Những di sản thế giới mới

Ốc đảo Al-Ahsa ở Arabie Saoudite được mô tả như “một vùng đất đang phát triển văn hóa rực rỡ ở phía đông Bán đảo Arab”. Với 2,5 triệu cây chà là, đây là ốc đảo lớn nhất thế giới, mang tính độc đáo về địa lý, văn hóa, lịch sử và là ví dụ đặc biệt về cách con người tương tác với thiên nhiên và môi trường xung quanh.

1. Thành phố cổ Medina Azahara ở Tây Ban Nha

Một trong các đại diện của châu Âu là những tàn tích của thành cổ Medina Azahara gần Cordoba, Tây Ban Nha.

Thành phố này được Caliph Abd al-Rahman III thành lập vào khoảng năm 940 - 941. Sau cuộc nội chiến năm 1009 - 1010, đế chế Caliph Abd al-Rahman III sụp đổ khiến thành phố này trở nên hoang tàn.

Tàn tích còn lại ở thành phố này bao gồm những con đường, cây cầu, tòa nhà, hay các đồ vật trang trí, từng bị lãng quên 1.000 năm cho đến khi được tái phát hiện vào đầu thế kỷ 20.

2. Ngôi đền cổ nhất thế giới Gobekli Tepe của Thổ Nhĩ Kỳ

Đền Gobekli Tepe nằm tại vùng Lưỡng Hà và được xác định khoảng 11.000 năm tuổi, tức là niên đại 7.000 năm trước sự ra đời của vùng Lưỡng Hà.

Theo UNESCO, Đền Gobekli Tepe bao gồm các cột bằng đá xếp vòng tròn, với 2 cột đá cao hơn 4m nằm ở giữa và các cột đá nhỏ hơn xếp xung quanh.  Hình khắc động vật hoang dã trên các cột đá có thể "cung cấp cái nhìn rõ hơn về cuộc sống và tín ngưỡng của cộng đồng sinh sống tại vùng Lưỡng Hà Thượng vào khoảng 11.500 năm trước".

Đền Gobekli Tepe là di sản thế giới thứ 18 của Thổ Nhĩ Kỳ trong danh sách của UNESCO.

3. Công viên Quốc gia Chiribiquete của Colombia

Công viên quốc gia Chiribiquete là vườn quốc gia lớn nhất tại Colombia với diện tích 2,7 triệu ha và có hệ sinh thái đa dạng đại diện cho hệ động thực vật của Amazon, trong đó có nhiều loài quý hiếm chỉ còn sinh sống tại khu vực này, như loài chim ruồi Chiribiquete với màu lông ngọc lục bảo đặc trưng hay loài báo đốm.

Đây cũng là khu vực linh thiêng đối với người dân bản địa. Công viên Quốc gia Chiribiquete là di sản thứ 9 của Colombia.

4. Ngôi chùa cổ của Hàn Quốc

Một trong những cụm di tích được UNESCO đưa vào danh sách Di sản thế giới lần này là 7 ngôi chùa cổ của Hàn Quốc, bao gồm chùa Seonamsa, Daeheungsa, Beopjusa, Magoksa, Tongdosa, Bongjeongsa, Buseoksa.

7 ngôi chùa này đều được xây trong thời kỳ Tam quốc kết thúc vào thế kỷ thứ 7 sau Công nguyên.

Các ngôi chùa này đều được xây trên núi, đặt tại các vị trí cao được núi rừng bao bọc và nhìn ra khung cảnh tuyệt đẹp bao quanh.

5. Các tòa nhà theo phong cách Art Deco ở Mumbai, Ấn Độ

Mumbai được cho là thành phố tập trung số lượng các tòa nhà theo phong cách nghệ thuật Art Deco lớn thứ hai thế giới, chỉ sau thành phố Miami của Mỹ.

Ước tính có khoảng hơn 200 tòa nhà Art Deco tại trung tâm tài chính của Ấn Độ. Phần lớn những tòa nhà này được xây vào giai đoạn đầu những năm 1930 đến đầu những năm 1950 và tập trung chủ yếu tại khu vực phía nam thành phố, tạo ra một hình ảnh tương phản với các kiến trúc Victorian Gothic vốn là đặc trưng của Mumbai.

6. Khu vực săn bắn của người Inuit giữa băng và biển ở Aasivissuit - Nipisat (Đan Mạch)

Nằm ở phía bắc của Vòng Bắc Cực, khu vực này có tàn tích 4.200 năm lịch sử nhân loại.

