Liên hoan phim Cannes 2017: Chiến thắng hi hữu thuộc về phim hài

Sau hơn một tuần diễn ra, Liên hoan phim (LHP) Cannes lần thứ 70 đã chính thức khép lại vào đêm 28-5 (theo giờ địa phương) với những khoảnh khắc đầy cảm xúc của các nhà làm phim hàng đầu thế giới. LHP Cannes năm nay tràn ngập những chủ đề mang nặng tính chính trị, nhưng bao trùm hơn cả là vấn đề giai cấp xã hội. Sau nhiều thập kỷ, có thể nói năm nay, LHP Cannes thực sự gây nhiều chấn động bởi sự đa dạng về chủ đề và tư tưởng.

Chiến thắng hiếm hoi của dòng phim hài

Phim hài đen "The Square" của đạo diễn Ruben Ostlund người Thụy Điển đã vượt qua các ứng viên nặng ký như "Wonderstruck","The Beguiled" hay "The Killing of a Sacred Deer" để đoạt giải thưởng cao nhất Cannes là giải Cành Cọ Vàng.

Chiến thắng của bộ phim gây ngạc nhiên không chỉ đối với đoàn làm phim này mà còn cả với đông đảo những người hoạt động trong bộ môn nghệ thuật thứ 7, bởi lẽ hầu hết các nhà đặt cược đều không đánh giá "The Square" là tác phẩm "đủ đô" để có thể đoạt giải Cành Cọ Vàng.

"The Square" là sự hợp tác của 4 nền điện ảnh Thụy Điển, Đan Mạch, Mỹ và Pháp. Với nội dung xoay quanh Claes Bang - một quản lý viện bảo tàng - đang đứng trước nhiệm vụ phải thực hiện một không gian triển lãm sắp đặt để mang đến cho người xem một trải nghiệm mang tính biểu tượng.

Ý tưởng của triển lãm nghệ thuật này là một "hình vuông", trong đó du khách có thể kể về bất cứ sự trác táng, trụy lạc nào mà họ muốn một lần được thực hiện trong đời, và điều này sẽ không bị bất cứ luật định nào phán xét. Cuộc sống vốn được "chăm chút" cẩn thận của anh và không khí vốn yên bình trong bảo tàng bị đảo lộn sau khi anh thuê một công ty PR để quảng bá cho cuộc triển lãm. Hàng loạt diễn biến bất ngờ đã khiến mọi thứ rối tung lên và khiến cho công chúng giận dữ.

Đạo diễn Sofia Coppola (người thứ hai từ phải sang) cùng dàn diễn viên phim "The Beguiled" (Nguồn: Getty Images)
Đạo diễn Sofia Coppola (người thứ hai từ phải sang) cùng dàn diễn viên phim "The Beguiled" (Nguồn: Getty Images)

Bộ phim hài mang nội dung châm biếm sâu sắc về ranh giới giữa chính trị, tự do về nghệ thuật và tự do ngôn luận này đã nhận được nhiều lời khen ngợi từ Ban giám khảo Cannes 2017. Trưởng Ban giám khảo - nhà làm phim gạo cội người Tây Ban Nha Pedro Almodovar - ca ngợi bộ phim "nêu lên được những vấn đề chính trị hiện hữu", trong khi thành viên giám khảo là nữ diễn viên kiêm nhà làm phim Pháp Agnes Jaoui nhận định đây là một tác phẩm "hài hước, thâm thúy và đề cập tới nhiều vấn đề quan trọng".

Sự tái xuất ngoạn mục của nữ đạo diễn Sofia Coppola

Được đánh giá là ứng cử viên nặng ký cho giải Cành Cọ Vàng nhưng "The Beguiled" lại chỉ mang về cho Sofia Coppola - con gái nhà làm phim huyền thoại Frank Coppola - giải Đạo diễn xuất sắc nhất. Tác phẩm được xem là một dấu ấn quyết định trong sự nghiệp của nữ đạo diễn người Mỹ 46 tuổi, và đánh dấu sự trở lại đầy ấn tượng của chị.

