Israel-Lebanon nhất trí duy trì ngừng bắn: Cơ hội mới cho hòa bình Trung Đông?

Việc Israel nhất trí duy trì lệnh ngừng bắn ở Lebanon đã tháo gỡ trở ngại lớn nhất trong các cuộc đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran, mở đường để hai nước tiến đến một thỏa thuận chấm dứt xung đột, mở cửa eo biển Hormuz.

Chính phủ Lebanon, Israel và Mỹ sáng nay (4/6) đã ra tuyên bố chung, nêu rõ Israel và Lebanon đã nhất trí duy trì thỏa thuận ngừng bắn hồi tháng 4/2026; đồng thời kêu gọi phong trào Hezbollah "chấm dứt hoàn toàn các hoạt động bắn phá" và rút lực lượng khỏi khu vực phía Nam Lebanon tính từ sông Litani, New York Times đưa tin.

download.jpg
Phái đoàn Lebanon và Israel tham gia đàm phán ở Mỹ. Ảnh: NYTimes/GettyImages

"Hai bên đã nhất trí với đề nghị của Mỹ về việc nhanh chóng thúc đẩy việc thành lập các khu thí điểm, trong đó, quân đội chính phủ Lebanon sẽ nắm quyền kiểm soát lãnh thổ và loại trừ tất cả các thế lực phi nhà nước", tuyên bố chung nêu.

Văn kiện này “tái khẳng định tương lai của mối quan hệ giữa Israel và Lebanon do chính phủ hai nước tự quyết”, và “bác bỏ mọi nỗ lực, của bất kỳ quốc gia hay tổ chức phi nhà nước nào, nhằm gây sức ép lên tương lai của Lebanon”.

Các bên dự kiến sớm thảo luận tại Mỹ về khuôn khổ an ninh mới ở Lebanon, bao gồm tăng cường năng lực của quân đội Lebanon với sự hỗ trợ của Mỹ; và khả năng “giải tán” các nhóm vũ trang phi nhà nước, nhưng không rõ chi tiết về cách thức.

Thỏa thuận mới nhất giữa Israel và Lebanon đạt được sau các cuộc đàm phán kéo dài trong hai ngày 2 và 3/6 tại thủ đô Washington DC, dưới sự chủ trì của các quan chức cấp cao trong chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Phong trào Hezbollah, lực lượng quân sự hoạt động trên lãnh thổ Lebanon và trực tiếp tham chiến với Israel, không tham gia đàm phán với Israel và không phải là một bên chính thức trong lệnh ngừng bắn mà các bên công bố tháng 4/2026. Đại diện Hezbollah không có mặt tại vòng đàm phán mới nhất tại Mỹ, nhưng cơ bản tuân thủ thỏa thuận tháng 4.

download-1.jpg
Khói đen bốc lên sau đợt tập kích của Israel vào Lebanon.

Hezbollah đến nay chưa bình luận về các điều khoản trong thỏa thuận mới nhất. Nếu đồng ý tuân thủ thỏa thuận này, Hezbollah sẽ phải đình chỉ hoạt động và rút lực lượng khỏi miền Nam Lebanon. Đây từ lâu là một trong những yêu cầu then chốt của Israel. Ở chiều ngược lại, Hezbollah cũng cáo buộc Israel không tuân thủ điều khoản rút khỏi miền Nam Lebanon như đã cam kết.

Xung đột giữa Israel và Hezbollah bùng phát sau khi nhóm vũ trang tại Lebanon tháng 3/2026 tấn công nước láng giềng để trả đũa cho cái chết của lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. Quân đội Israel sau đó phát động chiến dịch tấn công trên bộ vào Lebanon.

