Còn hơn 220 dự án đang chờ gỡ vướng
Thông tin về tình hình kinh tế - xã hội 9 tháng đầu năm của UBND thành phố xác nhận, trong số 838 dự án, khu đất bị vướng trên, đến hết tháng 9 vừa qua đã có 616 dự án, khu đất được UBND thành phố tháo gỡ vướng mắc, tồn đọng. Tổng mức vốn đầu tư vào các dự án đã được tháo gỡ này lên đến hơn 425 nghìn tỷ đồng; tổng diện tích đất các dự án đã được gỡ vướng lên tới 2.130ha.
Gần đây nhất, ngày 3/10 vừa qua Văn phòng UBND thành phố đã có thông báo khẩn kết luận của Chủ tịch UBND thành phố đối với chủ trương đầu tư dự án khu liên hợp thể dục thể thao quốc gia Rạch Chiếc tại phường Bình Trưng.
Theo đó, căn cứ các quy định pháp luật hiện hành, Chủ tịch UBND thành phố giao UBND phường Bình Trưng khẩn trương tổ chức lập quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 đối với dự án. Bởi với quy mô chỉ hơn 186ha, dự án thuộc trường hợp không phải lập quy hoạch phân khu chức năng (200ha). UBND phường Bình Trưng phải hoàn thành công tác này ngay trong tháng 10. Sở Tài chính phối hợp với các sở, ngành chức năng hướng dẫn nhà đầu tư thực hiện các thủ tục theo quy định.
Như vậy sau 31 năm được quy hoạch và hàng chục năm bị đình trệ, “siêu” dự án khu liên hợp thể dục thể thao quốc gia Rạch Chiếc với 18 dự án thành phần, tổng mức đầu tư trên 21 nghìn tỷ đồng đã sắp thoát cảnh bị “đắp chiếu”. Trong đó có nhiều dự án thành phần thuộc lĩnh vực thể thao thành tích cao có quy mô khá lớn như sân vận động 50 nghìn chỗ ngồi, nhà thi đấu 6 nghìn chỗ ngồi…
Để gỡ vướng cho các dự án đang tồn đọng trên địa bàn, ngày 12/3 UBND thành phố đã quyết định lập tổ công tác đặc biệt. Ngày 7/8 vừa qua, Chủ tịch UBND thành phố tiếp tục ban hành kế hoạch về xử lý vướng mắc cho các công trình, dự án, khu đất tồn đọng năm 2025 của TP Hồ Chí Minh sau sáp nhập.
Trước đó, sau nhiều năm giao Sở TNMT (nay là Sở NNMT) chủ trì việc tháo gỡ vướng mắc cho các dự án đã hoàn thành nhằm đẩy nhanh việc cấp “sổ hồng” cho người mua nhà, đất, tháng 9/2024 UBND thành phố đã ban hành kế hoạch triển khai việc cấp “sổ hồng” cho tổ chức, cá nhân tại các dự án nhà ở thương mại trên địa bàn. Đến nay đã có hàng chục nghìn căn hộ chung cư, nhà liền kề và khu đất dự án được tháo gỡ vướng mắc pháp lý còn tồn tại và cấp “số hồng”.
Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội BĐS thành phố đánh giá, các dự án đã được gỡ vướng, đưa vào triển khai sẽ là động lực góp phần không nhỏ vào tăng trưởng kinh tế - xã hội của TP Hồ Chí Minh trong thời gian tới. Đặc biệt là các dự án, khu đất được gỡ vướng trên sẽ trực tiếp góp phần kích cầu thị trường BĐS và việc tăng nguồn cung sẽ tác động lớn đến vấn đề kìm chế tăng giá nhà ở.
8 năm chưa tính được số tiền sử dụng đất phải khấu trừ cho dự án?
Đến nay, sau 6 năm nhận bàn giao căn hộ, chuyển về sinh sống tại dự án Osimi Tower ở phường An Hội Đông, hơn 400 hộ dân tại đây vẫn chưa được cấp “sổ hồng”. Đại diện cư dân đã nhiều lần phản ánh nỗi ấm ức với cơ quan chức năng, nguy cơ tranh chấp quyền lợi đã xuất hiện, nhưng đã 8 năm qua, cơ quan chức năng chưa thể tính được số tiền khấu trừ khi thu tiền sử dụng đất của dự án với chủ đầu tư để căn hộ trong dự án đủ điều kiện được cấp “sổ hồng”.
Xin ý kiến của Tổng cục Quản lý đất đai vào tháng 3/2017, Sở NNMT đã thông tin rằng, khu đất làm dự án trên được UBND thành phố công nhận chủ đầu tư và chấp thuận đầu tư dự án vào tháng 12/2014 với tổng diện tích 24.451m2. Diện tích này cũng đã được UBND thành phố xác định khi phê duyệt đồ án quy hoạch. Sau khi chủ đầu tư thực hiện trách nhiệm bàn giao lại phần đất xây dựng trường tiểu học Lê Đức Thọ cho địa phương, năm 2014 UBND thành phố đã quyết định giao 7.867m2 cho địa phương để xây trường học.
Năm 2017, chủ đầu tư đã giải thích với cơ quan chức năng về lý do diện tích đất dự án giảm đi là do đã bàn giao cho địa phương. Tháng 5/2017, Sở NNMT đã có văn bản gửi Thuế thành phố về việc xác định đơn giá, diện tích để tính khấu trừ khi thu tiền chuyển mục đích sử dụng đất của dự án. Trong đó đại diện sở này đã nói rõ căn cứ theo quyết định của UBND thành phố, thì giá trị quyền sử dụng đất tại thời điểm tính tiền sử dụng đất cho dự án là hơn 88,3 tỷ đồng. Tại văn bản này, Sở NNMT tiếp tục khẳng định lại diện tích đất của dự án và đơn giá đất, số tiền được khấu trừ cho từng vị trí sử dụng đất của dự án.
