Từ phim... lỗ nặng trở thành "phim hay nhất mọi thời đại"

Đã thành thông lệ, cứ 10 năm một lần, Tạp chí Hình ảnh và âm thanh thuộc Viện Phim Anh quốc lại tổ chức bình chọn bộ phim hay nhất mọi thời đại. Lần trước, bộ phim "Citizen Kane" (Công dân Kane) của đạo diễn Orson Welles giành vị trí đầu bảng trong số hơn 2000 phim được đề cử. Lần này, với 846 phiếu thuận, bộ phim "Vertigo" (tạm dịch là "Sợ độ cao") của đạo diễn Alfred Hitchcock (1899-1980) đã vượt lên "Citizen Kane", trở thành "Phim hay nhất mọi thời đại".

"Vertigo" là bộ phim tâm lý ly kỳ của Mỹ, chuyển thể từ tiểu thuyết của Boileau -Narcejac. Phim được phát hành năm 1959, với sự tham gia của 2 diễn viên chính là James Stewart và Kim Novak. Phim điển hình cho phong cách của Alfred Hitchcock, với những pha bất ngờ, gay cấn xen lẫn một câu chuyện tình. Ở thời điểm mới ra đời, phim được cho là có những đột phá, với các góc quay cận cảnh rồi lại lùi ra xa nhằm lột tả chứng sợ độ cao của nhân vật chính trong phim. 

Một cảnh trong phim "Vertigo".
Một cảnh trong phim "Vertigo".

"Vertigo" kể về một viên cảnh sát tên gọi John Scottie Ferguson. Người này sau một pha nỗ lực nhằm cứu một đồng nghiệp song không thành, lại chứng kiến cái chết của đồng nghiệp ấy sau cuộc rượt đuổi trên nóc nhà, đã mắc chứng sợ độ cao (như tên gọi của phim). Scottie buộc phải bỏ nghề. Một người bạn của Scottie nhân đó đã tận dụng nghề cũ của anh, thuê anh theo dõi Madeleine - vợ anh ta. Gavin Elster (tên người đàn ông nói trên) cho rằng vợ mình bị tâm thần. Scottie miễn cưỡng nhận lời. Trong một lần theo dõi Madeleine đến Đồn Fort, sát bên cầu Cựu Kim Sơn, bất ngờ Scottie chứng kiến cảnh Madeleine gieo mình xuống vịnh San Francisco hòng tự vẫn. Scottie cứu được Madeleine và đưa cô về nhà. Hai người từ đó trở nên thân mật với nhau hơn.

Trong một số chuyến đi cùng nhau, Madeleine đã thật thà kể cho Scottie nghe những tình tiết liên quan đến các cơn ác mộng của cô, trong đó có lần cô mơ thấy mình đi qua…đại dương. Một lần, sau khi nghe Madeleine kể lại cơn ác mộng của mình, Scottie linh cảm thấy nhà thờ mà người đàn bà đầy mộng mị này nhắc tới chính là nhà thờ San Juan Bautista. Scottie bèn dẫn Madeleine tới đó. Tại đây, hai người đã tỏ tình với nhau. Bất ngờ, sau pha biểu lộ tình cảm ấy, Madeleine vụt chạy tới khu vực tháp chuông, thoăn thoắt leo lên. Scottie rượt đuổi theo, nhưng nửa chừng anh phải dừng lại vì… chóng mặt, đành bất lực nhìn người đàn bà mà mình vừa nói lời yêu lao vào cái chết…Bi kịch cùng những chuyện ly kỳ từ đây bắt đầu được mở ra…

Mặc dù đạo diễn Alfred Hitchcock được xem là "phù thủy" của phim trường, một trong những đạo diễn lớn nhất của điện ảnh thế giới, song không phải bộ phim nào của ông ra mắt khán giả cũng được vồ vập ngay. Phim "Vertigo" thậm chí không chỉ bị lỗ nặng mà còn bị các nhà phê bình điện ảnh vụt phang tới tấp. Mãi hơn hai chục năm sau, vào năm 1980, khi "Vertigo" được trình chiếu trở lại, không hiểu thời thế thay đổi thế nào mà nó lại được khán giả và các nhà phê bình tán tụng, đưa lên tận… mây xanh.

Hiện tại, mặc dù được bình chọn là phim hay nhất mọi thời đại, song một số nhà phê bình lại tỏ ra không thật thỏa mãn với danh hiệu mà "Vertigo" đạt được. Họ cho rằng đây chưa phải là bộ phim hoàn hảo, rằng bộ phim có cấu trúc không hợp lý, chỉ mới xem hai phần ba phim khán giả đã dễ dàng đoán được hồi kết. Thậm chí, có nhà phê bình còn nhận xét, không có bộ phim nào mà suốt nửa thời gian của phim lại chỉ loanh quanh với cảnh James Stewart bám đuôi chiếc xe của Kim Novak với tần suất dày đặc về thị dâm một cách quá xếp đặt. Tất nhiên, dù ai đó có nhìn nhận, đánh giá "Vertigo" nghiêm khắc đến đâu chăng nữa thì đó cũng là điều có thể hiểu được, bởi dẫu sao đây cũng là bộ phim được xếp hạng "hay nhất mọi thời đại". Để đạt được vị trí này thì phải chấp nhận mọi sự phân tích, mổ xẻ…

Trịnh Duy Mạnh

Các tin khác

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương” - bộ phim lịch sử - tình báo được lấy cảm hứng từ một số chuyên án trong hơn 25.000 bộ hồ sơ chiến sĩ tình báo viên Việt Nam sẽ được Điện ảnh CAND sản xuất trong thời gian tới. Không chỉ là món quà tri ân sự hy sinh thầm lặng của lực lượng tình báo CAND, bộ phim còn ghi dấu sự “tái xuất” màn ảnh rộng, sau gần 40 năm vắng bóng của đề tài tình báo - một trong những chất liệu đặc biệt và khó khai thác nhất của điện ảnh Việt Nam.

