Giáo viên phổ thông nói gì về phương án thi trắc nghiệm môn Lịch sử?

Theo Dự thảo đổi mới thi THPT quốc gia, năm 2017, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) sẽ tổng hợp một số môn thi thành bài tổ hợp trắc nghiệm. Trong đó, có hai bài thi tự chọn theo hình thức trắc nghiệm là Khoa học Tự nhiên (Vật lý, Hóa học, Sinh học) và Khoa học Xã hội (Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân).

Như vậy, môn Lịch sử sẽ được gộp cùng hai môn khác trong tổng thời gian thi 60 phút. Sự thay đổi này đã nhận được nhiều ý kiến trái chiều từ chính các giáo viên đã và đang giảng dạy môn Lịch sử trong các trường phổ thông.

Chia sẻ với PV Báo CAND, thầy Trần Huy Đoàn, nguyên giáo viên môn Lịch sử Trường chuyên Lê Hồng Phong (Nam Định) cho rằng: Việc áp dụng thi trắc nghiệm đối với môn Sử là không phù hợp với mục tiêu đào tạo mà chính Bộ GD&ĐT đang đề xuất là phát triển năng lực của học sinh, đúng như tinh thần của Nghị quyết TW 29 đã đề ra.

Thực tế cho thấy, thi trắc nghiệm mới chỉ đánh giá được năng lực hiểu, biết chứ không đánh giá được khả năng vận dụng của học sinh - điều mà thi tự luận có thể giải quyết rất tốt.

“Tôi cảm giác rằng, dường như Bộ GD&ĐT có phần hơi vội vàng khi đưa ra phương án này khi chưa có sự tham khảo ý kiến của các cấp chuyên môn, nhất là Hội Khoa học Lịch sử. Trước đây, Hội cũng đã từng phản đối việc thi trắc nghiệm đối với môn Lịch sử” - thầy Đoàn cho biết. Cũng theo thầy Đoàn, cách thi sẽ quyết định việc dạy và học.

Đang có những ý kiến trái chiều xung quanh việc thi trắc nghiệm môn Lịch sử.
Đang có những ý kiến trái chiều xung quanh việc thi trắc nghiệm môn Lịch sử.

Nếu Bộ GD&ĐT vẫn kiên quyết áp dụng thi trắc nghiệm với môn Sử, các thầy, cô và học sinh cũng sẽ có cách học để thi đối phó và kết quả thi chắc chắn sẽ không thấp đi nhưng như thế là đi ngược lại với mục tiêu đào tạo. Do đó, thầy Đoàn khẳng định, Lịch sử dứt khoát phải thi tự luận.

Thầy Trần Trung Hiếu, giáo viên môn Lịch sử Trường THPT chuyên Phan Bội Châu (Nghệ An) cũng bày tỏ quan điểm, với cách thức thi trắc nghiệm 100% nội dung các môn thi (trừ Văn) như trong Dự thảo, Bộ GD&ĐT đã đi ngược với tiêu chí mà mình đang hướng tới trong việc dạy và học là “đánh giá năng lực” và “phát triển năng lực” đặc biệt là với môn Sử. Theo thầy Hiếu, từ một môn tự luận 180 phút trở thành 1 hợp phần trắc nghiệm 20 câu làm trong 30 phút.

Chưa thi nhưng 1 điều chắc chắn xảy ra nếu môn Sử thi trắc nghiệm là học sinh sẽ ngày càng ít chọn thi Sử hơn. Và nếu chỉ học để thi thì ra khỏi phòng thi, các em sẽ quên ngay những kiến thức vừa làm.

“Nguyên tắc vàng của khoa học Lịch sử là tái hiện lại quá khứ với bộ mặt vốn có của nó, để rút ra bài học kinh nghiệm, để yêu đất nước và có lòng tự tôn dân tộc nhiều hơn. Chủ quyền dân tộc thiêng liêng của chúng ta hiện, đã và đang bị đe dọa 1 cách nghiêm trọng.

