Quy định về mở rộng người thuộc diện được trợ giúp pháp lý

Tại Kỳ họp thứ 8 Quốc hội khoá XV đã thông qua Luật Tư pháp người chưa thành niên có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026 và Luật Phòng, chống mua bán người có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2025. Hai luật này đã mở rộng người thuộc diện được trợ giúp pháp lý.

Tại Luật Tư pháp người chưa thành niên, khoản 6 Điều 177  sửa đổi, bổ sung, bãi bỏ một số khoản của Điều 7 của Luật Trợ giúp pháp lý như sau:

“a) Sửa đổi, bổ sung khoản 5 như sau:

5. Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là người bị tố giác, người bị kiến nghị khởi tố, người bị giữ trong trường hợp khẩn cấp, người bị buộc tội, bị hại, người làm chứng, người chấp hành biện pháp xử lý chuyển hướng, phạm nhân.”

b) Bãi bỏ điểm đ khoản 7”.

Như vậy, so với Luật Trợ giúp pháp lý hiện hành (chỉ có người bị buộc tội từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi (khoản 5 Điều 7) và bị hại từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi trong vụ án hình sự có khó khăn tài chính (điểm đ khoản 7 Điều 7) được trợ giúp pháp lý) thì Luật Tư pháp người chưa thành niên đã điều chỉnh thành 8 diện (đối tượng) được trợ giúp pháp lý.

Quy định về mở rộng người thuộc diện được trợ giúp pháp lý -0
Một buổi truyền thông về trợ giúp pháp lý cho người dân tỉnh Điện Biên.

Tại Luật Phòng, chống mua bán người, Điều 61 của Luật đã bổ sung, bãi bỏ một số khoản của Điều 7 của Luật Trợ giúp pháp lý như sau:

“1. Bổ sung khoản 6a vào sau khoản 6 như sau:

6a. Nạn nhân, người đang trong quá trình xác định là nạn nhân của hành vi mua bán người và người dưới 18 tuổi đi cùng theo quy định của Luật Phòng, chống mua bán người”.

2. Bãi bỏ điểm g khoản 7”.

Theo quy định của Luật Phòng, chống mua bán người các đối tượng được trợ giúp pháp lý bao gồm: Nạn nhân là công dân Việt Nam, người không quốc tịch thường trú ở Việt Nam; người dưới 18 tuổi đi cùng nạn nhân là công dân Việt Nam, người không quốc tịch thường trú ở Việt Nam; người đang trong quá trình xác định là nạn nhân là công dân Việt Nam, người không quốc tịch thường trú ở Việt Nam và người dưới 18 tuổi đi cùng ở trong nước; người dưới 18 tuổi ở trong nước đi cùng người đang trong quá trình xác định là nạn nhân là công dân Việt Nam, người không quốc tịch thường trú ở Việt Nam.

Như vậy, so với quy định của Luật Trợ giúp pháp lý hiện hành (chỉ có nạn nhân của hành vi mua bán người theo quy định của Luật Phòng, chống mua bán người (điểm g khoản 7 Điều 7) mới thuộc diện được trợ giúp pháp lý thì Luật Phòng, chống mua bán người đã bỏ điều kiện “có khó khăn về tài chính” của nạn nhân bị mua bán và bổ sung thêm các đối tượng nêu trên.

Trên cơ sở quy định của các luật trên thì diện đối tượng được trợ giúp pháp lý đã mở rộng hơn, bao gồm:

- Người có công với cách mạng.

-  Người thuộc hộ nghèo.

- Trẻ em.

- Người dân tộc thiểu số cư trú ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

- Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là người bị tố giác.

- Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là người bị kiến nghị khởi tố.

- Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là người bị giữ trong trường hợp khẩn cấp.

- Người từ đủ 16 đến dưới 18 tuổi là người bị buộc tội.

- Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là bị hại.

- Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là người làm chứng.

- Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là người chấp hành biện pháp xử lý chuyển hướng.

- Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là phạm nhân.

- Nạn nhân của hành vi mua bán người là công dân Việt Nam.

- Nạn nhân của hành vi mua bán người là người không quốc tịch thường trú ở Việt Nam.

- Người dưới 18 tuổi đi cùng nạn nhân của hành vi mua bán người là công dân Việt Nam.

- Người dưới 18 tuổi đi cùng nạn nhân của hành vi mua bán người là người không quốc tịch thường trú ở Việt Nam.

- Người đang trong quá trình xác định là nạn nhân của hành vi mua bán người là công dân Việt Nam.

- Người đang trong quá trình xác định là nạn nhân của hành vi mua bán người là người không quốc tịch thường trú tại Việt Nam.

