“Nạn nhân bị đàn áp xuyên quốc gia” - trò tung hô ảo
Dưới danh nghĩa “Vận động Nghị viện châu Âu chế tài tình trạng đàn áp xuyên quốc gia của Việt Nam”, hàng loạt clip được các đối tượng đăng tải nói rằng, các “nạn nhân đi tìm công lý”, “tiếng nói của các nạn nhân bị đàn áp xuyên quốc gia” với lời lẽ tố cáo nghe rất nghiêm trọng. Những tưởng, “nạn nhân bị đàn áp” đông đảo lắm, tình trạng ghê gớm lắm, đến mức phải đến vận động Nghị viện châu Âu lên tiếng bảo vệ.
Tuy nhiên, đó chỉ là chiêu trò tung hô ảo trên mạng xã hội mà thôi. Xem kỹ các clip thì tuy được quay và tung ra rất nhiều, lời lẽ hô hào ghê gớm nhưng số người có mặt, tham gia vận động trong clip chỉ lèo tèo mấy người. Và quay đi quay lại, cái gọi là “nạn nhân bị đàn áp xuyên quốc gia” cũng chỉ gói trong ba trường hợp.
Hai nhân chứng chính được nêu là “ông Nguyễn Văn Đài, luật sư nhân quyền và ông Lê Trung Khoa, nhà báo, người sáng lập kiêm Tổng biên tập báo Thoibao.de”. Trường hợp thứ ba được nêu là “ông Y Quynh Bdap, tị nạn tại Thailand bị đưa về Việt Nam và bị kết án 10 năm tù, cũng được đề cập thông qua sự hiện diện của luật sư Nadthasiri Bergman, người đã tham gia bảo vệ quyền lợi pháp lý cho ông trong thời gian qua”.
Những cái tên này thực ra không hề lạ, nhất là với những ai theo dõi các mạng xã hội hải ngoại và nắm bắt việc xử lý của các cơ quan bảo vệ pháp luật. Người xuất hiện nhiều nhất trong clip và là tác giả của hàng loạt bài viết, tố cáo “đàn áp xuyên quốc gia” chính là Lê Trung Khoa.
Chiêu trò tạo sóng, tung hỏa mù của Lê Trung Khoa
Lê Trung Khoa với “ông chủ” trang Thoibao.de đã tạo sóng trên Internet từ nhiều năm nay. Thoibao.de và mạng lưới Facebook, YouTube liên quan đến Lê Trung Khoa nổi lên như một trường hợp điển hình của mô hình “truyền thông đối kháng kỹ thuật số”. Đây là một trong những hệ sinh thái truyền thông tiếng Việt ở châu Âu có lượng người theo dõi tiếp cận đáng kể, tập trung vào các nội dung bình luận chính trị, đấu tranh truyền thông, livestream phân tích thời sự và các vấn đề dư luận quan tâm liên quan đến Việt Nam.
Lê Trung Khoa sang Đức từ đầu thập niên 1990 và theo học ngành thiết kế truyền thông. Khoảng năm 2007–2008, Khoa bắt đầu xây dựng Thoibao.de như một cổng thông tin dành cho cộng đồng người Việt tại Đức. Về sau, Lê Trung Khoa bắt đầu lấn dần sang các vấn đề chính trị, xã hội ở Việt Nam, tạo diễn đàn “đưa tin trái chiều” thu hút sự chú ý của dư luận. Sự kiện Trịnh Xuân Thanh năm 2017 được xem là cột mốc làm thay đổi hoàn toàn quy mô ảnh hưởng của Thoibao.de.
Theo thông tin khi đó cho thấy, Lê Trung Khoa là một trong những người đầu tiên đưa tin về việc Trịnh Xuân Thanh với cụm từ giật gân “bị bắt cóc”! Từ đây, Thoibao.de bước vào giai đoạn phát triển bùng nổ với lượng truy cập lớn.
Điểm đáng chú ý là sự phát triển của Thoibao.de không diễn ra theo mô hình báo chí truyền thống mà gắn chặt với logic vận hành của “nền kinh tế chú ý” (attention economy) trên mạng xã hội. Trong môi trường này, giá trị lớn nhất không còn là độ chính xác của thông tin mà là khả năng thu hút tương tác, kích thích cảm xúc và duy trì trạng thái tranh cãi liên tục. Các thuật toán của Facebook và YouTube có xu hướng ưu tiên nội dung tạo nhiều phản ứng cảm xúc mạnh, đặc biệt là phẫn nộ, sợ hãi, nghi ngờ hoặc xung đột.
