Làm cho châu Âu “vĩ đại trở lại”

Đó là khẩu hiệu mà Hungary lựa chọn cho nhiệm kỳ Chủ tịch luân phiên Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) trong 6 tháng cuối năm 2024 này. Theo đó, các ưu tiên của Budapest trong nhiệm kỳ Chủ tịch EU tập trung vào những lĩnh vực mà nước này đánh giá là có nhu cầu thay đổi mạnh mẽ nhất.

Theo giải thích của Bộ trưởng các vấn đề châu Âu của Hungary Janos Boka, đối với mục tiêu tăng cường năng lực cạnh tranh của EU, trong nhiệm kỳ của mình, Budapest muốn một hiệp ước cạnh tranh mới của châu Âu được thiết lập trong khuôn khổ Hội đồng châu Âu. Hiệp ước này một mặt tập trung vào việc nâng cao năng lực cạnh tranh của châu Âu, mặt khác cũng xác định những lĩnh vực cần có chính sách tích cực, chẳng hạn như đơn giản hóa luật pháp EU, giảm bớt gánh nặng hành chính và nghĩa vụ báo cáo ảnh hưởng đến các doanh nghiệp châu Âu và hoàn thiện thị trường nội bộ.

Bộ trưởng Janos Boka nêu rõ, Hungary muốn thành lập một liên minh thị trường vốn châu Âu thực sự, tăng cường kết nối cơ sở hạ tầng và năng lượng, đồng thời tạo ra một chính sách công nghiệp châu Âu nhằm đạt được các mục tiêu chính của khối, chẳng hạn như chuyển đổi xanh. Theo ông, các ưu tiên của Hungary trong nhiệm kỳ Chủ tịch EU tập trung vào các lĩnh vực mà Budapest đánh giá là “có nhu cầu thay đổi mạnh mẽ nhất”, bao gồm việc tăng cường năng lực cạnh tranh của châu Âu, giúp củng cố nền tảng cho sự thịnh vượng, việc làm và tăng trưởng kinh tế của khối, cũng như tăng cường chính sách an ninh và quốc phòng EU, quản lý cuộc khủng hoảng di cư bằng cách tăng cường biên giới bên ngoài của châu Âu và tăng cường quan hệ đối tác quốc tế.

Hungary tiếp quản vị trí từ Bỉ vào thời điểm những thách thức cũ, như cuộc xung đột tại Ukraine hay vấn đề nhập cư, vẫn chưa được giải quyết, trong khi xu hướng trỗi dậy của phe cực hữu sau cuộc bầu cử Nghị viện châu Âu (EP) vừa qua với những tác động tiềm tàng đến chính trị, xã hội và an ninh... có thể ảnh hưởng tới sức mạnh của khối. Trong khi đó, quan hệ của Hungary với phần còn lại của EU lại “cơm chẳng lành, canh chẳng ngọt” khi suốt 3 năm qua, EU đã phong tỏa khoảng 30 tỷ euro quỹ dành cho Budapest với lý do chính phủ nước này “can thiệp vào sự độc lập của cơ quan tư pháp và để vấn nạn tham nhũng tràn lan”.

Đáp lại, chính phủ của Thủ tướng Viktor Orban đã phủ quyết những quyết định và quy trình quan trọng, bao gồm các cuộc đàm phán về việc Ukraine và Moldova gia nhập khối, gói viện trợ 50 tỷ euro cho Ukraine và các lệnh trừng phạt Nga. Chỉ mới đầu tháng trước, Budapest vẫn tiếp tục chặn một số quyết sách quan trọng của EU, kéo theo những phản ứng mạnh của các nước còn lại, thậm chí còn có đề xuất thảo luận về việc thu hồi quyền biểu quyết của Hungary. Do đó, việc Hungary tiếp nhận vai trò mới gây không ít dư luận lo ngại.

