Quốc hội Mỹ rạn nứt trước quyết định tấn công Iran của Tổng thống Trump

Nhiều nhà lập pháp Dân chủ và Cộng hòa tại Mỹ ngày 22/6 đã lên tiếng kêu gọi Quốc hội nước này có biện pháp kiểm soát quyền sử dụng vũ lực quân sự của Tổng thống Donald Trump sau các cuộc tấn công nhắm vào 3 cơ sở hạt nhân quan trọng của Iran, ngăn cản việc Mỹ lún sâu hơn vào cuộc xung đột Trung Đông.

Quốc hội Mỹ rạn nứt trước quyết định tấn công Iran của Tổng thống Trump -0
Ảnh minh họa Getty Images. 

Trong khi các lãnh đạo Cộng hòa tại Thượng viện và Hạ viện ủng hộ mạnh mẽ hành động quân sự của chính quyền ông Trump, một số nghị sĩ từ cả hai đảng lại bày tỏ lo ngại về việc Tổng thống hành động đơn phương mà không có sự chấp thuận của Quốc hội, cơ quan duy nhất có quyền tuyên chiến theo Hiến pháp Mỹ.

Thượng nghị sĩ Dân chủ Tim Kaine của bang Virginia cho biết ông sẽ thúc đẩy một cuộc bỏ phiếu tại Thượng viện trong tuần này về đề xuất buộc Tổng thống Trump chấm dứt mọi hành động thù địch với Iran, trừ khi có sự cho phép rõ ràng của Quốc hội. Dân biểu Cộng hòa Thomas Massie của bang Kentucky và Dân biểu Dân chủ Ro Khanna từ California cũng cho biết họ sẽ đệ trình dự luật tương tự tại Hạ viện.

“Mỹ đang bị lôi kéo vào một cuộc chiến tranh do ý chí của một cá nhân, mà không có cuộc tranh luận hay biểu quyết nào từ Quốc hội, nơi có quyền duy nhất quyết định chiến tranh”, ông Kaine nói trong chương trình Face the Nation của CBS.

Nhà Trắng từ chối bình luận về các chỉ trích này. Tuy nhiên, theo các nguồn tin, Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson và lãnh đạo Thượng viện John Thune đều đã được thông báo trước khi chiến dịch quân sự diễn ra. Các thành viên Quốc hội dự kiến sẽ được thông báo chi tiết vào ngày 24/6.

Cuộc tấn công của Mỹ nhằm vào Iran hôm 21/6 đã gây chia rẽ sâu sắc trong nội bộ phong trào “Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại – MAGA”, nền tảng chính trị trung thành với ông Trump. Một số nhà lãnh đạo tiếp tục ủng hộ Tổng thống, trong khi những người khác cảnh báo về nguy cơ nước Mỹ bị kéo vào thêm một “cuộc chiến tranh bất tận”.

“Cử tri đã bầu ông Trump với hy vọng chấm dứt các cuộc chiến tranh bất tận. Hành động lần này đang phản bội niềm tin đó”, ông Massie tuyên bố.

Cả hai nhà lập pháp Kaine và Massie đều cho rằng không có lý do cấp thiết buộc Mỹ phải hành động quân sự ngay lập tức, khi không có dấu hiệu nào cho thấy mối đe dọa trực tiếp sắp xảy ra đối với Mỹ.

Các quan chức tình báo Mỹ thừa nhận có dữ liệu cho thấy Iran “có khả năng” chế tạo vũ khí hạt nhân trong vòng vài tuần hoặc vài tháng nếu họ quyết định làm như vậy, nhưng khẳng định Tehran chưa đưa ra quyết định cuối cùng. Về phần mình, Iran nhấn mạnh chương trình hạt nhân của họ chỉ nhằm mục đích hòa bình, bao gồm sản xuất năng lượng và nghiên cứu y học.

Trong diễn biến mới nhất, Tổng thống Trump ngày 22/6 đã công khai chỉ trích Dân biểu Massie trên mạng xã hội Truth Social, gọi ông là “khoa trương, lười biếng và không phù hợp với phong trào MAGA”, đồng thời tuyên bố sẽ ủng hộ đối thủ của ông Massie trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026.