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một dân tộc có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức nghệ thuật.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, báo chí nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

“Cuộc thi dịch Văn học Việt - Trung, Trung - Việt” năm 2026 vừa chính thức khởi động tại TP Hồ Chí Minh. Bước qua mùa giải thứ hai, cuộc thi không chỉ là nơi giao lưu văn chương giữa hai nước mà còn được kỳ vọng trở thành mảnh đất màu mỡ để phát hiện và bồi dưỡng những “mầm xanh” dịch thuật.

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Khi đến thăm họa sĩ Tô Chiêm sau cơn đột quỵ cách đây 2 năm, tôi không hình dung có một ngày lại được trò chuyện và chia sẻ với anh trong sự kiện trưng bày nghệ thuật “Khói” với tâm thế của một người họa sĩ điềm tĩnh trở lại với hội họa sau tất cả.

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Những năm gần đây, với sự ra đời của show diễn thực cảnh được tổ chức tại các địa điểm du lịch đã đem đến cho khán giả là khách du lịch nhiều trải nghiệm mới mẻ. Việc tổ chức các show diễn thực cảnh tại các địa chỉ du lịch nổi tiếng đang được xem là hoạt động tích cực không chỉ để thu hút khách du lịch mà còn là dấu ấn của sự kết nối giữa du lịch với văn hóa và di sản.

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Những năm gần đây, giới xuất bản thế giới đã liên tục cảnh báo về mối đe dọa của trí tuệ nhân tạo (AI) đến quá trình sáng tạo, trong việc các “ông lớn công nghệ” sử dụng trái phép vô số tác phẩm để huấn luyện thuật toán cũng như thực trạng ngày càng khó phân biệt đâu là tác phẩm đến từ con người, đâu là sản phẩm đến từ máy móc…

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Giữa những ngày tháng tư lịch sử, một loạt sản phẩm âm nhạc mang tinh thần yêu nước ra mắt công chúng đã tạo nên điểm nhấn đặc biệt trong đời sống âm nhạc. Nỗ lực làm mới cảm hứng truyền thống bằng những sáng tạo độc đáo và hơi thở hiện đại góp phần lan tỏa tình yêu Tổ quốc một cách gần gũi và giàu cảm xúc.

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Việt Nam và New Zealand đã có hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tuy nhiên vẫn có một khoảng trống lớn trong giao lưu văn chương giữa hai nước. Không chờ đợi sự thúc đẩy và đầu tư từ phía Chính phủ hai bên, các nhà thơ của hai nước sau hơn một năm kết nối, đã tổ chức được bước đi đầu tiên khởi động cho việc giới thiệu tác phẩm văn chương cho nhau, và xúc tiến các hoạt động chung nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết và thấu hiểu tâm hồn của nhau.

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Trong nhiều thập kỷ, bảo tàng và các không gian di sản chủ yếu tồn tại như những “kho lưu trữ sống” - nơi hiện vật được bảo quản cẩn trọng, nhưng lại mang tính tĩnh, đôi khi tạo cảm giác xa cách với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Hành trình gieo những yêu thương

Hành trình gieo những yêu thương

Dọc dãy hành lang dài của bệnh viện, nghệ sĩ Nguyệt Thu trong bộ quần áo bệnh nhân đã chơi bản nhạc chữa lành "Secret garden". Giữa lằn ranh sinh tử, âm nhạc, kỳ diệu thay, đã giúp trái tim chị khỏe lại. Khán giả của chị là những bệnh nhân, bác sĩ...

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Theo thông lệ hàng năm, tạp chí “TIME” nổi tiếng của Mỹ vừa công bố danh sách “TIME100” của năm 2026, qua đó ghi dấu 100 cá nhân có sức ảnh hưởng toàn cầu. Những gương mặt này trải rộng ở đa dạng lĩnh vực, từ chính trị, đứng sau những nỗ lực tiên phong đến các nghệ sĩ và những nhà đổi mới. Điều nổi bật trong danh sách năm nay là sự góp mặt đông đảo của thế hệ trẻ.

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giữa không gian rực rỡ và tiếng nhạc Latin cuồng nhiệt tại thủ đô Manila, Philippines vào những ngày tháng 4 năm 2026, quốc kỳ Việt Nam đã ba lần được kéo lên ở vị trí cao nhất.

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Điện ảnh Việt được ví như người khổng lồ đang vươn vai thức giấc. Thế nhưng “người khổng lồ” ấy vẫn chưa có một “đại bản doanh” đúng nghĩa để thỏa sức tung hoành. Đôi chân “người khổng lồ” vẫn chật vật trong những phim trường nhỏ lẻ hoặc bối cảnh tạm bợ, quay xong rồi dỡ bỏ.

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Những năm gần đây, tại Hà Nội, mô hình sân khấu học đường đang được quan tâm, xây dựng như một hướng tiếp cận mới trong giáo dục thẩm mỹ cho lứa tuổi học sinh. Việc đưa nghệ thuật sân khấu đến với học đường không chỉ là "gieo mầm" tình yêu nghệ thuật cho thế hệ tương lai mà còn mở ra cơ hội cho ngành sân khấu khi đưa nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ.