Cho mình và cho người

Dù mỗi người người một hoàn cảnh, đến từ những địa phương khác nhau, song họ có điểm chung là đều còn trẻ, vượt qua nghịch cảnh, những khiếm khuyết của cơ thể, hăng say sáng tạo, lao động sản xuất, truyền cảm hứng và tạo việc làm cho những hoàn cảnh khó khăn hơn. Họ đã và đang tích cực lan tỏa thông điệp “Sống trung thực, sống trách nhiệm, sống nghị lực”bằng những việc làm cụ thể.

Cuộc đời không bao giờ khép cửa

Nhìn thấy “Đội cơ khí Lê Thanh Tùng” ở thôn Đình Xây, xã Báo Đáp (Trấn Yên, Yên Bái) liên tục nhận “hợp đồng miệng”, các thành viên cần mẫn làm việc, hoàn thiện công trình cho khách, nhiều người rất nể. Họ nể anh Tùng không chỉ bởi anh đã vượt qua nghịch cảnh, với một bên tay cụt, một bàn tay bị co rút còn chân thì tập tễnh, mà còn bởi cách anh điều hành “chuẩn từng xen ti mét”.

Lê Thanh Tùng sinh ra trong một gia đình nghèo, học hết lớp 12, anh xuống Hà Nội xin làm công nhân cơ khí. Sau gần 10 năm, có vốn và kinh nghiệm, năm 2013 Tùng trở về quê hương, vay thêm vốn mở một xưởng cơ khí. Với tính cẩn thận, giá cả phải chăng nên xưởng của anh có nhiều người đến nhờ thi công. Công việc đang thuận lợi thì đến năm 2015, trong khi làm việc, tai nạn điện giật đã lấy đi đôi tay, nửa bàn chân, biến Tùng thành người khuyết tật.

Lê Thanh Tùng kể lại: “Sau tai nạn, tôi được đưa xuống Bệnh viện Bỏng quốc gia cấp cứu trong tình trạng chết hồng cầu, phải thay toàn bộ máu, hai tay và 10 ngón chân bị hoại tử. Sau nhiều ngày hôn mê, tôi mở mắt mà tay chân không có cảm giác. Tôi lâm vào tình trạng chán nản, hụt hẫng…”.

Dù khiếm khuyết, Lê Thanh Tùng vẫn hăng lao động, tạo việc làm cho nhiều người khác.
Dù khiếm khuyết, Lê Thanh Tùng vẫn hăng lao động, tạo việc làm cho nhiều người khác.

Số tiền 500 triệu đồng chi phí bệnh viện quá cao với khả năng chi trả của vợ chồng anh. Thật may khi đó câu chuyện của Tùng được chia sẻ trên mạng xã hội, được nhiều người ủng hộ nên đã giúp gia đình anh vơi bớt khó khăn. Sau gần bốn tháng nằm viện, Tùng trở về trong tình trạng cơ thể biến dạng, sinh hoạt khó khăn. 

“Tôi là trụ cột gia đình, với hai con nhỏ, lúc ấy thấy chẳng biết mình sẽ làm gì để trả số nợ 150 triệu đồng. Có lúc tôi nghĩ mình nên buông để tự giải thoát. Nhìn người vợ gầy gò nhưng vẫn chăm chồng, hai đứa con nhỏ dại, tôi lại gạt suy nghĩ ấy ra khỏi đầu, cố trấn an bản thân rồi lên mạng tìm đọc một số thông tin về các hoàn cảnh. Tôi đã nghiệm ra, cuộc đời không khép cửa lại với bất cứ ai” - Tùng tâm sự.

Nghĩ lạc quan hơn, Tùng gặp lại những người thợ cơ khí trước đây gắn bó với mình, tâm sự và nói rằng chẳng ai giúp được mình bằng chính bản thân. Tùng đã luyện tập để làm quen lại với các sinh hoạt khi không còn hai bàn tay lành lặn, rồi đứng ra nhận các công trình, thiết kế, giao cho anh em trong đội thi công. 

