Ảo tưởng đi tìm "miền đất hứa”

Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Quảng Bình vừa bắt giữ hai đối tượng Phan Văn Mười, trú tại Cửa Lò, Nghệ An và Vũ Thị Vân, trú tại Diễn Châu, Nghệ An về hành vi tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài.

Trước đó, vào đầu tháng 3/2020, Phan Văn Mười và Vũ Thị Vân đã móc nối với đối tượng có tên Rois ở Indonesia để tổ chức cho 17 người Việt Nam xuất cảnh hợp pháp sang Indonesia theo diện đi du lịch, rồi sau đó tìm cách vượt biển, xâm nhập trái phép sang Úc với chi phí mỗi người từ 15.000 đến 30.000 USD. 

Do ảnh hưởng của dịch bệnh COVID-19 và không tìm được tàu lớn vượt biển, đã có 6 người trong đoàn đã từ bỏ ý định đến Úc và quyết định hồi hương; còn lại 11 người đồng ý sang Úc bằng thuyền nhỏ, nhưng do thuyền bị hỏng máy, trôi dạt vào vùng biển Đông Timor nên đã bị lực lượng chức năng nước này bắt giữ.

Người Anh thắp nến tưởng niệm 39 nạn nhân Việt Nam nhập cảnh trái phép bị chết trong xe container ở Anh.
Người Anh thắp nến tưởng niệm 39 nạn nhân Việt Nam nhập cảnh trái phép bị chết trong xe container ở Anh.

Thật may mắn cho 11 người này vì không gặp phải sóng to, gió lớn hay đá ngầm nên vẫn còn bảo toàn được tính mạng. Chúng ta hẳn chưa quên sự việc 39 người Việt Nam xấu số chết trong container vào tháng 10/2019, khi nhập cảnh trái phép vào nước Anh. Trong danh sách những người thiệt mạng, có tới 21 người quê ở Nghệ An. Giấc mơ cùng những khao khát ra đi tìm "miền đất hứa" của họ đã khép lại nhưng nỗi đau của những người thân thì còn mãi.

Ở Nghệ An, Hà Tĩnh, nhiều người vượt biên kiểu này từ hàng chục năm nay. Họ nhìn thấy hàng xóm, họ hàng trốn đi nước ngoài trót lọt,  gửi tiền về xây nhà cao cửa rộng là những nhà xung quanh cũng chạy vạy, vay mượn cho con đi bằng được để cho bằng người ta... mà đâu có biết qua nơi đất khách quê người mưu sinh như thế nào? Nhưng ai cũng biết việc làm này là vi phạm pháp luật, thậm chí là rủi ro đến cả tính mạng, nhưng họ vẫn cứ làm.

Có thể lý giải vì cơm áo gạo tiền, vì "miền đất hứa", vì tương lai trong mơ có thể tổng kết bằng: Ảo tưởng dễ kiếm tiền = Lòng tham + Ưa nhàn + Ít thông tin.

Chính vì ảo tưởng như vậy, nên mới có chuyện đi xuất khẩu chui, du lịch rồi trốn ở lại nước ngoài, làm việc không kể giờ giấc, tằn tiện không dám ăn tiêu gì để lo gửi tiền về cho gia đình. Đành rằng là vì cuộc mưu sinh, nhưng bỏ ra vài trăm triệu đồng đến hàng tỷ đồng là một số tiền quá lớn đối với người dân quê, trong khi không chắc chắn. 

Ở Việt Nam bây giờ đầy nghề lương tháng 10 đến 12 triệu/tháng, nói chung là cũng sống tốt, tích góp dần dần không giàu nhưng cũng khá giả. Vậy, sao nhiều người vẫn mạo hiểm tính mạng của mình vậy nhỉ? Phải chăng xuất phát từ tư duy muốn đổi đời nhanh chóng mà lại không có cơ sở, kiếm tiền là một chuyện nhưng không thể bất chấp cả mạng sống được.

Ai cũng biết, không chỉ ở Tây mà ngay cả ở ta, muốn lao động nhàn nhã mà có mức thu nhập cao thì đều bắt buộc phải có trình độ chuyên môn, kỹ thuật, có tay nghề cao cũng như ngoại ngữ thì mới hoà nhập và sống tốt được, còn đi theo kiểu bất chấp, hên xui thì không khác nào đánh bạc. Trên mạng xã hội đã lưu truyền nhau bài thơ buồn về số phận hẩm hiu của những con người tha hương cầu thực:

Buồn thay cho một kiếp người
Tha phương cầu thực để rồi biệt ly
Cha ngồi mang nỗi sầu bi
Mất con lệ đẫm ướt mi mẹ già
Ra đi kiếm mớ đô la
Nào ngờ vĩnh viễn lìa xa gia đình
Xứ người chưa kịp mưu sinh
Chưa tròn chữ hiếu bỏ mình đau thương

Xin thưa rằng những người thân đang ở nhà hãy nhớ rằng chốn tha hương con em họ đang ngày đêm phải đánh đổi mồ hôi, xương máu, thậm chí là tính mạng để kiếm tiền gửi về, cay đắng lắm đấy mọi người ạ.

Đã có nhiều gia đình người thân ra đi rồi mất tích, nợ chồng nợ, khổ càng thêm khổ. Đây là lời cảnh tỉnh cho những ai muốn ra nước ngoài theo kiểu đi chui như vậy. Tuổi trẻ ai cũng có hoài bão ước mơ, nhưng hãy sống thực tế hơn đi, bởi không trình độ, không năng lực bạn có sống ở đâu cũng vẫn cơ cực thôi. Đừng ảo tưởng sang nước ngoài là sẽ kiếm được nhiều tiền.

Không thân thích, không giấy tờ, không bảo hiểm, không y tế và giáo dục, suốt ngày trốn chui trốn lủi như tội phạm, làm việc quần quật chỉ để kiếm tiền về trả nợ. Hay có tiền để ba mẹ, gia đình khoe khoang với xóm làng và phải đánh đổi bằng tuổi trẻ, tương lai, hạnh phúc bản thân.

Thiết nghĩ các cụ có câu rất đúng: "Tối kị của việc kiếm tiền đó là vội vã". Học hành thật tốt là phương pháp thoát nghèo bền vững. Cần cù bù thông minh cũng là một cách thoát nghèo. Nếu muốn giàu thì hãy nên nhẫn nại và cần cù lao động.

Cù Tất Dũng

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.