Với "The Beguiled, Sofia Coppola đã có một màn tái xuất ngoạn mục và trở thành nữ đạo diễn thứ hai giành giải Đạo diễn xuất sắc nhất trong 70 năm lịch sử của LHP Cannes, sau nhà làm phim Xô Viết Yuliya Ippolitovna Solntseva với tác phẩm "The Chronicle of Flaming Years" hồi năm 1961.

"The beguiled" được làm lại từ bộ phim gốc đậm mùi "nam tính" ra mắt năm 1971 của đạo diễn Don Siegel với diễn xuất của ngôi sao phim cao bồi Clint Eastwood. Dưới góc nhìn của Sofia Coppola, bộ phim mang màu sắc nữ quyền rõ rệt khi biến câu chuyện xảy ra trong thời kỳ nội chiến Mỹ này trở thành một tác phẩm kể về cuộc báo thù của những người đàn bà, khi một tay cựu binh bị thương được họ cứu sống trở thành nguồn cơn và mầm mống của tai họa.

Sự xuất hiện của anh lính do Collin Farell thủ vai đã khiến tất cả nhóm phụ nữ, nữ sinh trong trường rơi vào vòng xoáy của tình ái và dục vọng. Phim lấy bối cảnh tại vùng Virginia, Mỹ. Một lần nữa, Nicole Kidman lại thể hiện khả năng diễn xuất siêu hạng khi hóa thân thành một người phụ nữ bị giằng xé giữa ham muốn, ghen tuông và bản năng của người mẹ.

Ở Việt Nam, "The Beguiled" dự kiến ra rạp vào ngày 14-7 dưới tựa đề "Những kẻ khát tình".

Vinh danh các tác phẩm mang màu sắc xã hội

Nước chủ nhà Pháp có tới 5 bộ phim tranh giải Cành Cọ Vàng, trong đó có bộ phim mở màn LHP là "Ismael's Ghosts" của đạo diễn Arnaud Desplechin, 2 bộ phim chân dung về 2 nghệ sĩ lớn của Pháp là "Rodin" của đạo diễn Jacques Doillon và "Redoutable" của đạo diễn Michel Hazanavicius. Đáng tiếc là cả hai phim về nhà điêu khắc Rodin lẫn đạo diễn huyền thoại Jean-Luc Godard đều bị giới phê bình chê là "nhạt nhẽo" và "thiếu đam mê".

Mặc dù vậy, tác phẩm chính kịch mang đề tài AIDS "120 Beats Per Minute" của đạo diễn Robin Campillo vẫn mang về thắng lợi cho nước chủ nhà khi đoạt giải Grand Prize (tương đương với giải Cành Cọ Bạc). Nội dung phim xoáy đến các nhóm nhà hoạt động ACT UP ở Paris trong thời kỳ khủng hoảng đại dịch AIDS trong thập kỷ 90 của thế kỷ trước. Phim đã nhận được nhiều lời ca ngợi với cốt truyện kể lại thời kỳ đầy đau đớn và tinh thần đoàn kết đang gia tăng trong cộng đồng người đồng tính.

Tạp chí Vanity Fair nhận định phim là "tác phẩm kinh điển mới quan trọng mang đề tài về đồng tính". Trước đó, đạo diễn Robin Campillo đã từng giành giải Cành Cọ Vàng tại Cannes 2008 với phim "The Class".

Đứng vị trí thứ ba là "Loveless" của đạo diễn Andry Zvyagintsev với giải Jury Prize (Giải thưởng Ban giám khảo). Câu chuyện kể về cậu con trai bỗng dưng mất tích sau khi nghe tin cha mẹ mình định ly hôn, và là bức tranh phản chiếu xã hội Nga hiện đại với nhiều nỗi ám ảnh.

Trong số những bộ phim giành được nhiều phản hồi tích cực nhất từ đầu LHP tới nay phải kể đến "The killing of a sacred deer", một bộ phim mang hơi hướng kinh dị và siêu thực của đạo diễn người Hy Lạp Yorgos Lanthimos, với màn trình diễn ấn tượng của hai ngôi sao Hollywood Nicole Kidman và Colin Farrell.

