Tác phẩm tham gia Triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc bị hư hỏng: Trách nhiệm thuộc về ai?

Hơn một tháng sau Triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc 2020, các tác phẩm bị mất, bị hư hỏng của các nghệ sĩ vẫn chưa được Ban Tổ chức đền bù hay giải quyết thỏa đáng. Nhiều họa sĩ đã có đơn gửi Ban Tổ chức yêu cầu bồi thường tác phẩm cho họ. “Đó là thái độ thiếu trân trọng nghệ sĩ và đứa con tinh thần của họ, gửi tranh đi triển lãm không khác gì đem con bỏ chợ”, họa sĩ Thân Trọng Dũng nói.

Nghệ sĩ bức xúc vì Ban Tổ chức đùn đẩy trách nhiệm

Triển lãm Mỹ thuật toàn quốc 2020 diễn ra từ ngày 1 đến ngày 10-12 tại Trung tâm Triển lãm Văn hóa nghệ thuật Việt Nam (số 2 Hoa Lư, Hà Nội). Triển lãm trưng bày gần 500 tác phẩm chọn lọc từ 1.382 tác giả của các họa sĩ khắp mọi miền đất nước. Triển lãm được coi là dịp để đánh giá thành tựu của nền mỹ thuật Việt Nam trong 5 năm qua. Đây là một sự kiện lớn được mong chờ của giới mỹ thuật cũng như công chúng yêu hội họa.

Nhưng, ngay từ khi chuẩn bị khai mạc, triển lãm đã gặp phải nhiều sự cố khiến giới họa sĩ thất vọng và bất bình. Ngay trước khi diễn ra triển lãm, họa sĩ Nguyễn Quốc Huy đã thông báo rút tranh vì tác phẩm bị hư hại thì đến ngày khai mạc, nhiều tượng và tranh bất ngờ biến mất. Cụ thể, tranh của họa sĩ Hùng Anh không xuất hiện tại triển lãm. Nhà điêu khắc Triệu Ngọc Thạch cũng phát hiện bộ tượng gồm 7 bức của mình bị mất 1 tác phẩm, 1 tác phẩm bị vỡ... 

Một tác phẩm bị xước tại triển lãm Mỹ thuật toàn quốc.
Một tác phẩm bị xước tại triển lãm Mỹ thuật toàn quốc.

Tại cuộc họp sau buổi khai mạc, ban tổ chức thông báo các tác phẩm bị hư hại của tác giả sẽ được xem xét, giải quyết. Nhưng cho đến nay, sau hơn 1 tháng diễn ra triển lãm, sự việc vẫn chưa được giải quyết thỏa đáng. Hiện có 9 tác giả đã gửi đơn về ban tổ chức Triển lãm Mỹ thuật Việt Nam liên quan đến các tác phẩm mất, hỏng. Cục Mỹ thuật cho biết đang tổ chức lần lượt gặp các tác giả để bàn cách giải quyết, còn trường hợp bị mất phải... chờ Công an xác minh.

Họa sĩ Thân Trọng Dũng chia sẻ, hiện nay anh không rõ số phận đứa con tinh thần của mình ra sao. Anh nói: “Tôi nghe nói, tác phẩm của tôi đã được mang trả lại cho Bảo tàng Đà Nẵng nhưng tôi chưa được thông báo gì. Khi gửi đi tham gia triển lãm, tranh của tôi không bị hư hỏng, có giấy chứng nhận của ban tổ chức đàng hoàng. Tôi rất bức xúc với ứng xử của ban tổ chức, họ nói rằng sẽ xem xét khâu tổ chức nào làm hỏng tranh của tôi thì sẽ xử lý, họ đang đùn đẩy trách nhiệm về phía một cá nhân nào đó, trong khi tác phẩm tham dự triển lãm của tôi bàn giao cho ban tổ chức. Họ không coi trọng nghệ sĩ và đứa con tinh thần của họ”.

Tác phẩm của họa sĩ Thân Trọng Dũng bị hư hỏng nặng.
Tác phẩm của họa sĩ Thân Trọng Dũng bị hư hỏng nặng.

Họa sĩ Thân Trọng Dũng đề xuất mức đền bù cho tác phẩm của anh là 15.000 USD. “Nhưng họ không có thiện chí, không có một động thái nào. Tôi chỉ nhận được duy nhất một cuộc điện thoại xin lỗi của ông Mã Duy Anh khi sự việc xảy ra mà thôi. Ông bảo sẽ điều tra xem cá nhân nào làm hỏng thì phải chịu trách niệm chứ Nhà nước không có tiền đền. Như vậy khác nào đem con bỏ chợ. Tôi không muốn kiện cáo mệt mỏi nhưng tôi sẽ theo vụ này đến cùng, đó là tác phẩm tâm đắc nhất của tôi và bị hư hỏng nặng không thể sữa chữa được”.

