Điện ảnh Việt 2018: Năm được mùa của những… “người lạ”

Năm 2018 có thể xem là hội đủ “thiên thời, địa lợi, nhân hòa” để những gương mặt “chưa quen” tung hoành trên màn bạc. Họ, đặc biệt là đội ngũ đạo diễn mới toanh và trẻ trung, mang đến những luồng gió khác lạ, những thử nghiệm táo bạo. Có không ít tác phẩm nhận được những tràng pháo tay tán thưởng, trầm trồ.

“Dream Man - Lời kết bạn chết chóc”, “Trường học bá vương”, “Song lang”, “Người vợ ba”, “Nhắm mắt thấy mùa hè”, “Ống kính sát nhân”... là loạt phim chào sân tiêu biểu của thế hệ đạo diễn trẻ trong năm qua. Các bộ phim được đánh giá cao về cách làm phim, cách tiếp cận đề tài khác lạ, mang lại mảng màu mới cho thị trường điện ảnh. Họ không đi theo dòng phim giải trí, thị trường đương thời với những ngôi sao, câu chuyện ăn khách, dễ dãi. Mỗi bộ phim là một lăng kính rất khác thể hiện cá tính, bản sắc riêng của  mỗi đạo diễn.

Sống ở trời Tây từ nhỏ nhưng Leon Quang Lê đã sớm mang trong mình tình yêu cải lương. Anh yêu bộ môn nghệ thuật cổ truyền này đến nỗi gửi gắm nó vào bộ phim đầu tay do mình biên kịch kiêm đạo diễn.

“Song lang” kể câu chuyện về những nghệ sĩ cải lương thời hoàng kim. Các nhà phê bình đánh giá cao khi không khí cải lương giai đoạn 1960 - 1970 được Leon tái dựng rất thành công, gợi cho người xem nhiều hoài niệm.

Điều này chứng tỏ sự nghiên cứu kỹ lưỡng và đầu tư tâm huyết của tác giả. Bộ phim gây hiệu ứng và tiếng vang tốt đẹp khi mang đến tác phẩm điện ảnh duy mỹ, giàu cảm xúc và nhiều tầng lớp ý nghĩa sâu sắc.

Đạo diễn Leon Quang Lê được đánh giá cao với “Song lang”.
Đạo diễn Leon Quang Lê được đánh giá cao với “Song lang”.

Tác phẩm đầu tay này của Leon Quang Lê được nhà phê bình Lê Hồng Lâm xem như một điểm sáng của điện ảnh Việt cuối năm 2018 và xếp vào tuyển tập “101 bộ phim Việt Nam hay nhất” (giai đoạn 1953 -2018). “Song lang” cũng là bộ phim gây chú ý khi diễn viên chính Liên Bỉnh Phát nhận giải “Viên ngọc quý” tại Liên hoan phim Quốc tế Tokyo 2018.

Cũng là tác phẩm đầu tay, hai đạo diễn trẻ Cao Thúy Nhi và Roland Nguyễn khiến người xem phải nghiêng mình vì sức sáng tạo và thử nghiệm táo bạo của họ. “Nhắm mắt thấy mùa hè” của Cao Thúy Nhi như một bài thơ tuyệt đẹp mang phong vị nhẹ nhàng, trong trẻo giữa trời mây xứ mặt trời mọc.

Đó không phải là câu chuyện dễ thu hút người xem. Nhưng đi đến cuối phim, người ta nghiệm được những mảng màu vàng rực rỡ đầy hy vọng về tình người, tình đời. Chuyện phim rất thơ và ngay cả cái tên “Nhắm mắt thấy mùa hè” cũng rất gợi nên nó nhanh chóng trở thành câu viral (câu có tính chất lan truyền) của giới trẻ khi bước trên cánh đồng mùa hạ.

Riêng “Dream Man - Lời kết bạn chết chóc” của Roland Nguyễn lại là câu chuyện kinh dị, trinh thám rất thú vị. Đạo diễn Phan Gia Nhật Linh cho rằng đây là màn chào sân vô cùng ấn tượng của Roland Nguyễn. “Bằng một cấu trúc kể chuyện mới lạ so với điện ảnh Việt Nam, “Dream Man” có vẻ hơi thách thức khán giả số đông ở Việt Nam - vốn thích những thứ màu mè hời hợt bên ngoài hơn là mổ xẻ những vấn đề sâu hơn bên trong.

Xem “Dream Man”, không dễ để hiểu hết mọi thứ ngay tức thì, nhưng khi đã giải ra bài toán của phim thì mọi thứ bỗng trở nên thú vị bất ngờ, và có thể bạn sẽ muốn xem lại lần thứ hai để tìm kiếm những lời giải đoán cặn kẽ hơn” - Anh phân tích. Phim khai thác về việc lạm dụng Facebook để từ đó con người mất đi phẩm giá và làm hại người khác.

Một cảnh trong phim “Nhắm mắt thấy mùa hè” của nữ đạo diễn Cao Thúy Nhi.
Một cảnh trong phim “Nhắm mắt thấy mùa hè” của nữ đạo diễn Cao Thúy Nhi.

