Cùng tìm hiểu về bầu cử Tổng thống Mỹ trước “giờ G”

Cuộc đua vào Nhà Trắng năm 2024 đang bước vào những ngày cuối cùng, khi hai ứng viên gồm cựu Tổng thống Donald Trump và Phó Tổng thống đương nhiệm Kamala Harris dần kết thúc quá trình tranh cử.

Hiểu đơn giản về bầu cử tại Mỹ -0
Phó Tổng thống Mỹ Kamala Harris và cựu Tổng thống Donald Trump. Ảnh Getty Images. 

Cử tri phổ thông

Tại Mỹ, công dân cần có được những tiêu chí rất cơ bản để được đi bầu cử, như họ phải là công dân Mỹ, sinh sống tại một bang nhất định nơi họ đăng ký đi bỏ phiếu và phải đủ 18 tuổi trở lên.

Tư cách của cử tri cũng được quy định khác nhau tại mỗi bang, đặc biệt khi có liên quan đến tiền án tiền sự hay cáo buộc hình sự. Ví dụ, các cá nhân có tiền án có thể sẽ bị hạn chế ở một số tiểu bang, thậm chí sẽ bị tước quyền bỏ phiếu vĩnh viễn.

Cuộc bầu cử năm nay có khoảng 160 triệu cử tri Mỹ đủ điều kiện đi bầu. Trong cuộc bầu cử gần nhất vào năm 2020, tỷ lệ cử tri đi bầu là khoảng 66%, cũng là mức cao nhất trong vòng một thế kỷ qua.

Quá trình bầu cử

Chính trường Mỹ bị chi phối bởi hai đảng, đảng Dân chủ và đảng Cộng hòa; các ứng cử viên tiềm năng xuất hiện từ cả hai đảng để tranh cử đề cử tổng thống. Để chọn ra ứng cử viên của mình, đảng Dân chủ và đảng Cộng hòa tổ chức các cuộc bầu cử sơ bộ hoặc họp kín tại mỗi tiểu bang, người chiến thắng chấp nhận đề cử tại Đại hội toàn quốc của đảng Cộng hòa hoặc đảng Dân chủ. Cuộc đua hiện nay đang rất sít sao giữa cựu Tổng thống Donald Trump và Phó Tổng thống Kamala Harris.

Tổng thống Joe Biden ban đầu tái tranh cử, tuy nhiên, ông đã bỏ cuộc vào tháng 7 sau một cuộc tranh luận không thành công, làm dấy lên câu hỏi về khả năng điều hành của ông trong nhiệm kỳ 4 năm tiếp theo.

Ngoài ra còn có các ứng cử viên của đảng thứ ba hoặc độc lập, chẳng hạn như Jill Stein của đảng Xanh, Chase Oliver của đảng Tự do và học giả phản chiến Cornel West.

Trong giai đoạn bầu cử, các ứng cử viên tổng thống chỉ định những người bạn đồng hành của mình. Bà Kamala Harris lựa chọn Thống đốc Minnesota Tim Walz và ông Trump chọn Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa từ Ohio JD Vance, những người sẽ trở thành phó tổng thống nếu ứng cử viên được đề cử thành công. Sau đó, cử tri bỏ phiếu bầu tổng thống và phó tổng thống, và kết quả của cuộc bỏ phiếu này sau đó được chuyển qua đại cử tri đoàn.

Từ năm 1845, các cuộc bầu cử ở Mỹ đã được tổ chức vào thứ Ba đầu tiên của tháng 11. Tuy nhiên, cử tri cũng có thể bỏ phiếu sớm ở hầu hết các tiểu bang và hơn 52 triệu phiếu đã được bỏ cho đến nay. 

Đại cử tri đoàn

Không giống như các thành viên của Quốc hội Mỹ, những người được cử tri trực tiếp lựa chọn, Tổng thống Mỹ không được bầu bằng cách bỏ phiếu toàn quốc trực tiếp. Thay vào đó, khi người Mỹ bỏ phiếu, họ đang chọn một danh sách “đại cử tri” từ tiểu bang của họ, những người cam kết bỏ phiếu cho các ứng cử viên tổng thống và phó tổng thống cụ thể, dựa trên số phiếu bầu trong tiểu bang cho mỗi ứng cử viên. Sau khi số phiếu được kiểm và xác nhận, những đại cử tri này sẽ chính thức bỏ phiếu.

Mỗi ứng viên cần giành ít nhất 270 phiếu đại cử tri để chiến thắng trong cuộc bầu cử, chiếm đa số trong tổng số 538 phiếu đại cử tri có sẵn.