Một trong những đồng minh thân cận nhất của ông Trump, Dân biểu Marjorie Taylor Greene của đảng Cộng hòa từ bang Georgia, ngày 22/6 bất ngờ lên tiếng chỉ trích hành động quân sự của ông, mặc dù vẫn khẳng định lòng trung thành với vị Tổng thống. “Tôi có thể ủng hộ Tổng thống Trump và chính quyền của ông về nhiều điều, nhưng vẫn bất đồng về việc ném bom Iran và dấn thân vào một cuộc chiến mà Israel đã khởi đầu”, bà Greene viết trên mạng xã hội X.

Bình luận của bà Greene cho thấy sự chia rẽ ngày càng sâu sắc trong phong trào MAGA, đặc biệt giữa các nghị sĩ ủng hộ chiến tranh và những người muốn tránh lặp lại “các cuộc chiến tranh bất tận” từng diễn ra ở Iraq và Afghanistan.

Trong khi đó, một số đồng minh khác của ông Trump đã lên tiếng bảo vệ hành động của ông, khẳng định Tổng thống có đầy đủ quyền hạn theo Hiến pháp để hành động đơn phương trong các tình huống khẩn cấp.

“Ông ấy có tất cả thẩm quyền mà ông ấy cần theo Hiến pháp. Nếu không đồng ý, Quốc hội có thể cắt nguồn tài trợ”, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Lindsey Graham Cộng hòa của bang South Carolina phát biểu trên chương trình Meet the Press của NBC.

Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson cũng ủng hộ mạnh mẽ quyết định không kích Iran, cho rằng Tổng thống đã hành động đúng đắn trong một tình huống khẩn cấp.

Tuy nhiên, theo Hiến pháp Mỹ, quyền tuyên chiến vẫn thuộc về Quốc hội, dù trong nhiều thập kỷ gần đây, cơ quan lập pháp này thường ủy quyền thực tế cho Tổng thống, dẫn đến sự xói mòn vai trò kiểm soát quyền lực quân sự.

Các nhà lập pháp Dân chủ cảnh báo việc hành động đơn phương không chỉ là vi hiến mà còn tiềm ẩn rủi ro dài hạn, nếu Iran phản ứng hoặc tiếp tục phát triển chương trình hạt nhân tại các địa điểm khác.

“Bi kịch của đất nước này là chúng ta vẫn tuyên bố chiến thắng sớm, rồi người dân Mỹ phải gánh hậu quả trong nhiều thập kỷ”, Dân biểu Ro Khanna của đảng Dân chủ từ California phát biểu trên CBS.

Nhiều báo cáo tình báo gần đây chỉ ra rằng Iran đã làm giàu uranium ở mức 60%, chỉ cách ngưỡng chế tạo vũ khí “vài bước”. Tuy nhiên, các quan chức Mỹ khẳng định Tehran vẫn chưa quyết định chế tạo bom hạt nhân, trong khi phía Iran luôn khẳng định chương trình hạt nhân chỉ phục vụ mục đích hòa bình.

Duy Tiến

Các tin khác

Những thách thức với hệ thống phòng không tỉ USD của Arab Saudi

Những thách thức với hệ thống phòng không tỉ USD của Arab Saudi

Các cuộc tập kích liên tiếp bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái (UAV) của Houthi nhằm vào Arab Saudi đang đặt ra những thách thức mới với năng lực phòng không của Riyadh, đồng thời phản ánh tính phức tạp của việc bảo vệ hạ tầng trọng yếu trong bối cảnh xung đột khu vực leo thang.

El Niño đe dọa mùa màng và nguồn cung lương thực từ Đông Nam Á

El Niño đe dọa mùa màng và nguồn cung lương thực từ Đông Nam Á

Hiện tượng El Niño đang mạnh lên, làm gia tăng nguy cơ nắng nóng cực đoan, hạn hán, cháy rừng và lũ lụt tại nhiều khu vực trên thế giới. Đông Nam Á được đánh giá là một trong những khu vực có thể chịu tác động nặng nề, đặc biệt về sản xuất nông nghiệp.