Bộ trưởng phụ trách các vấn đề EU và khí hậu của Đức Anna Lührmann và người đồng cấp Hà Lan Wopke Hoekstra từng công khai bày tỏ nghi ngờ về khả năng thực hiện trọng trách này của Hungary. Giới quan sát cho rằng, châu Âu sẽ thúc đẩy chương trình nghị sự chính trị chung trong những tháng tới theo cách có thể hạn chế ảnh hưởng của Hungary.

2_7_2024_quocte_chuticheu.jpg -0
Thủ tướng Hungary Viktor Orban tại một cuộc họp của Hội đồng châu Âu ở Brussels, Bỉ.

Trước khi Hungary tiếp quản vị trí này, EU đã dồn áp lực để đẩy nhanh việc giải quyết một số hồ sơ “nóng” ngay trong nhiệm kỳ chủ tịch của Bỉ (6 tháng đầu năm), như thông qua việc mở các cuộc đàm phán gia nhập với Ukraine và Moldova, thông qua một gói trừng phạt khác nhằm vào Nga và chi hàng tỷ USD viện trợ quân sự cho Ukraine. Nhiệm kỳ chủ tịch của Hungary diễn ra ngay sau cuộc bầu cử EP khi các tổ chức của EU sẽ quan tâm đến việc phân bổ các vị trí chính trị và cơ cấu của Ủy ban châu Âu (EC) nhiệm kỳ mới.

Chuyên gia Péter Krekó, Giám đốc Viện nghiên cứu Nguồn lực chính trị có trụ sở tại Budapest, đánh giá nhiệm kỳ chủ tịch của Hungary khó có thể gây ra những ảnh hưởng lớn tới chương trình chung của toàn khối ngay cả khi bất đồng leo thang giữa Hungary và các thể chế EU. Cũng có quan ngại rằng, chính phủ của Thủ tướng Victor Orban, thuộc phe trung hữu, có thể tận dụng cơ hội để tác động đến những nỗ lực đang diễn ra nhằm đoàn kết cánh hữu sau khi phe này khẳng định sức mạnh gia tăng trong cuộc bầu cử EP vừa qua.

Lo lắng này hoàn toàn có cơ sở khi Thủ tướng Viktor Orban từng tuyên bố muốn thành lập một liên minh mới trong EP, cùng với đảng Tự do (FPOe) cực hữu của Austria và Phong trào trung dung ANO của cựu Thủ tướng Cộng hòa Czech Andrej Babis. Khi đề cập ý tưởng này, ông Viktor Orban từng nói tới 3 điều người châu Âu mong muốn là: hòa bình, trật tự và phát triển, nhưng những gì họ nhận được từ giới chính trị ở Brussels là chiến tranh, tình trạng di cư và sự trì trệ. Ý tưởng về liên minh mới với tên gọi “Những người yêu nước vì châu Âu” sẽ cần sự ủng hộ từ các chính đảng ở 4 quốc gia khác để được công nhận là một phái trong EP.

Một nhà ngoại giao EU nhận xét, đây sẽ là thách thức thực sự. Trong ngắn hạn, Brussels sẽ có thể hạn chế tác động của việc này nhưng trong trường hợp, ở bên kia Đại Tây Dương, ông Donald Trump tái đắc cử tổng thống Mỹ thì tình hình sẽ trở nên phức tạp hơn.

Trước sự hoài nghi của nhiều thành viên, khi trình bày các ưu tiên trong vai trò Chủ tịch EU, đại diện thường trực của Hungary tại EU Balint Odor đã khẳng định Budapest sẽ là người hòa giải trung thực, cố gắng hợp tác chân thành với các nước và tổ chức EU. Trong khi đó, Bộ trưởng Janos Boka nhấn mạnh, nhiệm kỳ chủ tịch của Hungary sẽ phải phục vụ hòa bình, an ninh châu Âu và tìm kiếm giải pháp thực sự cho các vấn đề của khối. Cam kết trên bước đầu được hiện thực hóa qua danh sách mục tiêu trọng tâm của nhiệm kỳ mà Hungary đặt ra.

