Phạt học sinh phạm lỗi bằng cách… đọc sách, nên hay không nên?

Đọc sách và viết cảm nhận nộp cho giáo viên là một "hình phạt" mới đang được áp dụng đối với các em học sinh vi phạm tại một trường THPT ở TP Hồ Chí Minh. Thay vì viết bản kiểm điểm, lao động công ích... học sinh vi phạm nội quy sẽ lựa chọn một cuốn sách trong bộ “Hạt giống tâm hồn” để đọc và viết một bài cảm nhận nộp lại cho giáo viên.

Nhiều ý kiến bày tỏ sự hào hứng với cách làm này vì cho rằng đây là hình thức phạt rất nhân văn, mang tính giáo dục và cần được lan toả trong các nhà trường. Tuy vậy, cũng có những ý kiến cho rằng, hình “phạt” này chỉ phù hợp với một số trường hợp học sinh vi phạm và không nên “lạm dụng”.

28947814_1869369053137496_7138199597657804937_o.jpeg -0
Việc áp dụng các biện pháp giáo dục tích cực đối với học sinh vi phạm cần được lan toả mạnh mẽ trong nhà trường. Ảnh minh hoa

Giải thích về việc áp dụng hình phạt "đọc sách, viết cảm nhận" tại trường, thầy Huỳnh Thanh Phú, Hiệu trưởng Trường THPT Bùi Thị Xuân, TP Hồ Chí Minh, “cha đẻ” của ý tưởng này cho rằng, trước đây, nhà trường sẽ phạt những em học sinh phạm lỗi bằng yêu cầu dọn dẹp vệ sinh, chép phạt... Nhưng mới đây, trường thay thế hình phạt bằng cách yêu cầu các em ngồi yên đọc sách 45 phút và có thời gian hai ngày để hoàn thành và nộp những bài cảm nhận cho nhà trường.

Những học sinh nằm trong diện "đọc sách viết cảm nhận" là những em vi phạm nhiều lỗi về nội quy, quy định của nhà trường và cần một hình phạt cụ thể để các em có thể "thấm" và sửa lỗi. “Nhà trường muốn có một hình thức phạt để cho học sinh thấm, vừa phù hợp với các em, vừa phù hợp với thời đại và định hướng giáo dục của nhà trường”- Thầy Huỳnh Thanh Phú cho hay.

Ngay sau khi câu chuyện phạt học sinh bằng cách “đọc sách, viết cảm nhận” tại trường được báo chí lan toả, nhiều phụ huynh học sinh đã bày tỏ sự ủng hộ, hào hứng với cách thức này. Chị Nguyễn Mai Loan, phụ huynh có con học lớp 10 tại Hà Nội chia sẻ: Thực tế cho thấy, những hình phạt tiêu cực sẽ khó mang lại tác dụng khuyến khích con người sửa đổi. Trong khi đó, những hình phạt mang tính chất cải tạo tư duy, bồi đắp tâm hồn sẽ giúp con người, đặc biệt là các em học sinh hướng thiện hơn, nhận thức được việc làm của mình, từ đó có thể tự điều chỉnh, tự thay đổi để hoàn thiện. Chị Hà Thị Hoa, một phụ huynh có con học lớp 11 cũng cho rằng, hình phạt “đọc sách, viết cảm nhận” là một cách làm hay, thiết thực bổ ích và nên nhân rộng trong các nhà trường.

Cô Nguyễn Thị Phương Thảo, giáo viên Trường THPT Diễn Châu, Nghệ An cho rằng, nếu nhìn ở góc độ phương pháp giáo dục, phạt đọc sách lại mang tính nhân văn, đọc sách trở thành nhiệm vụ phải làm để chuộc lỗi, để bổ khuyết, khắc phục cho một hay nhiều hành vi vi phạm. Bên cạnh đó, trong bối cảnh học sinh đang có xu hướng “lười” đọc sách thì đây có thể xem là hình thức giáo dục sáng tạo, khuyến khích văn hoá đọc trong nhà trường.

Bên cạnh ý kiến đồng tình, cũng có một số người bày tỏ lo ngại có thể dẫn đến “tác dụng ngược” khi “hình phạt” này bị lạm dụng. Anh Đỗ Hữu Tuyên, phụ huynh học sinh tại Hà Nội cho rằng, hình thức này đúng là rất nhân văn, mang tính giáo dục cao nhưng cần được áp dụng phù hợp với từng trường hợp cụ thể mới phát huy tác dụng. Theo anh Tuyên, nếu hình phạt này áp dụng với tất cả đối tượng học sinh vi phạm có thể hiệu quả sẽ không cao, thậm chí có thể gây ra tác dụng ngược là  khiến cho học sinh tìm cách… vi phạm nhiều hơn. Bên cạnh đó, sau một thời gian hình phạt được áp dụng, thư viện nhà trường có thể sẽ bị coi là nơi kỷ luật các học sinh mắc lỗi. Vì thế, nó sẽ không còn giữ nguyên tính chất là một không gian đọc đúng nghĩa.

Một số chuyên gia giáo dục cũng cho rằng, việc sử dụng “hình phạt” đọc sách và viết cảm nhận nộp cho giáo viên đối với học sinh vi phạm nội quy thực chất là cách thức sử dụng hình phạt tích cực trong giáo dục. Mục tiêu của các hình thức giáo dục tích cực là cảm hóa học sinh vi phạm nội quy bằng sự cảm thông, tình yêu thương, lòng bao dung chứ không phải bằng các hình thức trách phạt mang tính nặng nề như dùng hành động và dùng lời nói làm cho học sinh sợ hãi, đau đớn, xấu hổ để không tái phạm. Khi các em nhận thức đúng sẽ chuyển biến thành hành động đúng. Hình thức xử phạt đọc sách chính là một cách làm kiểu "mưa dầm thấm lâu". Mà khi học sinh đã "thấm lâu" thì sẽ có hiệu quả. Các em sẽ nhận ra lỗi lầm, "tâm phục khẩu phục" với cách ứng xử của thầy cô, cảm kích với sự yêu thương để rồi không phạm phải sai lầm.

Tuy vậy, các chuyên gia cũng lưu ý, đối với những học sinh vi phạm nội quy kỉ luật của nhà trường một cách có hệ thống, ở mức độ nặng nếu chỉ bắt các em lên thư viện đọc sách và viết cảm nhận thì vẫn chưa đủ sức răn đe. Do vậy, để việc áp dụng kỉ luật tích cực đối với học sinh vi phạm nội quy thực sự hiệu quả, cần phân loại cụ thể các đối tượng vi phạm theo mức độ để lựa chọn cách thức phù hợp; cùng với đó phải thực hiện đồng bộ, kết hợp giữa nhiều phương pháp với sự nhẫn nại và tấm lòng bao dung của người thầy.

Huyền Thanh

Các tin khác

Thí sinh thi lại tốt nghiệp THPT năm 2026 tại Tuyên Quang.

Giáo viên nói gì về đề thi lại môn Ngữ văn tại Tuyên Quang?

Đề thi lại Ngữ văn tốt nghiệp THPT 2026 tại Điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang được đánh giá có tính thực tiễn cao, mức độ yêu cầu tương đương đề thi ngày 11/6. Ở phần Đọc hiểu, đề thi  sử dụng văn bản "Những mặt trận vô hình của an ninh văn hóa" của tác giả Bùi Hoài Sơn, đăng trên Báo Công an nhân dân.

Bộ Giáo dục và Đào tạo nói gì về kết quả kiểm tra điểm thi môn Toán tại Tuyên Quang?

Bộ Giáo dục và Đào tạo giám sát tổ chức thi lại tại Tuyên Quang

Đoàn giám sát của Ban Chỉ đạo thi cấp quốc gia đối với công tác tổ chức thi lại tốt nghiệp THPT (coi thi và chấm thi) cho các thí sinh tại Điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang sẽ hiện nhiệm vụ từ ngày 13/8 đến hết ngày 15/8 đối với công tác coi thi và từ ngày 16/8 đến hết ngày 18/8 đối với công tác chấm thi.

11.000 hiệu trưởng, hiệu phó làm giáo viên: Đừng coi đó là bước lùi nghề nghiệp!

11.000 hiệu trưởng, hiệu phó làm giáo viên: Đừng coi đó là bước lùi nghề nghiệp!

Trong quá trình tiếp tục sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục, dự kiến khoảng 11.000 hiệu trưởng, hiệu phó sẽ được bố trí trở lại làm giáo viên trực tiếp giảng dạy. Cần nhìn sự chuyển dịch này bằng tư duy quản trị và phát triển đội ngũ, không bằng tâm thế “thắng - thua” hay coi việc trở lại đứng lớp là một bước lùi nghề nghiệp.