Cư dân đã định hình một cảnh quan văn hóa dựa trên săn bắn động vật biển và trên cạn, kiểu di cư theo mùa và di sản văn hóa phi vật thể phong phú, được bảo tồn, bao gồm khí hậu, điều hướng và y học.

7. Nhà thờ Naumburg (Đức)

Nằm ở phần phía đông của lưu vực Thuringian, nhà thờ Naumburg, bắt đầu xây dựng vào năm 1028, là một bằng chứng đặc biệt cho nghệ thuật và kiến trúc của thời Trung Cổ.

Nhà thờ Naumburg trước đây là nhà thờ của giáo phận Naumburg-Zeitz cho đến năm 1615. Hiện nay, nhà thờ là một phần của tuyến đường du lịch Roman ở bang Sachsen-Anhalt.

8. Thành phố cổ đại Qalhat ở Oman

Thành phố từng đóng vai trò là bến cảng chính ở bờ biển phía đông Arab từ thế kỷ XI đến thế kỷ XV.

Ngày nay, nơi đây mang dấu ấn kiến trúc độc nhất minh chứng cho sự giao thương giữa Arab, Đông Phi, Ấn Độ, Trung Quốc và Đông Nam Á

9. Quần thể khảo cổ biên giới Hedeby và Danevirke (Đức)

Một địa danh khác của Đức cũng được đưa vào danh sách Di sản thế giới là Hedeby và Danevirke.

Hedeby là một địa điểm khảo cổ có chứa phần còn lại của một trung tâm thương mại vẫn còn ghi dấu vết của các đường phố, tòa nhà, nghĩa địa và một cổng có niên đại từ đầu thế kỷ thứ 2 sau Công nguyên. Do vị trí độc đáo giữa đế quốc Frankish ở phía Nam và Vương quốc Đan Mạch ở phía Bắc, Hedeby trở thành một trung tâm giữa lục địa châu Âu và Scandinavia và giữa Biển Bắc và Biển Baltic.

10. Ivrea, thành phố công nghiệp của thế kỷ 20

Nằm ở vùng Piémont, Ivrea (Italia) là thành phố công nghiệp điển hình, nơi còn lưu giữ nhiều công trình quan trọng của quá trình phát triển công nghiệp châu Âu trong suốt thế kỷ 20.

Trong thời tiền sử, khu vực này đã từng là một hồ nước lớn và ngày nay chỉ còn là 5 hồ nước nhỏ hơn nằm xung quanh thị trấn là các hồ Sirio, San Michele, Pistono, Nero và Campagna. 

Ivrea từng là nơi sản xuất máy đánh chữ, máy tính cơ học và máy tính để bàn. Nó bao gồm một nhà máy lớn, các tòa nhà hành chính và các tòa nhà dành riêng cho các dịch vụ xã hội và nhà ở.

Được thiết kế bởi các nhà hoạch định và kiến trúc sư hàng đầu của Italy, chủ yếu từ những năm 1930 đến những năm 1960, Ivrea phản ánh tư tưởng của Phong trào Cộng đồng.

11. Ốc đảo Al-Ahsa ở Arabie Saoudite

Ốc đảo Al-Ahsa ở Arabie Saoudite được mô tả như “một vùng đất đang phát triển văn hóa rực rỡ ở phía đông Bán đảo Arab”.

Với 2,5 triệu cây chà là, đây là ốc đảo lớn nhất thế giới, mang tính độc đáo về địa lý, văn hóa, lịch sử và là ví dụ đặc biệt về cách con người tương tác với thiên nhiên và môi trường xung quanh.

Ở đây có nhiều khu vườn, con kênh, dòng suối, giếng nước, hồ chứa nước, tòa nhà cổ, thánh đường Hồi giáo, nghề dệt vải truyền thống và kiến trúc đặc trưng.

12. Khu khảo cổ Sassanid ở Iran

Khu khảo cổ Sassanid là nơi lưu trữ những di tích của thời kỳ đế quốc Sassanid (224–651 TCN) hay gọi là đế quốc Tân Ba Tư hay đế quốc Ba Tư thứ hai.

Nằm ở phía Đông Nam của tỉnh Fars, Iran, 8 địa điểm khảo cổ này nằm ở 3 khu vực địa lý: Firouzabad, Bishapour và Savestan.