Bên cạnh những quan ngại, giới phân tích quốc tế vẫn có niềm tin rằng, nhiệm kỳ của Hungary không có quá nhiều chông gai với EU bởi Thủ tướng Viktor Orban hiểu rằng hành động của Hungary có thể sẽ quyết định số phận của 19 tỷ euro trong quỹ EU dành cho Budapest, đang bị đóng băng vì các vấn đề liên quan đến chính sách di cư, chống tham nhũng trong mua sắm công...

Các nhà ngoại giao EU cũng đặt niềm tin rằng, Hungary sẽ đảm nhận nhiệm kỳ chủ tịch theo truyền thống nhằm đảm bảo “các cỗ máy” vận hành suôn sẻ. Kinh nghiệm chỉ ra rằng sau nhiều lần chặn các quyết sách chung, cuối cùng vẫn có cách để Budapest nhượng bộ, từ đó giải tỏa bế tắc.

Khổng Hà (tổng hợp)

Các tin khác

TrophyLab: Khi dữ liệu trở thành chiến lược mới của Ukraine

TrophyLab: Khi dữ liệu trở thành chiến lược mới của Ukraine

Sau hơn bốn năm xung đột, Ukraine cho biết đã thu giữ hàng trăm mẫu khí tài của Nga trên chiến trường. Việc Kiev mới đây công bố nền tảng TrophyLab, cho phép các đối tác tiếp cận thông tin kỹ thuật về những mẫu vũ khí này, lập tức thu hút sự chú ý lớn từ giới quan sát quốc tế.

Đọc vị bảng xếp hạng "kỳ lân toàn cầu" Hurun 2026

Đọc vị bảng xếp hạng "kỳ lân toàn cầu" Hurun 2026

Bảng xếp hạng kỳ lân toàn cầu năm 2026 của Viện nghiên cứu Hurun (Trung Quốc) cho thấy, AI đã trở thành động lực tăng trưởng mới, đồng thời hé lộ sự dịch chuyển đáng chú ý trong cuộc đua công nghệ giữa các quốc gia.

Thương vong leo thang, quốc tế khẩn trương ứng cứu

Thương vong leo thang, quốc tế khẩn trương ứng cứu

Hai trận động đất kinh hoàng liên tiếp với cường độ 7,2 và 7,5 độ richter đã tấn công thủ đô Caracas của Venezuela và các khu vực lân cận hôm 24/6. Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), đây là cơn địa chấn mạnh nhất tại quốc gia Nam Mỹ này kể từ năm 1900, để lại cảnh tượng tàn phá nặng nề và đẩy hàng chục nghìn người vào cảnh màn trời chiếu đất.

Khi sóng nhiệt trở thành "bình thường mới" của châu Âu

Khi sóng nhiệt trở thành "bình thường mới" của châu Âu

Các chuyên gia cảnh báo hiện tượng "vòm nhiệt" kết hợp với biến đổi khí hậu khiến châu Âu, khu vực nóng lên nhanh nhất thế giới, phải đối mặt với những đợt sóng nhiệt ngày càng dữ dội, thậm chí trở thành "bình thường mới" trong mùa Hè.

Những rạn nứt đầu tiên trong thỏa thuận Mỹ - Iran

Những rạn nứt đầu tiên trong thỏa thuận Mỹ - Iran

Trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định các cuộc đàm phán với Iran đang diễn ra “khá suôn sẻ”, thì thực tế trên bàn đàm phán và tại các mặt trận lại vẽ nên một bức tranh khác. Những mâu thuẫn về diễn giải thỏa thuận, cùng áp lực chính trị nội bộ tại Washington, đang đặt dấu hỏi lớn về tính khả thi của một thỏa thuận hòa bình vừa mới chớm nở.

Sau Thủ tướng Keir Starmer, ai sẽ dẫn dắt nước Anh?

Sau Thủ tướng Keir Starmer, ai sẽ dẫn dắt nước Anh?

