Israel-Lebanon nhất trí duy trì ngừng bắn: Cơ hội mới cho hòa bình Trung Đông?

Việc Israel nhất trí duy trì lệnh ngừng bắn ở Lebanon đã tháo gỡ trở ngại lớn nhất trong các cuộc đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran, mở đường để hai nước tiến đến một thỏa thuận chấm dứt xung đột, mở cửa eo biển Hormuz.

Chính phủ Lebanon, Israel và Mỹ sáng nay (4/6) đã ra tuyên bố chung, nêu rõ Israel và Lebanon đã nhất trí duy trì thỏa thuận ngừng bắn hồi tháng 4/2026; đồng thời kêu gọi phong trào Hezbollah "chấm dứt hoàn toàn các hoạt động bắn phá" và rút lực lượng khỏi khu vực phía Nam Lebanon tính từ sông Litani, New York Times đưa tin.

download.jpg
Phái đoàn Lebanon và Israel tham gia đàm phán ở Mỹ. Ảnh: NYTimes/GettyImages

"Hai bên đã nhất trí với đề nghị của Mỹ về việc nhanh chóng thúc đẩy việc thành lập các khu thí điểm, trong đó, quân đội chính phủ Lebanon sẽ nắm quyền kiểm soát lãnh thổ và loại trừ tất cả các thế lực phi nhà nước", tuyên bố chung nêu.

Văn kiện này “tái khẳng định tương lai của mối quan hệ giữa Israel và Lebanon do chính phủ hai nước tự quyết”, và “bác bỏ mọi nỗ lực, của bất kỳ quốc gia hay tổ chức phi nhà nước nào, nhằm gây sức ép lên tương lai của Lebanon”.

Các bên dự kiến sớm thảo luận tại Mỹ về khuôn khổ an ninh mới ở Lebanon, bao gồm tăng cường năng lực của quân đội Lebanon với sự hỗ trợ của Mỹ; và khả năng “giải tán” các nhóm vũ trang phi nhà nước, nhưng không rõ chi tiết về cách thức.

Thỏa thuận mới nhất giữa Israel và Lebanon đạt được sau các cuộc đàm phán kéo dài trong hai ngày 2 và 3/6 tại thủ đô Washington DC, dưới sự chủ trì của các quan chức cấp cao trong chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Phong trào Hezbollah, lực lượng quân sự hoạt động trên lãnh thổ Lebanon và trực tiếp tham chiến với Israel, không tham gia đàm phán với Israel và không phải là một bên chính thức trong lệnh ngừng bắn mà các bên công bố tháng 4/2026. Đại diện Hezbollah không có mặt tại vòng đàm phán mới nhất tại Mỹ, nhưng cơ bản tuân thủ thỏa thuận tháng 4.

download-1.jpg
Khói đen bốc lên sau đợt tập kích của Israel vào Lebanon.

Hezbollah đến nay chưa bình luận về các điều khoản trong thỏa thuận mới nhất. Nếu đồng ý tuân thủ thỏa thuận này, Hezbollah sẽ phải đình chỉ hoạt động và rút lực lượng khỏi miền Nam Lebanon. Đây từ lâu là một trong những yêu cầu then chốt của Israel. Ở chiều ngược lại, Hezbollah cũng cáo buộc Israel không tuân thủ điều khoản rút khỏi miền Nam Lebanon như đã cam kết.

Xung đột giữa Israel và Hezbollah bùng phát sau khi nhóm vũ trang tại Lebanon tháng 3/2026 tấn công nước láng giềng để trả đũa cho cái chết của lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. Quân đội Israel sau đó phát động chiến dịch tấn công trên bộ vào Lebanon.

Nhờ thỏa thuận giữa Israel-Lebanon do Mỹ làm trung gian hồi tháng 4/2026, giao tranh đã tạm lắng, nhưng từ tuần trước, quân đội Israel tái khởi động các cuộc tấn công quy mô lớn vào Lebanon rồi giành một loạt vị trí chiến lược, bao gồm pháo đài Beaufort.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu mô tả chiến dịch là nhằm mở rộng vùng đệm ngăn Hezbollah tấn công Israel, đồng thời cảnh báo sẽ tấn công mục tiêu ở thủ đô Beirut.

