Có nên giới hạn số lượng nguyện vọng đăng ký xét tuyển đại học?

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đang lấy ý kiến về việc tiếp tục giữ quy định cũ hay giới hạn số lượng nguyện vọng xét tuyển đại học của thí sinh để áp dụng trong mùa tuyển sinh năm 2026.

Theo Bộ GD&ĐT, chủ trương không hạn chế nguyện vọng trước đây nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho thí sinh nhưng thực tế lại gây khó khăn khi các em không xác định rõ ưu tiên. Việc hạn chế số lượng nguyện vọng sẽ giúp giảm số lần lọc ảo, xử lý dữ liệu nhẹ nhàng hơn, đồng thời nâng cao trách nhiệm thí sinh. Tuy vậy, xung quanh đề xuất này đang có những tranh luận trái chiều.

Ý kiến học sinh phản đối cho rằng, nếu giới hạn chỉ được đăng ký tối đa 5-7 nguyện vọng, các em sẽ không dám mạnh dạn chọn ngành mình yêu thích mà phải cân nhắc phương án an toàn hơn bởi nhỡ rớt hết thì mất cơ hội vào đại học. Ý kiến ủng hộ  thừa nhận việc giới hạn số lượng nguyện vọng là cần thiết để nâng cao trách nhiệm của thí sinh đối với lựa chọn của mình. Từ phía phụ huynh, nhiều ý kiến cũng cho rằng, việc khống chế nguyện vọng chỉ thật sự hợp lý khi đi kèm với việc nâng cao chất lượng hướng nghiệp.

Theo chị Nguyễn Thanh Hoa, phụ huynh có con đang học lớp 11 tại Hà Nội, nếu học sinh được tư vấn chọn ngành từ sớm, 5-10 nguyện vọng cũng có thể đủ nhưng nếu thiếu định hướng, việc giới hạn có thể làm các con rơi vào thế bị động và dễ mất cơ hội nếu lựa chọn đưa ra không chuẩn xác. Anh Phạm Minh Tuấn, phụ huynh có con đang học lớp 12 tại Nghệ An cũng chia sẻ, việc giới hạn số lượng đăng ký nguyện vọng là cần thiết để tránh lãng phí, giáo dục tinh thần trách nhiệm, tránh việc đăng ký tràn lan dẫn đến nhiều hệ lụy cho cả thí sinh lẫn nhà trường. Tuy vậy, theo anh Tuấn, cần đặt ra một giới hạn cụ thể như thí sinh được đăng ký từ 5-10 nguyện vọng chẳng hạn để các em cảm thấy không bị quá bó buộc hay bị ảnh hưởng quyền lợi.

1.jpg -0
Cần tăng cường công tác hướng nghiệp để thí sinh lựa chọn phù hợp, tránh đăng ký nguyện vọng tràn lan. Ảnh minh họa.

Theo thống kê của Bộ GD&ĐT, trong nhiều năm qua, trung bình mỗi thí sinh đăng ký khoảng 7-8 nguyện vọng xét tuyển. Tuy vậy, cá biệt cũng có những em đăng ký hàng chục, thậm chí hàng trăm nguyện vọng. Nhiều ý kiến rằng, việc thí sinh đăng ký quá nhiều nguyện vọng không chỉ gây lãng phí tiền bạc vì phải đóng nhiều lệ phí mà còn gây áp lực lên hệ thống xét tuyển chung mà còn cho thấy công tác hướng nghiệp ở bậc THPT chưa thật sự đi vào chiều sâu và hiệu quả.

GS.TS Nguyễn Đình Đức, Trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, việc giới hạn nguyện vọng xét tuyển của thí sinh là cần thiết. Theo GS.TS Nguyễn Đình Đức, với số lượng nguyện vọng hạn chế, thí sinh sẽ phải cân nhắc kỹ hơn, tìm hiểu kỹ hơn về ngành nghề định theo học, về trường định đăng ký, về việc mình thực sự muốn làm, về tương lai muốn hướng đến, không thể đăng ký ào ào, không có định hướng. Điều này tưởng là tốt nhưng thực tế lại không tốt cho chính các em.

Trong khi đó, Thạc sĩ Phạm Thái Sơn, Giám đốc Trung tâm tuyển sinh và truyền thông, Trường Đại học Công Thương lại nhìn nhận, việc giới hạn nguyện vọng không thực sự cần thiết. Thực tế cho thấy, cốt lõi của công tác tuyển sinh không nằm ở số lượng nguyện vọng ít hay nhiều mà ở chất lượng đào tạo và uy tín của từng trường. Nếu trường đại học có chương trình tốt, giảng viên giỏi, tài liệu đầy đủ, sinh viên được hỗ trợ học tập và có cơ hội việc làm sau khi ra trường, thì các em học sinh giỏi sẽ tự khắc quan tâm và lựa chọn.

Bên cạnh đó, cũng không cần quá lo lắng về việc thí sinh đăng ký nhiều hay ít nguyện vọng, vì phần mềm lọc ảo hoàn toàn có thể xử lý khối lượng dữ liệu này. Thay vì đặt nặng chuyện giới hạn, điều quan trọng hơn là tăng cường công tác tư vấn hướng nghiệp giúp cho học sinh hiểu được năng lực bản thân mình và xã hội đang quan tâm đến điều gì, cần ngành gì, mức lương bao nhiêu và học ngành đó có khó khăn gì. Khi nắm được những thông tin đó, các em sẽ có lựa chọn đúng đắn và không còn phải đăng ký nguyện vọng tràn lan.

Từ góc độ của người có nhiều năm làm công tác tư vấn hướng nghiệp cho thí sinh, PGS.TS Phạm Mạnh Hà, Đại học Bách khoa Hà Nội nêu quan điểm: Việc giới hạn nguyện vọng là một giải pháp nhằm chuyển hướng trọng tâm tuyển sinh từ "tăng cơ hội bằng số lượng” sang "nâng cao chất lượng lựa chọn", qua đó góp phần làm giảm tải hệ thống lọc ảo. Tuy nhiên, để chính sách này thành công và không tạo ra áp lực quá lớn, nó cần được thực hiện song song với việc đẩy mạnh công tác hướng nghiệp trong trường phổ thông và cân nhắc đưa ra một khung giới hạn hợp lý. Chẳng hạn như thí sinh được đăng ký tối đa 5 hoặc 10 nguyện vọng như một số đề xuất để vừa giữ được tính nghiêm túc, vừa không tước đi cơ hội hợp pháp của thí sinh, đặc biệt là những em ở vùng sâu, vùng xa, nơi thông tin về ngành nghề và hoạt động tư vấn hướng nghiệp trong nhà trường còn hạn chế.

GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ GD&ĐT cũng cho biết, trong mùa tuyển sinh đại học năm 2025, toàn hệ thống xét tuyển chung có 7,6 triệu nguyện vọng đăng ký xét tuyển. Đây là một con số khổng lồ, vừa làm hệ thống lọc ảo quá tải, vừa gây lãng phí nguồn lực. Thực tế cho thấy nhiều thí sinh đăng ký nguyện vọng mang tính cảm tính, thiếu cân nhắc kỹ.

Trong bối cảnh đó, Bộ GD&ĐT đã đưa ra đề xuất để các trường đại học lựa chọn với 2 phương án: Một là giữ nguyên quy định không giới hạn số lượng nguyện vọng và hai là giới hạn từ 5-10 nguyện vọng. Đây là vấn đề cần được thảo luận kỹ lưỡng để vừa tạo cơ hội song cũng vừa nâng cao trách nhiệm của thí sinh. Dựa trên cơ sở kết quả khảo sát từ các trường, Bộ GD&ĐT sẽ xem xét đưa vào quy chế tuyển sinh trong năm 2026.

Huyền Thanh

Các tin khác

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Trong khuôn khổ hợp tác giữa Bộ Giáo dục và Đào tạo và Công ty Nestlé Việt Nam về xây dựng lối sống năng động, tích cực cho học sinh tiểu học, cuộc thi toàn quốc “Lối sống xanh - Đại sứ năng động bảo vệ môi trường” đã chính thức được phát động với sự đồng hành và phối hợp của Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng.

