Đã mắc sai phạm phải biết hối cải

Trong lịch sử Việt Nam chưa thấy ghi chép một người thầy nào ăn hối lộ bị bắt và đem ra xét xử cả. Thật buồn lòng vì giờ đây lại có nhiều thầy, cô vướng vòng lao lý vì tiêu cực, tham nhũng. Vậy nên đã dấn thân vào nghề giáo mà còn muốn làm giàu thì hãy tìm nghề khác, chứ tâm mà không tốt thì sớm muộn gì tay cũng nhúng chàm!

Trong phiên tòa xét xử gian lận thi cử tại kỳ thi Trung học phổ thông Quốc gia năm 2017 - 2018 xảy ra tại tỉnh Hòa Bình, bị cáo Diệp Thị Hồng Liên, nguyên Trưởng phòng Khảo thí của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Hòa Bình - Phó Trưởng Ban chấm thi đã có một phát ngôn “ấn tượng” ở cuối phần trả lời thẩm vấn: “Kỳ thi tốt nghiệp năm đó có nhiều trường hợp được nâng điểm. Bị cáo không làm theo sẽ khó vì ai cũng gù nếu mình thẳng lưng sẽ thành khuyết tật”.

Câu nói đó khiến chúng ta giật mình, vì nó phát ra từ miệng của một cán bộ quản lý giáo dục và đã từng là giáo viên. Đừng vội trách riêng ngành Giáo dục, khi mà “gù lưng” để hưởng lợi, “gù lưng” để tiến nhanh không phải là hiếm trong xã hội hiện nay.

Theo dõi những vụ đại án được xét xử trong thời gian qua, chúng ta sẽ thấy ngay, trong những sai phạm luôn có sự thúc đẩy bởi nhiều cá nhân ở các cơ quan nhà nước và sự nhúng tay của những người có chức, có quyền tại địa phương.

Những tiêu cực trong các kỳ thi cử đã làm ảnh hưởng rất lớn đến ngành Giáo dục. Trong ảnh: Một giờ lên lớp của cô và trò (ảnh có tính chất minh họa).
Những tiêu cực trong các kỳ thi cử đã làm ảnh hưởng rất lớn đến ngành Giáo dục. Trong ảnh: Một giờ lên lớp của cô và trò (ảnh có tính chất minh họa).

Trong những vụ án này, nhân phẩm, đạo đức nghề nghiệp, giá trị của con người đã bị đẩy xuống hàng thứ yếu; lợi ích vật chất, chức vụ, vị trí, thăng tiến và các mối quan hệ đã được đẩy lên hàng đầu nên tất yếu dẫn tới hệ quả “Quỳ thì cứ tiến như bay/ Đứng mà trung thực quỵ ngay cuối hàng”. Tuy nhiên, không thể lấy hoàn cảnh để biện minh, mong chờ thông cảm cho sự yếu hèn, sai trái của bản thân.

Ngoài phát ngôn “ấn tượng” của bà cựu Trưởng phòng Khảo thí tỉnh Hòa Bình, một hình ảnh gây bức xúc cho nhiều người là khi các bị cáo bước ra khỏi phòng xử án với nụ cười hớn hở, không hề có một chút mặc cảm, ân hận. “Nhân vô thập toàn”, là con người không ai dám vỗ ngực xưng rằng mình là người hoàn thiện, chưa bao giờ gây ra lầm lỗi. Điều quan trọng là ta biết nhìn ra những khuyết điểm, những sai phạm của mình, ăn năn, hối cải và thực tâm sửa đổi mới là điều đáng quý, đáng trân trọng.

Nhưng những người đã từng là thầy cô giáo, họ nghĩ gì khi tay vẫn còn đeo còng số 8 nhưng mặt vẫn tươi cười, vẫy tay như người thắng trận. Phải chăng, họ cho rằng, lâu nay ai cũng làm vậy, không riêng gì họ, chẳng qua là do vận hạn, do sơ suất mà thôi? Phải chăng những cái xấu mà họ đã làm và đang bị xét xử là chuyện bình thường, có thể phải chịu vài năm tù là cùng? Nhưng điều đáng sợ nhất mà chúng ta đều cảm nhận được là ở trong thâm tâm họ, ấy là họ không còn thấy xấu hổ và không sợ mất danh dự. Họ nghĩ gì khi những học sinh thân yêu của mình nhìn thấy cảnh này?