Việc Israel đồng ý gia hạn thỏa thuận là nhờ Tổng thống Mỹ Donald Trump đã liên tục gây sức ép với Tel Aviv. Thủ tướng Israel Netanyahu ngày 3/6 xác nhận ông trao đổi với Tổng thống Mỹ "hai lần mỗi ngày". Trong khi đó, Tổng thống Trump tiết lộ, trong các cuộc điện đàm gần đây giữa ông và Thủ tướng Israel, nhà lãnh đạo Mỹ đã "nổi cáu" với ông Netanyahu và yêu cầu Israel dừng tấn công Lebanon.

Việc Israel đồng ý ngừng bắn ở Lebanon giúp gỡ bỏ một trong những rào cản lớn nhất của tiến trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ-Iran. Tehran những tuần qua khẳng định bất cứ thỏa thuận nào với Mỹ đều cần bao gồm điều khoản "ngừng bắn trên mọi mặt trận", bao gồm Lebanon.

Cách đây 3 hôm, truyền hình nhà nước Iran dẫn thông báo của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố họ có thể "mở thêm các mặt trận mới" và tiếp tục phong tỏa eo biển Hormuz nếu Israel mở rộng tấn công vào Lebanon.

02mideast-update-02-lzwq-superjumbo.jpg
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu ngày 3/6 trước quốc hội Mỹ. Ảnh: NYTimes

Trong diễn biến liên quan, gần như cùng thời điểm Israel và Lebanon đàm phán ở Mỹ, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio thông báo chính quyền Mỹ cũng đang nỗ lực đàm phán với Iran nhằm tìm kiếm thỏa thuận, trong đó có điều khoản then chốt nhất là Tehran từ bỏ làm giàu uranium "trong dài hạn".

"Nếu chúng ta đạt được thời hạn (Iran không làm giàu uranium) trong 20 năm, điều đó sẽ tốt hơn đáng kể với JCPOA", ông Rubio nói, đề cập đến thỏa thuận hạt nhân năm 2015 mà chính quyền cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama ký kết với Iran, trong đó yêu cầu Iran giới hạn làm giàu uranium trong vòng 15 năm.

Từ Tehran, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi dù cho biết chưa có tiến triển trong quá trình đàm phán với Mỹ, nhưng xác nhận các kênh liên lạc với Mỹ vẫn mở.

Theo giới quan sát, dù triển vọng đạt được một thỏa thuận toàn diện giữa Mỹ và Iran vẫn phụ thuộc vào nhiều bất đồng cốt lõi liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran và các vấn đề an ninh khu vực, cả Washington và Tehran đều có động lực mạnh mẽ để tiếp tục đàm phán.

Với Mỹ, một thỏa thuận sẽ giúp hạ nhiệt giá năng lượng trước thềm kỳ bầu cử quan trọng. Trong khi đó, Iran kỳ vọng tiến trình ngoại giao có thể mở đường cho việc nới lỏng các biện pháp trừng phạt kinh tế và giảm áp lực đối với các đồng minh của nước này trong khu vực. Vì vậy, việc Israel và Lebanon duy trì lệnh ngừng bắn được xem là một bước đi quan trọng, tạo thêm dư địa cho các nỗ lực ngoại giao trong thời gian tới.

Thái Hà

Các tin khác

Thông điệp về AI của các tỷ phú công nghệ tại hội nghị bộ trưởng G20

Thông điệp về AI của các tỷ phú công nghệ tại hội nghị bộ trưởng G20

Mới đây, phát biểu của các tỷ phú công nghệ tại Hội nghị Bộ trưởng Đổi mới Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) được cho là đã phản ánh một sự dịch chuyển đáng chú ý. Theo đó, cuộc cạnh tranh trí tuệ nhân tạo (AI) không còn đơn thuần xoay quanh thuật toán.

Đối đầu Mỹ-Iran lan rộng, cửa ngoại giao hẹp dần

Đối đầu Mỹ-Iran lan rộng, cửa ngoại giao hẹp dần

Giao tranh Mỹ-Iran lan sang nhiều nước Trung Đông, trong khi Washington kiên quyết gia tăng sức ép kinh tế nhằm làm suy yếu nguồn lực của Tehran. Cùng lúc, các nỗ lực trung gian đưa hai bên trở lại bàn đàm phán chưa thể tạo đột phá do thiếu lòng tin và bất đồng về điều kiện thực hiện cam kết của các bên.

