Địa bàn miền núi, dân tộc thiểu số tiềm ẩn nhiều nhân tố phức tạp về an ninh, trật tự (ANTT) nhưng bà con dân tộc Cao Lan nói chung và dòng họ Vi Hoàng nói riêng đã đoàn kết một lòng, chung tay gìn giữ bình yên bản làng, xây dựng cuộc sống ấm no, hạnh phúc…
Xã Quang Yên có 17 thôn dân cư, trong đó bà con dân tộc Cao Lan có 435 hộ, 1.676 nhân khẩu, tập trung đông nhất là thôn Xóm Mới, có 111 hộ, 462 nhân khẩu. Quang Yên giáp ranh với với 3 xã của huyện Sông Lô, giao thông đi lại khó khăn, chia cắt, dân cư phân tán, tiềm ẩn nhiều nhân tố phức tạp về ANTT.
Ông Hoàng Đình Đề, Trưởng dòng họ Vi Hoàng ở thôn Xóm Mới chia sẻ, dân tộc Cao Lan có truyền thống văn hóa dòng họ từ ngàn đời nay. Bà con dù đi đâu cũng luôn trân trọng và nhớ về tổ tiên, dòng tộc của mình. Chính vì vậy, trước tình hình ANTT có nhiều phức tạp, ngay từ những năm đầu thập niên 80 thế kỷ trước, được sự giúp đỡ của cấp ủy, chính quyền, các dòng họ người Cao Lan đã tập hợp lại hình thành các hội đồng gia tộc.
Được biết, dòng họ Vi Hoàng có lịch sử định cư ở Xóm Mới đã được 6 thế hệ. Ban đầu chỉ có 6 hộ gia đình di cư từ Tuyên Quang xuống, sau đất lành chim đậu, dòng họ hiện nay đã có 26 hộ, với 116 nhân khẩu. Năm 1985, Vi Hoàng là dòng họ đầu tiên thành lập hội đồng gia tộc.
30 năm qua, dòng họ đã phát huy tinh thần đoàn kết trên dưới một lòng, uống nước nhớ nguồn, thấu hiểu đạo lý trên phương châm “Mình vì mọi người, mọi người vì mình”. Các gia đình đều phải cam kết bảo ban con em không sa đà vào các thói hư tật xấu ngoài xã hội, có trường hợp nào có dấu hiệu nghi vấn mắc tệ nạn xã hội hay bỏ bê học hành, hội đồng gia tộc kịp thời phối hợp với gia đình bảo ban, giáo dục kịp thời.
 |
| Hát Sình Ca tại một buổi họp họ ở thôn Xóm Mới, xã Quang Yên. Ảnh: Vũ Hương. |
Những năm 80 của thế kỷ trước, đời sống còn gặp nhiều khó khăn nhưng các gia đình trong dòng họ Vi Hoàng đã tự nguyện đóng góp bằng tiền, hiện vật (thóc, gạo) để ủng hộ, thưởng cho các gia đình, các cháu có thành tích trong học tập và phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ. Riêng năm 2014, bà con trong dòng họ đã quyên góp được 26 triệu đồng ủng hộ quỹ khuyến học.
Địa bàn miền núi, dân tộc thiểu số nhưng bà con dân tộc Cao Lan ở Xóm Mới thực hiện tốt nếp sống văn hóa mới, văn minh, tiến bộ trong ma chay, cưới xin. Nhiều tập tục lạc hậu trước đây đều dần bị bãi bỏ, loại khỏi cuộc sống của người dân.
Hiện nay, Xóm Mới là thôn dẫn đầu trong toàn xã Quang Yên về số người dân tộc thiểu số đỗ đạt, có công ăn việc làm ổn định. Riêng dòng họ Vi Hoàng hiện có 22 người tốt nghiệp đại học, cao đẳng, 14 người có bằng trung cấp chuyên nghiệp. Hàng chục năm trở lại đây, dòng họ không có người mắc các tệ nạn xã hội, không vi phạm pháp luật. 100% hộ gia đình tham gia vào tổ liên gia tự quản về ANTT.
Chính nhờ sự đoàn kết, giữ gìn môi trường ANTT ổn định, mà bà con dân tộc Cao Lan ở xã Quang Yên nói chung, thôn Xóm Mới nói riêng có điều kiện đầu tư phát triển sản xuất, làm ăn có hiệu quả. Được biết từ nhiều năm nay, dòng họ Vi Hoàng không còn hộ đói nghèo. Số hộ khá giàu ngày càng tăng, 100% các gia đình trong dòng họ đã có nhà ở kiên cố, sắm sửa được nhiều vật dụng, tiện nghi đắt tiền phục vụ sản xuất và sinh hoạt đời sống.
Thiếu tá Đỗ Đức Cường, Trưởng Công an huyện Sông Lô đánh giá: “Dòng họ Vi Hoàng là một điển hình tiên tiến trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc ở địa phương. Chính nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, vận động, bà con tích cực tham gia phong trào phòng ngừa, đấu tranh phòng chống tội phạm; tổ liên gia tự quản hoạt động tích cực, là đầu mối đoàn kết các gia đình và cả dòng tộc. Con cháu dòng họ Vi Hoàng nhiều người đỗ đạt, công tác trong các cấp ủy, chính quyền, đoàn thể và có đóng góp cho phong trào chung ở địa phương”.
