Pakistan: Bạo loạn sau khi ông Imran Khan bị bắt

Pakistan đang chao đảo sau khi cựu Thủ tướng Imran Khan bị quân đội bắt giữ đột ngột vì các cáo buộc tham nhũng, làm dấy lên làn sóng phẫn nộ trong những người ủng hộ ông đối với quân đội, đặt đất nước vào tình thế khó khăn.

Ngày 9/5, các lực lượng bán quân sự của quân đội đã bất ngờ xông vào tòa án ở thủ đô Islamabad bắt giữ cựu Thủ tướng Imran Khan khi ông đang hầu tòa về các cáo buộc tham nhũng. Một thẩm phán đã phán quyết rằng ông có thể bị giam giữ tại Văn phòng Trách nhiệm giải trình quốc gia trong 8 ngày tới để điều tra về cáo buộc tham nhũng trong một vụ chuyển nhượng đất đai, một trong hàng chục vụ án mà ông Khan đang phải đối mặt. Ông bị buộc tội mua đất bất hợp pháp để xây dựng một trường đại học. Ngoài ra, ông cũng bị buộc tội trong một vụ án khác vì bán bất hợp pháp quà tặng do các nhà lãnh đạo nước ngoài gửi cho ông khi còn đương chức.

1_image008_1.jpg -0
Cựu Thủ tướng Imran Khan.

Việc ông Khan bị bắt giữ đã châm ngòi cho các cuộc biểu tình và đối đầu căng thẳng giữa quân đội và những người ủng hộ ông vốn đã âm ỉ trong nhiều tháng. Đám đông đã xung đột với lực lượng an ninh. Hàng trăm người biểu tình xông vào đốt phá trụ sở của Đài Truyền hình Quốc gia Pakistan ở Peshawar. Theo các quan chức, ít nhất 8 người đã thiệt mạng trong các vụ đụng độ và hơn 300 người bị thương. Cảnh sát cho biết hơn 650 người đã bị giam giữ ở tỉnh Khyber Pakhunkhwa và gần 1.000 người ủng hộ ông Khan đã bị bắt tại tỉnh Punjab.

Các trường học tư thục đã được lệnh đóng cửa trên toàn quốc. Chính phủ đã chặn các dịch vụ internet di động trong nỗ lực dập tắt sự hỗn loạn, làm gián đoạn quyền truy cập vào Twitter, Facebook và YouTube. Các ứng dụng phổ biến và hệ thống thanh toán kỹ thuật số cũng bị gián đoạn.

Chính quyền 3 trong 4 tỉnh của Pakistan đã ban hành lệnh khẩn cấp cấm tất cả các cuộc tụ họp. Quân đội đã điều đến Islamabad và Khyber Pakhtunkhwa để hỗ trợ an ninh. Cảnh sát cho biết họ đã bắt giữ 6 chính trị gia cấp cao trong đảng Pakistan Tehreek-e-Insaf party (PTI) của ông Khan vì tội “kích động đốt phá và biểu tình bạo lực”.

Một số quốc gia, bao gồm cả Mỹ, đã đưa ra khuyến cáo về việc đi lại đối với công dân nước minh. Trong một tuyên bố giải quyết tình trạng bất ổn ở Pakistan, Tổng Thư ký Liên hợp quốc António Guterres kêu gọi “tất cả các bên kiềm chế bạo lực”.

Cuộc khủng hoảng xảy ra khi quốc gia 220 triệu dân này đang vật lộn với một cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng, lạm phát tăng cao khiến người dân không đủ khả năng chi phí cho lương thực và nhiên liệu, làm gia tăng lo ngại về sự ổn định của đất nước trong năm bầu cử ở Pakistan.

Ông Khan là Thủ tướng nổi tiếng nhất của Pakistan trong những thập kỷ gần đây. Từng là cựu cầu thủ bóng chày trước khi tham gia chính trị, ông Khan đã tự khẳng định mình là một chính trị gia, nhà từ thiện và siêu sao thể thao ở trong nước và trên thế giới.

Sinh năm 1952 tại thành phố Lahore, ông Khan được học hành trong các trường danh giá, với tấm bằng triết học, chính trị và kinh tế tại Đại học Oxford. Ông trở thành một trong những cầu thủ bóng chày giỏi nhất thời của mình khi đưa đội Pakistan đến chức vô địch World Cup năm 1992.

Nổi giận trước tình trạng tham nhũng triền miên, ông để mắt đến chính trị và thành lập đảng chính trị của riêng mình, lấy tên là Pakistan Tehreek-e-Insaaf, vào năm 1996. Đảng gần như không được ai chú ý cho đến năm 2013, với một loạt cử tri mới bị thu hút bởi lời hứa của ông Khan về việc chấm dứt tham nhũng và giải quyết tận gốc các vấn đề về kinh tế. Đảng PTI đã vượt lên dẫn đầu trong cuộc tổng tuyển cử năm đó - mặc dù không thể giành được đa số.