- Người dưới 18 tuổi đi cùng người đang trong quá trình xác định là nạn nhân của hành vi mua bán người là công dân Việt Nam.

- Người dưới 18 tuổi đi cùng người đang trong quá trình xác định là nạn nhân của hành vi mua bán người là người không quốc tịch thường trú ở Việt Nam

- Nạn nhân, người đang trong quá trình xác định là nạn nhân là người nước ngoài bị mua bán tại Việt Nam được trợ giúp pháp lý theo quy định của Điều ước Quốc tế.

- Người bị buộc tội hộ cận nghèo.

- Cha đẻ, mẹ đẻ, vợ, chồng, con của liệt sĩ và người có công nuôi dưỡng khi liệt sĩ còn nhỏ có khó khăn về tài chính.

- Người nhiễm chất độc da cam có khó khăn về tài chính.

- Người cao tuổi có khó khăn về tài chính.

- Người khuyết tật có khó khăn về tài chính.

- Nạn nhân trong vụ việc bạo lực gia đình có khó khăn về tài chính.

- Người bị nhiễm HIV có khó khăn về tài chính.

Việc mở rộng người thuộc diện được trợ giúp pháp lý vừa đáp ứng thực tiễn nhu cầu trợ giúp pháp lý của nhóm người yếu thế, dễ bị tổn thương, không có khả năng tiếp cận dịch vụ pháp lý có thu phí, kịp thời bảo vệ tốt nhất quyền và lợi ích hợp pháp của họ khi họ có vướng mắc về pháp luật.

Nguyễn Hương

Các tin khác

Thủ tục cấp phiếu lý lịch tư pháp bản giấy

Thủ tục cấp phiếu lý lịch tư pháp bản giấy

Hỏi: Tôi đang làm thủ tục để xin xuất khẩu lao động và có nhu cầu xin cấp phiếu lý lịch tư pháp bản giấy. Xin hỏi thủ tục cấp phiếu lý lịch tư pháp bản giấy như thế nào? (Ngọc Hoa, tỉnh Phú Thọ)

Có được gia hạn hợp đồng lao động bằng phụ lục hợp đồng không?

Có được gia hạn hợp đồng lao động bằng phụ lục hợp đồng không?

Hỏi: Hợp đồng lao động giữa tôi và Công ty có thời hạn 2 năm, đến tháng 11 năm nay là hết thời hạn. Công ty muốn gia hạn hợp đồng lao động thêm 1 năm với tôi nên đề nghị tôi ký kết phụ lục hợp đồng lao động. Xin hỏi việc ký kết phụ lục gia hạn hợp đồng như vậy có đúng không? (Đỗ Nam, phường Ngô Quyền, TP Hải Phòng)

Hành vi cưỡng bức lao động bị xử phạt thế nào?

Hành vi cưỡng bức lao động bị xử phạt thế nào?

Hỏi: Tôi là công nhân đóng gói tại cơ sở sản xuất bánh kẹo. Để kịp giao hàng cho đối tác, chủ hộ kinh doanh ép buộc tôi và nhiều công nhân khác phải tăng ca mặc dù chúng tôi không đồng ý. Chủ hộ kinh doanh dọa nếu chúng tôi không tăng ca sẽ sa thải, không trả lương tháng cho chúng tôi. Xin hỏi, hành vi của chủ hộ kinh doanh có vi phạm pháp luật không? (Hải Thanh, phường Cầu Giấy, Hà Nội)

Muốn nhận trẻ bị bỏ rơi làm con nuôi cần điều kiện và giấy tờ gì?

Muốn nhận trẻ bị bỏ rơi làm con nuôi cần điều kiện và giấy tờ gì?

Hỏi: Đầu tháng 8/2026, khi chuẩn bị đi làm, tôi phát hiện trước cửa nhà có một em bé sơ sinh bị bỏ rơi. Tôi đã trình báo với chính quyền địa phương và được chính quyền tạm thời giao cháu bé cho gia đình tôi chăm sóc. Tôi muốn nhận nuôi cháu bé, xin hỏi điều kiện, thủ tục nhận nuôi cháu bé thế nào? (Ngọc Lan, phường Lê Chân, TP Hải Phòng)

Vi phạm hợp đồng đặt cọc vì trở ngại khách quan có bị phạt cọc không?

Vi phạm hợp đồng đặt cọc vì trở ngại khách quan có bị phạt cọc không?

