Dự án đường sắt Yên Viên - Ngọc Hồi:

Treo hơn 18 năm và chưa biết tiếp tục lỗi hẹn đến khi nào

Năm 2004, Chính phủ phê duyệt chủ trương đầu tư dự án đường sắt đô thị Hà Nội tuyến số 1 Yên Viên - Ngọc Hồi, dài 28,7km, là đường đôi khổ lồng 1.000mm và 1.435mm. Trên tuyến sẽ xây dựng hai cầu đường sắt mới qua sông Hồng và sông Đuống để thay thế cầu Long Biên và cầu Đuống hiện tại. Điều đáng nói, đến nay sắp hết năm 2022, tức là đã hơn 18 năm dự án “treo” đấy, song chưa thấy dấu hiệu triển khai…

1.jpg -0
Ga Hà Nội dự kiến sẽ được di dời cơ sở hạ tầng để bàn giao mặt bằng cho Hà Nội triển khai thực hiện Dự án đường sắt đô thị Yên Viên - Ngọc Hồi.

Ì ạch, tăng vốn sau nhiều năm đình trệ

Theo chủ trương được phê duyệt cho thấy, đường sắt sẽ được xây dựng cao tối thiểu 5m so với mặt đất. Toàn tuyến có 16 ga, trong đó 5 ga dùng chung giữa đường sắt đô thị và đường sắt quốc gia là Ngọc Hồi, Giáp Bát, Hà Nội, Gia Lâm, Yên Viên. Năm 2007, Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án, tách ra làm hai giai đoạn.

Giai đoạn một sẽ xây dựng tổ hợp Ngọc Hồi và đoạn Gia Lâm - Giáp Bát với tổng mức đầu tư 19.460 tỷ đồng, trong đó vốn vay ODA của Nhật Bản hơn 13.970 tỷ đồng, vốn đối ứng của Việt Nam là 5.480 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành vào năm 2017. Giai đoạn hai gồm xây dựng đoạn Giáp Bát - Ngọc Hồi và đoạn Yên Viên - Gia Lâm. Trong đó, giai đoạn 2A cho đoạn Giáp Bát đến Ngọc Hồi dài 5,6km, với tổng mức đầu tư 24.825 tỷ đồng (trong đó vốn vay ODA của Nhật Bản là hơn 20.340 tỷ đồng, vốn đối ứng 4.470 tỷ đồng).

Năm 2009, Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam (VNR) đã ký hợp đồng tư vấn kỹ thuật dự án với nhà thầu Nhật Bản là liên doanh 5 công ty mà đứng đầu là Công ty Tư vấn giao thông Nhật Bản (JTC). Tuy nhiên, vào năm 2014, một số quan chức của Ban Quản lý dự án đường sắt (RPMU) thuộc VNR bị truy cứu về nhận hối lộ của JTC Nhật Bản. Vụ việc đã ảnh hưởng lớn tới quá trình triển khai dự án đường sắt đô thị Yên Viên - Ngọc Hồi. Hợp đồng với đơn vị tư vấn nước ngoài phải chấm dứt, hồ sơ thiết kế kỹ thuật của tư vấn không được phê duyệt. Sau những bê bối dự án này đã được chuyển giao về Bộ GTVT làm chủ đầu tư.

Dự án đã tăng phần “ấn tượng” khi sang năm 2019, Bộ GTVT đã tính toán lại tổng mức đầu tư, dự kiến toàn tuyến đường sắt đô thị số 1 Yên Viên - Ngọc Hồi cần khoảng 81.530 tỉ đồng mới đảm bảo triển khai. Lý giải về việc chậm tiến độ và đội vốn, đại diện Bộ GTVT cho biết, do dự án có quy mô lớn, kỹ thuật công nghệ mới, quá trình triển khai đã gặp phải nhiều khó khăn như xác định vị trí, phương án kiến trúc cầu đường sắt mới vượt sông Hồng; điều chỉnh hướng tuyến đoạn Gia Lâm đến ga Nam Long Biên để phù hợp với vị trí cầu mới; vướng mắc trong giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật và cơ chế tài chính, trượt giá xây dựng trong thời gian thực hiện.