Họa sĩ Phạm Hùng Anh cũng thẳng thắn: “Tôi đã 3 lần gửi đơn lên ban tổ chức nhưng họ chưa có những giải quyết thỏa đáng. Hiện tại, ban tổ chức đã gặp tôi và muốn giải quyết sự việc bằng tình cảm nhưng tôi không chấp nhận, tôi muốn họ trả lời tôi bằng văn bản. Việc tôi gửi tác phẩm dự thi có giấy biên nhận của ban tổ chức, họ phải có trách nhiệm bảo quản, bảo vệ tác phẩm cho nghệ sĩ, đó là tài sản của nghệ sĩ. Nếu họ không giải quyết, tôi sẽ gửi đơn lên Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Nếu không giải quyết được nữa, tôi sẽ kiện ra tòa”.

Tác phẩm “Mầm sống” của tác giả Triệu Ngọc Thạch bị vỡ.
Tác phẩm “Mầm sống” của tác giả Triệu Ngọc Thạch bị vỡ.

Họa sĩ Hùng Anh chia sẻ, anh thực sự hụt hẫng bởi đây là một triển lãm lớn có quy mô toàn quốc do Nhà nước đứng ra tổ chức, tạo sân chơi cho các nghệ sĩ mang tác phẩm của mình giới thiệu với công chúng, triển lãm 5 năm tổ chức một lần mà họ làm việc thiếu đồng bộ, làm mất niềm tin cho giới nghệ sĩ.

Cùng gửi đơn lên ban tổ chức, nhà điêu khắc Triệu Ngọc Thạch cho biết, hiện tại anh vẫn chưa nhận được phản hồi gì từ ban tổ chức về bức tượng bị mất của anh. “Tôi sẽ tiếp tục gửi đơn lên Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và Thanh tra Bộ. Họ thuê địa điểm tổ chức Triển lãm ở Vân Hồ, thuê cửu vạn bốc vác tranh như những món hàng nên mới xảy ra cơ sự này. Lúc tôi gửi tác phẩm cho ban tổ chức, có giấy xác nhận đàng hoàng, tôi sẽ đấu tranh đến cùng để bảo vệ quyền của mình”. Theo thông tin phóng viên tìm hiểu, nhà điêu khắc Triệu Ngọc Thạch cho rằng ban tổ chức có dấu hiệu đổ lỗi và bảo chờ công an kết luận. Ông Thạch đưa mức đền bù 5.000 USD cho tác phẩm bị mất và 1 tác phẩm bị vỡ trong chùm tượng của mình.

Nhà nghiên cứu Vũ Huy Thông cho rằng, việc mất, hỏng tác phẩm tại Triển lãm Mỹ thuật toàn quốc là sự cố nghiêm trọng. Anh cho rằng, đây là những vấn đề không thể chấp nhận trong một cuộc triển lãm lớn nhất cả nước, sự kiện tâm điểm của giới mỹ thuật. Đồng quan điểm với nhà phê bình Vũ Huy Thông, nhiều họa sĩ lớn đã không gửi tranh tham gia triển lãm  vì cho rằng ban tổ chức không trân trọng các sáng tạo nghệ thuật và càng mất niềm tin hơn khi sự cố xảy ra, ban tổ chức đã không có những phương án giải quyết kịp thời đền bù cho những thiệt hại mà họ gây ra đối với các nghệ sĩ.

Tác phẩm bị mất của họa sĩ Hùng Anh.
Tác phẩm bị mất của họa sĩ Hùng Anh.

Họa sĩ Hiền Nguyễn chia sẻ, 10 năm nay chị không còn tham gia những triển lãm của Hội Mỹ thuật nữa dù chị là hội viên. Chị chia sẻ rằng, không cảm thấy an toàn cho tranh của mình. “Một triển lãm lớn như thế nhưng công tác bảo quản, giao nhận tranh không được đảm bảo. Thường những trường hợp hư hại, họa sĩ là người chịu thiệt vì không có bất kỳ sự bảo hiểm nào cả”, họa sĩ Hiền Nguyễn nói.

