Không gian nào cho trẻ thơ?

Nhiều năm trở lại đây, chúng ta vẫn thường nói với nhau về việc phát triển, cải thiện các thế hệ tương lai của nòi giống. Nhiều chương trình đã được đề cập tới, từ thay đổi chế độ dinh dưỡng cho tới cải thiện môi trường giáo dục và thậm chí có những chương trình đã đi vào hoạt động được một thời gian, mang lại những hiệu quả nhất định...

Chúng ta mừng vui khi bắt đầu nhìn thấy trẻ em hôm nay có chiều cao hơn, có thể chất tốt hơn, cập nhật hơn với công nghệ. Song, chúng ta vẫn sống bên cạnh những băn khoăn lớn, đặc biệt là những băn khoăn về kỹ năng sống, thứ vô cùng thiết yếu để đứa trẻ có thể trưởng thành một cách độc lập và vững vàng trong xã hội hiện đại.

Và càng sống ở thành thị, những đứa trẻ càng có nguy cơ thiếu kỹ năng sống, bị béo phì và thiếu năng động hơn. Vấn đề đó đơn giản đến từ chính không gian hoạt động cho trẻ thơ đang ngày một bị thu hẹp dần trong sự thiếu quan tâm của người lớn.

Hãy thử bỏ ra một ngày để đi quanh khu nội đô Hà Nội hay TP Hồ Chí Minh, chúng ta sẽ giật mình nhận ra rằng có rất nhiều trường tiểu học, trung học cơ sở gần như không có đủ không gian mở cho học sinh hoạt động ở giờ ra chơi.

Mỗi một ngày đi học, thực sự trẻ gắn bó với phòng học nhiều hơn và chỉ có thời gian giải lao rất ngắn. Vậy mà trong khoảng thời gian rất ngắn đó, sân chơi lại không đáp ứng được so với lượng học sinh. Chính điều đó đã khiến trẻ tập thành một thói quen ít hoạt động, thụ động từ vô thức. Và chúng ta sẽ cảm thấy âu lo thực sự khi nhận ra rằng học sinh hiện nay gần như không có điều kiện để chơi thể thao một cách thường xuyên, đủ để giúp chúng trưởng thành một cách cân bằng.

Trẻ em hôm nay, thế giới ngày mai.
Trẻ em hôm nay, thế giới ngày mai.

Nếu nhìn những đứa trẻ ở bậc tiểu học hôm nay, chúng ta có thể khẳng định chắc chắn rằng chúng vụng về hơn, kém linh hoạt hơn về thể chất so với thế hệ chúng ta trước đây. Điều đó hoàn toàn dễ hiểu bởi ở những thập niên trước, khi đô thị hoá vẫn chưa mạnh mẽ, không gian mở ở đô thị luôn sẵn có cho trẻ em vui chơi, giải trí, hoạt động thể thao.

Còn hôm nay, sự phát triển chóng mặt đã khiến đô thị không còn an toàn cho trẻ em nữa. Hơn thế, sự đông đúc của giao thông đô thị đã khiến không phụ huynh nào dám để con mình chơi với chúng bạn trên lề đường hay vườn hoa, nơi chúng hoàn toàn có thể trở thành nạn nhân của những tai nạn được gây ra bởi sự cẩu thả, thiếu ý thức của người lớn. Trẻ em trở thành tù nhân trong chính căn nhà của mình, với những thú giải trí có thể tạo nên các tác hại về nhãn khoa hoặc hệ thần kinh như điện thoại thông minh, máy tính bảng, máy tính xách tay…

Trong khi đó, những học sinh con nhà giàu lại được hưởng những không gian học tập và sinh hoạt lý tưởng như tiêu chuẩn quốc tế ở các ngôi trường sang trọng, đắt tiền. Những ngôi trường ấy có đầy đủ, từ hồ bơi cho tới sân bóng rổ, từ sân bóng đá cho tới sân cầu lông và lũ trẻ mặc sức vẫy vùng ở đó sau giờ học.

Và đó chính là sự hình thành khoảng cách xã hội giữa chính những đứa trẻ với nhau, thứ khoảng cách được tạo ra bởi chính khoảng cách giàu nghèo, bởi sự phân hoá tầng lớp giữa các bậc phụ huynh. Và nó như một vòng quay không lối thoát.

Con nhà giàu sẽ lớn lên cân bằng, khoẻ mạnh, đầy đủ trí lực trong khi con nhà trung lưu sẽ chỉ biết học và thụ động trong hoạt động thể chất. Còn lại, con nhà nghèo, ở nông thôn, vùng sâu, vùng xa thì có được sự linh hoạt thể chất do điều kiện sống nhưng lại thiếu sự giáo dục chu đáo kèm theo thiếu cả những dinh dưỡng cần thiết để phát triển.

Để giải quyết vấn đề này không thể ngày một ngày hai và nó yêu cầu huy động mọi nguồn lực trong xã hội. Đơn giản, quỹ đất để xây dựng trường học đủ tiêu chuẩn đáp ứng cho học sinh được chơi thể thao, hoạt động thể chất không hề dư thừa.

Và giả sử nhà nước có kiên quyết, mạnh tay thu hồi đất đai để tạo điều kiện xây những trường học đạt chuẩn như thế đi nữa, ngành giáo dục cũng cần rất nhiều vốn đầu tư cho xây dựng cơ sở hạ tầng và bảo dưỡng duy tu các hạng mục đã được xây dựng. Đó là còn chưa kể đến vấn đề quy hoạch, vấn đề nhức nhối nhất hiện thời và vẫn còn gần như hoàn toàn bế tắc trong việc tìm hướng giải quyết.