Nhờ thỏa thuận giữa Israel-Lebanon do Mỹ làm trung gian hồi tháng 4/2026, giao tranh đã tạm lắng, nhưng từ tuần trước, quân đội Israel tái khởi động các cuộc tấn công quy mô lớn vào Lebanon rồi giành một loạt vị trí chiến lược, bao gồm pháo đài Beaufort.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu mô tả chiến dịch là nhằm mở rộng vùng đệm ngăn Hezbollah tấn công Israel, đồng thời cảnh báo sẽ tấn công mục tiêu ở thủ đô Beirut.

Việc Israel đồng ý gia hạn thỏa thuận là nhờ Tổng thống Mỹ Donald Trump đã liên tục gây sức ép với Tel Aviv. Thủ tướng Israel Netanyahu ngày 3/6 xác nhận ông trao đổi với Tổng thống Mỹ "hai lần mỗi ngày". Trong khi đó, Tổng thống Trump tiết lộ, trong các cuộc điện đàm gần đây giữa ông và Thủ tướng Israel, nhà lãnh đạo Mỹ đã "nổi cáu" với ông Netanyahu và yêu cầu Israel dừng tấn công Lebanon.

Việc Israel đồng ý ngừng bắn ở Lebanon giúp gỡ bỏ một trong những rào cản lớn nhất của tiến trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ-Iran. Tehran những tuần qua khẳng định bất cứ thỏa thuận nào với Mỹ đều cần bao gồm điều khoản "ngừng bắn trên mọi mặt trận", bao gồm Lebanon.

Cách đây 3 hôm, truyền hình nhà nước Iran dẫn thông báo của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố họ có thể "mở thêm các mặt trận mới" và tiếp tục phong tỏa eo biển Hormuz nếu Israel mở rộng tấn công vào Lebanon.

02mideast-update-02-lzwq-superjumbo.jpg
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu ngày 3/6 trước quốc hội Mỹ. Ảnh: NYTimes

Trong diễn biến liên quan, gần như cùng thời điểm Israel và Lebanon đàm phán ở Mỹ, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio thông báo chính quyền Mỹ cũng đang nỗ lực đàm phán với Iran nhằm tìm kiếm thỏa thuận, trong đó có điều khoản then chốt nhất là Tehran từ bỏ làm giàu uranium "trong dài hạn".

"Nếu chúng ta đạt được thời hạn (Iran không làm giàu uranium) trong 20 năm, điều đó sẽ tốt hơn đáng kể với JCPOA", ông Rubio nói, đề cập đến thỏa thuận hạt nhân năm 2015 mà chính quyền cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama ký kết với Iran, trong đó yêu cầu Iran giới hạn làm giàu uranium trong vòng 15 năm.

Từ Tehran, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi dù cho biết chưa có tiến triển trong quá trình đàm phán với Mỹ, nhưng xác nhận các kênh liên lạc với Mỹ vẫn mở.

Theo giới quan sát, dù triển vọng đạt được một thỏa thuận toàn diện giữa Mỹ và Iran vẫn phụ thuộc vào nhiều bất đồng cốt lõi liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran và các vấn đề an ninh khu vực, cả Washington và Tehran đều có động lực mạnh mẽ để tiếp tục đàm phán.

Với Mỹ, một thỏa thuận sẽ giúp hạ nhiệt giá năng lượng trước thềm kỳ bầu cử quan trọng. Trong khi đó, Iran kỳ vọng tiến trình ngoại giao có thể mở đường cho việc nới lỏng các biện pháp trừng phạt kinh tế và giảm áp lực đối với các đồng minh của nước này trong khu vực. Vì vậy, việc Israel và Lebanon duy trì lệnh ngừng bắn được xem là một bước đi quan trọng, tạo thêm dư địa cho các nỗ lực ngoại giao trong thời gian tới.