Họa sĩ Phạm An Hải cũng đồng quan điểm với họa sĩ Hiền Nguyễn. Anh cho rằng, ban tổ chức cần công khai người chịu trách nhiệm khi xảy ra sự cố tại triển lãm, bởi nếu không có người chịu trách nhiệm, những sự cố này không được giải quyết thỏa đáng, họa sĩ sẽ không có niềm tin gửi tranh tham dự triển lãm. 

Ai phải chịu trách nhiệm?

Theo luật sư Võ Ngọc Dao (Đoàn Luật sư Hà Nội), Nghị định 113/2013/NĐ-CP ngày 2-10-2013 của Chính phủ về hoạt động mỹ thuật; Nghị định 23/2019/NĐ-CP, ngày 26-2-2019 đã quy định "Về hoạt động triển lãm" đã  quy định Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước về hoạt động mỹ thuật, triển lãm mỹ thuật. Nghị định có quy định về quyền của tổ chức, cá nhân khi tổ chức, tham gia tổ chức triển lãm, cụ thể: các tổ chức, cá nhân khi tham gia "được bảo vệ các quyền lợi chính đáng, hợp pháp theo quy định của pháp luật".

Luật sư Võ Ngọc Dao, Đoàn luật sư Hà Nội.
Luật sư Võ Ngọc Dao, Đoàn luật sư Hà Nội.

Trong trường hợp này, các tác phẩm do các tác giả gửi tham gia triển lãm đã bị làm hư hỏng nặng hoặc mất, rõ ràng họ đã bị xâm phạm quyền lợi nghiêm trọng. Vì vậy, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, mà trực tiếp là Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm, là đơn vị tổ chức triển lãm, phải có trách nhiệm làm rõ sai phạm, hậu quả để đảm bảo quyền lợi cho các tác giả, đồng thời xử lý các sai phạm theo mức độ quy định pháp luật, nhất là các cá nhân có trách nhiệm liên quan đến tổ chức, triển khai, giám sát, bảo vệ của cuộc triển lãm, rút kinh nghiệm sâu sắc cho công tác tổ chức các cuộc triển lãm mỹ thuật lần sau.

“Mặc dù các tác giả có tác phẩm bị mất đã gửi đơn yêu cầu nhưng ban tổ chức không có động thái trả lời và giải quyết thỏa đáng thì các tác giả có thể gửi đơn trình báo đến Cục An ninh chính trị nội bộ (Bộ Công an), là cơ quan quản lý nhà nước về an ninh trên lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, để cơ quan này xác minh, làm rõ, có phương án đề xuất Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phương án xử lý: các cá nhân, tổ chức thiếu trách nhiệm gây hậu quả hư hỏng, mất, hướng khắc phục, giải quyết bảo vệ quyền lợi cho tác giả. Nếu có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự thì cần chuyển hồ sơ vụ việc cho Cơ quan điều tra có thẩm quyền để tiến hành điều tra theo đúng quy định của pháp luật”, luật sư Dao nói.

Lan Tường

Các tin khác

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Gián đoạn vận chuyển LNG qua eo biển Hormuz đã đẩy giá khí đốt lên cao, khiến nhiều nền kinh tế chuyển một phần sản lượng điện từ khí sang than. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo nhu cầu than toàn cầu có thể tiếp tục tăng nếu nguồn cung khí chưa sớm phục hồi.

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Tranh cãi quanh những tác phẩm khai thác chất liệu lịch sử đặt ra câu hỏi về chủ thể quyền đối với tài sản trí tuệ. Khi dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa lần đầu gọi tên tài sản trí tuệ gốc, việc xác định rõ các lớp quyền và chủ thể sở hữu càng trở nên cấp thiết.

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Trong những năm qua, xu hướng dùng chất liệu truyền thống trong những sáng tạo đương đại đang trở nên phổ biến. Những vở ballet “Dó”, “Đông Hồ”, xiếc “Làng tôi” hay mới đây là “Những lớp phù sa” đang cho thấy nỗ lực của các nghệ sĩ tìm về những chất liệu văn hóa truyền thống để kể những câu chuyện hôm nay. Nhưng giữa việc “đưa văn hóa lên sân khấu” và sự “sáng tạo từ văn hóa” vẫn là một khoảng cách. Bởi nếu truyền thống chỉ dừng lại ở những chiếc nón, cái nơm, tấm chiếu, câu hát dân gian hay bộ trang phục đẹp mắt, văn hóa rất dễ trở thành một thứ đạo cụ trang trí.