Những công việc vừa sức anh vẫn tự mình làm. Còn những kỹ thuật phức tạp, anh hướng dẫn để người khác làm thay. Nhân dân trong xã Báo Đáp phần vì muốn giúp đỡ, phần vì uy tín trước kia nên gia đình nào có công trình đều gọi đội thợ của Tùng.

“Tôi vẫn giữ cách làm việc cẩn thận trước đây, giá tiền hợp lý, nhận tất cả công trình dù to dù nhỏ nên nhận được sự tin tưởng” - Tùng thổ lộ.

Cũng xuất thân từ gia đình nghèo, cô gái Bế Thị Băng (người Cao Bằng) sau  khi tốt nghiệp Trường Đại học Y Dược Thái Nguyên, cô về Hà Nội làm tại một phòng khám nha khoa. Một ngày không may, “hung thần đường phố” đã cướp đi một chân của cô gái trẻ, khiến cuộc đời rẽ ngoặt sang một hướng khác. 

Nhắc chuyện cũ, giọng Băng nghẹn lại: “Chiều tối hôm đó, tôi đang tham gia giao thông trên đường Cầu Diễn (Hà Nội) thì chiếc xe container đâm vào đuôi xe máy làm tôi ngã xuống và bị bánh xe đè lên chân. Anh lái xe đã vẫy rất nhiều xe ta xi nhưng không ai dám cho tôi lên xe. Rất may sau đó lực lượng Cảnh sát giao thông đã đến và các anh đã gọi xe taxi cùng đưa tôi đến bệnh viện. Nghe bác sĩ nói tôi bị thương rất nặng, đa chấn thương, đứt động mạch đùi, vỡ ổ cối chân phải. Sau bốn ngày, tỉnh lại, tôi hỏi chị y tá sao chân phải tôi không nhấc lên được. Chị cho biết chân phải tôi đã bị cắt đi rồi. Tôi giật mình, nghĩ từ bây giờ tôi sẽ chẳng còn cơ hội được làm những điều tôi thích”.

Những nốt nhạc ngân vang

Trong chương trình“Tỏa sáng nghị lực Việt” được tổ chức ở Hà Nội hồi cuối tháng 12/ 2020, Bế Thị Băng đã khiến mọi người thán phục bởi tiết mục múa điệu nghệ trên một chân và khuôn mặt luôn rạng ngời. Khuôn mặt tự tin của cô cũng đã hằn in trong lòng nhiều người trong suốt quá trình cô tham gia cuộc thi “Vẻ đẹp vầng trăng khuyết” 2019. 

Trong đêm chung kết, cô xuất sắc giành danh hiệu hoa khôi. Hơn thế cô còn giành được hai giải phụ, đó là giải tài năng nhảy do cô tự biên đạo và giải được bình chọn yêu thích nhất. Mọi người biết đến cô nhiều hơn và hiểu được cách cô đã gượng dậy thế nào.

Bế Thị Băng (bên phải) và Trần Trà My là những tấm gương giàu nghị lực.
Bế Thị Băng (bên phải) và Trần Trà My là những tấm gương giàu nghị lực.

Băng chia sẻ rằng, thật khó diễn tả cảm xúc đau khổ của bản thân sau mấy tháng điều trị và ra đường với một chân, rồi bị kỳ thị. Nhưng cô nhủ với lòng rằng, một bên chân của mình mất đi nhưng trái tim còn đập. 

“Tôi đã vươn lên bằng 300% sức lực. Tôi quyết định tham gia hòa nhập với cộng đồng nhiều hơn như tập múa để giữ thăng bằng, tham gia Câu lạc bộ thể thao người khuyết tật. Tôi học võ, bơi lội, cưỡi ngựa, đi xe đạp...Và tôi đã thành thạo việc kinh doanh Homestay và thẩm mỹ nha khoa để có thu nhập, đảm bảo cuộc sống”,- Băng cho hay.