Chính cơ chế này đã làm xuất hiện một kiểu truyền thông mới: truyền thông khủng hoảng liên tục, nơi mỗi sự kiện chính trị, mỗi biến động nhân sự hay mỗi tin đồn xã hội đều có thể được biến thành “đại sự kiện truyền thông”.
Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng môi trường mạng xã hội rất dễ thúc đẩy hiện tượng cực hóa dư luận và hình thành “echo chamber” – các buồng vang quan điểm, nơi người dùng chỉ tiếp xúc với những nội dung phù hợp với niềm tin sẵn có của mình. Trong không gian đó, các kênh truyền thông đối kháng hoặc truyền thông thay thế thường phát triển mạnh nhờ khả năng tạo cảm giác “tiết lộ bí mật”, “thông tin nội bộ”, “sự thật bị che giấu”. Đây cũng là đặc điểm nổi bật trong cách vận hành của hệ sinh thái Thoibao.de dưới sự điều hành của Lê Trung Khoa.
Quan sát hoạt động của các nền tảng liên quan đến Lê Trung Khoa cho thấy mật độ dày đặc các nội dung bình luận chính trị, livestream kéo dài, tiêu đề gây sốc và các video xây dựng theo hướng khủng hoảng hóa tình hình. Trên Facebook cá nhân cũng như Fanpage của Thoibao.de thường xuyên xuất hiện các tiêu đề mang tính kích thích mạnh hay các livestream xoay quanh chủ đề hậu trường chính trị, khủng hoảng doanh nghiệp và mâu thuẫn, đấu đá quyền lực.
Một đặc trưng đáng chú ý trong cách vận hành nội dung là việc sử dụng liên tục các cấu trúc ngôn ngữ suy đoán, khẳng định cảm tính và đặt nghi vấn mang tính định hướng. Nhiều video được Khoa xây dựng bằng kỹ thuật “narrative escalation” – leo thang câu chuyện, trong đó các dữ kiện rời rạc được kết nối lại thành một “đại tự sự khủng hoảng”. Chính kỹ thuật này giúp duy trì cảm giác rằng xã hội đang đứng trước các biến động lớn liên tục, từ đó giữ chân người xem trong trạng thái chờ đợi và theo dõi thường xuyên.
Không gian bình luận dưới các video và livestream cũng phản ánh rõ mức độ phân cực rất cao. Một bộ phận người xem coi đây là “nguồn thông tin độc lập”, “góc nhìn khác”, “nơi nói điều báo chí chính thống không nói”. Thực tế đây là kiểu thông tin đánh vào sự tò mò, thị hiếu của người xem, mang tính suy diễn hoặc thiếu kiểm chứng, vu khống, xuyên tạc, lan truyền fake news…
Thông tin mà Thoibao.de khai thác thường lợi dụng vào các sự kiện chính trị, ngoại giao để vu cáo hay các vấn đề còn nhiều tranh cãi trong đời sống xã hội. Trong suốt thời gian dài, khi Nhà nước Việt Nam đẩy mạnh phòng, chống tham nhũng, khởi tố, điều tra, xử lý nhiều cán bộ, đảng viên cấp cao thì Lê Trung Khoa coi đây là mảnh đất màu mỡ để khai thác.
Thông tin thường dựa vào sự việc đang diễn ra, như khi cơ quan điều tra bắt, khởi tố cán bộ lãnh đạo cấp cao nào đó để tung ra cái gọi là “hậu trường”. Từ đó, các bài viết được biến tấu thành những chuyện giật gân như “phe phái đấu đá”, “đấu trường so găng”, “vì sao ông A, bà B bị … triệt hạ”, “bí mật cung đình”, “chuyện thâm cung, bí sử rò rỉ”…
Đặc biệt, trước Đại hội XIV của Đảng, Lê Trung Khoa cho đăng hàng loạt bài viết theo kiểu “nhận định nhân sự”, “rò rỉ danh sách sắp xếp ghế”, “kịch tính so găng, triệt hạ ở cung đình”… Những bài viết này không nêu chung chung mà chỉ rõ tên các cá nhân cụ thể nhằm tạo sức hút, từ đó mặc sức đưa ra các bài viết miệt thị, bôi nhọ các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước. Đồng thời, qua ngòi bút của Khoa, người đọc dễ bị sa vào ma trận thông tin, nơi mà Khoa coi là chuyện hậu trường, chuyện bí mật, chỉ qua kênh của Khoa mới có được nhờ “rò rỉ”!