Những đường nét kiến trúc, cung điện và đô thị... cho thấy đế quốc Sassanid muốn mở rộng khu vực này.

13. Quần thể Thimlich Ohinga, Kenya

Quần thể Thimlich Ohinga, nằm ở phía tây bắc thành phố Migori, Kenya.

Theo UNESCO, tòa nhà có các bức tường do các khối đá xếp lên nhau này nhiều khả năng được xây dựng vào thế kỷ XVI. Đây cũng là quần thể lớn nhất và được bảo tồn nguyên vẹn nhất trong số những di tích thuộc loại này còn sót lại.

14. Các nhà thờ và địa điểm Cơ đốc giáo tại khu vực Nagasaki (Nhật Bản)

Nằm ở phía tây bắc của đảo Kyushu, 12 yếu tố của nơi đây bao gồm 10 làng, lâu đài Hara và 1 nhà thờ, được xây dựng giữa thế kỷ XVII và XIX.

Toàn thể phản ánh các hoạt động lâu đời nhất của những người truyền giáo và định cư Kitô giáo ở Nhật Bản.

15. Khu Bảo tồn thiên nhiên Fanjingshan, Trung Quốc

Nằm trong chuỗi Wuling núi ở tỉnh Quý Châu (Tây Nam, Trung Quốc), Fanjinshan đặc trưng bởi độ cao thấp dần từ 2.570m đến 500 mét so với mực nước biển, với sự tồn tại của các loại thảm thực vật rất đa dạng.

Fanjinshan là nơi có rừng sồi nguyên sinh lớn nhất và liên tục nhất trong khu vực cận nhiệt đới.

16. Chuỗi địa điểm kiến tạo cao của Puys - Faille de Limagne, Pháp

Dãy núi bao gồm 80 ngọn núi lửa "đang ngủ" từ hơn 8.000 năm nay và các nhà khoa học không loại trừ khả năng chúng sẽ "thức giấc".

Cao nhất là đỉnh Dome 1.465 mét. Đây là Di sản thiên nhiên thế giới đầu tiên trên lãnh thổ lục địa Pháp được UNESCO công nhận.

17. Núi Makhonjwa, Nam Phi

Nằm ở đông bắc Nam Phi, bao gồm 40% là đá xanh lục Barberton, một trong những cấu trúc địa chất lâu đời nhất trên hành tinh của chúng ta.

Dãy núi Barberton Makhonjwa đại diện cho sự liên tục được bảo tồn tốt nhất của các loại đá núi lửa và trầm tích có niên đại từ 3,6 đến 3,25 tỷ năm trước, khi các lục địa đầu tiên bắt đầu hình thành trên vùng đất nguyên thủy.

18. Khu dự trữ sinh quyển Pimachiowin Aki, Canada

Cảnh quan này trải dài qua sông, rải rác với hồ, đầm lầy và rừng phương bắc. Pimachiowin Aki là một phần của lãnh thổ của tổ tiên người Anishinaabeg, người dân bản địa sống nhờ câu cá, săn bắn.

Đây là một ví dụ đặc biệt của truyền thống văn hóa Ji-ganawendamang Gidakiiminaan, tôn vinh những món quà của Đấng tạo hóa, tôn trọng mọi sự sống và duy trì mối quan hệ hài hòa với những người khác.

19. Thung lũng Tehuacán-Cuicatlán, Mexico

Thung lũng Tehuacán-Cuicatlán, một phần của vùng Mesoamerican, là khu vực khô cằn hoặc bán khô hạn đa dạng sinh học nhất ở Bắc Mỹ.

Nơi này là một trong những trung tâm chính của đa dạng hóa của họ xương rồng, đang bị đe dọa ở cấp độ thế giới. Các bằng chứng khảo cổ cũng cho thấy một quá trình tiến hóa kỹ thuật phản ánh sự thuần hóa sớm của thực vật.

Yên Bình (theo ParisMatch)

Các tin khác

Quyết liệt truy quét lò mổ lậu

Quyết liệt truy quét lò mổ lậu

Dưới ánh đèn lờ mờ của những khu dân cư ven đô, khi thành phố còn chưa tỉnh giấc, những "vòi bạch tuộc" của thực phẩm bẩn đang âm thầm vươn ra. Từ những lò mổ không phép nhếch nhác, thịt gia súc, gia cầm không qua kiểm dịch được tuồn thẳng vào chợ đầu mối, bếp ăn tập thể, đe dọa trực tiếp đến sức khỏe hàng triệu người dân.

