Sách giáo khoa ngoại ngữ còn thiếu vắng “bản sắc Việt Nam”

Trong hai ngày 16, 17/12, Bộ GD&ĐT đã tổ chức hội thảo lấy ý kiến về bộ tiêu chí đánh giá, thẩm định sách giáo khoa (SGK) ngoại ngữ, với sự tham dự của 45 Sở GD&ĐT, 5 trường đại học, 3 nhà xuất bản và nhiều giảng viên, giáo viên, chuyên gia nước ngoài đang làm việc tại Việt Nam. Mặc dù đây là hội thảo về bộ tiêu chí đánh giá SGK ngoại ngữ, nhưng đã gợi nhiều vấn đề về chất lượng dạy ngoại ngữ, đặc biệt là tiếng Anh trong nhà trường phổ thông với câu hỏi: Vì sao học sinh của chúng ta nói tiếng Anh kém? Bao giờ tiếng Anh mới trở thành ngôn ngữ phổ biến ở Việt Nam?

Thầy giáo Nguyễn Quốc Hùng, nguyên Phó Hiệu trưởng ĐH Hà Nội trăn trở: Có ba yếu tố tạo nên sự thành công trong dạy và học ngoại ngữ, đó là một giáo trình tốt, một người thầy giỏi và một học trò biết cách học. Trong hơn 30 năm qua, chúng ta đầu tư phát triển tiếng Anh trên phạm vi toàn quốc. Trong các trường công lập, dưới sự chỉ đạo của Bộ GD&ĐT, NXB Giáo dục Việt Nam đã tập hợp một đội ngũ chuyên gia Việt Nam để xây dựng một bộ giáo trình từ lớp 3 đến lớp 12. Và năm 1990, bộ sách này được đưa vào các trường phổ thông, đặt đường ray đầu tiên cho việc dạy tiếng Anh ở phổ thông. Nhưng vì “làm dâu thiên hạ” nên bộ sách này nhận được nhiều ý kiến, có ý kiến xây dựng, chính xác, có ý kiến không hợp lý. Điều này làm cho chúng ta suy nghĩ dường như chúng ta còn thiếu một khâu nào đó trong việc dạy và học tiếng Anh?

Cũng theo thầy giáo Nguyễn Quốc Hùng, khu vực ngoài công lập là một “chùm khế ngọt” cho nhiều nhà xuất bản “trèo hái mỗi ngày”, đặc biệt ở cấp tiểu học. Giáo trình tiếng Anh tràn vào các cơ sở đào tạo. Những giáo trình này đều là những giáo trình gốc của nước ngoài, chủ yếu của các nhà xuất bản Anh, Mỹ. Nhiều năm gần đây lại thêm nhiều khối liên kết do yêu cầu của phụ huynh muốn con em mình được học giáo trình Tây, thầy Tây. Nhưng cuối cùng, nhiều phụ huynh lại than rằng, đầu tư nhiều tiền, giáo trình hoành tráng, chính thống từ Tây mang về, sao con em họ vẫn không nói được tiếng Anh như mong muốn?

Các em học sinh đang chờ đợi bộ SGK tiếng Anh hấp dẫn, khoa học, nhiều hình ảnh về đất nước, quê hương.
Các em học sinh đang chờ đợi bộ SGK tiếng Anh hấp dẫn, khoa học, nhiều hình ảnh về đất nước, quê hương.

Hiện nay, về SGK tiếng Anh ở cấp tiểu học đã có sách đến lớp 5, THCS có sách đến lớp 8 và THPT có sách đến lớp 11. Tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Vinh Hiển đã bày tỏ quan điểm, thay SGK lần này phải học hỏi nước ngoài nhiều vì kinh nghiệm xương máu trong quá khứ, là học sinh của chúng ta học tiếng Anh rất nhiều, nhưng không sử dụng được. Có thể tham khảo ngay khung năng lực ngoại ngữ của châu Âu. Nhưng “thực thi” không phải dễ vì hiện chúng ta chưa có tiêu chí thống nhất để đánh giá SGK ngoại ngữ. Tiêu chí này còn có ý nghĩa tạo sự bình đẳng, tức là tiêu chí phải được xây dựng một cách dễ hiểu, không gây ra cách hiểu khác nhau. Có tiêu chí thì việc thẩm định, đánh giá SGK sẽ dễ cho người dạy, người học. Tiêu chí sẽ quyết định đến cách viết SGK. Đi kèm với SGK phải có thiết bị, công cụ hỗ trợ. Có thể “Việt hóa” SGK ngoại ngữ của nước ngoài, hoặc “Anh hóa” SGK ngoại ngữ của Việt Nam đã có sẵn…