Lo ngại về an ninh gia tăng sau các vụ tấn công sân bay Arab Saudi

Lo ngại về an ninh gia tăng sau các vụ tấn công sân bay Arab Saudi

Liên tiếp nhiều vụ tấn công nhằm vào sân bay quốc tế King Khalid tại thủ đô Riyadh của Arab Saudi, đỉnh điểm là vụ xảy ra đêm 10/10, không chỉ khiến nhiều người thiệt mạng mà còn gióng lên lời cảnh báo về nguy cơ mất an ninh nghiêm trọng. Sự việc này đang đe dọa trực tiếp đến sự ổn định của cả khu vực Trung Đông, đồng thời đặt ra dấu hỏi lớn về năng lực phòng thủ của vương quốc này trước những mối đe dọa tấn công.

Châu Âu và mối lo thiếu khí đốt trước mùa Đông lạnh giá

Châu Âu và mối lo thiếu khí đốt trước mùa Đông lạnh giá

Liên minh châu Âu (EU) có thể đối mặt với tình trạng thiếu hụt khí đốt tương đương 12-15% nhu cầu nếu mùa Đông năm nay xuất hiện các đợt rét nghiêm trọng, trong bối cảnh lượng khí dự trữ của khối thấp hơn đáng kể so với cùng kỳ các năm trước đó.

Điều kiện mới của Washington phá thế bế tắc với Tehran?

Điều kiện mới của Washington phá thế bế tắc với Tehran?

Sau nhiều tháng xung đột, Washington hôm 7/10 (giờ địa phương) bất ngờ phát đi tín hiệu mới về chương trình hạt nhân Iran. Giới phân tích nhận định, động thái này có thể mở ra dư địa thỏa hiệp giữa hai bên, dù những rào cản đối với một thỏa thuận vẫn chưa được tháo gỡ.

EU chuẩn bị hành trang cho việc mở rộng liên minh

EU chuẩn bị hành trang cho việc mở rộng liên minh

Ủy ban châu Âu (EC) vừa công bố các định hướng và bước đi nhằm chuẩn bị cho khả năng Liên minh châu Âu (EU) tiếp nhận thêm thành viên, tập trung vào điều chỉnh cơ chế quản trị, bảo đảm các giá trị chung và cách thức phân bổ nguồn lực tài chính.

Giao tranh ở Yemen tăng nhiệt, Arab Saudi cân nhắc mở chiến dịch mới

Giao tranh ở Yemen tăng nhiệt, Arab Saudi cân nhắc mở chiến dịch mới

Giao tranh giữa Houthi và quân đội Yemen tiếp tục leo thang, trong khi Arab Saudi được cho là đang chuẩn bị một chiến dịch quân sự mới nhằm giành lại các vị trí chiến lược gần eo biển Bab el-Mandeb. Diễn biến này làm gia tăng nguy cơ xung đột lan rộng và đe dọa hoạt động xuất khẩu năng lượng trong khu vực.

G7 xả kho dầu, thị trường năng lượng vẫn chưa hết sức ép

G7 xả kho dầu, thị trường năng lượng vẫn chưa hết sức ép

G7 quyết định giải phóng 100 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược, trong khi Nga cân nhắc nới lỏng hạn chế xuất khẩu diesel, góp phần giảm sức ép lên thị trường năng lượng. Tuy nhiên, nguy cơ gián đoạn nguồn cung vẫn hiện hữu khi xung đột Trung Đông tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động lọc dầu và vận tải biển.

Châu Âu trước sức ép xả kho diesel từ phía bên kia Đại Tây Dương

Châu Âu trước sức ép xả kho diesel từ phía bên kia Đại Tây Dương

Thông tin về việc đề nghị giải phóng tới 120 triệu thùng diesel trong 6 tháng, đi kèm khả năng Mỹ hạn chế xuất khẩu nhiên liệu, đang đặt châu Âu vào thế khó. Đằng sau bài toán giá cả là câu hỏi lớn hơn về khả năng tự chủ và sức chống chịu của an ninh năng lượng châu Âu.