Yorgos Lanthimos (43 tuổi) có lẽ là một trong những đạo diễn được chú ý nhất hiện nay của điện ảnh nghệ thuật châu Âu dù anh mới chỉ làm 3 phim. Kịch bản quái dị và khó đoán, thủ pháp nghệ thuật độc đáo và chất "triết học" đậm đặc khiến cả ba bộ phim gần đây của Yorgos luôn mang đến cho giới mộ điệu điện ảnh những tác phẩm để lại nhiều thách thức trong thưởng thức tác phẩm. Không phụ lòng yêu mến của người hâm mộ, "The killing of a sacred deer" đã mang về giải "Kịch bản hay nhất" cho đạo diễn Yorgos.

Điều đáng chú ý là năm nay, lần đầu tiên trong lịch sử LHP Cannes, có hai tác phẩm cùng được trao một giải. Đội ngũ giám khảo do Pedro Almodóvar cầm trịch đã phá lệ khi cùng trao giải "Kịch bản hay nhất" cho cả hai bộ phim "The killing of a sacred deer" của đạo diễn Yorgos Lanthimos và "You Were Never Really Here" của đạo diễn Lynne Ramsay.

 Nội dung phim xoay quanh câu chuyện một cựu chiến binh (Joaquin Phoenix) cố gắng cứu một bé gái người Nga khỏi đường dây buôn người trái phép, nhưng nỗ lực của anh lại dẫn đến những sự kiện không ai ngờ tới. Sức hút của "You Were Never Really Here" còn giúp tài tử Joaquin Phoenix ẵm giải "Nam diễn viên chính xuất sắc", vượt qua "cục cưng" của giới phê bình năm nay tại Cannes là Robert Pattinson.

Giải "Nữ diễn viên chính xuất sắc" thuộc về nữ diễn viên Diane Kruger với vai diễn một người phụ nữ Đức có con trai và chồng là người Thổ Nhĩ Kỳ bị giết chết trong một cuộc khủng bố bằng bom trong  "In the Fade" của đạo diễn Fatih Akin. Phim đề cập đến một loạt vụ giết người từng làm rúng động nước Đức cách đây 6 năm.

Điều đáng ngạc nhiên là tuy cô là người Đức, nhưng đây mới là tác phẩm điện ảnh đầu tiên nữ diễn viên sử dụng ngôn ngữ mẹ đẻ. Trong bài phát biểu nhận giải, người đẹp không quên vinh danh những người đã nỗ lực vượt qua nỗi đau ở ngoài đời thực để tiếp tục sống và không bị lãng quên như nhân vật của mình: "Tôi không thể nhận được giải thưởng này nếu như nó không phải là về bất cứ ai từng bị ảnh hưởng vì hành động khủng bố và những người đang cố gắng nhặt nhạnh từng thứ để tiếp tục sống sau khi đã mất tất cả. Làm ơn hãy nhớ rằng các bạn không bị lãng quên".

Giải thưởng Máy quay vàng (Camera d'Or) cho phim đầu tay được trao cho tác phẩm "Montparnasse Bienvenue" của nữ đạo diễn trẻ Leonor Serraille. Còn "Cành Cọ Vàng dành cho Phim ngắn xuất sắc" gọi tên "A Gentle Night" của đạo diễn người Trung Quốc Qiu Yang.

Tại lễ bế mạc, Ban giám khảo còn đặc biệt trao giải "Cành Cọ Vàng danh dự" nhân dịp kỷ niệm 70 năm LHP Cannes cho "thiên nga" Australia Nicole Kidman. Mặc dù nữ minh tinh không thể có mặt tại lễ trao giải năm nay nhưng việc chị sở hữu tới 4 bộ phim tham gia đường đua giành giải Cành Cọ Vàng 2017 đã là một vinh dự ít ai có được.

Dương Thục Anh (tổng hợp)

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.