Hai năm sau chiến thắng lịch sử, Thủ tướng Anh Keir Starmer đã phải rút lui do không còn nhận được sự tín nhiệm trong nội bộ đảng. Người được đánh giá là ứng viên sáng giá nhất cho vị trí kế nhiệm là Andy Burnham, chính trị gia đang nổi lên như hy vọng mới của Công đảng.

Vì sao mặt trận Lebanon có khả năng định hình thỏa thuận Mỹ - Iran?

Vì sao mặt trận Lebanon có khả năng định hình thỏa thuận Mỹ - Iran?

Tuyên bố mới nhất của Tổng thống Trump cho thấy Washington đang chuyển trọng tâm từ hồ sơ hạt nhân sang việc kiểm soát các lực lượng đồng minh của Iran trong khu vực. Điều này đồng nghĩa tương lai của tiến trình hòa bình Mỹ-Iran không chỉ phụ thuộc vào các cuộc thương lượng ở Thụy Sĩ mà còn gắn chặt với diễn biến thực địa tại Lebanon.

Bolivia ban bố tình trạng khẩn cấp sau 50 ngày bạo loạn đẫm máu

Bolivia ban bố tình trạng khẩn cấp sau 50 ngày bạo loạn đẫm máu

Căng thẳng tại Bolivia lên đỉnh điểm trong cuối tuần này khi Tổng thống Rodrigo Paz chính thức ban bố tình trạng khẩn cấp toàn quốc, cho phép các lực lượng an ninh và quân đội tiến hành giải tỏa các chướng ngại vật của người biểu tình – những rào chắn đã làm tê liệt nền kinh tế quốc gia Nam Mỹ này trong suốt 50 ngày qua và cướp đi sinh mạng của ít nhất 14 người.

Mỹ và Iran hoãn đàm phán tại Thụy Sĩ. Ảnh minh họa Reuters.

“Bước đệm” cho thỏa thuận Mỹ - Iran hay chỉ là khoảng lặng tạm thời?

Một bước ngoặt quan trọng vừa diễn ra tại Trung Đông khi Israel và lực lượng Hezbollah đạt được thỏa thuận ngừng bắn tại Lebanon. Động thái này diễn ra vào thời điểm hết sức nhạy cảm, ngay sau những đợt giao tranh ác liệt đe dọa trực tiếp đến cơ hội đạt được hiệp định hòa bình toàn diện giữa Mỹ và Iran.

Cuộc rà soát NATO 3.0: Khi châu Âu phải tự đứng trên đôi chân của mình

Cuộc rà soát NATO 3.0: Khi châu Âu phải tự đứng trên đôi chân của mình

Tháng trước, Mỹ thông báo với các đồng minh rằng họ quyết định thu hẹp nguồn lực quân sự sẵn có dành cho NATO. Và hôm 18/6, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ khẳng định Washington không nói giỡn, tuyên bố sẽ tiến hành một cuộc rà soát thực sự kéo dài sáu tháng, bao gồm cả tham vấn Quốc hội.

Bản ghi nhớ Islamabad: Ký kết đã khó, thực thi càng khó hơn

Bản ghi nhớ Islamabad: Ký kết đã khó, thực thi càng khó hơn

Mỹ và Iran ký Bản ghi nhớ Islamabad, mở đường chấm dứt xung đột và khôi phục hoạt động tại eo biển Hormuz. Tuy nhiên, phía sau bước đột phá ngoại giao này vẫn còn hàng loạt vấn đề gai góc, từ cơ chế kiểm soát chương trình hạt nhân Iran, tương lai của Hormuz cho đến việc nới lỏng trừng phạt và bảo đảm Israel - Hezbollah tuân thủ ngừng bắn.

Hàng triệu người tị nạn mòn mỏi chờ lối thoát

Hàng triệu người tị nạn mòn mỏi chờ lối thoát

Báo cáo mới nhất của Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) cho thấy khoảng 2,4 triệu người tị nạn trên thế giới sẽ cần được tái định cư trong năm 2027, nhưng nhu cầu này ngày càng khó khăn do chính sách siết chặt của các quốc gia.