Hỏi: Tôi nhận đặt cọc 500 triệu đồng để bán thửa đất được thừa kế. Theo hợp đồng, tôi phải hoàn tất thủ tục sổ đỏ đứng tên mình và ký hợp đồng chuyển nhượng đất trong 45 ngày. Tôi đã nộp hồ sơ đúng hạn nhưng cơ quan có thẩm quyền thông báo tạm dừng giải quyết để xác minh nguồn gốc đất nên thủ tục bị quá hạn. Bên đặt cọc yêu cầu tôi trả tiền cọc và khoản phạt cọc. Xin hỏi, theo quy định pháp luật, tôi có phải chịu phạt cọc không? (Phạm Hà, xã Ân Thi, tỉnh Hưng Yên)

Không cấp dưỡng nuôi con sau khi ly hôn có thể bị xử lý hình sự?

Không cấp dưỡng nuôi con sau khi ly hôn có thể bị xử lý hình sự?

Hỏi: Tôi và chồng đã ly hôn từ tháng 8/2024, chúng tôi thống nhất, tôi nuôi hai con và hằng tháng chồng cũ chu cấp 10 triệu đồng. Tuy nhiên, anh chỉ chu cấp 3 tháng đầu sau khi ly hôn, sau đó không chu cấp nữa dù thu nhập vẫn ổn định. Xin hỏi, chồng cũ tôi có bị xử phạt không? (Mai Lan, phường Hồng Hà, Hà Nội)

Người thừa kế không phụ thuộc vào di chúc gồm những ai?

Người thừa kế không phụ thuộc vào di chúc gồm những ai?

Hỏi: Bố tôi có mảnh đất được ông bà nội tặng cho riêng trước khi ông bà mất. Năm 2025, bố tôi mất có để lại di chúc. Trong di chúc, bố tôi để lại toàn bộ thửa đất cho chú tôi. Bố mẹ tôi có hai người con là tôi (22 tuổi) và em trai 14 tuổi. Xin hỏi mẹ tôi và chị em tôi có được hưởng thừa kế đối với thửa đất của bố tôi không? (Phạm Thu, phường Vỹ Dạ, TP Huế)

Để xóa án tích cần thực hiện thủ tục như thế nào?

Để xóa án tích cần thực hiện thủ tục như thế nào?

Hỏi: Năm 2018, cháu tôi phạm tội trộm cắp tài sản và bị Tòa án tuyên phạt 2 năm tù giam. Năm 2020, cháu đã chấp hành xong và đến nay không phạm tội mới. Năm 2026, cháu nộp hồ sơ xin việc tại một doanh nghiệp nước ngoài nhưng bị từ chối với lý do chưa xóa án tích. Xin tòa soạn hướng dẫn thực hiện thủ tục xóa án tích theo quy định của pháp luật. (Thu Hà, phường Hà Đông, Hà Nội)

Thời hiệu khởi kiện yêu cầu bồi thường thiệt hại

Thời hiệu khởi kiện yêu cầu bồi thường thiệt hại

Khoảng tháng 1/2022, tôi có cho chị hàng xóm mượn xe máy. Do sơ suất nên chị đã làm mất xe của tôi, chị có trình báo Công an và báo cho tôi biết. Lúc đó tôi chưa yêu cầu phải bồi thường ngay. Đến nay, tôi có yêu cầu chị bồi thường chiếc xe đã mất nhưng chị từ chối. Xin hỏi, tôi có thể khởi kiện yêu cầu chị bồi thường thiệt hại chiếc xe đã mất được không? (Thu An, phường Hà Nam, tỉnh Ninh Bình)

Quyền thừa kế của con nuôi thực tế

Quyền thừa kế của con nuôi thực tế

Hỏi: Cô chú tôi hiếm muộn, không sinh được con nên năm 1986 có nhận nuôi con nuôi. Chú tôi mất năm 2018, cô tôi mất năm 2025 và đều không để lại di chúc. Xin hỏi người con nuôi đó có được quyền hưởng thừa kế tài sản của cô chú tôi không? (Ngô Công, phường Thuận An, TP Huế)

Sổ đỏ cấp không đúng đối tượng sử dụng đất có bị thu hồi?

Sổ đỏ cấp không đúng đối tượng sử dụng đất có bị thu hồi?

Hỏi: Gia đình tôi sinh sống, sử dụng ổn định lâu dài thửa đất và căn nhà do cha mẹ để lại. Đến nay, gia đình tôi có nhu cầu làm sổ đỏ mới phát hiện cơ quan nhà nước đã cấp nhầm sổ đỏ đối với thửa đất của gia đình tôi cho người khác từ năm 2002. Vậy xin hỏi, tôi cần làm gì để bảo đảm quyền lợi của mình? (Lê Hạ, xã Phong Nha, tỉnh Quảng Trị)