Vị trí cầu Long Biên mới để thay thế cầu cũ cũng được các cơ quan bàn thảo, lấy ý kiến qua nhiều năm và đến nay vẫn chưa chốt phương án cụ thể. Và theo Luật Đường sắt, dự án đường sắt đô thị số 1 sẽ do UBND TP Hà Nội làm chủ đầu tư. Do đó, Bộ GTVT đang bàn giao hồ sơ, tài liệu liên quan đến dự án này để TP Hà Nội tiếp tục nghiên cứu, đầu tư trong thời gian tới.

Cuộc sống của người dân quanh dự án “treo” cũng lao đao

Từ năm 2014, Bộ GTVT đã lấy ý kiến về phương án xây dựng cầu đường sắt Long Biên mới qua sông Hồng, theo phương án cầu mới nằm theo tim cầu hiện tại, di dời 9 nhịp cầu cũ về phía thượng lưu để bảo tồn với chi phí khoảng 7.980 tỉ đồng. Sau đó hai năm, Hà Nội mới chốt phương án xây dựng cầu Long Biên mới cách cầu Long Biên hiện tại 75m về phía thượng lưu, kiến trúc dầm - vòm thép, chiều cao thấp để hạn chế che chắn tầm nhìn từ phía thượng lưu đối với cầu Long Biên.

Theo Luật Đường sắt, dự án đường sắt đô thị số 1 sẽ phải do UBND TP Hà Nội làm chủ đầu tư. Do đó, Bộ GTVT đang bàn giao hồ sơ, tài liệu liên quan đến dự án để TP Hà Nội tiếp tục nghiên cứu, đầu tư trong thời gian tới. Dự án này tiếp tục lỗi hẹn vào năm 2024, cầu Long Biên vẫn chưa được thay thế bằng cầu mới phục vụ giao thông đường sắt qua sông Hồng.

Một điều đáng quan tâm nữa đó là dự án ì ạch khiến cuộc sống của người dân quanh khu vực dự án nằm trong diện quy hoạch cũng lao đao. Chờ đợi hết năm này qua năm khác, thế nhưng khu Tổ hợp ga Ngọc Hồi (thuộc dự án đường sắt đô thị Yên Viên - Ngọc Hồi) vẫn đang trong tình trạng bỏ hoang, trở thành bãi chăn thả bò tự do, khiến đời sống của người dân tại đây chật vật vì mất kế sinh nhai.

Ông Nguyễn Thành Trung (Trưởng thôn Nhị Châu) cho rằng, việc dự án treo đã lâu, chưa triển khai nhiều năm nay cũng khiến đời sống của người dân gặp khi khăn, trở ngại. Dù người dân tại đây rất ủng hộ nhưng theo ông Trung, việc để đất hoang hoá như vậy thì rất lãng phí, nhân dân muốn tăng gia sản xuất cũng không thể làm được. Ở thôn Nhị Châu có khoảng 59 hộ chưa được bồi thường, nhiều người dân vì không có ruộng nên phải đi làm thuê, tìm việc khác kiếm kế sinh nhai, cuộc sống bị đảo lộn ít nhiều.

Được biết, mới đây Bộ GTVTsẽphối hợp Ủy ban Quản lý vốn tại doanh nghiệp chỉ đạo Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam và các đơn vị liên quan di dời cơ sở hạ tầng đường sắt quốc gia như ga Hà Nội, ga Giáp Bát để bàn giao mặt bằng cho Hà Nội triển khai thực hiện dự án đường sắt đô thị Yên Viên - Ngọc Hồi. Nhiều người dân sinh sống tại đây đều mong muốn dự án nhanh chóng triển khai để người dân bớt khổ. Thậm chí họ còn kỳ vọng vào dự án, mong muốn cơ quan chức năng, chủ đầu tư sớm có phương án để người dân có thể ổn định, thoát khỏi tình cảnh sống bên quy hoạch treo. Vì nếu như dự án được triển khai nhanh chóng thì rất có thể khu vực xung quanh sẽ được hưởng lợi, phát triển tiện ích, hạ tầng.