Đồng minh Mỹ và những hoài nghi vào kịch bản Hormuz “mở cửa hoàn toàn”

Đồng minh Mỹ và những hoài nghi vào kịch bản Hormuz “mở cửa hoàn toàn”

Tổng thống Trump ngày 16/6 khẳng định, eo biển Hormuz sẽ được mở lại hoàn toàn vào ngày 19/6 sau khi xác nhận về một thỏa thuận tạm thời giữa Washington và Tehran. Tuy nhiên, tại Hội nghị Thượng đỉnh Nhóm bảy nền kinh tế phát triển nhất thế giới (G7), nhiều đồng minh châu Âu lại tỏ ra thận trọng trước triển vọng đó.

Kỳ vọng chấm dứt xung đột Mỹ - Iran, tháo gỡ "nút thắt" kinh tế toàn cầu

Kỳ vọng chấm dứt xung đột Mỹ - Iran, tháo gỡ "nút thắt" kinh tế toàn cầu

Giới chức Mỹ và Iran mới đây chính thức xác nhận đã đạt được một khuôn khổ thỏa thuận nhằm chấm dứt tình trạng chiến tranh. Thỏa thuận sơ bộ này không chỉ làm lóe lên hy vọng chấm dứt cho các hành động quân sự và các lệnh phong tỏa căng thẳng trong suốt nhiều tháng qua, mà còn lập tức tạo ra một cú hích đối với thị trường toàn cầu trong ngày 15/6.

Bước tiến lớn của Ukraine trên chặng đường hội nhập châu Âu

Bước tiến lớn của Ukraine trên chặng đường hội nhập châu Âu

Việc các nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) đồng ý khởi động tiến trình đàm phán kết nạp Ukraine là bước tiến đáng kể của Kiev trong nỗ lực gia nhập EU. Tuy nhiên, đây được dự báo là một quá trình kéo dài và đòi hỏi Ukraine có nhiều cải cách lớn.

Tín hiệu trái chiều của Mỹ và Iran về thỏa thuận hòa bình

Tín hiệu trái chiều của Mỹ và Iran về thỏa thuận hòa bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 11/6 (giờ địa phương) tuyên bố Washington và Tehran có thể sẽ ký kết một thỏa thuận hòa bình ngay trong cuối tuần này, qua đó mở cửa trở lại tuyến hàng hải huyết mạch qua eo biển Hormuz. Dù Iran tỏ ra thận trọng, tuyên bố của Tổng thống Mỹ đã có những tác động nhất định đến thị trường toàn cầu.

Lý giải chiến dịch gia tăng hỏa lực của Mỹ với Iran

Lý giải chiến dịch gia tăng hỏa lực của Mỹ với Iran

Những đợt không kích liên tiếp của Mỹ nhằm vào các mục tiêu quân sự tại miền Nam Iran trong hai ngày qua cho thấy Washington đang theo đuổi một chiến lược vượt ra ngoài khuôn khổ đáp trả đơn thuần. Theo nhiều nhà phân tích, bên cạnh mục tiêu gây sức ép buộc Tehran điều chỉnh lập trường, Mỹ còn muốn làm suy yếu khả năng sử dụng eo biển Hormuz như một công cụ răn đe chiến lược của Iran.

Các đại sứ quốc tế nhận định ra sao về Diễn đàn Tương lai ASEAN?

Các đại sứ quốc tế nhận định ra sao về Diễn đàn Tương lai ASEAN?

Diễn đàn tương lai ASEAN (AFF) lần thứ ba tại Hà Nội đã chính thức khép lại sau hai ngày làm việc hiệu quả. Chia sẻ với phóng viên Báo CAND, các đại biểu quốc tế đều gửi lời chúc mừng tới Việt Nam tổ chức thành công sự kiện, khẳng định vai trò cầu nối chiến lược của nước chủ nhà trong thúc đẩy đối thoại, dự báo các xu hướng mới và định hình những giải pháp chung vì tương lai khu vực.