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Với mạng lưới giao thông thuận lợi di chuyển đến các trung tâm kinh tế lớn ở khu vực phía Nam, biên giới tỉnh Tây Ninh luôn là địa bàn mà các loại hình tội phạm thường nhắm đến để hoạt động, trong đó có vấn đề xuất, nhập cảnh trái phép. Nhằm đảm bảo an ninh trật tự trên toàn tuyến, đồng thời phát hiện, ngăn chặn sớm các đối tượng vi phạm, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ, Công an các xã, Bộ đội Biên phòng, triển khai cao điểm phòng, chống tội phạm…

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Các thầy bà tự xưng là “người bề trên”, có khả năng biết trước kết quả xổ số, lô đề, đánh vào niềm tin tâm linh, ham trúng số, muốn làm giàu của nhiều người. Bằng chiêu thức gửi “lộc” chỉ vài chục ngàn đến vài trăm ngàn, khi tâm lý người tham gia không muốn đòi lại hoặc không dám đòi nên các nhóm đối tượng này mặc sức hưởng lợi từ hàng ngàn nạn nhân…

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Bước vào những ngày đầu tháng 9/2026, chiến dịch chuẩn bị cho Asiad 20 tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản) của Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đã chính thức bước sang giai đoạn hoàn tất các khâu then chốt cuối cùng. Với quyết định thành lập quy tụ 498 thành viên tranh tài ở 29 môn thi đấu, thể thao nước nhà đang thể hiện quyết tâm cao độ nhằm hiện thực hóa mục tiêu đoạt từ 4 đến 6 HCV. Từ các chuyến tập huấn nước ngoài của những đội tuyển mũi nhọn, các gói thưởng kỷ lục được kích hoạt, cho đến công tác hậu cần và y tế, tất cả đã sẵn sàng trước giờ xuất trận.

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Giữa hàng loạt ứng dụng mời trải nghiệm miễn phí, người dùng có thể kích hoạt một ứng dụng chỉ sau vài thao tác. Tuy nhiên, khi thời hạn dùng thử kết thúc, hệ thống tự động chuyển sang trả phí, thậm chí thu tiền cả năm nếu khách hàng không kịp hủy.

Khi người trẻ kể chuyện văn hóa, lịch sử trên không gian mạng

Khi người trẻ kể chuyện văn hóa, lịch sử trên không gian mạng

Văn hóa, lịch sử không còn chỉ nằm trong sách giáo khoa, những trang tư liệu hay không gian bảo tàng. Trên TikTok, Facebook, Instagram, YouTube... người trẻ đang kể câu chuyện của cha ông bằng video ngắn, tranh vẽ, thời trang, âm nhạc và công nghệ số. Cách kể mới đang giúp di sản đến gần hơn với công chúng trẻ. Nhưng khi một video có thể lan truyền tới hàng trăm nghìn người chỉ trong thời gian ngắn, câu hỏi đặt ra là: làm thế nào để sáng tạo mà không làm sai lệch những giá trị văn hóa đã được trao truyền qua nhiều thế hệ?

Căng thẳng thuế quan Mỹ - Canada

Căng thẳng thuế quan Mỹ - Canada

Dù ông Trump tuyên bố Mỹ "không cần Canada", thực tế Washington đang mua phần lớn dầu thô, khí đốt, điện cùng nhiều nguyên liệu công nghiệp sống còn từ quốc gia láng giềng.

Giá xăng, dầu đang hình thành một “bình thường mới”

Giá xăng, dầu đang hình thành một “bình thường mới”

Sau 6 tháng xung đột Trung Đông, giá dầu và xăng vẫn neo cao nhưng thị trường đang dần hình thành một "bình thường mới". Dù Mỹ nỗ lực mở rộng nguồn cung qua thỏa thuận với Venezuela, giá nhiên liệu vẫn khó hạ nhiệt trong ngắn hạn.

Golden Oldies - Lễ hội tái hiện ký ức

Golden Oldies - Lễ hội tái hiện ký ức

Ra đời từ năm 1989 từ ý tưởng của cộng đồng địa phương nhằm đưa du khách trở về với bầu không khí "vàng" của các thập niên từ 1950 - 1980, lễ hội Golden Oldies được tổ chức vào ngày cuối tuần cuối cùng của tháng 7 hàng năm tại làng Krofdorf-Gleiberg, thị trấn Wettenberg, tiểu bang Hessen - Đức. Kết hợp giữa âm nhạc, xe cơ giới và thời trang vintage, Golden Oldies đã trở thành một trong những lễ hội văn hóa hoài niệm lớn nhất nước Đức, thu hút mỗi năm khoảng 60.000 - 70.000 lượt du khách.

