Những "nút thắt" hiện hữu
Tại phường Long Phước, toàn bộ khu vực hiện chủ yếu kết nối với bên ngoài thông qua hai tuyến đường Long Thuận và Long Phước. Đây đều là những tuyến đường có mặt cắt ngang nhỏ trong khi lưu lượng phương tiện ngày càng tăng, thường xuyên xảy ra ùn tắc vào các khung giờ cao điểm. Theo phản ánh của địa phương, hạn chế này không chỉ gây khó khăn cho việc đi lại của người dân mà còn làm giảm sức hấp dẫn đối với các nhà đầu tư muốn triển khai dự án trên địa bàn.
Chính quyền địa phương kiến nghị thành phố sớm xem xét đầu tư tuyến đường kết nối từ cao tốc TP Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây xuống đường Long Phước nhằm tạo thêm hướng lưu thông, đồng thời từng bước hình thành mạng lưới giao thông hoàn chỉnh cho khu vực. Song song đó là ưu tiên đầu tư các trục Bắc - Nam, Đông - Tây theo quy hoạch để mở rộng không gian phát triển đô thị.
Đáng chú ý, tỷ lệ đất dành cho giao thông tại Long Phước hiện chỉ khoảng 1,09%, thấp hơn rất nhiều so với yêu cầu phát triển đô thị. Đây được xem là một trong những nguyên nhân khiến việc đầu tư hạ tầng gặp nhiều khó khăn, làm hạn chế khả năng kết nối cũng như phát triển không gian đô thị trong tương lai.
Không chỉ thiếu đường, địa phương còn đối mặt với thực trạng hạ tầng kỹ thuật chưa được đầu tư đồng bộ. Hệ thống thoát nước, cây xanh, chiếu sáng và quản lý tài sản hạ tầng vẫn còn nhiều bất cập do việc phân cấp chưa thống nhất. Nguồn kinh phí duy tu, bảo dưỡng cũng chưa đáp ứng yêu cầu thực tế khi ngân sách bố trí cho công tác vệ sinh công cộng mới chỉ đạt khoảng 70% so với đề xuất của địa phương.
Một "điểm nóng" khác là phường Long Bình - nơi tập trung Khu Công nghệ cao, cảng ICD Long Bình và khu đô thị Vinhomes Grand Park. Mặc dù là khu vực phát triển năng động nhưng hệ thống giao thông hiện vẫn gần như phụ thuộc vào hai tuyến Nguyễn Xiển và Nguyễn Văn Tăng. Cả hai tuyến đều có mặt cắt hẹp, trong khi lượng xe container, xe tải và phương tiện cá nhân tăng nhanh qua từng năm khiến ùn tắc trở thành "chuyện thường ngày".
Theo phản ánh của địa phương, không ít thời điểm xe container nối đuôi nhau kéo dài hàng trăm mét, gây áp lực rất lớn lên hệ thống giao thông hiện hữu. Bên cạnh đó, nhiều tuyến đường chưa được đầu tư hệ thống thoát nước đồng bộ nên chỉ cần mưa lớn đã xuất hiện ngập cục bộ, ảnh hưởng đến việc lưu thông và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.
Để giải quyết tình trạng này, địa phương kiến nghị thành phố sớm mở rộng đường Nguyễn Xiển và Nguyễn Văn Tăng theo quy hoạch với lộ giới 30m, đồng thời đầu tư tuyến đường mới kết nối từ đường D1 trong Khu Công nghệ cao đến đường Nguyễn Xiển nhằm chia sẻ lưu lượng phương tiện và tăng cường kết nối khu vực.
Tại phường Long Trường, áp lực giao thông cũng ngày càng gia tăng khi toàn bộ việc kết nối với trung tâm thành phố chủ yếu thông qua hai tuyến Lã Xuân Oai và Nguyễn Duy Trinh. Trong khi đường Lã Xuân Oai đang được nâng cấp thì tuyến Nguyễn Duy Trinh hiện chỉ có hai làn xe, thường xuyên quá tải bởi lượng lớn xe container và xe tải lưu thông phục vụ hoạt động logistics và các khu công nghiệp lân cận.
Theo quy hoạch, khu vực này sẽ có thêm tuyến đường Liên Phường với lộ giới 30m nhằm giảm tải cho Nguyễn Duy Trinh. Tuy nhiên đến nay dự án vẫn chưa được triển khai, khiến áp lực giao thông tiếp tục dồn lên các tuyến đường hiện hữu. Địa phương kiến nghị thành phố sớm đầu tư tuyến đường này đồng thời mở rộng Nguyễn Duy Trinh để giải quyết căn cơ tình trạng ùn tắc và tạo động lực phát triển các khu đô thị dọc tuyến.