Trong lịch sử Việt Nam chưa thấy ghi chép một người thầy nào ăn hối lộ bị bắt và đem ra xét xử cả. Thật buồn lòng vì giờ đây lại có nhiều thầy, cô vướng vòng lao lý vì tiêu cực, tham nhũng. Vậy nên đã dấn thân vào nghề giáo mà còn muốn làm giàu thì hãy tìm nghề khác, chứ tâm mà không tốt thì sớm muộn gì tay cũng nhúng chàm!

Đừng bao giờ quên lời tuyên ngôn nổi tiếng của Tổng thống da đen đầu tiên của Nam Phi Nelson Mandela được viết tại cổng trường Đại học Nam Phi: “Để phá hủy bất kỳ quốc gia nào không cần sử dụng đến bom nguyên tử hoặc tên lửa tầm xa. Chỉ cần hạ thấp chất lượng giáo dục và cho phép gian lận trong các kỳ thi của sinh viên. Bệnh nhân sẽ chết dưới bàn tay của bác sĩ của nền giáo dục đó. Các tòa nhà sụp đổ dưới bàn tay của các kỹ sư của nền giáo dục đó. Tiền bị mất trong tay các nhà kinh tế và kế toán của nền giáo dục đó và nhân loại chết dưới bàn tay của các học giả tôn giáo của nền giáo dục đó. Công lý bị mất trong tay của các thẩm phán của nền giáo dục đó và sự sụp đổ của giáo dục là sự sụp đổ của một quốc gia”.

Như vậy, về tầm nghiêm trọng và cấp độ nguy hiểm thì gian lận thi cử chính là nguy cơ mất nước. Khi những người yếu kém là con em những cán bộ đương chức được bí mật gian lận điểm thi để rồi sau đó được tuyển lựa vào bộ máy công quyền, thì đó là những kẻ sẽ làm cho Nhà nước mau chóng sụp đổ.

Sự vấp ngã của ngành Giáo dục vừa qua sẽ là bài học vô cùng đắt giá mà ngay bây giờ sẽ phải chấn chỉnh và quản lý chặt chẽ để mãi mãi về sau sẽ không còn một vết đen nào để lại trong các kỳ thi. Đó là mục tiêu và mệnh lệnh mà Đảng, Nhà nước giao cho ngành Giáo dục. Nếu có một môi trường "Sống ở chốn thẳng ngay, ai khom lưng sẽ là người dị dạng" thì đó là phúc của non sông!

Cù Tất Dũng

Các tin khác

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Từ hơn một thế kỷ trước, cụ Nguyễn Đình Khánh một người con của làng Lai Xá (Hà Nội) đã sớm tiếp cận nghề nhiếp ảnh, mở hiệu ảnh Khánh Ký nổi tiếng trên phố Hàng Da. Cụ đã truyền nghề cho nhiều người cùng làng, tạo nên một cộng đồng thợ ảnh đông đảo, đưa Lai Xá trở thành cái nôi của nghề nhiếp ảnh Việt Nam.

"Cống nạp" hôm qua và hôm nay

"Cống nạp" hôm qua và hôm nay

Gần đây, những vụ việc bạo lực học đường nhức nhối vẫn diễn ra, là những tiếng chuông báo hiệu xã hội quan tâm hơn nữa đến vấn đề giáo dục đạo đức trẻ em. Đang tuổi học trò nhưng lại có tệ nạn "cống nạp" đáng lên án. Có em, vì bị bắt thường xuyên nộp tiền, phải đi nhặt ve chai bán, lấy tiền "cống nạp". Uất ức quá mà nghĩ quẩn… Có phải lỗi ấy, phần nhiều do người lớn chưa dạy dỗ chu đáo, chưa là tấm gương?

Khi trẻ em đang nhìn về phía chúng ta

Khi trẻ em đang nhìn về phía chúng ta

Trong lễ tốt nghiệp chương trình thạc sĩ ngành Quản trị - Phân tích định lượng, Đại học Duke, chàng trai Nguyễn Huỳnh Nhật Tiến (TP. Hồ Chí Minh) đã được chọn đại diện phát biểu.