Có người theo dõi những danh sách hay dự đoán nhân sự ghế này, ghế kia được đăng trên các trang của Lê Trung Khoa, về sau thấy có những sự việc diễn ra trùng hợp như thế nên lại càng lấy làm tin. Lê Trung Khoa cũng bấu víu vào đó để tự mãn rằng, thông tin mình có được là “tài liệu chuẩn xác” chứ không phải bịa đặt, xuyên tạc. Từ đó, các vấn đề về đời tư cá nhân các đồng chí lãnh đạo, việc “bí mật cung đình” được Khoa tung hô hòng thu hút sự quan tâm của người đọc, người xem và cố đánh bóng tạo uy tín “thông tin mật”, “chỉ mình mới có”!
Ở đây cần thấy rằng, không phải cứ tung danh sách nhân sự lên khi chưa đại hội, chưa có bất cứ thông báo nào từ cơ quan chức năng, về sau thấy việc diễn ra đúng như danh sách thì tự cho đó là chuẩn xác, là tin gốc, tin cậy, không vu cáo, bịa đặt. Bởi công tác nhân sự phải trải qua nhiều quy trình, rất chặt chẽ. Việc giới thiệu nhân sự trong các quy trình trước đại hội mới chỉ là một khâu để các cấp có thẩm quyền tiến hành các bước tiếp theo và chỉ khi nhân sự đáp ứng đủ tiêu chuẩn, điều kiện được đại hội bầu, kết quả được công nhận thì lúc đó mới công bố. Do đó, việc đối tượng bằng cách nào đó lấy được thông tin nội bộ để tung lên là vi phạm quy định của pháp luật trong công tác cán bộ. Và cũng không phải cứ thông tin ban đầu như thế nào thì sau diễn ra như thế, bởi các quy trình chặt chẽ sẽ dẫn tới có những thay đổi.
Thực tế, Lê Trung Khoa đã bám vào một số thông tin nhân sự có được từ kênh bất hợp pháp để tự mãn, đồng thời dựa vào đó để tô vẽ, đơm đặt, miệt thị cán bộ, biến kênh của mình thành nơi đàm tiếu, bôi nhọ vấn đề chính trị. Trong vụ án Lê Trung Khoa mà TAND Hà Nội xét xử hồi tháng 12/2025 cũng đã làm rõ một số cá nhân đã lợi dụng công vụ để tuồn tài liệu cho Khoa tung lên mạng, bôi nhọ, phỉ báng.
Một yếu tố khác khiến trang của Lê Trung Khoa gây chú ý là việc “đá xoáy” doanh nghiệp lớn hòng tạo khủng hoảng lòng tin kinh tế. Nhiều video và bài viết liên tục tập trung vào các tập đoàn lớn của Việt Nam, gây ra các vụ kiện cáo kéo dài, trở thành nơi để Khoa liên tục đăng đàn, tạo sóng. Tháng 11/2025, Tòa án Đức đã tiến hành xét xử khẩn cấp vụ việc Tập đoàn Vingroup kiện Lê Trung Khoa về hành vi phỉ báng, vu khống.
Không còn là “túi mù bí mật”
Theo cáo trạng của VKSND Tối cao, từ năm 2016, Lê Trung Khoa đã sử dụng 12 trang, kênh thông tin để đăng tải lên mạng xã hội nhiều bài viết, video clip có nội dung xuyên tạc, phỉ báng chính quyền nhân dân; bịa đặt, gây hoang mang trong nhân dân; bôi nhọ uy tín, danh dự của lãnh đạo Đảng, Nhà nước nhằm mục đích chống Nhà nước Việt Nam.