Nhiều dự án chậm tiến độ, "điểm đen" ùn tắc vẫn chưa được xử lý
Trên các tuyến Quốc lộ 1K, đường Mỹ Phước - Tân Vạn, ĐT743A và khu vực nút giao Vành đai 3 với đường Thống Nhất hiện xuất hiện hàng loạt vị trí hư hỏng, lún võng, bong tróc mặt đường, ổ gà, đọng nước sau mưa. Đặc biệt, tại nhiều đoạn trên tuyến Mỹ Phước - Tân Vạn đã xảy ra hiện tượng lún vệt bánh xe và đùn nhựa nghiêm trọng, việc vá sửa cục bộ không còn phát huy hiệu quả như trước.
Đây đều là những tuyến đường có mật độ xe container, xe đầu kéo và phương tiện vận tải nặng lưu thông rất lớn mỗi ngày. Khi mặt đường xuống cấp, nguy cơ xảy ra tai nạn giao thông tăng cao, đồng thời làm giảm năng lực khai thác của toàn tuyến. Vì vậy, địa phương kiến nghị các cơ quan chức năng sớm bố trí kinh phí để sửa chữa đồng bộ thay vì chỉ xử lý tạm thời từng điểm hư hỏng như hiện nay.
Một bất cập khác là hệ thống thoát nước dọc các tuyến Quốc lộ 1K, Mỹ Phước - Tân Vạn, ĐT743A và khu vực thi công nút giao Vành đai 3 đã nhiều năm chưa được nạo vét. Bùn đất và rác thải bồi lắng khiến khả năng tiêu thoát nước suy giảm rõ rệt, dẫn đến ngập cục bộ sau mỗi trận mưa lớn. Cùng với đó, nhiều hố ga, nắp cống, song chắn rác bị hư hỏng, hệ thống chiếu sáng, biển báo giao thông và vạch sơn mặt đường cũng đã xuống cấp, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn cho người tham gia giao thông.
Tình trạng ùn tắc thường xuyên xảy ra trên Quốc lộ 1K, Mỹ Phước - Tân Vạn, ĐT743A và khu vực nút giao Tân Vạn thuộc Dự án Vành đai 3 do lượng xe tải nặng và xe container quá lớn. Đáng chú ý, tại các nút giao Quốc lộ 1K - Thống Nhất, Quốc lộ 1K - ĐT743A và Quốc lộ 1K - GS01, chu kỳ đèn tín hiệu và phương án phân làn chưa phù hợp với thực tế khai thác.
Nhiều giao lộ chưa bố trí làn rẽ trái riêng cho xe máy, khiến dòng xe hai bánh phải di chuyển chung với xe tải, xe container, làm gia tăng nguy cơ va chạm. Trong khi đó, tại khu vực thi công nút giao Vành đai 3, phần đường dành cho xe máy bị thu hẹp đáng kể, gây khó khăn cho việc lưu thông, nhất là vào giờ cao điểm. Địa phương kiến nghị Sở Xây dựng phối hợp các đơn vị liên quan rà soát, điều chỉnh phương án tổ chức giao thông, phân luồng, phân làn và chu kỳ đèn tín hiệu; đồng thời nghiên cứu hạn chế xe tải nặng đi qua các khu dân cư đông đúc nhằm giảm áp lực giao thông và bảo đảm an toàn cho người dân.
Một trong những dự án được người dân kỳ vọng nhiều năm qua là Dự án nâng cấp, mở rộng đường Lê Văn Việt, đoạn từ Xa lộ Hà Nội đến đường Lã Xuân Oai. Đây là trục giao thông huyết mạch kết nối Xa lộ Hà Nội (Võ Nguyên Giáp), Hoàng Hữu Nam, Lã Xuân Oai và Đình Phong Phú, đồng thời là tuyến cửa ngõ dẫn vào Khu Công nghệ cao và nhiều khu dân cư lớn.
Dự án đã được HĐND TP Hồ Chí Minh chấp thuận chủ trương đầu tư từ năm 2015 với chiều dài khoảng 1.568m, mặt cắt ngang 30m. Tuy nhiên, sau hơn một thập kỷ, công tác bồi thường giải phóng mặt bằng vẫn chưa thể triển khai. Nguyên nhân chủ yếu là tổng mức đầu tư tăng từ khoảng 650 tỷ đồng lên hơn 3.554 tỷ đồng, trong khi chi phí xây lắp cũng tăng từ khoảng 139 tỷ đồng lên hơn 218 tỷ đồng, buộc phải điều chỉnh chủ trương đầu tư và xác định lại cơ quan chủ đầu tư.
Việc dự án kéo dài khiến tuyến Lê Văn Việt ngày càng trở nên quá tải. Đặc biệt, khu vực giao lộ Lê Văn Việt - Đình Phong Phú thường xuyên ùn tắc nghiêm trọng do mặt đường hẹp, lưu lượng phương tiện tăng nhanh trong khi hạ tầng gần như không thay đổi suốt nhiều năm. Đây là một trong những điểm nghẽn lớn của cửa ngõ phía Đông thành phố cần nhanh chóng tháo gỡ.