Hai vạch nhân phẩm

Hai vạch nhân phẩm

Mỗi thời đại đều có nghi lễ chứng minh sự trong sạch của mình. Có thời người ta kê khai lý lịch, có thời là thú tội trước đám đông. Showbiz Việt Nam năm 2026 chọn phương thức khác: nước tiểu.

Kiên quyết loại bỏ những hành vi phi pháp trong hoạt động văn hóa

Kiên quyết loại bỏ những hành vi phi pháp trong hoạt động văn hóa

Ngay sau khi triển khai thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ, các cơ quan chức năng đã tập trung triển khai đồng bộ các biện pháp nhằm phát hiện, đấu tranh, ngăn chặn, xử lý vi phạm và tội phạm liên quan đến sở hữu trí tuệ.

Cái gốc vẫn từ con người

Cái gốc vẫn từ con người

Việc khởi tố các cá nhân, đơn vị vi phạm bản quyền mới đây đã thực sự tạo ra địa chấn trong làng giải trí. Những sai lầm của họ có thể có tính chất hệ thống hoặc cũng có thể do chưa hiểu biết tường tận về Luật Sở hữu trí tuệ. Nhưng, dù gì đi nữa, đó cũng là bài học đắt giá không chỉ đối với những cá nhân ấy mà còn đối với tất cả những ai đang hoạt động trong ngành sáng tạo ở Việt Nam.

Hành động mạnh mẽ để bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ

Hành động mạnh mẽ để bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ

Không chỉ nhà đầu tư hay doanh nhân trong các lĩnh vực xuất bản, điện ảnh, âm nhạc, chương trình truyền hình... mà văn nghệ sĩ hẳn cũng sẽ phấn khởi trước việc cả nước ra quân thực hiện cao điểm ngăn chặn, xử lý các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, tại Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026.

Thành nhân không hề dễ dàng

Thành nhân không hề dễ dàng

“Harmony (hòa âm) là nền móng của âm nhạc Homophonic (kết cấu âm nhạc đồng âm) và hơn thế nữa. Kiến thức môn học này gần như là quá lớn để quãng đời của những sinh viên chăm chỉ và có năng khiếu bẩm sinh có thể học hết. Lịch sử hòa âm trải dài từ tiền cổ điển, cổ điển, lãng mạn, hiện đại, jazz, rock... cho tới nay mai vẫn còn liên tục phát triển. Ảnh chụp từ buổi học mà 100% người tới lớp là những bạn xin vào dự thính”.

Văn hóa Việt Nam, tầm nhìn phát triển

Văn hóa Việt Nam, tầm nhìn phát triển

Tháng 5, tháng của những sự kiện lịch sử trọng đại, đó cũng là dấu mốc quan trọng để chúng ta ứng chiếu quá khứ với thực tại để thấy được bước tiến cũng như tầm nhìn và cơ hội phát triển của đất nước. Cảm quan của từng cá nhân trước thời đại sẽ nói lên nhận thức chính trị và nền tảng văn hóa đó.

Từ lao động số tạo nên nét đẹp văn hóa số

Từ lao động số tạo nên nét đẹp văn hóa số

Ngày Quốc tế Lao động 1/5 là dịp tôn vinh người lao động với những đóng góp xây dựng cộng đồng, quốc gia và thế giới. Đây cũng là dịp để suy ngẫm sâu sắc hơn về những thay đổi của lao động trong bối cảnh mới.

Một góc nhìn khác về bạo lực học đường

Một góc nhìn khác về bạo lực học đường

Vụ việc một nam sinh trung học cơ sở ở Ninh Bình bị bạn học đánh hội đồng gần đây tiếp tục đặt ra một câu hỏi lớn cho phụ huynh và những người làm giáo dục: “Chúng ta cần phải làm gì?”. Và, lại như những vụ việc tương tự đã diễn ra, luôn là những đáp án quen thuộc được nhắc đến, từ chuyện phải chế tài thật nặng cho tới những đề xuất về vai trò của ngành giáo dục...

Văn hóa, nghệ thuật có thêm nhiều cơ hội

Văn hóa, nghệ thuật có thêm nhiều cơ hội

Dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5 năm nay, giới sản xuất, biên tập kênh chương trình nước ngoài trên dịch vụ phát thanh, truyền hình trả tiền hoặc sản xuất kênh chương trình chuyên quảng cáo, cung cấp dịch vụ mạng xã hội... đón nhận tin vui từ việc Chính phủ cắt giảm, đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL).

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.