Năm 2018, được quân đội hậu thuẫn, ông Khan được bầu làm thủ tướng, hứa hẹn về một “Pakistan mới”, cam kết xóa bỏ nghèo đói và tham nhũng. “Thương hiệu” chủ nghĩa dân túy Hồi giáo độc đáo của ông đã giành được sự ủng hộ từ một bộ phận dân số trẻ ở đất nước mà tâm lý chống Mỹ và chống các thể chế bảo thủ là phổ biến.

Trong những năm đầu ông nắm quyền, quân đội luôn có tiếng nói quyết định. Các tướng lĩnh được trao quyền kiểm soát các bộ phận quan trọng của chính phủ, các chính sách ủng hộ quân đội được thông qua và các phương tiện truyền thông bị kiểm soát chặt chẽ.

Nhưng, vào năm 2021, mối quan hệ bắt đầu rạn nứt. Ông Khan bắt đầu bất bình trước sự kiểm soát của quân đội và chống lại. Quân đội không hài lòng với tình hình kinh tế suy giảm của Pakistan và lặng lẽ rút lại sự ủng hộ. Chính phủ của ông Khan suy yếu một cách công khai.

Bất chấp những nỗ lực hết mình của Khan nhằm ngăn chặn cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm diễn ra vào tháng 4/2022, đầu tiên là bằng cách giải tán quốc hội và sau đó là đe dọa thiết quân luật, ông đã bị phế truất khi hàng chục nghị sĩ PTI rút lại sự ủng hộ của họ.

Việc ông Khan bị phế truất đã chọc giận những người ủng hộ ông, làm dấy lên các cuộc biểu tình, khi ông Khan ngày càng lên tiếng công khai chống lại vai trò chính trị của quân đội. Hàng chục nghìn người ủng hộ ông đã xuống đường ở các thành phố lớn trên khắp Pakistan để phản đối, hô vang các khẩu hiệu chống lại quân đội. Tháng 11/2022, ông Khan bị ám sát bất thành.

Rồi ông bị cáo buộc tham nhũng và cảnh sát, quân đội tìm cách bắt giữ ông nhiều lần trong những tháng gần đây, trong đó có một hành động vào tháng 3/2023 kết thúc trong hỗn loạn khi những người ủng hộ ông đối đầu với chính quyền bên ngoài nhà của ông. Lần này, quân đội đã ra tay bất ngờ để bắt giữ ông.

Tuy nhiên, Tòa án Tối cao Pakistan hôm 11/5 đã phán quyết việc bắt giữ cựu Thủ tướng Khan là bất hợp pháp và ra lệnh thả ông ngay lập tức. Chánh án Umar Ata Bandial tuyên bố rằng Văn phòng Trách nhiệm giải trình quốc gia đã hành động vi phạm pháp luật khi bắt giữ ông Khan tại khuôn viên của tòa án cấp cao Islamabad mà không được phép.

Trương Hùng (Tổng hợp)

Các tin khác

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử quốc hội đưa Balendra Shah - cựu rapper 35 tuổi - tiến gần tới vị trí thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal. Nhưng, phía sau làn sóng ủng hộ mạnh mẽ là những kỳ vọng khổng lồ và cả một núi thách thức quản trị phức tạp, đặt ra bài toán không dễ giải đối với một chính khách chưa trải qua nhiều kinh nghiệm.

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Giữa bối cảnh nước Pháp tiến gần đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2027, các cuộc bầu cử địa phương diễn ra ngày 15 và 22/3 đang trở thành “chiếc nhiệt kế” rất quan trọng. Từ những làng quê nhỏ đến các thành phố lớn, lá phiếu của cử tri lần này không chỉ chọn ra các thị trưởng mà còn “cập nhật” tâm trạng chính trị của xã hội Pháp trước cuộc bầu cử lớn hơn vào năm sau.

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Với đặc thù là tỉnh biên giới, để đảm bảo an ninh, an toàn cho bầu cử, Công an tỉnh Tây Ninh đã triển khai cao điểm siết chặt quản lý lưu trú và quản lý xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu. Qua phối hợp tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, xử lý hàng trăm đối tượng vi phạm pháp luật, ngăn chặn hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện nhập cảnh vào trong nước, bắt giữ hàng chục đối tượng có tiền án giao cho Công an các địa phương xử lý theo pháp luật…

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Năm 2025 khép lại, tình hình an ninh Đông Nam Á có những chuyển biến đáng lo ngại buộc các nhà lãnh đạo cảnh sát khu vực phải nâng cao hợp tác để vừa giải quyết triệt để các thách thức an ninh phi truyền thống mới nảy sinh, vừa bảo đảm tính tự chủ chiến lược của từng quốc gia trong bối cảnh mới đầy biến động.

