Không có thứ bánh mì dễ kiếm

Trong khoảng hơn 1 năm trở lại đây, khi mà công cụ “trí tuệ nhân tạo” (AI) ngày một trở nên phổ cập hơn, trên mạng xã hội cũng xuất hiện nhiều sản phẩm được chế tạo bởi AI hơn. Song song đó là các quảng cáo theo kiểu “nhận sáng tác ca khúc 500 ngàn VND/bài trong vòng 1 ngày” mà chủ nhân của các quảng cáo đó chắc chắn sử dụng AI hoàn toàn để đáp ứng các đơn hàng.

Và, cũng rộ lên các khóa huấn luyện đào tạo kỹ năng kiếm tiền nhanh từ sản xuất nội dung nhờ AI. Tất cả sự rầm rộ của các thông tin ấy không khỏi khiến những người sáng tạo đích thực nao núng. Tuy nhiên, mọi việc dường như không phải dễ dàng như nhiều người lạm dụng AI đang nghĩ.

Thực tế, nhiều tập đoàn phát triển các công cụ AI hàng đầu đều sở hữu một nền tảng mạng xã hội mạnh mà điển hình là Google với YouTube, Gemini; X và Grok cùng chung một nhà v.v... Chính vì thế, việc bảo vệ nguyên tắc của các nền tảng trước làn sóng AI luôn được các đại gia công nghệ xem là mục tiêu tối thượng. Việc kiểm soát các nội dung tạo ra bởi AI đã được lưu ý tới ngay từ những bước sơ khởi đưa công cụ AI ra phổ cập đại chúng. Ngay từ giai đoạn cuối 2022, đầu 2023, các nền tảng lớn đã có khuyến cáo về việc sử dụng nội dung tạo ra từ AI để kiếm tiền đối với người dùng rồi.

Sau đó, giai đoạn cuối 2023, đầu 2024, các bước thắt chặt đã bắt đầu được hình thành. Giai đoạn này, YouTube là điển hình khi bắt buộc người sáng tạo nội dung phải gắn nhãn “sản phẩm từ AI” trước khi quyết định đăng tải. Meta thì thử nghiệm hệ thống gắn nhãn AI lên các nội dung hình ảnh và âm thanh. Trong khi đó, cũng cùng giai đoạn, Spotify mạnh tay hơn khi gỡ bỏ hàng chục ngàn bản ghi âm nghi ngờ sản xuất bởi AI do có sự trùng lặp hoặc không minh bạch quyền sở hữu.

Hiện tại, các nền tảng đã bước sang giai đoạn thắt chặt thứ 3 và mới đây nhất, Youtube công bố sẽ cập nhật các nguyên tắc để nhận diện chính xác hơn các dạng nội dung được sản xuất hàng loạt và nội dung lặp lại, thường là các nội dung được tạo ra bởi AI. Bước thắt chặt này không có nghĩa là sẽ khiến các nội dung tạo ra từ AI không còn kiếm tiền được nữa mà thay vào đó, nó đặt ra tiêu chuẩn cao hơn cho nội dung có khả năng kiếm tiền. Tiêu chuẩn cao hơn này đòi hỏi sự tham gia nhiều hơn của con người và AI chỉ là công cụ hỗ trợ.

Nói nôm na, nội dung sử dụng công cụ AI vẫn được phép sử dụng, nhưng nội dung đó phải đủ khác biệt, sáng tạo và có đóng góp thông tin, giáo dục hoặc giải trí. Chính sự tham gia của con người mới tạo ra cái khác biệt, cái sáng tạo mà tiêu chuẩn trên định ra.

Như vậy, những viễn cảnh trước đây mà các quảng cáo tràn lan đưa ra, nôm na là chỉ cần nắm chắc cách sử dụng AI là có thể dùng AI để kiếm tiền thay mình trên các nền tảng xã hội đã bị xóa bỏ hoàn toàn. Chính cái viễn cảnh này đã khiến không ít người suy nghĩ lệch lạc rằng chẳng cần trau dồi bản thân, không cần phải học thêm kiến thức mới mà chỉ cần thông thạo AI là có thể kiếm sống, thậm chí làm giàu.

Không có thứ bánh mì dễ kiếm bao giờ và AI chỉ là thứ công cụ đắc lực khi con người cũng phải nâng tầm bản thân mình. Muốn làm phim với AI ư? Hãy hiểu nhất định về điện ảnh và cần phải có ý tưởng nguyên bản để yêu cầu công cụ AI hỗ trợ mình tốt nhất chứ không phải chỉ ném một câu lệnh là có sản phẩm đủ sức để khai thác doanh thu. Chính sự thông minh của AI sẽ là áp lực khiến con người phải cải thiện mình hơn nhằm làm chủ nó và làm chủ được tình thế trong sự thay đổi chóng mặt của công nghệ.

Hà Quang Minh

Các tin khác

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.

“Hãy sống đúng với những giấc mơ của tuổi trẻ”

“Hãy sống đúng với những giấc mơ của tuổi trẻ”

Mặc dù chưa diễn ra nhưng diễn đàn “Tiếng nói tuổi trẻ - Hành động của Đoàn” năm 2026 đã nhận được 64.000 câu hỏi của các bạn trẻ gửi về ban tổ chức, một con số kỉ lục, chứng tỏ thanh niên Việt Nam thực sự quan tâm đến sự phát triển của đất nước và sứ mệnh của thế hệ.