Hơn lúc nào hết, những kiến thức và bài học lịch sử của cha ông cần được “hâm nóng” bằng môn Sử một cách đầy đủ với quan điểm, chính kiến, thái độ và trách nhiệm của thế hệ trẻ. Chính vì vậy, kiến thức sử không thể được học và thi theo kiểu võ đoán, may rủi.

Chỉ có thể là hình thức thi tự luận với cấu trúc hợp lý, lưu lượng kiến thức vừa đủ, cùng thời gian làm bài phù hợp mới có thể đánh giá đầy đủ, đa diện và chính xác tư duy, trí tuệ của học sinh”- thầy Hiếu khẳng định.

Thầy Hiếu cho biết, Bộ GD&ĐT muốn thấy rõ về thực trạng và hệ lụy trước mắt của Dự thảo này thì xin hãy “vi hành” về các trường THPT, trực tiếp gặp gỡ các thầy cô giáo và học sinh lớp 12 sẽ rõ.

“Tôi bảo lưu quan điểm là phản đối hình thức thi trắc nghiệm 100% với môn Sử. Nếu có sự “thỏa hiệp” để chọn ra phương án tối ưu, tôi đề xuất tỉ lệ: Tự luận 70% và trắc nghiệm 30%. Có như vậy mới có thể phân hóa và đánh giá chính xác năng lực của học sinh ở nhiều cấp độ” - thầy Hiếu bày tỏ quan điểm.

Thầy Nguyễn Vũ, giáo viên môn Lịch sử, Trường THPT chuyên Quốc học Huế lại đồng tình với phương án thi trắc nghiệm, kể cả môn Lịch sử mà Bộ GD&ĐT đang dự thảo với điều kiện là khâu ra đề thi chuẩn hóa.

Theo thầy Vũ, phương pháp thi trắc nghiệm đã được các quốc gia có nền giáo dục tiên tiến áp dụng hàng chục năm nay. Phương pháp này chiếm ưu thế áp đảo đối với các cuộc thi khảo sát, đánh giá các kiến thức và kỹ năng cơ bản của học sinh trên diện rộng như thi THPT quốc gia.

Trong đó, với khoảng 30 câu hỏi trắc nghiệm sẽ đòi hỏi kiến thức của học sinh phải bao quát hơn so với dăm, ba câu hỏi của đề thi tự luận như cách thi chúng ta vẫn đang làm. Tất nhiên, cái khó nhất của thi trắc nghiệm là khâu ra đề thi.

“Nếu đề thi chuẩn hóa, có tính phân loại cao, khâu tổ chức thi tốt thì theo tôi thi trắc nghiệm sẽ là một giải pháp tối ưu. Chúng ta nên mạnh dạn đổi mới để tiệm cận với các nước phát triển” - thầy Vũ cho biết.

Liên quan đến đề xuất của một số giáo viên về phương án 70% tự luận và 30% thi trắc nghiệm đối với môn Lịch sử, thầy Vũ cho rằng: “Đã đổi mới là phải mạnh dạn và dứt khoát, không nên nửa nạc nửa mỡ.

Chúng ta đã đi sau các nước có nền giáo dục phát triển khá xa rồi, không nên chậm trễ để tụt về phía sau thêm nữa. Mặt khác, việc đan xem cả thi tự luận lẫn trắc nghiệm sẽ ảnh hưởng, thậm chí là mâu thuẫn trong phương pháp dạy và học”...

Huyền Thanh

Các tin khác

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Trong khuôn khổ hợp tác giữa Bộ Giáo dục và Đào tạo và Công ty Nestlé Việt Nam về xây dựng lối sống năng động, tích cực cho học sinh tiểu học, cuộc thi toàn quốc “Lối sống xanh - Đại sứ năng động bảo vệ môi trường” đã chính thức được phát động với sự đồng hành và phối hợp của Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng.

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Năm 2026, Đại học (ĐH) Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu, với 88 mã ngành, trong đó có 41 chương trình học bằng tiếng Việt, 20 chương trình học bằng tiếng Anh, 7 chương trình định hướng ứng dụng POHE, 2 mã chương trình tiên tiến (5 chương trình), 3 mã chương trình chất lượng cao (16 chương trình), 1 ngành/chương trình đào tạo bằng tiếng Anh là Công nghệ tài chính (TV), Toán ứng dụng (TA) và Kinh tế số (TA) mở trong 2026.