Hệ thống này có thể tạo ra những kết quả bất ngờ: một ứng cử viên có thể giành chiến thắng về số phiếu phổ thông trên toàn quốc nhưng lại mất đại cử tri đoàn, điều này đã xảy ra 5 lần trong lịch sử Mỹ. Trường hợp gần đây nhất là vào năm 2016, khi ông Trump giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống trước bà Hillary Clinton mặc dù ít hơn về số phiếu phổ thông.

Hiểu đơn giản về bầu cử tại Mỹ -0
Ảnh minh họa Getty Images. 

Cuộc đua sít sao giữa ông Trump và bà Harris 

Khi Ngày bầu cử đang đến gần, hai ứng viên Kamala Harris và Donald Trump đang cạnh tranh quyết liệt để giành quyền kiểm soát các tiểu bang dao động quan trọng.

Bà Harris đang dẫn trước sít sao 1,5 phần trăm điểm trên toàn quốc, theo công cụ theo dõi cuộc thăm dò của FiveThirtyEight, mặc dù ông Trump đã gần như thu hẹp khoảng cách. Một cuộc thăm dò của Reuters/Ipsos cho thấy bà Harris chỉ dẫn trước một điểm phần trăm.

Các tiểu bang dao động như Pennsylvania, Georgia và Arizona cho thấy biên độ sít sao. Mặc dù các cuộc thăm dò toàn quốc ủng hộ bà Harris, nhưng kết quả của đại cử tri đoàn vẫn chưa chắc chắn, phản ánh sự khó lường của cuộc bầu cử.

Đến nay, rất khó xác định ai có thể giành chiến thắng trong cuộc bầu cử. Thậm chí, khó có khả năng người chiến thắng sẽ được xác định vào đêm bầu cử. Tuy nhiên, điều đó không phải là không thể. Theo truyền thống, người chiến thắng sẽ được công bố vào đêm hoặc sáng hôm sau cuộc bầu cử.

Khi các điểm bỏ phiếu ​​trên khắp cả nước đóng cửa vào Ngày bầu cử, các phương tiện truyền thông sẽ đưa tin về kết quả theo thời gian thực. Tổng số phiếu cuối cùng có thể không có ngay, đặc biệt là khi lượng phiếu bầu qua thư và phiếu bầu vắng mặt tăng lên. Quá trình này có thể dẫn đến sự chậm trễ ở một số tiểu bang, đặc biệt là những tiểu bang có biên độ sít sao.

Nếu không có ứng cử viên nào giành được 270 phiếu đại cử tri, một cuộc bầu cử bất thường sẽ diễn ra. Hạ viện bầu Tổng thống, với mỗi tiểu bang bỏ một phiếu, và Thượng viện bầu Phó Tổng thống. Một ứng cử viên do Hạ viện bầu cần có đa số (ít nhất 26 tiểu bang) để giành chiến thắng. Quá trình hiếm hoi này đã xảy ra lần cuối vào năm 1824 khi ông John Quincy Adams được Hạ viện bầu trong khi đối thủ Andrew Jackson giành được nhiều hơn về số phiếu phổ thông và phiếu đại cử tri nhưng không đạt được đa số.

Tiến Minh

Các tin khác

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) thứ 10 sẽ bắt đầu vào năm 2027, trong bối cảnh tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh đối mặt nhiều khó khăn, từ xung đột vũ trang leo thang đến khủng hoảng niềm tin và tài chính chưa từng có. Đây không chỉ là một cuộc bầu cử nhân sự, mà là cuộc đua tìm kiếm một “kiến trúc sư” đủ tầm vóc để tái thiết lập trật tự thế giới trong một kỷ nguyên đầy biến động.

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Những hình ảnh vệ tinh mới nhất được công bố bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho thấy các vệt dầu loang diện rộng trên vịnh Ba Tư có thể quan sát rõ từ không gian. Diễn biến này không chỉ phản ánh mức độ nghiêm trọng của ô nhiễm môi trường biển, mà còn làm dấy lên lo ngại về những tác động lâu dài đối với hệ sinh thái, chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực.

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Tổng thống Donald Trump ngày 21/4 tuyên bố gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran, trong khi chính quyền Washington đồng thời áp đặt một vòng trừng phạt mới nhằm gia tăng sức ép đối với Tehran trước thềm các cuộc đàm phán quan trọng dự kiến diễn ra tại Pakistan. Động thái này phản ánh chiến lược vừa kiềm chế xung đột quân sự, vừa tăng đòn bẩy kinh tế nhằm buộc Iran nhượng bộ trên bàn thương lượng.