Theo Quy hoạch mạng lưới đường sắt thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, các tuyến đường sắt quốc gia sẽ không xuyên tâm qua ga Hà Nội. Tổ hợp ga Ngọc Hồi (huyện Thanh Trì) sẽ được xây dựng trên diện tích khoảng 151,8ha với tổng diện tích 171ha, nằm cách ga Hà Nội khoảng 13km theo hướng QL1A về phía Nam, được xây dựng vừa là nhà ga trung chuyển, vừa là khu depot (nơi lập tàu, tập kết tàu, thực hiện bảo dưỡng, sửa chữa tàu và các tác nghiệp kỹ thuật khác).

Dự kiến đây sẽ là depot lớn nhất Việt Nam, tàu khách tuyến quốc gia sẽ dừng ở ga này để giảm ách tắc cho nội đô thay vì dừng ở ga Hà Nội như hiện nay.

Đặng Nhật

Các tin khác

Bài cuối: Để “sát thủ” kích điện không còn trên dòng sông

Bài cuối: Để “sát thủ” kích điện không còn trên dòng sông

Sau những chuyến đi thực tế trên sông, những gì phóng viên ghi nhận cho thấy kích điện không còn đơn thuần là câu chuyện về một phương thức đánh bắt cá. Phía sau những mẻ cá là nguồn lợi thủy sản bị tác động, những hiểm nguy đối với con người, sinh kế của cộng đồng ven sông và một hành vi đã bị pháp luật nghiêm cấm.

Bài 4: Lần theo đường đi của “sát thủ” kích điện

Bài 4: Lần theo đường đi của “sát thủ” kích điện

Những bộ kích điện đang được sử dụng trên sông đến từ đâu? Lần theo nguồn cung, phóng viên ghi nhận từ mạng xã hội, nền tảng trực tuyến đến một số điểm bán, việc tiếp cận thiết bị phục vụ đánh bắt cá bằng điện không quá khó. Nghịch lý là trong khi sử dụng dòng điện để khai thác thủy sản bị pháp luật nghiêm cấm, những thiết bị phục vụ hoạt động này vẫn được chào bán công khai.

Bài 3: Kích điện không chỉ giết cá

Bài 3: Kích điện không chỉ giết cá

Sử dụng kích điện để đánh bắt thủy sản không chỉ tác động đến nguồn lợi và hệ sinh thái. Chính người trực tiếp cầm sào, đưa dòng điện xuống nước cũng phải đối mặt với nguy cơ bị điện giật, thương tích, thậm chí tử vong. Những vụ tai nạn đau lòng đã xảy ra. Có người vĩnh viễn không trở về, có người thoát chết nhưng nỗi ám ảnh còn kéo dài. Thế nhưng, vì sinh kế, nhiều người vẫn tiếp tục bám lấy dòng sông.

Loay hoay xử lý công trình trái phép tồn tại 20 năm trên đê Tả Lam

Loay hoay xử lý công trình trái phép tồn tại 20 năm trên đê Tả Lam

Tại Nghệ An, một công trình nhà ở được xây dựng trái phép trên hành lang đê điều tồn tại suốt 20 năm, lấn chiếm hành lang bảo vệ đê điều và hành lang bảo vệ luồng đường thủy nội địa nhưng không được xử lý dứt điểm đang gây ra nhiều hệ luỵ cho chính quyền lẫn các đơn vị quản lý.

Bài 2: “Lời khai” của dòng sông

Bài 2: “Lời khai” của dòng sông

Dòng điện khi được sử dụng để khai thác thủy sản không lựa chọn cá lớn hay cá nhỏ. Những cá thể không bị bắt lên cũng có thể chịu tác động. Đáng lo hơn, cá non, cá bố mẹ, trứng và nhiều sinh vật thủy sinh khác cũng nằm trong vùng ảnh hưởng. Phía sau những mẻ cá được đưa lên bờ là một câu chuyện khó nhìn thấy bằng mắt thường, nguy cơ nguồn lợi tự nhiên mất dần khả năng tái tạo.

