Tăng cường quản lý nhà nước trong lĩnh vực xuất bản
Chiều 14/8, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý đối với dự thảo Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước.
Trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường quản lý nhà nước và bảo đảm sự hài hòa giữa tiền kiểm và hậu kiểm, gắn với yêu cầu bảo đảm an ninh chính trị, tư tưởng và hạn chế tối đa các sai sót.
Đối với các nhóm chủ đề, đề tài liên quan đến lịch sử cách mạng, chủ quyền an ninh quốc gia, lãnh tụ, lãnh đạo đất nước, anh hùng dân tộc, cần có cơ chế kiểm soát thiết kế theo 3 lớp gồm: Thẩm định của nhà xuất bản; cơ quan chủ quản kiểm tra kết quả thẩm định; cơ quan quản lý nhà nước đọc kiểm tra lưu chiểu cho ý kiến trước khi phát hành.
Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cho rằng việc tăng cường kiểm soát nhằm nâng cao trách nhiệm của nhà xuất bản, cơ quan chủ quản và cơ quan quản lý nhà nước trong quy trình xuất bản.
Đối với các quy định về hoạt động phổ biến xuất bản phẩm trên không gian mạng, xuyên biên giới và bảo vệ quyền tác giả, Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản đã bổ sung các hành vi bị nghiêm cấm đối với việc phổ biến sản phẩm thông tin có tính chất xuất bản trên không gian mạng.
Dự thảo Luật cũng bổ sung quy định về quản lý hoạt động xuất bản trên môi trường số, xuyên biên giới và bảo vệ quyền tác giả theo các quy định về sở hữu trí tuệ nhân tạo (AI) trong hoạt động xuất bản.
Các điều cấm này và quy định bổ sung bảo đảm phù hợp với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên và các quy định khác của pháp luật có liên quan.
Về mô hình tập đoàn xuất bản truyền thông quốc gia và cơ quan chủ lực xuất bản truyền thông quốc gia, Dự thảo Luật quy định theo hướng tạo cơ sở pháp lý cho việc hình thành, phát triển các mô hình tổ chức xuất bản phù hợp; phát huy vai trò của các cơ quan chủ lực trong lĩnh vực xuất bản, truyền thông.
Đồng thời quy định chức năng, nhiệm vụ, trách nhiệm và cơ chế quản lý phù hợp yêu cầu phát triển của ngành xuất bản trong tình hình mới.
Về khắc phục bất cập thực tiễn và hoàn thiện công cụ quản lý trong môi trường số, Dự thảo Luật đã xác định rõ hơn trách nhiệm của các chủ thể tham gia hoạt động xuất bản, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tăng cường tự chủ và thực hiện hậu kiểm.
Đồng thời bỏ quy định về tạm dừng hoạt động xuất bản; hoàn thiện các quy định về quản lý nhập khẩu xuất bản phẩm, phòng chống in lậu, vi phạm bản quyền; quy định trách nhiệm của nền tảng trung gian và nền tảng xuyên biên giới trong môi trường số.
Thu hút người lao động có tay nghề về nước
Trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải thông tin dự thảo Luật đã được chỉnh lý theo hướng ưu tiên đưa người lao động đã qua đào tạo, có trình độ chuyên môn kỹ thuật thay cho "chuyên môn kỹ thuật cao" đi làm việc ở nước ngoài. Điều này nhằm hạn chế nguy cơ "chảy máu chất xám" mà các đại biểu lo ngại trong các phiên thảo luận trước đó.
Bộ trưởng Bộ Nội vụ cho biết mức độ chuyên môn kỹ thuật, ngành nghề thực hiện cho người lao động cụ thể sẽ do Chính phủ quy định, bảo đảm gắn với cân đối cung - cầu nhân lực trong nước.
Đồng thời, Bộ Nội vụ cũng đã rà soát quy định chính sách thu hút người lao động có tay nghề về nước thông qua tăng cường kết nối thông tin việc làm trong nước phù hợp với kinh nghiệm, kỹ năng của người lao động; hỗ trợ khởi nghiệp.
Thực hiện quản lý người lao động bằng mã số, dữ liệu để khai thác, phát huy hiệu quả nguồn nhân lực về nước. Việc công nhận, thừa nhận chứng chỉ kỹ năng nghề của người lao động đã được quy định tại Luật Việc làm, Bộ Nội vụ sẽ tiếp tục tăng cường đàm phán nội dung này với các quốc gia tiếp nhận lao động Việt Nam.
Về hợp đồng đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài, Bộ trưởng Nguyễn Tiến Hải cho biết đây là nội dung mới được bổ sung. Tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội về tăng cường kiểm soát chi phí, minh bạch hóa thông tin, cơ quan chủ trì soạn thảo đã bổ sung trách nhiệm quy định các khoản thu mà doanh nghiệp được thu từ người lao động làm cơ sở để người lao động và doanh nghiệp thỏa thuận; các khoản thu, mức thu từ người lao động, các khoản hỗ trợ khác được ghi trong hợp đồng, bảo đảm người lao động được cung cấp đầy đủ, minh bạch thông tin về chi phí trước khi ký kết.
Phát biểu tại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cũng thống nhất về việc chỉnh lý các quy định nhằm bảo vệ tốt hơn cho người lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài.
Trong đó bổ sung quy định giao Bộ trưởng Bộ Nội vụ quy định cụ thể các chi phí khác ngoài tiền dịch vụ mà doanh nghiệp có thể thu từ người lao động trong quá trình tạo nguồn và tuyển chọn người lao động đi làm việc ở nước ngoài (Điều 21).
Yêu cầu phải ghi đầy đủ các chi phí khác trong văn bản thỏa thuận giữa các bên; bổ sung trách nhiệm của doanh nghiệp dịch vụ phải có người đại diện ở nước ngoài để hỗ trợ, giải quyết các vấn đề phát sinh liên quan đến người lao động; quy định thời hạn bồi thường, hoàn trả tiền khi doanh nghiệp vi phạm cam kết về thời gian chờ xuất cảnh (Điều 26).
