Gaza tạm yên tiếng súng

Giao tranh ở Dải Gaza đã dừng lại ngày 19/1 khi thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và nhóm chiến binh Hamas có hiệu lực, tạm dừng cuộc chiến kéo dài 15 tháng đã gây ra sự tàn phá và thay đổi chính trị chấn động ở Trung Đông.

Gaza tạm yên tiếng súng -0
Gaza tạm yên tiếng súng sau lệnh ngừng bắn ngày 19/1. Ảnh Reuters. 

Dù vậy, các cuộc không kích, tấn công bằng pháo binh và xe tăng của Israel vẫn tiếp tục ở phía Bắc Gaza trong thời gian ngắn sau khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực ngày 19/1, theo Reuters, khiến ít nhất 13 người Palestine thiệt mạng và hàng chục người khác bị thương. Quân đội Israel cho biết họ đã thực hiện các cuộc không kích và pháo binh nhằm vào “các mục tiêu khủng bố”.

Israel đổ lỗi cho Hamas về sự chậm trễ trong thực hiện lệnh ngừng bắn sau khi nhóm chiến binh Palestine này không cung cấp danh sách nêu tên 3 con tin đầu tiên mà họ sẽ thả theo một phần của thỏa thuận.

“Hamas buộc phải cung cấp tên của những con tin nữ đầu tiên được thả chiều hôm qua nhưng chúng tôi lại nhận được danh sách muộn đến 18 tiếng”, Bộ trưởng Ngoại giao Israel Gideon Saar cho biết. Hamas nói rằng lý do kỹ thuật đã gây ra sự chậm trễ này, mà không giải thích thêm.

Trong một tuyên bố được đưa ra 2 giờ sau thời hạn ngừng bắn, Hamas khẳng định họ đã gửi danh sách tên và các quan chức Israel xác nhận đã nhận được.

Thỏa thuận ngừng bắn 42 ngày được mong đợi có thể mở đường cho việc chấm dứt chiến tranh tại Gaza, vốn đã gây ra một làn sóng giao tranh trên khắp Trung Đông, chủ yếu là giữa Israel và các đồng minh phương Tây và Mỹ chống lại Iran và các nhóm bán quân sự mà Tehran được cho là có liên quan, bao gồm Hamas, Hezbollah của Lebanon, Houthis của Yemen và dân quân Iraq.

Hamas, lực lượng kiểm soát vùng đất ven biển bị bao vây Gaza, đã châm ngòi cho cuộc chiến với hành động tấn công các thị trấn ở miền Nam Israel vào ngày 7/10/2023, giết chết khoảng 1.200 người và bắt giữ khoảng 250 con tin. Hầu hết những người này đã được thả hoặc bị giết.

Theo các quan chức y tế tại Gaza, cuộc ném bom Gaza của Israel để trả đũa Hamas đã giết chết gần 47.000 người Palestine. Trong số đó có hàng nghìn chiến binh Hamas và các nhà lãnh đạo quân sự hàng đầu của nhóm, nhưng văn phòng nhân quyền của Liên hợp quốc cho biết phần lớn các trường hợp tử vong mà họ xác minh được là phụ nữ và trẻ em.

Chiến dịch tấn công của Israel đã phá hủy cơ sở hạ tầng của vùng lãnh thổ này và khiến gần như toàn bộ 2,3 triệu cư dân trở thành người vô gia cư.

Thỏa thuận ngừng bắn ở Gaza quy định việc thả hàng chục con tin mà Hamas vẫn đang giam giữ ở Gaza theo từng giai đoạn để đổi lấy việc Israel thả hàng trăm người Palestine bị giam giữ trong các nhà tù của nước này.

Hamas sẽ thả 3 con tin nữ đầu tiên trong ngày 19/1 để đổi lấy 90 người Palestine.

Nhóm này sẽ thông báo cho Ủy ban Chữ thập đỏ Quốc tế (ICRC) về địa điểm trao trả bên trong Gaza và ICRC dự kiến ​​sẽ bắt đầu lái xe đến địa điểm đó để đón các con tin, theo Al Jazeera.

Việc thả con tin là một phần của giai đoạn đầu tiên của thỏa thuận, diễn ra trong hơn 6 tuần. Trong quá trình này, 33 trong số 98 con tin còn lại ở Gaza, gồm phụ nữ, trẻ em, đàn ông trên 50 tuổi, người bệnh và người bị thương, sẽ được thả để đổi lấy gần 2.000 tù nhân và người Palestine bị giam giữ.