Thái Hà

Các tin khác

“Lời cảnh báo khắc nghiệt” về khủng hoảng khí hậu toàn cầu

“Lời cảnh báo khắc nghiệt” về khủng hoảng khí hậu toàn cầu

Nhiều nhà khoa học cho rằng thế giới đang bước vào giai đoạn mà những hiện tượng thời tiết từng bị xem là bất thường đang dần trở thành “trạng thái bình thường mới” của khí hậu toàn cầu. Các đợt nắng nóng cực đoan không chỉ gây sức ép lên y tế, năng lượng và giao thông, mà còn đe dọa an ninh lương thực, tăng trưởng kinh tế và khả năng thích ứng của nhiều quốc gia.

Israel bắn phá phía Nam Lebanon, lệnh ngừng bắn trước nguy cơ sụp đổ

Israel bắn phá phía Nam Lebanon, lệnh ngừng bắn trước nguy cơ sụp đổ

Israel tiến hành các cuộc tập kích dữ dội trên khắp miền Nam Lebanon, trong khi lực lượng Hezbollah cũng xác nhận tấn công lực lượng của Tel Aviv, khiến lệnh ngừng bắn do Mỹ bảo trợ có nguy cơ sụp đổ, đồng thời ảnh hưởng đến triển vọng đạt thỏa thuận giữa Washington - Tehran.

Trung Quốc tăng tốc trên đường đua tới Mặt Trăng

Trung Quốc tăng tốc trên đường đua tới Mặt Trăng

Trung Quốc mới đây đã phóng thành công tàu vũ trụ có người lái Thần Châu-23 đưa ba phi hành gia lên trạm không gian Thiên Cung, đánh dấu bước tiến mới trong chương trình chinh phục không gian đầy tham vọng của Bắc Kinh. Đáng chú ý, một trong ba phi hành gia dự kiến sẽ lưu trú trên quỹ đạo suốt một năm – thời gian dài nhất từ trước đến nay đối với một sứ mệnh không gian có người lái của Trung Quốc.

Đường vào EU của Ukraine: Tưởng gần nhưng còn xa

Đường vào EU của Ukraine: Tưởng gần nhưng còn xa

Ukraine cho rằng nước này xứng đáng trở thành thành viên đầy đủ của Liên minh châu Âu (EU). Tuy nhiên, các thành viên EU chủ chốt muốn quá trình gia nhập của Ukraine diễn ra đúng trình tự và chỉ sẵn sàng cấp cho Kiev tư cách "thành viên liên kết".

Cơ hội cho Mỹ-Iran từ bản dự thảo 9 điểm

Cơ hội cho Mỹ-Iran từ bản dự thảo 9 điểm

Giữa lúc nguy cơ xung đột bùng phát trở lại tại Trung Đông, sự xuất hiện của dự thảo thỏa thuận 9 điểm cùng các nỗ lực trung gian dồn dập từ Pakistan và Qatar đang mở ra cơ hội hiếm hoi để Mỹ và Iran nối lại tiến trình đàm phán.

Những thách thức đón chờ tân Chủ tịch Fed

Những thách thức đón chờ tân Chủ tịch Fed

Sự kiện ông Kevin Warsh chính thức bước vào Nhà Trắng, thực hiện nghi thức tuyên thệ nhậm chức Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đánh dấu một bước ngoặt lớn, khép lại kỷ nguyên đầy biến động của người tiền nhiệm Jerome Powell và mở ra một chương mới mang tính lịch sử cho nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Tổng thống Trump đối mặt phép thử ảnh hưởng chính trị trước bầu cử giữa nhiệm

Tổng thống Trump đối mặt phép thử ảnh hưởng chính trị trước bầu cử giữa nhiệm

Các cuộc bầu cử sơ bộ diễn ra đồng loạt tại nhiều bang của Mỹ trong tuần này được xem là bài kiểm tra quan trọng đối với sức ảnh hưởng chính trị của Tổng thống Donald Trump, trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11. Kết quả bước đầu cho thấy những ứng cử viên nhận được sự hậu thuẫn của ông Trump tiếp tục giành ưu thế tại nhiều cuộc đua then chốt, song cũng phản ánh những thách thức mà đảng Cộng hòa phải đối mặt trong hành trình bảo vệ quyền kiểm soát Quốc hội.

