Để vui Tết an lành và trọn vẹn

Dịp cuối năm là thời điểm gia tăng tiêu thụ rượu, bia, đặc biệt là vào dịp Tết Nguyên đán. Ly rượu mừng năm mới là truyền thống văn hóa ngày Tết của người Việt. Nó không thể thiếu trên mỗi mâm cơm cúng, là thứ đồ uống nhất định phải có mỗi khi khách đến chúc Tết. Qua chén rượu ngày xuân, mọi người gửi đến nhau một năm mới mạnh khỏe, sung túc.

Tuy nhiên, những năm gần đây, tập tục này lại trở thành nỗi ám ảnh kinh hoàng với nhiều người khi bị ép rượu, bia. Đây có thể nói là văn hóa rất xấu của người Việt. Và hệ lụy của những cuộc vui như vậy không phải ai cũng lường được trước.

Tết Nguyên đán là dịp gia đình sum họp đoàn viên, ấm áp.
Tết Nguyên đán là dịp gia đình sum họp đoàn viên, ấm áp.

Chỉ còn chưa đầy 2 tuần nữa là đến Tết Nguyên đán Tân Sửu. Ai cũng mong muốn về đoàn tụ với gia đình sau một năm vất vả, việc đi lại vì thế cũng tăng lên. Theo đó, số người chết, bị thương vì tai nạn giao thông lại gia tăng đột biến. Nguyên nhân không nhỏ dẫn đến các tai nạn thương tâm chính là từ ý thức của con người, là những bữa tiệc vui nhậu “không bờ bến” mà vẫn tiếp tục điều khiển phương tiện giao thông, vẫn tiếp tục lái xe ra đường.

Chỉ trong 3 ngày nghỉ Tết Dương lịch 2021 (từ ngày 1/1 đến ngày 3/1/2021), toàn quốc xảy ra 67 vụ tai nạn giao thông, làm chết 40 người, bị thương 37 người. Điều đó cũng có nghĩa bằng đó gia đình phải chịu cảnh tang tóc, cuộc sống đảo lộn trong mấy ngày nghỉ lễ. 

Số liệu thống kê trong những năm trở lại đây cho thấy, số vụ tai nạn giao thông hàng năm do nguyên nhân sử dụng rượu, bia chiếm khoảng từ 6% đến 9% trong tổng số vụ tai nạn xảy ra. Có những người say xỉn còn chống lại lực lượng thi hành công vụ, cá biệt có trường hợp tấn công cả CSGT đang làm nhiệm vụ. Điều này cho thấy, mặc dù đã có nhiều quy định xử phạt nặng, song vấn nạn “ma men” vẫn là nỗi ám ảnh đối với toàn xã hội.

Do vui quá chừng và không biết dừng đúng lúc, trong ngày Tết đoàn viên, nhiều gia đình đã rơi vào tình cảnh chịu nỗi đau chia ly vì tai nạn giao thông, để lại những hệ lụy khủng khiếp. Nhiều người đang là lao động chính, là trụ cột trong gia đình bỗng chốc trở thành kẻ tàn phế, đặt gánh nặng lên vai người thân. Những người không may thiệt mạng thì an phận người chết, nhưng để lại khoảng trống không gì bù đắp nổi cho người thân… còn cha, mẹ già, con nhỏ rồi sẽ sao đây?

Vẫn biết, ngăn chặn việc uống rượu, bia, nhất là trong dịp Tết rất khó, có hàng trăm lý do biện minh cho hành động uống quá đà, không làm chủ được bản thân dẫn đến những hành vi sai trái, mà không thừa nhận lỗi thiếu ý thức của mình, như: “Đã nhậu là phải hết mình”,…  Cứ thế, nỗi đau mang tên “Tai nạn giao thông” cứ âm ỉ, kéo dài, trở thành nỗi ám ảnh của mỗi gia đình và toàn xã hội, nhất là vào dịp Tết mà phải nghe tiếng trẻ khóc cha, vợ khóc chồng và người đầu bạc tiễn người đầu xanh làm cho chúng ta nhói lòng.

“Phía trước tay lái là sự sống”; “Hãy lái xe bằng cả trái tim”; “Nói không với rượu, bia trước khi lái xe”… những thông điệp ấy là những lời nhắc nhở không thừa với mỗi người khi ngồi sau tay lái. Từ thực tế cho thấy, dù công tác tuyên truyền, giáo dục để thay đổi ý thức, nếp nghĩ của những “ma men” đã được tăng cường nhưng vẫn không thể lơi là việc thường xuyên kiểm tra, xử lý, ngay cả khi chế tài xử phạt đã được nâng lên đến mức cao khiến nhiều người phải e dè, lo sợ.

Sau một năm thực hiện Nghị định số 100/2019/NĐ-CP của Chính phủ quy định tăng mức xử phạt tối đa đối với các hành vi vi phạm quy định về nồng độ cồn, cùng với đó là đưa Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia đi vào cuộc sống, công tác đảm bảo an toàn giao thông đã khởi sắc. 

Cả 3 tiêu chí: Số vụ, số người chết và số người bị thương đều giảm rõ rệt; trong đó, số vụ tai nạn giao thông trong năm 2020 giảm 17,7%, số người chết giảm 12,1%, số người bị thương giảm 14% và số người bị thương nhẹ giảm 24,7%. Đây là những tín hiệu đáng mừng, cho thấy ý thức tham gia giao thông của người dân đã tăng lên.

Tết là để sum vầy, mỗi dịp Tết đến, xuân về, chúng ta lại cùng nhau nâng ly rượu, chúc cho nhau những điều tốt lành, nhưng việc uống rượu thế nào cho có văn hóa, đảm bảo sức khỏe là điều quan trọng hơn cả. “Vui có chừng, dừng đúng lúc”để mùa xuân này có niềm vui trọn vẹn.

Cù Tất Dũng

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.