Asiad 20 và “Chiến dịch săn vàng” của đoàn Việt Nam

Asiad 20 và “Chiến dịch săn vàng” của đoàn Việt Nam

Chỉ còn ít tuần nữa, Đại hội Thể thao châu Á lần thứ 20 (Asiad 20) sẽ chính thức khởi tranh tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản). Thời điểm này, không khí tập luyện tại các trung tâm huấn luyện thể thao quốc gia đang bước vào giai đoạn "nước rút" khốc liệt nhất. Với mục tiêu phấn đấu giành từ 4 - 6 HCV, Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đang dồn toàn lực, kích hoạt chế độ "cắm trại săn vàng" cho các đội tuyển trọng điểm.

Một thoáng Milan

Một thoáng Milan

Được coi là trung tâm quan trọng của thời trang châu Âu, cái nôi của Opera và đô thị kinh tế của nước Ý, Milan trên thực tế còn là một trong những thành phố đẹp nhất nước Ý. Ẩm thực đa dạng và cuộc sống nhộn nhịp, Milan là sự hòa quyện giữa cuộc sống hiện đại phồn thịnh với vô vàn di tích lịch sử tráng lệ. Sự tiên phong nghệ thuật độc đáo và bảo tồn truyền thống cổ điển đã đem đến cho Milan một vẻ quyến rũ mê hoặc.

Mỹ phát động “chiến tranh kinh tế” chống Iran

Mỹ phát động “chiến tranh kinh tế” chống Iran

Ngày 24/8, chính quyền Mỹ đã công bố chiến dịch “chiến tranh kinh tế” hủy diệt do Tổng thống Donald Trump phát động nhằm đối phó với Iran. Chiến dịch này đang được giới quan sát quốc tế theo dõi xem liệu ông Trump có thật sự thực hiện đúng như những gì tuyên bố hay không, khi những cái giá phải trả về mặt chính trị ngày càng tăng.

Biến bản sắc thành động lực kinh tế

Biến bản sắc thành động lực kinh tế

Trong bối cảnh toàn cầu hóa đòi hỏi Việt Nam vừa bảo tồn bản sắc vừa tạo động lực tăng trưởng mới, dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đang mở ra hành lang pháp lý đồng bộ nhằm chuyển hóa giá trị văn hóa thành tài sản trí tuệ và nguồn lực kinh tế. Mục tiêu của dự thảo không dừng ở quản lý mà hướng tới kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo hoàn chỉnh, nơi truyền thống được phát huy thành giá trị thương mại bền vững.

Để sân khấu thực cảnh đậm chất văn hóa, thu hút khách du lịch

Để sân khấu thực cảnh đậm chất văn hóa, thu hút khách du lịch

Những năm gần đây, sân khấu thực cảnh ở Việt Nam đang nở rộ. Khởi đầu từ “Tinh hoa Bắc Bộ” năm 2017 đến nay, chúng ta có thêm những vở như “Ký ức Hội An”, “Tinh hoa Việt Nam”, “Vũ điệu trên mây”, “Chuyện tình Bản Giốc”, “Dòng sông kể chuyện”, “Huyền tích U Va”… và mới đây là “Đất nước thiên hùng ca” cho thấy một xu hướng: lịch sử, truyền thuyết, cảnh quan và di sản đang được kể lại bằng ngôn ngữ của sân khấu hiện đại.

Số hóa an ninh - vì bình yên Đất Mũi

Số hóa an ninh - vì bình yên Đất Mũi

Trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia đang diễn ra mạnh mẽ, tỉnh Cà Mau không chỉ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào cải cách hành chính hay phát triển kinh tế, mà còn chủ động đưa công nghệ vào công tác bảo đảm an ninh trật tự ở cơ sở. Việc thành lập, duy trì các mô hình như “Cổng an ninh trật tự thông minh” tại xã Phong Hiệp; “An ninh trật tự xã hội thông minh” tại xã Tân Hưng hay hệ thống “Camera an ninh trật tự” tại hầu hết các xã, phường trên địa bàn tỉnh đã mang lại bước ngoặt lớn, trở thành “Lá chắn công nghệ” thay đổi căn bản phương thức quản trị địa bàn và huy động sức mạnh lòng dân, giữ gìn sự bình yên cho xóm làng nơi địa đầu cực Nam Tổ quốc.

Vẫn chưa thể vực dậy đồng yen

Vẫn chưa thể vực dậy đồng yen

Hàng trăm tỷ USD được tung ra để hỗ trợ đồng yen, nhưng chênh lệch lãi suất, gánh nợ công và sức hút của tài sản Mỹ tiếp tục bào mòn hiệu quả can thiệp.