Bắn cung Việt Nam giành huy chương ASIAD có khả thi?

Bắn cung Việt Nam giành huy chương ASIAD có khả thi?

Bắn cung Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị quan trọng cho ASIAD 20, với nhiều kỳ vọng nhưng cũng không ít lo âu. Sau những tín hiệu tích cực ở đấu trường châu lục, đội tuyển được kỳ vọng có thể tạo nên bất ngờ. Tuy nhiên, trong bối cảnh lực lượng biến động và sự cạnh tranh khốc liệt từ các cường quốc châu Á, câu hỏi lớn được đặt ra: liệu bắn cung Việt Nam có đủ khả năng giành huy chương?

Cần quét sạch những "ngôi sao chổi" mạng

Cần quét sạch những "ngôi sao chổi" mạng

Mạng xã hội đang xuất hiện ngày càng nhiều nội dung gây sốc, phản cảm chỉ để thu hút lượt xem. Từ vụ TikToker ở Lào Cai bị xử phạt vì đăng video xấu độc, không phù hợp thuần phong mỹ tục đến những hiện tượng “giang hồ mạng” như L.9N, có thể thấy một thực tế rõ ràng: càng gây tranh cãi, càng dễ lan truyền, và hệ quả là trong môi trường số, những nội dung phản cảm như có đất dụng võ: Chỉ cần bạn sẵn sàng xem, tôi sẵn sàng làm nội dung.

Phim kinh dị: Khai thác văn hóa giữa lằn ranh sáng tạo và trách nhiệm

Phim kinh dị: Khai thác văn hóa giữa lằn ranh sáng tạo và trách nhiệm

Sau những bộ phim kinh dị chỉ để lại sức hút bề nổi, thể loại này tại Việt Nam đang dần mang sắc thái bản địa, khơi dậy trầm tích tín ngưỡng và văn hóa dân gian. Đây là bước đi đầy tham vọng, dẫu còn nhiều thách thức, của một nền điện ảnh đang tìm kiếm tiếng nói riêng giữa bối cảnh cạnh tranh của thị trường tiêu thụ văn hóa toàn cầu.

Kịch bản của IMF cảnh báo nguy cơ suy thoái

Kịch bản của IMF cảnh báo nguy cơ suy thoái

IMF cảnh báo kinh tế toàn cầu đối mặt nguy cơ suy thoái khi xung đột Trung Đông kéo dài, đồng thời hạ triển vọng tăng trưởng và đưa ra 3 kịch bản với các mức độ rủi ro khác nhau tùy theo diễn biến giá dầu và thị trường tài chính.

EU tìm nguồn nhiên liệu bay thay thế

EU tìm nguồn nhiên liệu bay thay thế

Nguồn cung nhiên liệu hàng không đối mặt rủi ro gián đoạn, EU đang chuẩn bị kịch bản nhập khẩu từ Mỹ và tăng dự trữ nhằm hạn chế tác động tới ngành hàng không.

Điền kinh Việt Nam và thử thách cực đại ở ASIAD 20

Điền kinh Việt Nam và thử thách cực đại ở ASIAD 20

Điền kinh Việt Nam đang đứng trước một bài toán nan giải tại ASIAD 20 (diễn ra tại Nhật Bản vào tháng 9 tới) khi đặt mục tiêu giành 1 HCV, 1 HCB và 1 HCĐ trong bối cảnh sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Nếu như đấu trường Đông Nam Á vẫn là “sân nhà” quen thuộc, thì bước ra châu lục, mọi thứ trở nên khắc nghiệt hơn gấp nhiều lần.

Nghệ sĩ vẫn chật giữ nghề…

Nghệ sĩ vẫn chật giữ nghề…

“Cơm áo không đùa với khách thơ”, khi thu nhập từ sân khấu không đủ sống, nhiều nghệ sĩ biểu diễn phải xoay xở đủ nghề như làm MC, hát thuê, buôn bán… Dẫu vậy, không ít người vẫn chọn ở lại với nghề, giữ lửa đam mê và chờ đợi một cơ hội đổi thay.