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Theo đề án, hai trường chuyên của Hà Nội sẽ tập trung đào tạo học sinh có năng lực nổi trội, tăng cường học chuyên sâu, nghiên cứu khoa học, học theo dự án và rèn kỹ năng học thuật bậc đại học. Kết quả đầu ra của học sinh hướng tới được công nhận rộng rãi trên thế giới.

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ghi nhận số lượng thí sinh tự do đăng ký dự thi tăng cao chưa từng có, với gần 64.000 thí sinh. Thực tế này không chỉ phản ánh nhu cầu thi lại để tìm đường vào đại học của nhiều người học, mà còn đặt ra yêu cầu về công tác hướng nghiệp cho học sinh cần hiệu quả hơn.

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Kỳ tuyển sinh đầu cấp và thi vào lớp 10 tại TP Hồ Chí Minh năm học 2026 -2027 ghi nhận nhiều điểm mới về phương thức tuyển sinh, phân bổ chỉ tiêu và cách thức đăng ký. Trong bối cảnh số lượng học sinh tăng mạnh, áp lực thi cử vẫn hiện hữu, đòi hỏi những giải pháp căn cơ để giảm căng thẳng cho học sinh và phụ huynh.

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), năm 2025, số thí sinh nhập học chọn nhóm ngành Kinh doanh và quản lý tiếp tục dẫn đầu với khoảng hơn 146.000 tân sinh viên, chiếm tỷ lệ 21%. Trong khi đó, nhiều ngành học được định hướng là công nghệ chiến lược, khát nhân lực trong 10 năm tới và Khoa học cơ bản thì vẫn chưa thực sự “hút” được thí sinh như kỳ vọng. 

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Từ năm 2027, thi tốt nghiệp THPT trên máy tính dự kiến sẽ được triển khai thí điểm tại những nơi có đủ điều kiện. Mặc dù thi tốt nghiệp THPT trên máy tính là bước đi tất yếu trong lộ trình chuyển đổi số, song các chuyên gia cũng đặt ra hàng loạt yêu cầu khắt khe về hạ tầng, nhân lực và thể chế để đảm bảo việc triển khai hiệu quả.

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Trong nhiều năm qua, xét tuyển học bạ từng được xem là “cánh cửa rộng” giúp thí sinh bước vào giảng đường đại học. Tuy nhiên, trước những điều chỉnh của quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng đầu vào, học bạ đang dần mất đi vị thế vốn có. Khi học bạ không còn là “tấm vé vàng”, thí sinh buộc phải điều chỉnh chiến lược ôn tập, đa dạng các phương thức xét tuyển để cửa vào đại học không bị thu hẹp.

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Nhằm bảo đảm cung ứng đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho năm học mới, tạo thuận lợi cho phụ huynh, học sinh, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục điều chỉnh giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% và khuyến khích tái sử dụng sách, góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Ngày 26/4, Trung tâm Khảo thí và Đánh giá chất lượng đào tạo, Đại học quốc gia (ĐHQG) TP Hồ Chí Minh cho biết, tính đến thời hạn cuối đăng ký dự thi Kỳ thi đánh giá năng lực (V-ACT) đợt 2 năm 2026 (ngày 25/4/2026), có 172.622 thí sinh đăng ký dự thi, tăng hơn 77% so với đợt 2 năm 2025.

“Tiết học Gen Z”, đưa pháp luật vào trường học bằng sân khấu hóa

“Tiết học Gen Z”, đưa pháp luật vào trường học bằng sân khấu hóa

Không còn khô cứng với điều khoản, những bài học pháp luật được Công an TP Hà Nội “mềm hóa” bằng tiểu phẩm, tương tác và trải nghiệm thực tế trong chương trình “Tiết học Gen Z”. Cách làm sáng tạo này đang giúp học sinh dễ tiếp thu, ghi nhớ và từng bước hình thành ý thức chấp hành pháp luật ngay từ ghế nhà trường.