Bốn vấn đề lớn nhìn từ thảm họa lũ quét ở biên giới Nepal - Trung Quốc

Bốn vấn đề lớn nhìn từ thảm họa lũ quét ở biên giới Nepal - Trung Quốc

Dòng lũ dữ ở biên giới Nepal - Trung Quốc hôm 26/8 được tạo nên bởi băng và đá nền sụp xuống từ dãy Himalaya phản ánh thiên tai không dừng lại ở những đường biên giới. Khi rủi ro khí hậu ngày càng mang tính xuyên quốc gia, Nepal, Trung Quốc và Ấn Độ cũng đứng trước yêu cầu phải cân nhắc lại cách thức hợp tác và quản trị khu vực này.

Vùng Vịnh và sự hình thành cấu trúc an ninh đa tầng mới

Vùng Vịnh và sự hình thành cấu trúc an ninh đa tầng mới

Sau hơn sáu tháng kể từ ngày nổ ra xung đột giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran, các nước vùng Vịnh được cho là đang thay đổi cách nhìn về chính khái niệm an ninh. Theo giới chuyên gia, họ đang cùng tìm kiếm câu trả lời cho việc nên hợp tác với ai, có thể kỳ vọng điều gì từ từng đối tác và các cơ chế hợp tác cần vận hành như thế nào khi một cuộc khủng hoảng thực sự xảy ra.

Iran thừa nhận tác động kinh tế nghiêm trọng sau 6 tháng chiến sự

Iran thừa nhận tác động kinh tế nghiêm trọng sau 6 tháng chiến sự

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho biết hoạt động xuất khẩu và nhập khẩu của nước này đã giảm gần 35% do các biện pháp trừng phạt của Mỹ và lệnh phong tỏa các cảng của Iran, trong bối cảnh đó, Tehran tuyên bố tiếp tục duy trì sức chống chịu trước sức ép từ Washington và theo đuổi các nỗ lực ngoại giao.

Báo động đỏ về nguy cơ vỡ “bom nước” sau thảm họa ở Nepal

Báo động đỏ về nguy cơ vỡ “bom nước” sau thảm họa ở Nepal

Ít ngày sau vụ sập sông băng gây ra trận lũ quét kinh hoàng cướp đi sinh mạng của 584 người, khu vực biên giới Nepal và Tây Tạng (Trung Quốc) vẫn đứng trước một mối nguy lớn khi đất đá đã vô tình tạo ra các hồ chứa tự nhiên khổng lồ. Việc các hồ này bắt đầu tràn bờ đang đe dọa trực tiếp đến tính mạng người dân cũng như nỗ lực cứu hộ của lực lượng chức năng.

Iran: 2 triệu rial đổi được 1 USD, số tiền đó mua được những gì?

Iran: 2 triệu rial đổi được 1 USD, số tiền đó mua được những gì?

Theo Aljazeera, đồng rial Iran đã giảm xuống mức thấp nhất từ trước tới nay trên thị trường tự do, vượt ngưỡng 2 triệu rial đổi 1 USD. Cột mốc mới cho thấy áp lực ngày càng lớn đối với nền kinh tế Iran, vốn đã chịu tác động kéo dài từ các lệnh trừng phạt, lạm phát cao và những gián đoạn do xung đột.

Nepal gồng mình chống chọi với thiên tai

Nepal gồng mình chống chọi với thiên tai

Ít nhất 160 người đã thiệt mạng và hàng trăm người khác mất tích sau trận lũ quét dữ dội cuốn trôi nhiều ngôi làng, phá hủy đường sá, cầu cống và các công trình năng lượng tại khu vực miền núi Nepal gần biên giới với Trung Quốc. 