Vụ sữa giả với hơn 400 chủng loại: Làm rõ vì sao “con voi chui lọt lỗ kim”

Vụ sữa giả với hơn 400 chủng loại: Làm rõ vì sao “con voi chui lọt lỗ kim”

Cuối năm 2024, qua công tác nắm tình hình, Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường, Bộ Công an phát hiện trên thị trường có rất nhiều loại sữa không đảm bảo chất lượng, đặc biệt là các loại sữa dành cho các đối tượng đặc biệt như người già, trẻ em, phụ nữ có thai, người gầy yếu... và các loại sữa có ghi bổ sung vitamin, canxi, khoáng chất, thậm chí cả đông trùng hạ thảo, tổ yến... nên đã báo cáo lãnh đạo Bộ chỉ đạo xác minh, làm rõ, xác định 2 công ty sản xuất các loại sữa trên với số lượng đặc biệt lớn là Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood.

Đọc sách khoa học giữa thời bùng nổ thông tin

Đọc sách khoa học giữa thời bùng nổ thông tin

Thị trường xuất bản Việt Nam đang tăng trưởng mạnh mẽ, trong khi nền tảng số mở ra vô vàn cơ hội tiếp cận tri thức. Thế nhưng, chính sự phong phú ấy lại khiến người đọc dễ rơi vào tình trạng bối rối và mất phương hướng khi chọn sách khoa học, dòng sách thiết yếu để xây dựng nền tảng tri thức cho mọi lứa tuổi.

Karate Việt Nam sẵn sàng hướng đến ASIAD 20

Karate Việt Nam sẵn sàng hướng đến ASIAD 20

Ở 3 kỳ SEA Games liên tiếp, đội tuyển karate Việt Nam không chỉ đóng góp nhiều HCV cho Đoàn thể thao Việt Nam mà còn duy trì được vị thế số một Đông Nam Á. Đây là nền tảng quan trọng để các võ sĩ của chúng ta hướng đến mục tiêu chinh phục huy chương tại ASIAD.

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Với những người chiến sĩ CAND khoác lên mình sắc xanh lá mạ, vinh dự, tự hào nhưng trách nhiệm cũng rất nặng nề, Công an xã Cẩm Hưng đã và đang ngày đêm giữ cho thế trận an ninh nhân dân vững chắc, đảm bảo an ninh, trật tự để mang lại bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập.

Nghệ thuật số tiếp cận di sản văn hóa

Nghệ thuật số tiếp cận di sản văn hóa

Nghệ thuật số đang thay đổi cách người Việt tiếp cận di sản và văn hóa. Từ những bộ sưu tập tĩnh trong tủ kính, công chúng dần bước vào trải nghiệm sống động qua trình chiếu mapping và trí tuệ nhân tạo. Bên cạnh việc hỗ trợ hoạt động bảo tồn, công nghệ còn làm sống dậy các lớp giá trị văn hóa, đồng thời mở ra động lực cho kinh tế trải nghiệm theo hướng bền vững.

Mỹ được, mất gì sau một năm áp thuế đối ứng?

Mỹ được, mất gì sau một năm áp thuế đối ứng?

Thuế đối ứng giúp Mỹ cải thiện một số chỉ số kinh tế vĩ mô và thu hút đầu tư, nhưng đồng thời làm gia tăng chi phí cho doanh nghiệp và người tiêu dùng. Sau một năm, bức tranh kinh tế Mỹ hiện lên với cả gam sáng và những khoảng tối đáng chú ý.

Chuyên gia nước ngoài nâng tầm thể thao Việt Nam

Chuyên gia nước ngoài nâng tầm thể thao Việt Nam

Trong hành trình vươn ra đấu trường châu lục và thế giới, thể thao Việt Nam đang đứng trước một bài toán quen thuộc nhưng chưa bao giờ dễ giải: làm thế nào để rút ngắn khoảng cách với các cường quốc. Và một trong những cách không bao giờ lỗi thời đó là chiêu mộ HLV đẳng cấp từ các nền thể thao phát triển hơn.

AI đang tái định hình điện ảnh Trung Quốc

AI đang tái định hình điện ảnh Trung Quốc

Làn sóng AI đang len lỏi vào mọi khâu sản xuất, từng bước tái định hình ngành điện ảnh Trung Quốc. Cơ hội mở ra cho nhiều người làm nghề, nhưng cũng kéo theo không ít thách thức về bản sắc và sự cạnh tranh trong tương lai.