Trả lời về việc này vào ngày 16/10 vừa qua, Phó Giám đốc Sở Tài chính Ngô Hoàng Minh cho rằng, do quyết định ngày 9/12/2015 của UBND thành phố về cho phép chủ đầu tư chuyển mục đích sử dụng đất chưa ghi rõ diện tích đất được phép chuyển nên Sở Tài chính chưa có cơ sở để tính diện tích đất được khấu trừ.
Về thông tin địa chính, đại diện sở này cho biết phiếu chuyển thông tin địa chính ngày 13/3/2020 của Sở NNMT chưa xác định diện tích đất, vị trí, loại đất của dự án trước khi chuyển mục đích sử dụng. Sở Tài chính đã nhiều lần hỏi UBND thành phố và đề nghị Sở NNMT rà soát nhưng không nhận được phản hồi.
Trước đó, ngày 29/11/2024, Sở Tài chính đã báo cáo UBND thành phố về vấn đề khấu trừ tiền bồi thường, giải phóng mắt bằng và tiền sử dụng đất của dự án. Trong báo cáo này, Sở Tài chính cũng đã nói rất rõ về pháp lý dự án; về nghĩa vụ tài chính và quá trình xác định các khoản được khấu trừ vào tiền sử dụng đất cũng như quá trình trao đổi cả chục văn bản giữa cơ quan thuế, chính quyền địa phương, Sở Tài chính và Sở NNMT nhằm “chốt” số tiền phải khấu trừ cho dự án. Những năm qua “quả bóng” trách nhiệm này liên tục được “đá qua, đẩy lại” giữa các cơ quan chức năng khiến dự án không ra được “sổ hồng”.
Bức xúc của hàng trăm người mua nhà tại đây đang trở thành nguy cơ gây phức tạp về ANTT tại địa phương như lời ông Đặng Quốc Triệu, Trưởng BQT chung cư đã thừa nhận. Ngày 13/12/2024 vừa qua, UBND thành phố đã giao Sở NNMT chủ trì, rà soát việc tính tiền sử dụng đất đối với dự án này, nhưng đến nay đã hơn 10 tháng, việc tính số tiền phải khấu trừ cho dự án vẫn chưa được làm xong.
Việc gỡ vướng càng không đơn giản đốt với loạt dự án khu đô thị, khu dân cư có chủ đầu tư chính và các chủ đầu tư dự án thành phần đã được thành phố cho phép triển khai cách đây trên dưới 20 năm.
Điển hình của tình trạng này là Dự án khu đô thị mới Bình Trưng Đông - Cát Lái với diện tích 154ha được UBND thành phố giao cho Công ty TNHH MTV XDKD Nhà Phú Nhuận làm chủ đầu tư chính và 14 chủ đầu tư dự án thành phần. Trong đó, Công ty Phú Nhuận đồng thời cũng là chủ đầu tư 2 dự án thành phần.
Nhưng sau 24 năm khởi động, dự án mới chỉ làm xong tuyến đường số 6A, chiều dài khoảng 1,8km kết nối vào đường Nguyễn Duy Trinh và còn khoảng 100m kết nối vào đường Đồng Văn Cống chưa được bồi thường giải phóng mặt bằng. Tại đây một số chủ đầu tư dự án thành phần đã xây dựng xong hạ tầng, nhưng vẫn chưa kết nối được với hệ thống hạ tầng trục chính của dự án khiến dự án thành phần bị đình trệ; người đã mua nhà, đất nhiều năm qua đều không có sổ hoặc không thể xây nhà để chuyển đến sinh sống.
Dự án kéo dài quá lâu nên cách đây 11 năm UBND thành phố đã ra quyết định thu hồi, hủy bỏ quyết định giao khu đất làm dự án này cho Công ty Phú Nhuận. Dự án không còn chủ đầu tư chính, các chủ đầu tư dự án thành phần đã rơi vào cảnh “bơ vơ” còn người mua nhà, đất tại các dự án thành phần thì hết sức lo lắng.
Để giải quyết tình trạng này, nhà đầu tư đã đề nghị UBND thành phố giao Sở Xây dựng chủ trì cuộc họp với nhà đầu tư chính và 14 chủ đầu tư dự án thành phần cùng các sở, ngành, địa phương nhằm thống nhất các giải pháp giải quyết các vướng mắc, tồn tại. Thậm chí phương án giao cho chính quyền địa phương đứng ra bồi thường, hoàn thiện hạ tầng trục chính của dự án để kết nối vào hệ thống hạ tầng chung của khu vực cũng đã được đưa ra nhưng không được triển khai.
Để tháo gỡ đối với dự án này, ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch Hiệp bội BĐS đề nghị thành phố giao Sở Xây dựng phối hợp với địa phương làm việc với chủ đầu tư, người mua nhà và người bị thu hồi đất để thống nhất giải pháp đảm bảo hài hòa quyền lợi của các bên.
Đối với các dự án thành phần đã bồi thường, giải tỏa xong hoặc đã đầu tư xây dựng hạ tầng, thành phố cần xem xét cho phép tách thành dự án độc lập. Tuy nhiên, do chưa được gỡ vướng, tháng 5 vừa qua 6 nhà đầu tư dự án thành phần đã đồng loạt kiến nghị thành phố tháo gỡ pháp lý để đưa đất vào sử dụng.
Chính phủ rất quyết liệt tháo gỡ khó khăn cho các dự án 
Kỳ vọng chính sách mới sẽ nhanh chóng gỡ khó cho dự án bất động sản 