Tại hội thảo, rất nhiều nhà khoa học, nhà giáo đã đóng góp ý kiến vào bộ tiêu chí mà Bộ GD&ĐT đưa ra với kỳ vọng sẽ giúp cho con em chúng ta có được bộ SGK ngoại ngữ tốt nhất. GS.TS Hoàng Văn Vân, ĐH Quốc gia Hà Nội đề xuất, SGK ngoại ngữ cũng là một phần của giáo dục Việt Nam nên nó phải phục vụ cho đường lối, chính sách giáo dục của Nhà nước Việt Nam. Vì thế, SGK ngoại ngữ phải “có tính dân tộc, tính Việt Nam” (phải giới thiệu được cho học sinh những nét văn hóa cơ bản, những phong tục, tập quán của các nước trong khu vực và các nước trên thế giới, để học sinh học tiếng Anh trở thành những người “song ngữ”, “giao tiếp liên văn hóa”… Thêm nữa, GS Vân còn cho hay, chủ trương dạy ngoại ngữ của Việt Nam bắt đầu dạy từ lớp 3 cho đến lớp 12, do đó SGK phải đảm bảo tính liên tục của 10 năm liền để sau khi tốt nghiệp THPT, học sinh phải đạt trình độ bậc 3 theo khung 6 bậc của Bộ GD&ĐT hay trình độ B1 khung tham chiếu chung châu Âu…

Thu Phương

Các tin khác

Trung thu đầu tiên dưới mái trường Petrovietnam: Thắp sáng niềm tin nơi biên cương

Trung thu đầu tiên dưới mái trường Petrovietnam: Thắp sáng niềm tin nơi biên cương

Đúng ngày Rằm tháng Tám, 1.050 học sinh các dân tộc tại Trường Phổ thông Nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở (PTNT TH-THCS) Petrovietnam - Phong Thổ, tỉnh Lai Châu, đã đón một mùa Trung thu đặc biệt dưới mái trường mới. Không chỉ có niềm vui của ngày hội trăng rằm, các em còn được trao thêm những món quà thiết thực và một không gian học tập STEM hiện đại, mở ra thêm những cơ hội khám phá khoa học, công nghệ ngay giữa vùng biên giới.

Hướng dẫn truy cập Sách giáo khoa điện tử trên trang taphuan.nxbgd.vn

Hướng dẫn truy cập Sách giáo khoa điện tử trên trang taphuan.nxbgd.vn

Quý thầy cô và các em học sinh có thể dễ dàng truy cập, tìm kiếm và sử dụng sách giáo khoa điện tử trên trang taphuan.nxbgd.vn của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam. Dưới đây là hướng dẫn 7 bước đơn giản giúp người dùng nhanh chóng tìm đúng lớp, môn học và cuốn sách giáo khoa cần xem.

Hội Khuyến học Việt Nam tổ chức chuỗi hoạt động Kỷ niệm 30 năm thành lập

Hội Khuyến học Việt Nam tổ chức chuỗi hoạt động Kỷ niệm 30 năm thành lập

Trải qua 30 năm hoạt động, Hội Khuyến học Việt Nam ngày càng được củng cố và phát triển, trở thành một tổ chức xã hội có mạng lưới rộng khắp, làm nòng cốt tập hợp đông đảo cán bộ, hội viên và các lực lượng xã hội cùng tham gia thúc đẩy khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập.

Trường Đại học Cửu Long: Hợp tác quốc tế, nâng chất nghiên cứu khoa học vùng ĐBSCL

Trường Đại học Cửu Long: Hợp tác quốc tế, nâng chất nghiên cứu khoa học vùng ĐBSCL

Ngày 24/9, Trường Đại học Cửu Long phối hợp với Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ quốc gia (NAFOSTED), thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Hợp tác quốc tế trong tài trợ nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ: Thực trạng, thách thức và định hướng phát triển”.

Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất

Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất

Trường Đại học Luật xác định mục tiêu xây dựng nhà trường trở thành nơi quy tụ các chuyên gia pháp lý xuất sắc, trung tâm đào tạo và nghiên cứu tinh hoa về pháp luật; hướng tới mục tiêu thuộc nhóm 100 cơ sở giáo dục đại học hàng đầu thế giới về lĩnh vực pháp luật vào năm 2035.

STEM INNOVATION PETROVIETNAM: Đổi mới cách dạy, khơi mở cách học

STEM INNOVATION PETROVIETNAM: Đổi mới cách dạy, khơi mở cách học

Sau một năm triển khai, chương trình STEM INNOVATION PETROVIETNAM đã hình thành mạng lưới 108 phòng thực hành STEM tại 34 tỉnh, thành phố trên cả nước, góp phần đổi mới phương pháp giảng dạy và khơi mở tư duy sáng tạo của học sinh. Thông qua việc gắn đầu tư thiết bị với đào tạo giáo viên, xây dựng học liệu và kết nối cộng đồng STEM, chương trình mở rộng cơ hội tiếp cận khoa học, công nghệ, tạo nền tảng kiến tạo nguồn nhân lực tương lai.

Học viện CSND mang Trung thu yêu thương về với trẻ em Tây Bắc

Học viện CSND mang Trung thu yêu thương về với trẻ em Tây Bắc

Trong hai ngày 21 và 22/9, Học viện Cảnh sát nhân dân (CSND) phối hợp với Ban thanh niên Công an tỉnh Sơn La, Công an xã Tà Xùa và các đơn vị đồng hành tổ chức chương trình “Trăng vàng Bản Mây” mang Tết Trung thu và những phần quà ý nghĩa đến các em nhỏ tại bản Làng Sáng, xã Tà Xùa, tỉnh Sơn La.

"Ba nhất" - Ghi ở Trường Giáo dưỡng số 3

"Ba nhất" - Ghi ở Trường Giáo dưỡng số 3

“Gần dân nhất” ở Trường Giáo dưỡng số 3 - Bộ Công an, không chỉ là gần về khoảng cách, mà là gần để hiểu, để sẻ chia và để đồng hành. Từ những việc làm tận tâm mỗi ngày, cán bộ, giáo viên đang lặng lẽ gieo lại niềm tin, bồi đắp kiến thức, để con đường trở về của những học sinh từng lầm lỗi thêm gần và sáng hơn.

Những điều thí sinh cần đặc biệt lưu ý trong Kỳ thi tốt nghiệp

Nói “bỏ IELTS” hoặc “không còn xét chứng chỉ ngoại ngữ” là không chính xác

Liên quan đến Dự thảo Thông tư sửa đổi quy chế tuyển sinh năm 2027 với một số nội dung đang gây tranh luận trong dư luận xã hội như bỏ cộng điểm đối với chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế và giải học sinh giỏi, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đã có những chia sẻ với phóng viên báo chí về vấn đề này.

Lần đầu tiên Hà Nội đăng cai Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế

Lần đầu tiên Hà Nội đăng cai Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế

Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế năm 2026 được tổ chức lần đầu tiên tại Thủ đô Hà Nội từ ngày 25/9 đến ngày 5/10, đánh dấu bước phát triển về quy mô khi quy tụ 66 quốc gia và vùng lãnh thổ gồm 67 đội (65 đội quốc tế và 2 đội Việt Nam) với 320 thí sinh chính thức tranh tài. 

Đánh bạn học, phát tán nội dung trên mạng xã hội

Đánh bạn học, phát tán nội dung trên mạng xã hội

Ngày 21/9, Công an tỉnh Vĩnh Long cho biết, các đơn vị nghiệp vụ đã làm rõ nhóm người đánh bạn học cùng trường, 2 chủ tài khoản Facebook đã gỡ bài đăng liên quan vụ đánh nhau giữa các học sinh tại Trường THCS Trần Phú (phường Long Đức).

Trường Đại học Cửu Long thưởng hơn 9 tỷ đồng cho tân sinh viên khóa 27

Trường Đại học Cửu Long thưởng hơn 9 tỷ đồng cho tân sinh viên khóa 27

Ngày 18/9, Trường Đại học Cửu Long tổ chức lễ khai giảng năm học 2026-2027. Dự lễ có các đồng chí Nguyễn Minh Dũng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Vĩnh Long; Nguyễn Quỳnh Thiện, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long cùng các đại biểu, khách mời quốc tế đến từ Vương quốc Campuchia, Lào và Sri Lanka.