Leo thang căng thẳng Nga-NATO xung quanh Kaliningrad

Leo thang căng thẳng Nga-NATO xung quanh Kaliningrad

Nga phản đối các hoạt động quân sự gia tăng của NATO và cảnh báo sẽ đáp trả cứng rắn nếu khối tìm cách cô lập vùng lãnh thổ Kaliningrad bên bờ biển Baltic với phần còn lại của Nga.

Iraq và những thách thức an ninh hậu Mỹ rút quân

Iraq và những thách thức an ninh hậu Mỹ rút quân

Việc quân đội Mỹ hoàn tất rút khỏi Iraq ngày 30/9 khép lại một giai đoạn kéo dài hơn hai thập niên, đồng thời mở ra một chặng đường mới đối với Baghdad. Từ duy trì sức ép với IS, củng cố năng lực an ninh đến xử lý quan hệ với các đối tác bên ngoài, Iraq đang đứng trước yêu cầu tự chủ lớn hơn trong một môi trường khu vực nhiều biến động.

“Thế tiến thoái lưỡng nan về bằng chứng” trong kiểm soát AI

“Thế tiến thoái lưỡng nan về bằng chứng” trong kiểm soát AI

Sự bất định về mức độ nguy hiểm của trí tuệ nhân tạo đang đặt các nhà hoạch định chính sách trước một “thế tiến thoái lưỡng nan về bằng chứng”. Hành động quá sớm có thể kìm hãm đổi mới, nhưng chờ đến khi rủi ro được chứng minh đầy đủ có thể đã quá muộn.

Thời tiết cực đoan gia tăng sức ép đối với các nước châu Á

Thời tiết cực đoan gia tăng sức ép đối với các nước châu Á

Mưa lớn bất thường gây lũ lụt và sạt lở đất đã khiến hàng chục người thiệt mạng, ảnh hưởng đến đời sống của hàng triệu người tại nhiều quốc gia châu Á, trong bối cảnh giới chuyên gia cảnh báo những hình thái thời tiết bất thường có thể xuất hiện với tần suất và cường độ lớn hơn.

Vì sao đề xuất mở lại Hormuz của Iran bị Tổng thống Trump bác bỏ?

Vì sao đề xuất mở lại Hormuz của Iran bị Tổng thống Trump bác bỏ?

Hôm 26/9 (giờ địa phương), khi được phóng viên hỏi về kế hoạch mới của Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump nêu rõ: “Tôi bác đề xuất của họ”. Ông Trump cho rằng Tehran muốn sớm đạt thỏa thuận để mở lại eo biển Hormuz, song các điều khoản hiện tại khiến phía Mỹ không thể chấp nhận.

Truyền thông quốc tế nêu bật dấu ấn Việt Nam từ New York đến Ottawa

Truyền thông quốc tế nêu bật dấu ấn Việt Nam từ New York đến Ottawa

Truyền thông quốc tế những ngày qua dành sự chú ý đáng kể tới những thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 và chuyến thăm Canada ngay sau đó. Từ New York đến Ottawa, hình ảnh Việt Nam nổi bật với vai trò chủ động đóng góp vào các vấn đề toàn cầu, lan tỏa thông điệp về lòng tin, hợp tác và mở rộng quan hệ với các đối tác.

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Phát biểu ngay tại căn cứ liên hợp Andrews khi vừa đặt chân tới Mỹ hôm 23/9 (giờ địa phương), Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho hay, thế giới đang phát triển, thời đại đang thay đổi, nhưng quy luật lịch sử về việc Trung Quốc và Mỹ chung sống hòa bình không thay đổi, nguyện vọng tốt đẹp của nhân dân hai nước về tăng cường giao lưu hữu nghị không thay đổi, kỳ vọng chung của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc và Mỹ cũng không thay đổi.