Nhân vật Phong do ca sĩ Thanh Duy đảm nhận bỗng nhiên đối mặt với hàng loạt cái chết của bạn bè. Người yêu của Phong sau đó cũng đột ngột mất tích. Điều kỳ lạ là trước khi xảy ra chuyện, họ đều kết bạn với một người bí ẩn có nickname “Dream Man” trên Facebook. Và lời đồn thổi về tài khoản chết chóc này bắt đầu rộ lên. Trên hành trình khám phá về nhân vật bí ẩn này, Phong gặp những lật mở kinh hoàng.

Mất 7 năm thực hiện và hoàn thành xong vào năm 2018, “Thằng ròm” của đạo diễn 9X Trần Dũng Thanh Huy là một tác phẩm rất đáng trông đợi. Bởi tài năng của Huy đã được khẳng định qua phim ngắn “16:30” từng chiếu trong hạng mục "Góc phim ngắn" của Liên hoan phim Cannes 2013. “Thằng ròm” là bộ phim phát triển từ “16:30”.

Cũng chu du và gặt hái nhiều giải thưởng ở các liên hoan phim quốc tế năm 2018, “Người vợ ba” - phim đầu tay của nữ đạo diễn Nguyễn Phương Anh - dự kiến phát hành trong nước năm nay. Câu chuyện kể về hành trình của Mây - cô gái trẻ về làm vợ ba của một người đàn ông giàu có để ông ta kiếm con trai nối dõi tông đường. Điểm mới lạ của “Người vợ ba” là bộ phim không bó buộc trong khuôn mẫu câu chuyện hủ tục phong kiến mà còn dám động chạm đến đề tài đồng tính nữ.

Năm 2018, ngoài thành công của những gương mặt đạo diễn, nhà biên kịch “chưa quen”, dàn diễn viên người lạ cũng ồ ạt ra quân và nhanh chóng để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng khán giả như: Sam, Liên Bỉnh Phát, diễn viên người Nhật Takafumi Akutsu, Phương Anh Đào, Ben Phạm, Jun Vũ … 

Sự thành công của loạt gương mặt mới trong năm nay đến từ nỗ lực không ngừng và tâm huyết bền bỉ của họ. Là tân binh, họ gặp vô vàn khó khăn vì không dễ thuyết phục nhà sản xuất, nhà tài trợ bỏ tiền đầu tư. Phim của họ đa phần mang tính thể nghiệm cao nên các nhà sản xuất rất e dè với bài toán mạo hiểm. Gõ không biết bao nhiêu cánh cửa, Leon Quang Lê tưởng như bỏ cuộc. Những người đồng ý đầu tư thì bắt anh phải thay đổi kịch bản “Song lang” để dễ hút khách. May thay, khi tìm đến nhà sản xuất Ngô Thanh Vân, Leon Quang Lê được chị tạo điều kiện và tôn trọng tối đa sự sáng tạo của mình.

Đạo diễn Nguyễn Phương Anh chào sân ấn tượng với phim “Người vợ ba”.
Đạo diễn Nguyễn Phương Anh chào sân ấn tượng với phim “Người vợ ba”.

Để chinh phục nhà sản xuất, những gương mặt trẻ ấy chỉ có thể dùng chính tâm sức và chất lượng tác phẩm của mình. Nữ đạo diễn Cao Thúy Nhi không ít lần bật khóc khi “Nhắm mắt thấy mùa hè” ròng rã mãi vẫn không tìm kiếm được nguồn đầu tư.

Cầm cố cả ngôi nhà để có chi phí làm bản demo (bản quay thử) gửi nhà sản xuất, ekip của cô mới có thể nhận được cái gật đầu để bắt tay thực hiện thước phim đầu tiên. Còn “Dream Man” của Roland Nguyễn thì phải mất 3 năm kiên trì vượt qua cửa kiểm duyệt, bảo toàn nội dung tác phẩm trước khi ra mắt công chúng.

Thành công của các đạo diễn mới thời gian gần đây không chỉ tiếp sức cho đạo diễn trẻ khác mà còn khiến các nhà sản xuất dần an tâm khi đặt niềm tin vào họ. Là người mới, họ không ngại thử sức, không ngại khó và bước ra khỏi vùng an toàn với dòng  phim quen thuộc như ngôn tình, thanh xuân, hài hước... để dấn thân vào những đề tài thử thách, chăm chút đứa con tinh thần. Năm 2018 cũng là năm thị trường điện ảnh trong nước trên đà phát triển mạnh mẽ, từ đó giúp dự án của người mới có cơ hội hiện thực hóa nhiều hơn.

Nhà biên kịch Nguyễn Thị Hồng Ngát, Phó Chủ tịch Hội Điện ảnh Việt Nam kỳ vọng: “Họ là những đạo diễn trẻ, có tay nghề, có tâm và làm phim rất chuyên nghiệp, nhiều bứt phá và đầy triển vọng. Điều này cho thấy một thế hệ đạo diễn trẻ chắc tay đang kế thừa, phát huy những thành quả của điện ảnh Việt Nam và biết cách khẳng định mình thời hội nhập. Tôi tin là các bạn biên kịch, đạo diễn trẻ sẽ tìm được lối đi khác biệt để làm ra những bộ phim hay và tiến xa, đem lại sự khởi sắc của điện ảnh Việt Nam trong thời gian tới”.

Mai Quỳnh Nga - Xuân 2019

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.