Số người Palestine bao gồm 737 tù nhân nam, nữ và thanh thiếu niên, một số trong số họ là thành viên của các nhóm chiến binh bị kết tội tấn công khiến hàng chục người Israel thiệt mạng, cũng như hàng trăm người Palestine từ Gaza bị giam giữ kể từ khi chiến tranh bắt đầu.

Các lực lượng Israel đã bắt đầu rút khỏi các khu vực ở Rafah của Gaza đến hành lang Philadelphi dọc biên giới giữa Ai Cập và Gaza, theo một phần khác của thỏa thuận ngừng bắn, các phương tiện truyền thông địa phương đưa tin.

Thỏa thuận gồm 3 giai đoạn này diễn ra sau nhiều tháng đàm phán liên tục do Ai Cập, Qatar và Mỹ làm trung gian, và diễn ra ngay trước lễ nhậm chức của Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump vào ngày 20/1.

Đội ngũ của Tổng thống Mỹ Joe Biden đã làm việc chặt chẽ với đặc phái viên Trung Đông của ông Trump là Steve Witkoff để thúc đẩy thỏa thuận.

Mặc dù nhiều người kỳ vọng lệnh ngừng bắn dẫn đến việc ngừng giao tranh trong thời gian dài, những gì sẽ xảy ra tiếp theo ở Gaza vẫn khó đoán định vì không có thỏa thuận toàn diện về tương lai sau chiến tranh của vùng đất này, sẽ mất hàng tỷ USD và nhiều năm để tái thiết.

Hamas, lực lượng đã kiểm soát Gaza trong gần hai thập kỷ, vẫn tồn tại mặc dù mất đi những nhà lãnh đạo cấp cao và hàng nghìn chiến binh.

Lệnh ngừng bắn cũng phơi bày những căng thẳng trong chính phủ Israel, khi một số thành viên quyền lực trong chính phủ của Thủ tướng Benjamin Netanyahu trong nhiều tháng đã ngăn chặn các nỗ lực đạt được thỏa thuận ngừng bắn. Bộ trưởng An ninh Quốc gia Itamar Ben-Gvir và hai bộ trưởng khác từ đảng của ông đã từ chức khỏi nội các.

Cuộc chiến ở Gaza đã làm rung chuyển Trung Đông sau vài năm tương đối yên bình và làm đảo lộn cán cân địa chính trị của khu vực này. Sau 15 tháng giao tranh, “trục kháng chiến” của Iran, một mạng lưới các nhóm bán quân sự mà nước này hậu thuẫn trong nhiều thập kỷ ở Iraq, Syria, Lebanon và Gaza phần lớn đã tan rã, theo Reuters. Trong khi đó, Iran chỉ có thể gây ra thiệt hại tối thiểu cho Israel trong hai cuộc tấn công bằng tên lửa lớn.

Israel đã ám sát hầu hết các nhà lãnh đạo cấp cao của Hezbollah trong một cuộc ném bom nhằm vào Beirut và miền Nam Lebanon vào năm ngoái, cũng như một số chỉ huy của Quân đoàn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran trong các cuộc tấn công vào Syria.

Trong một diễn biến khác, quân nổi dậy Syria đã lật đổ Tổng thống Bashar al-Assad vào tháng trước, làm thay đổi cán cân quyền lực ở Damascus.

Cuộc tấn công của Israel vào Gaza cũng phải trả giá về mặt ngoại giao khi nước này phải đối mặt với sự phẫn nộ và cô lập vì thiệt hại nhân mạng quá lớn. Bản thân Thủ tướng Netanyahu phải đối mặt với lệnh bắt giữ của Tòa án Hình sự Quốc tế về các cáo buộc tội ác chiến tranh và các cáo buộc riêng biệt về tội diệt chủng tại Tòa án Công lý Quốc tế.

Duy Tiến

Các tin khác

Khi doanh nghiệp trở thành giao điểm trong đàm phán Mỹ - Trung

Khi doanh nghiệp trở thành giao điểm trong đàm phán Mỹ - Trung

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump vào trung tuần tháng 5 được xem là một trong những sự kiện ngoại giao quan trọng nhất giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới trong thời gian qua. Theo các chuyên gia, khác với các cuộc gặp thượng đỉnh trước đây vốn tập trung nhiều vào cạnh tranh chiến lược, lần này yếu tố kinh tế và lợi ích doanh nghiệp đang nổi lên như ưu tiên hàng đầu của Washington.

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.