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Năm 2026, Đại học (ĐH) Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu, với 88 mã ngành, trong đó có 41 chương trình học bằng tiếng Việt, 20 chương trình học bằng tiếng Anh, 7 chương trình định hướng ứng dụng POHE, 2 mã chương trình tiên tiến (5 chương trình), 3 mã chương trình chất lượng cao (16 chương trình), 1 ngành/chương trình đào tạo bằng tiếng Anh là Công nghệ tài chính (TV), Toán ứng dụng (TA) và Kinh tế số (TA) mở trong 2026.

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Theo đề án, hai trường chuyên của Hà Nội sẽ tập trung đào tạo học sinh có năng lực nổi trội, tăng cường học chuyên sâu, nghiên cứu khoa học, học theo dự án và rèn kỹ năng học thuật bậc đại học. Kết quả đầu ra của học sinh hướng tới được công nhận rộng rãi trên thế giới.

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ghi nhận số lượng thí sinh tự do đăng ký dự thi tăng cao chưa từng có, với gần 64.000 thí sinh. Thực tế này không chỉ phản ánh nhu cầu thi lại để tìm đường vào đại học của nhiều người học, mà còn đặt ra yêu cầu về công tác hướng nghiệp cho học sinh cần hiệu quả hơn.

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Kỳ tuyển sinh đầu cấp và thi vào lớp 10 tại TP Hồ Chí Minh năm học 2026 -2027 ghi nhận nhiều điểm mới về phương thức tuyển sinh, phân bổ chỉ tiêu và cách thức đăng ký. Trong bối cảnh số lượng học sinh tăng mạnh, áp lực thi cử vẫn hiện hữu, đòi hỏi những giải pháp căn cơ để giảm căng thẳng cho học sinh và phụ huynh.

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), năm 2025, số thí sinh nhập học chọn nhóm ngành Kinh doanh và quản lý tiếp tục dẫn đầu với khoảng hơn 146.000 tân sinh viên, chiếm tỷ lệ 21%. Trong khi đó, nhiều ngành học được định hướng là công nghệ chiến lược, khát nhân lực trong 10 năm tới và Khoa học cơ bản thì vẫn chưa thực sự “hút” được thí sinh như kỳ vọng. 

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Từ năm 2027, thi tốt nghiệp THPT trên máy tính dự kiến sẽ được triển khai thí điểm tại những nơi có đủ điều kiện. Mặc dù thi tốt nghiệp THPT trên máy tính là bước đi tất yếu trong lộ trình chuyển đổi số, song các chuyên gia cũng đặt ra hàng loạt yêu cầu khắt khe về hạ tầng, nhân lực và thể chế để đảm bảo việc triển khai hiệu quả.

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Trong nhiều năm qua, xét tuyển học bạ từng được xem là “cánh cửa rộng” giúp thí sinh bước vào giảng đường đại học. Tuy nhiên, trước những điều chỉnh của quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng đầu vào, học bạ đang dần mất đi vị thế vốn có. Khi học bạ không còn là “tấm vé vàng”, thí sinh buộc phải điều chỉnh chiến lược ôn tập, đa dạng các phương thức xét tuyển để cửa vào đại học không bị thu hẹp.

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Nhằm bảo đảm cung ứng đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho năm học mới, tạo thuận lợi cho phụ huynh, học sinh, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục điều chỉnh giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% và khuyến khích tái sử dụng sách, góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Ngày 26/4, Trung tâm Khảo thí và Đánh giá chất lượng đào tạo, Đại học quốc gia (ĐHQG) TP Hồ Chí Minh cho biết, tính đến thời hạn cuối đăng ký dự thi Kỳ thi đánh giá năng lực (V-ACT) đợt 2 năm 2026 (ngày 25/4/2026), có 172.622 thí sinh đăng ký dự thi, tăng hơn 77% so với đợt 2 năm 2025.

“Tiết học Gen Z”, đưa pháp luật vào trường học bằng sân khấu hóa

“Tiết học Gen Z”, đưa pháp luật vào trường học bằng sân khấu hóa

Không còn khô cứng với điều khoản, những bài học pháp luật được Công an TP Hà Nội “mềm hóa” bằng tiểu phẩm, tương tác và trải nghiệm thực tế trong chương trình “Tiết học Gen Z”. Cách làm sáng tạo này đang giúp học sinh dễ tiếp thu, ghi nhớ và từng bước hình thành ý thức chấp hành pháp luật ngay từ ghế nhà trường.