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng thống Frank-Walter Steinmeier đang dần đi đến những trang cuối, mở ra một cuộc đua không chỉ đơn thuần là tìm người kế nhiệm vị trí nguyên thủ quốc gia Đức. Trong bối cảnh xã hội phân cực và chính trường nhiều biến động, những lời kêu gọi về một nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử đang trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hứa hẹn một sự thay đổi mang tính biểu tượng tại Đức.

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Cái chết của trùm ma túy khét tiếng El Mencho đẩy bang Jalisco rơi vào tình trạng hỗn loạn, kéo theo những lo ngại ngày càng lớn về công tác đảm bảo an ninh cho World Cup 2026 - giải đấu mà Mexico trong vai trò quốc gia đồng chủ nhà.

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Cuộc bầu cử ở Nhật Bản diễn ra vào ngày 8/2, hơn nửa tháng sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi giải tán Quốc hội (ngày 23/1). Hầu hết các phân tích đều tập trung vào bối cảnh đây là lần đầu tiên trong 60 năm, Hạ viện Nhật Bản bị giải tán đúng vào ngày khai mạc kỳ họp thường kỳ của Quốc hội và thực hiện chiến dịch tranh cử ngắn ngủi bất thường chỉ vỏn vẹn có 16 ngày.

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó khăn và tình trạng tham nhũng, cử tri Thái Lan coi cuộc bầu cử ngày 8/2 là cơ hội để vực dậy đất nước. Đó là chính sách nhằm thắp sáng thời kỳ hoàng kim của việc phát triển cơ sở hạ tầng và đưa Thái Lan trở thành trung tâm thương mại - đầu tư của Đông Nam Á trong nhiều thập kỷ tới.

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Việc chính phủ Albania ra mắt “bộ trưởng ảo” Diella nhằm mục đích minh bạch hóa bộ máy hành chính đang đối mặt với những nghi ngại lớn sau khi các quan chức đứng đầu cơ quan phát triển hệ thống này bị điều tra vì sai phạm kinh tế. Sự việc không chỉ đặt ra thách thức cho mục tiêu gia nhập EU của Albania mà còn mở ra suy ngẫm về những giới hạn của công nghệ trong quản trị quốc gia.

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Trong những ngày đầu năm 2026, nước Mỹ chứng kiến một làn sóng phản kháng chưa từng có nhắm vào Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE). Cái chết của người mẹ 3 con ở Minneapolis đã trở thành ngòi nổ kéo theo các cuộc biểu tình khắp cả nước và đẩy đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump vào thế nguy hiểm chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Trong bối cảnh một châu Âu chao đảo, nước Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz đã thoát khỏi hình ảnh "lưỡng lự" trong chính sách đối ngoại, khẳng định vị thế trụ cột không thể thiếu của EU và NATO. Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang của những thành công trên trường quốc tế, một cuộc khủng hoảng nội tại đang âm ỉ đe dọa chính phủ của ông khi những cuộc bầu cử đang tới gần.

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Trung Quốc hiện là quốc gia xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới tính theo đầu xe. Các hãng xe hơi Trung Quốc đang phải chịu sức ép cạnh tranh khủng khiếp trên thị trường nội địa. Nhiều nhà sản xuất xe vì vậy coi thị trường nước ngoài như chiếc “van xả” giúp giảm bớt áp lực.

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Trước khi làm Tổng thống Syria, ông Bashar Al-Assad từng là một bác sĩ. Khi làm Tổng thống Syria, ông thường được gọi là “Bác sĩ” hơn là “Tổng thống”. Sau khi từ bỏ ghế Tổng thống Syria và sống lưu vong ở Moscow, ông được cho là đang quay lại với nghề y, tham gia các lớp học nhãn khoa.

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Đất nước Peru ở Nam Mỹ đang lập một kỷ lục hiếm có trong lịch sử chính trị thế giới đương đại, với việc có đến 7 đời tổng thống trong 7 năm , và đặc biệt là đã bỏ tù đến 6 cựu nguyên thủ quốc gia trong vòng 20 năm qua.

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Cựu Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro phải bắt đầu thụ án 27 năm tù vì tội âm mưu đảo chính bất thành, thẩm phán Tòa án Tối cao Alexandre de Moraes ra phán quyết hôm 25/11.

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng áp đảo của Liên minh Dân chủ Quốc gia (NDA) do đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP) lãnh đạo tại bang Bihar là đòn bẩy quan trọng cho Thủ tướng Narendra Modi. Kết quả này không chỉ phản ánh sự đồng thuận của cử tri với các chính sách an sinh và phát triển địa phương mà còn mở ra dư địa chính trị để New Delhi cân bằng lợi ích trong quan hệ thương mại với Mỹ và giữ thế chủ động trước căng thẳng kéo dài với Pakistan.