Trung-Nga thắt chặt quan hệ chiến lược

Trung-Nga thắt chặt quan hệ chiến lược

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin cùng đánh giá quan hệ giữa Bắc Kinh và Moskva đang ở mức cao chưa từng có, đồng thời cam kết "xây dựng một hệ thống quản trị toàn cầu công bằng và hợp lý hơn".

Cảnh báo khẩn từ IEA về giai đoạn đặc biệt nhạy cảm của năng lượng

Cảnh báo khẩn từ IEA về giai đoạn đặc biệt nhạy cảm của năng lượng

Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) vừa phát đi cảnh báo nghiêm trọng về nguy cơ thế giới bước vào một cuộc khủng hoảng dầu mỏ mới, khi lượng dự trữ dầu thương mại toàn cầu đang giảm với tốc độ chưa từng thấy, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn nguồn cung năng lượng chiến lược, đồng thời mùa du lịch hè ở Bắc bán cầu đang đến gần.

WHO ban bố tình trạng khẩn cấp quốc tế vì đợt bùng phát Ebola tại châu Phi

WHO ban bố tình trạng khẩn cấp quốc tế vì đợt bùng phát Ebola tại châu Phi

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã tuyên bố đợt bùng phát Ebola mới nhất tại Cộng hòa dân chủ (CHDC) Congo và nước láng giềng Uganda là “tình trạng khẩn cấp y tế công cộng gây quan ngại quốc tế”, sau khi virus này khiến gần 90 người thiệt mạng và làm dấy lên lo ngại về nguy cơ lây lan trong khu vực.

Xung đột Mỹ - Iran trước các biến số mới đa mặt trận

Xung đột Mỹ - Iran trước các biến số mới đa mặt trận

Chính quyền Mỹ và Israel dường như đang chuẩn bị cho khả năng nối lại chiến dịch tấn công quân sự táo bạo hơn nhằm vào Iran ngay trong tuần tới, bao gồm cả phương án triển khai đặc nhiệm trên bộ để thu giữ uranium làm giàu tại các cơ sở hạt nhân của Tehran. Ngược lại, Iran bị nghi triển khai hàng loạt chiến dịch cơ hội, trong đó có vụ xâm nhập hệ thống giám sát nhiên liệu tại nhiều bang của Mỹ, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ chiến tranh mạng nhằm vào hạ tầng năng lượng trọng yếu của nước này.

Chuyên gia lý giải về trạng thái "hoà bình lạnh" giữa Mỹ và Trung Quốc

Chuyên gia lý giải về trạng thái "hoà bình lạnh" giữa Mỹ và Trung Quốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump chiều tối 15/5 đã kết thúc chuyến thăm ba ngày tới Trung Quốc. Giới học giả nhận định, chuyến thăm của nhà lãnh đạo Mỹ đã góp phần tạo thêm “không gian thở” cho quan hệ Mỹ - Trung, đồng thời mở ra một gian đoạn hoà bình lạnh. Có thể, đây không phải kết quả lý tưởng nhất sau cuộc gặp thượng đỉnh, song trong bối cảnh hiện nay, hoà bình lạnh được đánh giá là lựa chọn thực tế nhất.

Khi doanh nghiệp trở thành giao điểm trong đàm phán Mỹ - Trung

Khi doanh nghiệp trở thành giao điểm trong đàm phán Mỹ - Trung

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump vào trung tuần tháng 5 được xem là một trong những sự kiện ngoại giao quan trọng nhất giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới trong thời gian qua. Theo các chuyên gia, khác với các cuộc gặp thượng đỉnh trước đây vốn tập trung nhiều vào cạnh tranh chiến lược, lần này yếu tố kinh tế và lợi ích doanh nghiệp đang nổi lên như ưu tiên hàng đầu của Washington.

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.