Khu dân cư Mả Lạng nằm trong phạm vi các tuyến đường Nguyễn Trãi, Trần Đình Xu, Nguyễn Cư Trinh với diện tích hơn 3,77 ha. Khu chợ Gà - Gạo được giới hạn bởi các tuyến đường Nguyễn Thái Học, Võ Văn Kiệt, Yersin và hẻm số 3 Yersin có diện tích 4.350m2. Báo cáo với HĐND thành phố về thực trạng các khu dân cư “lụp xụp” này, ông Nguyễn Công Vinh, Phó Chủ tịch UBND thành phố đã thông tin, khu dân cư Mả Lạng có mật độ dân cư cao, hình thành từ nhiều giai đoạn khác nhau.
Phần lớn nhà ở được xây dựng từ lâu, diện tích nhỏ, kết cấu xây dựng san sát, nhiều căn nhà đã xuống cấp, không đảm bảo điều kiện về hạ tầng kỹ thuật, môi trường sống và an toàn đô thị. Hệ thống giao thông, điện, cấp thoát nước, các công trình hạ tầng xã hội và dịch vụ công cộng chưa đáp ứng yêu cầu. Đặc biệt, mạng lưới đường hẻm trong khu vực chủ yếu có lộ giới nhỏ, không bảo đảm khả năng tiếp cận của phương tiện PCCC, cứu nạn cứu hộ, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn tính mạng, tài sản của người dân. Trong phạm vi khu vực này có khoảng 1.070 nhà đất với 1.459 hộ dân và 4.693 nhân khẩu cùng một số công trình hiện hữu như trường học, cơ sở phục vụ cộng đồng.
Khu chợ Gà - Gạo có 252 căn nhà, 192 hộ dân với 744 nhân khẩu. Cư dân sinh sống tại đây chủ yếu kết hợp với kinh doanh thương mại, dịch vụ và buôn bán nhỏ lẻ. Khu vực này có hẻm nội bộ chật hẹp, không đáp ứng yêu cầu giao thông đô thị; đa số nhà cửa đã xuống cấp, không đảm bảo an toàn, điều kiện vệ sinh môi trường và chất lượng sống của người dân.
Việc triển khai dự án chỉnh trang đối với 2 khu dân cư trên là cấp thiết nhằm cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân, từng bước giải quyết tình trạng quá tải, xuống cấp, bảo đảm các yêu cầu về PCCC, cứu nạn cứu hộ…
Ông Trần Quang Lâm, Giám đốc Sở Xây dựng cho biết, hai dự án trên sẽ được triển khai với tiêu chí phi lợi nhuận, xây dựng các khu dân cư và hạ tầng đồng bộ đạt tiêu chuẩn “4 sao”. Tại khu dân cư Mả Lạng, UBND thành phố đề xuất xây dựng trường liên cấp Tiểu học và THCS; xây dựng khu nhà ở phục vụ tái định cư tại chỗ là chung cư nhà ở xã hội cao 38 tầng với 1.400 căn hộ và 93 căn nhà thấp tầng cùng hạ tầng đô thị hoàn chỉnh. Đối với khu chợ Gà - Gạo, phương án chỉnh trang được đưa ra là xây dựng chung cư cao 35 tầng với 760 căn hộ để phục vụ tái định cư tại chỗ cùng hạ tầng đô thị.
Xác định việc đầu tư xây dựng các khu nhà ở tái định cư tại các dự án này không nhằm mục đích kinh doanh thương mại mà hướng đến mục tiêu ổn định chỗ ở, bảo đảm điều kiện sống tốt hơn cho người dân và góp phần chỉnh trang đô thị. UBND thành phố đề xuất triển khai các dự án trên theo hình thức đối tác công tư, hợp đồng BT, nhà đầu tư tự bỏ vốn đầu tư và được thanh toán lại bằng quỹ đất. Tổng mức đầu tư cho 2 dự án chỉnh trang trên khoảng 16.369 tỷ đồng, trong đó chi phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho người dân khoảng 10.928 tỷ đồng, còn lại là chi phí xây dựng nhà ở, hạ tầng kỹ thuật đồng bộ. Dự án được triển khai trong thời gian từ 2026-2029.
Theo UBND thành phố, nhà đầu tư đề nghị tham gia triển khai dự án trên là Công ty CP Đầu tư và kinh doanh nhà Khang Điền. Quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư sau khi triển khai dự án trên là khu đất có diện tích hơn 152 ha tại khu trung tâm dân cư Tân Tạo, đã được phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, trong đó có 19 ha thuộc lộ giới đường Võ Trần Chí, quy hoạch đường sắt và dải cây xanh cách ly.
Trong khu đất này, diện tích đất do nhà nước quản lý chỉ có hơn 5,7ha, nên kinh phí dự kiến chi bồi thường để thu hồi khu đất trên khoảng 13.400 tỷ đồng. trong khi đó, theo tính toán sơ bộ của Sở Nông nghiệp và Môi trường, tổng giá trị khu đất trên chỉ ở mức 24.134 tỷ đồng. Do đó, UBND thành phố cho rằng, giá trị khu đất trên chỉ mang tính chất sơ bộ phục vụ công tác lập, thẩm định, báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư và chưa phải là căn cứ để thanh toán cho nhà đầu tư. Việc xác định giá trị quyền sử dụng đất thanh toán sẽ được thực hiện theo quy định pháp luật về đất đai, về đầu tư.