Mỹ - Canada bùng căng thẳng thương mại sau đàm phán đổ vỡ

Mỹ - Canada bùng căng thẳng thương mại sau đàm phán đổ vỡ

Các cuộc đàm phán thương mại giữa Mỹ - Canada đổ vỡ vào phút chót, kéo theo việc Washington áp thuế 50% đối với hàng hóa Canada và Ottawa tuyên bố sẽ áp thuế trả đũa. Các động thái này đang đẩy hai nước vào vòng đối đầu thương mại mới.

Mỹ tăng cường sức ép kinh tế thay cho chiến dịch quân sự với Iran

Mỹ tăng cường sức ép kinh tế thay cho chiến dịch quân sự với Iran

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết Washington sẽ áp đặt “các biện pháp trừng phạt khắc nghiệt nhất trong lịch sử” đối với Iran, đồng thời cho rằng việc gia tăng sức ép kinh tế có thể làm giảm khả năng Mỹ phải tiến hành một chiến dịch quân sự quy mô lớn mới.

Syria trước nguy cơ thành điểm nóng đối đầu Israel - Thổ Nhĩ Kỳ

Syria trước nguy cơ thành điểm nóng đối đầu Israel - Thổ Nhĩ Kỳ

Israel không kích căn cứ quan trọng của Syria vài ngày sau cuộc thảo luận về hoạt động quân sự của Thổ Nhĩ Kỳ, động thái làm lộ rõ những bất đồng ngày càng sâu giữa các bên, đồng thời đặt Mỹ trước sức ép phải ngăn nguy cơ các đồng minh Trung Đông đối đầu trực tiếp.

Lời cảnh báo mới về “lằn ranh đỏ” an toàn hạt nhân giữa chiến sự

Lời cảnh báo mới về “lằn ranh đỏ” an toàn hạt nhân giữa chiến sự

Vụ máy bay không người lái (UAV) phát nổ gần khu vực nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia, khiến một chuyên gia hạt nhân thiệt mạng và 17 người bị thương, đang một lần nữa đẩy vấn đề an toàn, an ninh hạt nhân tại cơ sở này lên mức báo động. Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) cảnh báo mọi hành động quân sự nhằm vào nhà máy hoặc nhân viên của cơ sở đều tiềm ẩn “những rủi ro lớn đối với an toàn hạt nhân”.

Khi ngoại giao con thoi trở lại với hồ sơ Ukraine

Khi ngoại giao con thoi trở lại với hồ sơ Ukraine

Theo một chuyên gia Nga, việc Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump là ông Steve Witkoff cùng ông Jared Kushner chuẩn bị tới Moskva, phản ánh nỗ lực của chính quyền Tổng thống Trump nhằm tham gia tích cực hơn vào quá trình tìm kiếm giải pháp cho cuộc xung đột Ukraine.

Những tín hiệu mới từ bàn đàm phán Gaza

Những tín hiệu mới từ bàn đàm phán Gaza

Các nỗ lực ngoại giao nhằm thúc đẩy giai đoạn tiếp theo của kế hoạch hòa bình Gaza đang có những chuyển động mới, khi Hamas tái khẳng định cam kết giải giáp và chuyển giao quyền quản lý, trong khi Mỹ cùng các nước trung gian tiếp tục thúc đẩy Israel thực hiện những bước đi tương ứng.

Chạy đua tìm kiếm, hỗ trợ nạn nhân sau động đất kép tại Indonesia

Chạy đua tìm kiếm, hỗ trợ nạn nhân sau động đất kép tại Indonesia

Indonesia đang khẩn trương tìm kiếm các nạn nhân sau trận động đất 7,7 độ tại Flores, trong khi một trận động đất mạnh 6,9 độ tiếp tục làm rung chuyển Bắc Sumatra chưa đầy 12 giờ sau đó. Hai trận động đất khiến nhiều khu vực phải sơ tán và hoạt động cứu hộ được triển khai khẩn cấp.

Những phép màu dấy lên hy vọng sau động đất Colombia

Những phép màu dấy lên hy vọng sau động đất Colombia

Giữa đống đổ nát ngổn ngang ở miền Tây Colombia, lực lượng cứu hộ đang chạy đua với thời gian để tìm kiếm những người còn mắc kẹt. Việc nhiều nạn nhân được đưa ra khỏi các tòa nhà sập sau hàng chục giờ đang thắp lên hy vọng cho gia đình những người mất tích.