Lê Thanh Tùng và Bế Thị Băng là hai trong số 64 thanh niên khuyết tật tiêu biểu được tôn vinh trong chương trình “Tỏa sáng nghị lực Việt” năm 2020. Trong số đó có nhiều gương mặt xuất sắc đã và đang truyền cảm hứng cho cộng đồng bằng những việc làm có ích với xã hội, chia sẻ với những hoàn cảnh khó khăn hơn, tạo công ăn việc làm cho người khác. Đó là nữ nhà văn Trần Trà My đến từ đất Quảng Trị, luôn phải di chuyển bằng “chiếc nạng bốn chân” nhưng vẫn truyền lửa cho thanh niên. 

Dù sinh hoạt rất khó khăn nhưng Trà My đã dũng cảm vào TP. Hồ Chí Minh để “tự đứng bằng đôi chân của mình”. Hay là bạn Lê Hương Giang, người con của Thủ đô vượt qua bóng tối để trở thành người dẫn chương trình tài năng của Đài Truyền hình Việt Nam. Hay đó là cô giáo một chân, nhân hậu Nguyễn Thị Minh Tâm đến từ Đồng Tháp, đã lập quỹ từ thiện Nhất Tâm để tặng quà, hỗ trợ các hoàn cảnh khó khăn hơn, góp phần lan tỏa những giá trị tốt đẹp đến cộng đồng… 

Họ đã không cam phận nhìn xuống những khiếm khuyết, đớn đau và tổn thương trong cuộc sống, để viết nên câu chuyện của đời mình, theo cách của mình.

Nguyễn Thị Minh Tâm và Bế Thị Băng có hoàn cảnh khá giống nhau, cả hai đều đang có việc làm ổn định thì bị tai nạn giao thông. Tâm tham gia cuộc thi “Vẻ đẹp vầng trăng khuyết” năm 2014 và vào tốp 10. Tâm cũng chinh phục người khác bằng những tiết mục múa đặc sắc. 

Minh Tâm không giấu được cảm xúc khi gặp được những người đồng cảnh: “Càng đi, càng gặp tôi càng thấy nhiều người đồng cảnh nhưng họ rất giỏi, thậm chí xuất sắc. Như chị Đài Trang đến từ Hà Tĩnh. Chị ngồi xe lăn nhưng vẫn là Giám đốc Công ty TNHH Trang Đài, kinh doanh thực phẩm sạch với những nhân viên cũng là người khuyết tật. Trước đó, chị Trang cũng sáng lập nhiều mô hình kinh doanh rồi bán lại cho doanh nghiệp khác. Em thấy mình còn phải cố gắng hơn nữa”.

Sau đêm tôn vinh, nhiều người đã trở thành bạn, họ trở về cuộc sống và tiếp tục công việc của mình nhưng vẫn chia sẻ, giúp đỡ nhau để làm tốt công việc hơn nữa. Tôi thấy Băng và Trà My chia sẻ rất nhiều ảnh chung trên facebook và cười rất thoải mái. Đó là những nụ cười mà theo Trà My, là những nốt nhạc đang ngân vang, cùng làm đẹp cho đời.

 “Sau đây em còn tái bản cuốn sách “Tin vào điều tử tế”, và sẽ tặng những tấm gương cô ngưỡng mộ, em cũng còn nhiều dự định truyền cảm hứng trong mùa xuân này”. Trà My nhắn với tôi thế. Đó chắc chắn cũng là lời nhắn nhủ quyết tâm nhân thêm những điều tử tế trong xã hội của các gương mặt rạng ngời ấy. 

Diên Khánh

Các tin khác

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.

“Hãy sống đúng với những giấc mơ của tuổi trẻ”

“Hãy sống đúng với những giấc mơ của tuổi trẻ”

Mặc dù chưa diễn ra nhưng diễn đàn “Tiếng nói tuổi trẻ - Hành động của Đoàn” năm 2026 đã nhận được 64.000 câu hỏi của các bạn trẻ gửi về ban tổ chức, một con số kỉ lục, chứng tỏ thanh niên Việt Nam thực sự quan tâm đến sự phát triển của đất nước và sứ mệnh của thế hệ.