Bài 1: Dòng sông “chết” dưới những mẻ kích điện

Bài 1: Dòng sông “chết” dưới những mẻ kích điện

Sau khi nổ máy cho thuyền chạy sát bờ, ngược dòng sông Hồng, sông Đuống, những người sử dụng kích điện nhanh chóng tiếp cận những vị trí quen thuộc. Chỉ vài thao tác, đầu kích được đưa xuống nước, công tắc được bật. Vài giây sau, trong tiếng xèo xèo, ù ù phát ra từ bộ kích điện, những con cá lớn, nhỏ nhao lên mặt nước. Cá nhỏ nhanh chóng được vớt lên thuyền; gặp cá lớn không thể vớt bằng vợt, người đánh bắt sẵn sàng lao xuống nước để bắt...

Kỳ cuối: Lập dự án mới nghìn tỷ, đề nghị Trung ương hỗ trợ vốn

Kỳ cuối: Lập dự án mới nghìn tỷ, đề nghị Trung ương hỗ trợ vốn

Theo tham mưu của sở, ban, ngành tỉnh Hà Tĩnh: Việc “khai tử” dự án hệ thống kênh tách nước, phân lũ, phòng chống ngập úng các xã phía Nam huyện Kỳ Anh để thay thế dự án đầu tư mới sẽ giảm bớt các thủ tục pháp lý liên quan; đặc biệt là để đề xuất hỗ trợ, tận dụng tối đa nguồn lực Ngân sách Trung ương dành cho địa phương.

Kỳ 1: Dự án chống ngập đội vốn hơn 886 tỷ đồng "đứt gánh" sau 16 năm thi công

Kỳ 1: Dự án chống ngập đội vốn hơn 886 tỷ đồng "đứt gánh" sau 16 năm thi công

Dự án hệ thống kênh tách nước, phân lũ, phòng chống ngập úng các xã phía Nam huyện Kỳ Anh (Hà Tĩnh) có tổng mức đầu tư hơn 886 tỷ đồng, sau 16 năm thi công nhưng không thể hoàn thành, đã bị chấm dứt đầu tư. Thay vào đó, một dự án mới có tổng mức gần 1.400 tỷ đồng được phê duyệt khẩn cấp để giải nguy tình trạng ngập úng cục bộ tại Khu kinh tế Vũng Áng.

Ẩn họa môi trường từ chôn lấp rác thải trái quy định ở Hà Tĩnh

Ẩn họa môi trường từ chôn lấp rác thải trái quy định ở Hà Tĩnh

Do rác thải tồn đọng, quá tải nên tại một số địa phương, các doanh nghiệp ký kết hợp đồng thu gom, vận chuyển đã có dấu hiệu tự ý chôn lấp rác thải chưa qua xử lý. Tình trạng chôn rác thải không chỉ tiềm ẩn mối nguy về môi trường sinh thái, mà còn vi phạm pháp luật về môi trường, cần được chấn chỉnh, xử lý nghiêm.

Cải tạo trường học chậm tiến độ, nhà thầu bị phạt hơn 850 triệu

Cải tạo trường học chậm tiến độ, nhà thầu bị phạt hơn 850 triệu

Sau khi bị chấm dứt hợp đồng tại gói thầu số 22 dự án xử lý ô nhiễm môi trường TP Huế, một nhà thầu tiếp tục bị cơ quan chức năng TP Huế ra quyết định xử phạt hơn 850 triệu đồng do thi công cải tạo các hạng mục tại Trường THPT chuyên Quốc Học Huế chậm tiến độ.

Dự án xử lý ô nhiễm dang dở nhiều năm, Huế “trảm” nhà thầu

Dự án xử lý ô nhiễm dang dở nhiều năm, Huế “trảm” nhà thầu

Dự án xử lý triệt để ô nhiễm môi trường do rác thải sinh hoạt tại các khu vực trọng điểm trên địa bàn TP Huế (gọi tắt dự án xử lý ô nhiễm môi trường) thi công nhiều năm vẫn chưa hoàn thành. Chủ đầu tư đã ra quyết định xử phạt, chấm dứt hợp đồng đối với nhà thầu thi công chậm tiến độ.

