Trước việc học phí của một số trường đại học (ĐH) khối ngành Y dược được điều chỉnh tăng mạnh từ năm học 2020-2021, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) cho biết, Bộ này đã có văn bản đề nghị Bộ Y tế kiểm tra, xác minh mức thu học phí của Trường ĐH Y Dược TP HCM theo phản ánh của báo chí để trả lời công khai cho người học và toàn xã hội.
Theo Vụ Kế hoạch - Tài chính, Bộ GD&ĐT, quy định về chính sách học phí các cấp học căn cứ theo theo Nghị định 86/2015/NĐ-CP, Nghị định số 127/2018/NĐ-CPvà Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học (GDĐH) 2018. Đặc biệt, thẩm quyền trách nhiệm, ban hành mức thu học phí và trách nhiệm kiểm tra giám sát đã được quy định rõ.
Đối với các cơ sở (CS) GDĐH công lập, cơ quan chủ quản (Bộ ngành/địa phương) trực tiếp có trách nhiệm thẩm định, quyết định/phê duyệt/thống nhất phương án phân loại mức độ tự chủ về tài chính của CS GDĐH trực thuộc, bao gồm cả phương án thu - chi tài chính theo đúng Nghị định số 43/2006/NĐ-CP và Thông tư 71/2006/TT-BTC. Trong đó, phải đảm bảo mức thu học phí theo đúng quy định tại Luật GDĐH và Nghị định 86/2015/NĐ-CP.
Đồng thời, cơ quan chủ quản có trách nhiệm kiểm tra, giám sát các CS GDĐH trực thuộc trong việc thực hiện chính sách học phí theo quy định. Các CS GDĐH công lập tự bảo đảm chi thường xuyên, đồng thời đáp ứng điều kiện tự chủ theo quy định tại Điều 32, Luật GDĐH. Theo đó, các CS được tự chủ xác định mức thu học phí trên cơ sở định mức kinh tế kỹ thuật và lộ trình tính đúng, tính đủ chi phí đào tạo.
Đáng chú ý, cơ sở đào tạo khi xây dựng mức thu học phí cần phải tính đến các chính sách an sinh xã hội, chính sách hỗ trợ cho người nghèo, đối tượng chính sách. Như vậy, cơ sở đào tạo và cơ quan quản lý cần phải hiểu, tự chủ, không đồng nghĩa với “muốn làm gì thì làm”, “thu học phí mức cao bao nhiêu thì thu”.
Tự chủ cần được nhìn nhận đúng dưới trách nhiệm xã hội, trách nhiệm giải trình báo cáo, minh bạch thông tin về mức thu học phí, lộ trình tăng học phí; cam kết chất lượng của nhà trường; nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, bảo đảm quyền lợi cho người học và tuân thủ đúng các quy định của pháp luật.
Vụ Kế hoạch-Tài chính, Bộ GD&ĐT cũng khẳng định: Hằng năm, Bộ GD&ĐT đều có văn bản gửi UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chấn chỉnh công tác lạm thu, hướng dẫn thực hiện chính sách học phí, phân định rõ trách nhiệm kiểm tra, giám sát, xử lý sai phạm tại các cơ sở GDĐT theo đúng quy định QLNN về giáo dục tại Nghị định số 127/2018/NĐ-CP.
Năm học 2020-2021, Bộ GD&ĐT gửi UBND các tỉnh/thành phố Văn bản số 1620/BGDĐT-KHTC ngày 11-5-2020, nhằm chấn chỉnh việc thực hiện các khoản thu trong lĩnh vực GDĐT năm học 2020-2021, kiểm soát chặt chẽ giá dịch vụ giáo dục để bình ổn mặt bằng giá thị trường, giảm khó khăn cho sản xuất và đời sống nhân dân.
Trong đó, quán triệt các UBND xử lý nghiêm đối với người đứng đầu cơ sở giáo dục và trách nhiệm cơ quan QLNN về giáo dục trên địa bàn để xảy ra tình trạng thu sai quy định, lạm thu.
Đặc biệt, trước việc báo chí phản ánh một số trường tự chủ đã ban hành, thông báo mức thu chưa hợp lý, không phù hợp với quy định như trường hợp của Trường Đại học Y Dược TP HCM, Bộ GD&ĐT đã có văn bản đề nghị Bộ Y tế kiểm tra, xác minh thông tin về mức thu học phí của Trường ĐH Y Dược TP HCM.
Trong thời gian tới, Bộ GD&ĐT sẽ đề xuất cần đưa quy định cụ thể khung và trần học phí phù hợp với các chuẩn kiểm định và chất lượng đầu ra của các cơ sở đào tạo vào dự thảo Nghị định thay thế Nghị định số 86/2015/NĐ-CP, để trình Chính phủ xem xét, ban hành.