Cách duy nhất để tạm thời xử trí lúc này chỉ là sự chủ động của phụ huynh mà thôi. Dành thời gian thêm để đưa con mình tham gia các hoạt động thể chất ở các trung tâm chuyên biệt (như các lớp dạy thể thao, các học kỳ quân đội…) là phương án tối ưu duy nhất lúc này. Phụ huynh nào mà chẳng sốt ruột về sự phát triển của con cái. Song, cái cần là chính những người có trách nhiệm điều hành phải có trách nhiệm với các thế hệ tương lai, khi chính chúng là tài sản lớn nhất của quốc gia và dân tộc.

Hà Quang Minh

Các tin khác

Khi trẻ em đang nhìn về phía chúng ta

Khi trẻ em đang nhìn về phía chúng ta

Trong lễ tốt nghiệp chương trình thạc sĩ ngành Quản trị - Phân tích định lượng, Đại học Duke, chàng trai Nguyễn Huỳnh Nhật Tiến (TP. Hồ Chí Minh) đã được chọn đại diện phát biểu.

Hai vạch nhân phẩm

Hai vạch nhân phẩm

Mỗi thời đại đều có nghi lễ chứng minh sự trong sạch của mình. Có thời người ta kê khai lý lịch, có thời là thú tội trước đám đông. Showbiz Việt Nam năm 2026 chọn phương thức khác: nước tiểu.

Kiên quyết loại bỏ những hành vi phi pháp trong hoạt động văn hóa

Kiên quyết loại bỏ những hành vi phi pháp trong hoạt động văn hóa

Ngay sau khi triển khai thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ, các cơ quan chức năng đã tập trung triển khai đồng bộ các biện pháp nhằm phát hiện, đấu tranh, ngăn chặn, xử lý vi phạm và tội phạm liên quan đến sở hữu trí tuệ.

Cái gốc vẫn từ con người

Cái gốc vẫn từ con người

Việc khởi tố các cá nhân, đơn vị vi phạm bản quyền mới đây đã thực sự tạo ra địa chấn trong làng giải trí. Những sai lầm của họ có thể có tính chất hệ thống hoặc cũng có thể do chưa hiểu biết tường tận về Luật Sở hữu trí tuệ. Nhưng, dù gì đi nữa, đó cũng là bài học đắt giá không chỉ đối với những cá nhân ấy mà còn đối với tất cả những ai đang hoạt động trong ngành sáng tạo ở Việt Nam.

Hành động mạnh mẽ để bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ

Hành động mạnh mẽ để bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ

Không chỉ nhà đầu tư hay doanh nhân trong các lĩnh vực xuất bản, điện ảnh, âm nhạc, chương trình truyền hình... mà văn nghệ sĩ hẳn cũng sẽ phấn khởi trước việc cả nước ra quân thực hiện cao điểm ngăn chặn, xử lý các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, tại Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026.

Thành nhân không hề dễ dàng

Thành nhân không hề dễ dàng

“Harmony (hòa âm) là nền móng của âm nhạc Homophonic (kết cấu âm nhạc đồng âm) và hơn thế nữa. Kiến thức môn học này gần như là quá lớn để quãng đời của những sinh viên chăm chỉ và có năng khiếu bẩm sinh có thể học hết. Lịch sử hòa âm trải dài từ tiền cổ điển, cổ điển, lãng mạn, hiện đại, jazz, rock... cho tới nay mai vẫn còn liên tục phát triển. Ảnh chụp từ buổi học mà 100% người tới lớp là những bạn xin vào dự thính”.

Văn hóa Việt Nam, tầm nhìn phát triển

Văn hóa Việt Nam, tầm nhìn phát triển

Tháng 5, tháng của những sự kiện lịch sử trọng đại, đó cũng là dấu mốc quan trọng để chúng ta ứng chiếu quá khứ với thực tại để thấy được bước tiến cũng như tầm nhìn và cơ hội phát triển của đất nước. Cảm quan của từng cá nhân trước thời đại sẽ nói lên nhận thức chính trị và nền tảng văn hóa đó.

Từ lao động số tạo nên nét đẹp văn hóa số

Từ lao động số tạo nên nét đẹp văn hóa số

Ngày Quốc tế Lao động 1/5 là dịp tôn vinh người lao động với những đóng góp xây dựng cộng đồng, quốc gia và thế giới. Đây cũng là dịp để suy ngẫm sâu sắc hơn về những thay đổi của lao động trong bối cảnh mới.

Một góc nhìn khác về bạo lực học đường

Một góc nhìn khác về bạo lực học đường

Vụ việc một nam sinh trung học cơ sở ở Ninh Bình bị bạn học đánh hội đồng gần đây tiếp tục đặt ra một câu hỏi lớn cho phụ huynh và những người làm giáo dục: “Chúng ta cần phải làm gì?”. Và, lại như những vụ việc tương tự đã diễn ra, luôn là những đáp án quen thuộc được nhắc đến, từ chuyện phải chế tài thật nặng cho tới những đề xuất về vai trò của ngành giáo dục...

Văn hóa, nghệ thuật có thêm nhiều cơ hội

Văn hóa, nghệ thuật có thêm nhiều cơ hội

Dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5 năm nay, giới sản xuất, biên tập kênh chương trình nước ngoài trên dịch vụ phát thanh, truyền hình trả tiền hoặc sản xuất kênh chương trình chuyên quảng cáo, cung cấp dịch vụ mạng xã hội... đón nhận tin vui từ việc Chính phủ cắt giảm, đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL).

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.