Loạt nhà máy rác “ngắc ngoải”, nguy cơ phát sinh điểm nóng về môi trường

Loạt nhà máy rác “ngắc ngoải”, nguy cơ phát sinh điểm nóng về môi trường

Các dự án xử lý rác thải trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh không thể đầu tư xây dựng, hoặc xây dựng xong thì gặp sự cố, không phát huy hiệu quả. Để xử lý lượng rác thải tồn đọng, một số doanh nghiệp liên quan đã lén lút chôn lấp trái phép hoặc xin ngừng hoạt động buộc cơ quan Công an phải vào cuộc.

Bãi tập kết dăm gỗ ém cạnh 4 tổng kho nhiên liệu, hoá chất

Bãi tập kết dăm gỗ ém cạnh 4 tổng kho nhiên liệu, hoá chất

Tại khu vực hậu cảng Khu kinh tế (KKT) Vũng Áng hiện đang tập trung 4 tổng kho của các doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực xăng dầu, hoá chất và khí hóa lỏng LPG. Tuy nhiên, cũng trong khu vực này đang hiện hữu bãi tập kết dăm gỗ quy mô lớn nhưng không đảm bảo các biện pháp về PCCC và các biện pháp che chắn ứng phó với gió lớn, đe doạ trực tiếp đến sự an toàn của các doanh nghiệp kinh doanh nhiên liệu, hoá chất.

Loay hoay xử lý “núi rác” khổng lồ chôn lấp trong Khu công nghiệp VSIP Hà Tĩnh

Loay hoay xử lý “núi rác” khổng lồ chôn lấp trong Khu công nghiệp VSIP Hà Tĩnh

Quá trình thực hiện dự án, chủ đầu tư đã phát hiện “núi rác” tồn đọng được chôn lấp dưới lòng đất trong dự án Khu công nghiệp (KCN) VSIP Hà Tĩnh. Đến nay, ngành chức năng vẫn loay hoay tìm giải pháp trong khi chưa có đầy đủ thông tin, cơ sở để xác định trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Làm rõ vụ có dấu hiệu lạm dụng chức vụ ở chợ dân sinh Quảng An

Làm rõ vụ có dấu hiệu lạm dụng chức vụ ở chợ dân sinh Quảng An

Dù không được giao nhiệm vụ thu tiền, làm giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh (GCNĐKKD), nhưng bà Nguyễn Thị Thanh Hương, nguyên Phó Trưởng phòng Kinh tế quận Tây Hồ (cũ), vẫn tự ý xuống chợ dân sinh Quảng An (phường Quảng An, quận Tây Hồ cũ), nay là phường Hồng Hà, TP Hà Nội, yêu cầu các hộ kinh doanh nộp tiền, làm GCNĐKKD, khiến nhiều người bức xúc…

Ai chịu trách nhiệm về sai phạm dự án Khu du lịch thác Đam B’ri ?

Ai chịu trách nhiệm về sai phạm dự án Khu du lịch thác Đam B’ri ?

Hàng chục năm kể từ khi được chấp thuận đầu tư, dự án Khu du lịch thác Đam B’ri (Lâm Đồng) vẫn dang dở. Kết luận của Thanh tra tỉnh Lâm Đồng đã chỉ ra những vi phạm của chủ đầu tư và còn cho thấy dấu hiệu buông lỏng quản lý của cơ quan chức năng qua nhiều giai đoạn.

Hàng loạt sai phạm tại các dự án nghỉ dưỡng ở hồ Tuyền Lâm

Hàng loạt sai phạm tại các dự án nghỉ dưỡng ở hồ Tuyền Lâm

Từ việc giao hàng trăm héc ta đất, rừng không qua đấu giá theo quy định, buông lỏng quản lý trong nhiều năm, đến những dự án "ôm" đất hơn một thập kỷ nhưng vẫn dang dở…, kết luận thanh tra của Thanh tra tỉnh Lâm Đồng đã chỉ ra hàng loạt sai phạm tại các dự án du lịch nghỉ dưỡng ở Khu du lịch Quốc gia hồ Tuyền Lâm.