Trong số các video clip, bài viết do Lê Trung Khoa đăng tải trên mạng xã hội, Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an đã trưng cầu giám định nội dung của 34 video clip và 11 bài viết. Kết quả, Sở Văn hóa và Thể thao thành phố Hà Nội, Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh đã kết luận có 21 video clip và 10 bài viết có nội dung xuyên tạc, phỉ báng chính quyền nhân dân; bịa đặt, gây hoang mang trong nhân dân.
Mặc dù biết rõ các bài viết đăng tải trên các trang mạng xã hội của Lê Trung Khoa có nội dung xuyên tạc, phỉ báng chính quyền nhân dân; xúc phạm, bôi nhọ danh dự, uy tín của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, chính quyền các cấp; nhận thức được hành vi của Lê Trung Khoa nhằm chống Nhà nước Việt Nam nhưng các bị cáo Đỗ Văn Ngà, Huỳnh Bảo Đức và Phạm Quang Thiện vẫn viết bài, chỉnh sửa các video clip hoặc làm các công việc khác để giúp sức cho Lê Trung Khoa.
Hội đồng xét xử nhận định, hành vi phạm tội của các bị cáo Lê Trung Khoa, Đỗ Văn Ngà, Huỳnh Bảo Đức, Phạm Quang Thiện là nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm an ninh quốc gia, ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự xã hội, nhất là trên môi trường mạng. Các bị cáo là những người có đầy đủ năng lực trách nhiệm hình sự, nhận thức được hành vi của mình là vi phạm pháp luật nhưng vẫn cố ý thực hiện tội phạm nhằm mục đích chống Nhà nước Việt Nam.
Lê Trung Khoa, Đỗ Văn Ngà, Huỳnh Bảo Đức phạm tội nhiều lần với nhiều thông tin xuyên tạc, phỉ báng chính quyền nhân dân, bịa đặt, gây hoang mang trong nhân dân hoặc gây chiến tranh tâm lý nên thuộc trường hợp đặc biệt nghiêm trọng. Trong đó, bị cáo Lê Trung Khoa giữ vai trò chủ mưu, cầm đầu, lôi kéo các bị cáo khác thực hiện tội phạm, trực tiếp đăng tải, phát tán 21 video clip và 10 bài viết có nội dung vi phạm pháp luật. Các bị cáo Đỗ Văn Ngà, Huỳnh Bảo Đức là những đồng phạm, giúp sức, thực hiện theo chỉ đạo của Khoa.
Tòa đã tuyên phạt bị cáo Lê Trung Khoa (sinh năm 1971, quốc tịch Việt Nam; nơi thường trú trước khi xuất cảnh: tại phường Đống Đa, thành phố Hà Nội; hiện ở Cộng hòa Liên bang Đức) 17 năm tù, đồng thời tuyên án đối với 3 bị cáo có liên quan. Lê Trung Khoa bị Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an ban hành quyết định truy nã ngày 5/12/2025, TAND thành phố Hà Nội đã kêu gọi đầu thú, có mặt tại phiên tòa để thực hiện quyền tự bào chữa theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, bị cáo Khoa không ra đầu thú, Tòa án đã căn cứ quy định pháp luật và tiến hành xét xử vắng mặt bị cáo.
Như vậy, chân tướng của “ông chủ” Thoibao.de Lê Trung Khoa không còn là “túi mù bí mật” mà đã được làm sáng tỏ, trong đó bản án hình sự mà TAND TP Hà Nội đã tuyên là đủ căn cứ, đúng người, đúng tội, bản án được dư luận hoan nghênh. Có tội thì phải bị xử lý và bản án được tuyên dựa trên hồ sơ vụ án hình sự, đúng quy định pháp luật, dù bị cáo không có mặt trong suốt quá trình điều tra, xét xử. Bị cáo có nghĩa vụ chấp hành bản án chứ không phải định cư ở nước ngoài có nghĩa là “thoát án” hay “miễn chấp hành”. Càng không thể vin cớ ở hải ngoại thì tự coi mình là “nạn nhân bị đàn áp xuyên quốc gia” rồi lẩn trốn, tìm cách hô hào, khuấy động “tạo xoáy” để vu cáo, chống phá Nhà nước Việt Nam.
(Còn nữa)
