên nhầm lẫn trong phương pháp sư phạm, biến phương tiện thành mục tiêu và tự cho mình có quyền uy tuyệt đối nên đã dẫn đến những sai lầm đáng tiếc trong ứng xử đối với học trò.

TS Nguyễn Ngọc Ân, Phó Chủ tịch Công đoàn giáo dục Việt Nam lại nhấn mạnh: Trường hợp thầy cô giáo ứng xử thiếu chuẩn mực như báo chí đã nêu trong thời gian vừa qua cho thấy đây là những sản phẩm “lỗi” trong môi trường giáo dục. Và các trường sư phạm, nơi đào tạo giáo viên cũng có phần trách nhiệm không nhỏ đối với sản phẩm bị lỗi của mình. 

Cũng theo ông Ân, đào tạo giáo viên trong các trường sư phạm hiện nay dường như đang nặng về kiến thức mà có phần chưa chú trọng phương pháp, kỹ năng, đặc biệt là cách thức giải quyết các tình huống thực tế trong mối quan hệ giữa thầy với trò. Bên cạnh đó, nhiệm vụ đào tạo lại và bồi dưỡng giáo viên hiện cũng chưa được các cơ sở giáo dục địa phương quan tâm đúng mực và tổ chức thường xuyên.

“Để bù đắp vào những khuyết thiếu trong nghiệp vụ sư phạm của một bộ phận giáo viên, các trường cần tăng cường tổ chức ngay các khóa tập huấn, các buổi sinh hoạt chuyên đề, lồng ghép các buổi sinh hoạt chuyên môn nội dung nâng cao nhận thức đúng đắn, sâu sắc về nghề dạy học, trang bị những kỹ năng ứng xử sư phạm trong các tình huống với đồng nghiệp, với phụ huynh và học sinh. 

Đặc biệt, cần tập huấn lại cho giáo viên hiểu và biết cách sử dụng các biện pháp giáo dục kỷ luật tích cực-một nội dung mà Bộ GD&ĐT đã triển khai từ lâu nhưng hình như thời gian gần đây đang bị lãng quên trong các nhà trường”- Phó Chủ tịch Công đoàn Giáo dục Việt Nam đề xuất.

Huyền Thanh

Các tin khác

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Trong khuôn khổ hợp tác giữa Bộ Giáo dục và Đào tạo và Công ty Nestlé Việt Nam về xây dựng lối sống năng động, tích cực cho học sinh tiểu học, cuộc thi toàn quốc “Lối sống xanh - Đại sứ năng động bảo vệ môi trường” đã chính thức được phát động với sự đồng hành và phối hợp của Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng.

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Năm 2026, Đại học (ĐH) Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu, với 88 mã ngành, trong đó có 41 chương trình học bằng tiếng Việt, 20 chương trình học bằng tiếng Anh, 7 chương trình định hướng ứng dụng POHE, 2 mã chương trình tiên tiến (5 chương trình), 3 mã chương trình chất lượng cao (16 chương trình), 1 ngành/chương trình đào tạo bằng tiếng Anh là Công nghệ tài chính (TV), Toán ứng dụng (TA) và Kinh tế số (TA) mở trong 2026.

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Theo đề án, hai trường chuyên của Hà Nội sẽ tập trung đào tạo học sinh có năng lực nổi trội, tăng cường học chuyên sâu, nghiên cứu khoa học, học theo dự án và rèn kỹ năng học thuật bậc đại học. Kết quả đầu ra của học sinh hướng tới được công nhận rộng rãi trên thế giới.

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ghi nhận số lượng thí sinh tự do đăng ký dự thi tăng cao chưa từng có, với gần 64.000 thí sinh. Thực tế này không chỉ phản ánh nhu cầu thi lại để tìm đường vào đại học của nhiều người học, mà còn đặt ra yêu cầu về công tác hướng nghiệp cho học sinh cần hiệu quả hơn.

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Kỳ tuyển sinh đầu cấp và thi vào lớp 10 tại TP Hồ Chí Minh năm học 2026 -2027 ghi nhận nhiều điểm mới về phương thức tuyển sinh, phân bổ chỉ tiêu và cách thức đăng ký. Trong bối cảnh số lượng học sinh tăng mạnh, áp lực thi cử vẫn hiện hữu, đòi hỏi những giải pháp căn cơ để giảm căng thẳng cho học sinh và phụ huynh.

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), năm 2025, số thí sinh nhập học chọn nhóm ngành Kinh doanh và quản lý tiếp tục dẫn đầu với khoảng hơn 146.000 tân sinh viên, chiếm tỷ lệ 21%. Trong khi đó, nhiều ngành học được định hướng là công nghệ chiến lược, khát nhân lực trong 10 năm tới và Khoa học cơ bản thì vẫn chưa thực sự “hút” được thí sinh như kỳ vọng. 

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Từ năm 2027, thi tốt nghiệp THPT trên máy tính dự kiến sẽ được triển khai thí điểm tại những nơi có đủ điều kiện. Mặc dù thi tốt nghiệp THPT trên máy tính là bước đi tất yếu trong lộ trình chuyển đổi số, song các chuyên gia cũng đặt ra hàng loạt yêu cầu khắt khe về hạ tầng, nhân lực và thể chế để đảm bảo việc triển khai hiệu quả.

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Trong nhiều năm qua, xét tuyển học bạ từng được xem là “cánh cửa rộng” giúp thí sinh bước vào giảng đường đại học. Tuy nhiên, trước những điều chỉnh của quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng đầu vào, học bạ đang dần mất đi vị thế vốn có. Khi học bạ không còn là “tấm vé vàng”, thí sinh buộc phải điều chỉnh chiến lược ôn tập, đa dạng các phương thức xét tuyển để cửa vào đại học không bị thu hẹp.

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Nhằm bảo đảm cung ứng đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho năm học mới, tạo thuận lợi cho phụ huynh, học sinh, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục điều chỉnh giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% và khuyến khích tái sử dụng sách, góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Ngày 26/4, Trung tâm Khảo thí và Đánh giá chất lượng đào tạo, Đại học quốc gia (ĐHQG) TP Hồ Chí Minh cho biết, tính đến thời hạn cuối đăng ký dự thi Kỳ thi đánh giá năng lực (V-ACT) đợt 2 năm 2026 (ngày 25/4/2026), có 172.622 thí sinh đăng ký dự thi, tăng hơn 77% so với đợt 2 năm 2025.

“Tiết học Gen Z”, đưa pháp luật vào trường học bằng sân khấu hóa

“Tiết học Gen Z”, đưa pháp luật vào trường học bằng sân khấu hóa

Không còn khô cứng với điều khoản, những bài học pháp luật được Công an TP Hà Nội “mềm hóa” bằng tiểu phẩm, tương tác và trải nghiệm thực tế trong chương trình “Tiết học Gen Z”. Cách làm sáng tạo này đang giúp học sinh dễ tiếp thu, ghi nhớ và từng bước hình thành ý thức chấp hành pháp luật ngay từ ghế nhà trường.