Thầy cô đến tận nhà dân để vận động phụ huynh học sinh đăng ký nhập học cho con trẻ.

Thầy cô giáo vùng biên giới Đắk Lắk chung tay đưa học sinh đến trường

Năm học 2026-2027 đang đến gần, trong khi các trường học ở vùng thuận lợi đã công bố danh sách học sinh trúng tuyển thì tại các xã biên giới đất liền tỉnh Đắk Lắk, thầy cô giáo vẫn miệt mài chạy đua với thời gian để nỗ lực vận động các phụ huynh đưa học sinh đến trường.

Nhân viên y tế chuyên trách trong trường học chỉ 30% có chuyên môn

Nhân viên y tế chuyên trách trong trường học chỉ 30% có chuyên môn

Chăm sóc sức khỏe học đường không chỉ được là nhiệm vụ của ngành Y tế, Giáo dục hay một phần việc của nhà trường mà cần trở thành chiến lược đầu tư cho các thế hệ tương lai của đất nước với sự phối hợp liên ngành, liên lĩnh vực và đa chủ thể.

Điểm chuẩn năm 2026: AI lên ngôi, Sư phạm trở lại đường đua, Báo chí sụt giảm

Điểm chuẩn năm 2026: AI lên ngôi, Sư phạm trở lại đường đua, Báo chí sụt giảm

Điểm chuẩn đại học năm 2026 đang cho thấy những chuyển động đáng chú ý trong lựa chọn ngành học của thí sinh. Nếu Trí tuệ nhân tạo (AI), Khoa học dữ liệu và các ngành công nghệ tiếp tục thiết lập mặt bằng điểm chuẩn rất cao thì một số ngành Báo chí và xã hội - nhân văn lại chứng kiến điểm chuẩn sụt giảm đáng kể.

Khi nào Hà Nội công bố điểm thi vào lớp 10?

Ngành học nào có điểm chuẩn cao nhất năm 2026?

Chiều 9/8, thêm nhiều trường đại học đã công bố điểm chuẩn trúng tuyển năm 2026. Theo đó, tính đến thời điểm hiện tại, ngành Trí tuệ nhân tạo, Trường Đại học Công nghệ thông tin TP Hồ Chí Minh có điểm trúng tuyển cao nhất với 100 điểm theo thang điểm 100, tương đương 30 điểm khi quy đổi về thang điểm 30. 

TP Hồ Chí Minh: Làm rõ vụ bảo mẫu bạo hành trẻ tại trường mầm non

TP Hồ Chí Minh: Làm rõ vụ bảo mẫu bạo hành trẻ tại trường mầm non

Ngày 7/8, lãnh đạo UBND phường Thuận Giao, TP Hồ Chí Minh cho biết cơ quan chức năng đang làm việc với bảo mẫu xuất hiện trong video dùng dây thun bắn vào chân trẻ nhỏ và đánh trẻ tại Trường Mầm non L.X ở phường Thuận Giao. Trường mầm non này đã bị tạm dừng hoạt động để làm rõ vụ việc.

Ông Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ GD&ĐT chia sẻ thông tin tại buổi họp báo.

Tách 328 thí sinh Trường chuyên Tuyên Quang khỏi hệ thống lọc ảo

Ông Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) cho biết, 328 thí sinh tại điểm thi Trường THPT chuyên Quang sẽ bị hủy kết quả thi và loại khỏi hệ thống lọc ảo hiện nay. Sau khi có kết quả điểm thi lại, 328 thí sinh được tham gia một đợt xét tuyển riêng. Việc này nhằm đảm bảo quyền lợi của toàn bộ thí sinh trên cả nước.

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đưa chuẩn khảo thí Oxford đến gần hơn với người học Việt Nam

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đưa chuẩn khảo thí Oxford đến gần hơn với người học Việt Nam

Ngày 4/8, trong khuôn khổ sự kiện Choose Oxford, Nhà xuất bản Đại học Oxford (Oxford University Press - OUP) chính thức công bố Oxford Test of English (OTE) được Bộ Giáo dục và Đào tạo công nhận tương đương các bậc của Khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam theo Quyết định số 1429/QĐ-BGDĐT ngày 29/5/2026.