Những quan điểm đối lập
Phát biểu trước báo giới tại Geneva hôm 23/1, thủ lĩnh SNC Ahmed Jarba vẫn khẳng định rằng, muốn nội chiến chấm dứt, phải có một cuộc chuyển giao quyền lực ở Syria mà không có sự tham gia của đương kim Tổng thống Bashar al-Assad. Ông Ahmed Jarba bày tỏ hy vọng rằng, trong những ngày đàm phán tới, LHQ, các cường quốc trên thế giới và cộng quốc tế sẽ thuyết phục được chính quyền Damascus làm theo kế hoạch mà SNC đưa ra và loại ông Bashar al-Assad ra khỏi cái gọi là “cuộc cải tổ chính trị” ở quốc gia Trung Đông này.
Trong khi đó, tới Montreux tham dự hội nghị, đại diện của Chính phủ Syria lại không hề đưa ra phát ngôn nào mới mà chỉ khẳng định lại những tuyên bố trước đó rằng, Tổng thống Bashar al-Assad sẽ không đi đâu mà sẽ tham gia trực tiếp vào cuộc cải tổ chính trị theo như đề xuất của một số thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an LHQ.
Về vấn đề này, Ngoại trưởng Mỹ John Kerry cũng thừa nhận rằng không có dấu hiệu cho thấy ông Bashar al-Assad từ chức nhưng chính quyền Washington lại ủng hộ quan điểm của SNC. Viện dẫn lý do là ông Bashar al-Assad vi phạm tội ác chiến tranh, ông John Kerry còn tuyên bố trước Đài truyền hình Al-Arabiya rằng Washington không ủng hộ một nhân vật như vậy lên đứng đầu nhà nước.
Hàng triệu trẻ em Syria đã phải sống tị nạn tại các quốc gia láng giềng kể từ khi Syria lâm vào nội chiến năm 2011 đến nay.
Trong lời phát biểu hôm 22/1, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị cũng lưu ý các bên tham dự Hội nghị Geneva II rằng, các cuộc đối thoại hòa bình giữa các phe phái xung đột tại Syria sẽ “rất lòng vòng và phức tạp”. Chính vì thế, việc xây dựng lòng tin, sự kiên nhẫn và kiên định là vô cùng cần thiết để tìm ra một lối đi có thể dung hòa được quan điểm của tất cả các bên. Còn Tổng thư ký LHQ Ban Ki-moon, tuy thừa nhận rằng con đường hòa bình phía trước cho người dân Syria còn đầy chông gai nhưng nếu có nỗ lực và quyết tâm thì việc gì cũng có thể làm được.
Và nỗi lo khủng bố
Rõ ràng, mục tiêu chính của Hội nghị Geneva II là nhằm đạt được một giải pháp chính trị cho cuộc xung đột tại Syria với một thỏa thuận toàn diện giữa chính phủ và lực lượng đối lập về việc thực thi đầy đủ Thông cáo Geneva, được thông qua ngày 30/1/2012, sau Hội nghị Nhóm hành động về Syria, hay còn gọi là Hội nghị Geneva I. Tuy nhiên, trong hội nghị lần này, còn một yếu tố khác cũng khiến đại biểu nhiều nước lo ngại, chính là vấn đề khủng bố.
Điều này được thể hiện rõ trong việc Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đã kêu gọi tất cả các bên tham gia đàm phán “làm mọi điều có thể để giúp chính phủ và lực lượng chống đối Syria có thể đạt được các mục tiêu xóa bỏ chủ nghĩa khủng bố”.
Chính phủ Syria cũng đã nhiều lần tuyên bố sẽ không đến Geneva để chuyển giao quyền lực, nhưng vẫn đàm phán với lực lượng đối lập để tìm một giải pháp chính trị cho cuộc khủng hoảng. Phái đoàn Chính phủ Syria hôm 23/1 còn nhấn mạnh rằng, các cuộc đàm phán cần tập trung vào vấn đề chống khủng bố ở Syria. Tổng thống Syria Bashar al-Assad cũng trả lời phỏng vấn hãng AFP rằng, mục đích của hội nghị nên là thảo luận các giải pháp chống khủng bố và “hoàn toàn phi hiện thực” khi ai đó nghĩ rằng ông sẽ chia sẻ quyền lực với lực lượng đối lập đang lưu vong.
Việc bổ sung thêm vào chương trình nghị sự vấn đề chống khủng bố cho thấy rõ ràng Chính phủ Syria cũng chưa thực sự muốn có bất cứ một thỏa hiệp nào tại Geneva II. Trong khi đó, lực lượng đối lập Syria kiên quyết loại bỏ Tổng thốngBashar al-Assad ra khỏi bất kỳ chính phủ chuyển tiếp nào trong tương lai và mang tâm thế này khi tham gia đàm phán ở Thụy Sĩ.
Sự kênh nhau về quan điểm này khiến giới quan sát lo ngại Hội nghị Geneva II về Syria với sự tham gia đại diện của hơn 40 nước và tổ chức quốc tế sẽ khó đạt được một thỏa thuận nào, dù nhỏ nhất về vấn đề Syria mà ngược lại, nhiều khả năng sẽ xảy ra những cuộc tranh cãi nảy lửa giữa các bên
