Nhạc sĩ Văn Cao với nhạc sĩ Trần Tiến

Nhạc sỹ Văn Cao là một người sống giản dị và khiêm tốn. Ông sống hòa đồng và luôn tôn trọng mọi người, không phân biệt tuổi tác cũng như nghề nghiệp của họ. Có lẽ vì thế nên ông được mọi người yêu quí và kính trọng, đặc biệt là giới văn nghệ sỹ.

Căn gác nhỏ của gia đình ông luôn là nơi tụ hội của mọi người. Rất nhiều nhà văn, nhà thơ, họa sỹ, nhạc sĩ trẻ… những người thành danh cũng như những người mới bước những bước đi đầu tiên vào nghề đều tìm đến với ông để gặp gỡ, trao đổi, và học hỏi kinh nghiệm.

Nhạc sĩ Văn Cao với nhạc sĩ Trần Tiến -0
Ảnh: Đ.N

Ông coi các nhà thơ như Thanh Thảo, Nguyễn Thụy Kha, Trần Mạnh Hảo, Nguyễn Trọng Tạo… các họa sỹ như Lê Huy Quang, Doãn Châu, Tường Vân, Nguyễn Tấn Cứ… các nhạc sỹ Dương Thụ, Phú Quang, Trịnh Công Sơn, Từ Huy, Trần Long Ẩn, Đặng Hữu Phúc, Trần Tiến… và còn nhiều những người khác nữa không thể kể hết là những người đồng nghiệp, những người thuộc thế hệ đàn em mà ông luôn coi trọng họ như một người bạn nghề.

Có lần ông bảo tôi “Chơi với lớp trẻ mình cũng học tập được nhiều điều. Hiểu được những tư duy mới trong lĩnh vực nghệ thuật, những trăn trở của họ với thời cuộc, phát hiện những tiềm năng nghệ thuật của họ để có những lời khuyên, động viên, khích lệ giúp họ phát triển tài năng. Chơi với bọn trẻ đầu óc mình cũng trẻ ra, cuộc sống vui hơn…”.

Trong  số những nhạc sỹ trẻ,  Trần Tiến là một người được Văn Cao yêu quí .

Trần Tiến sinh năm 1947 tuổi Đinh Hợi, Văn Cao sinh năm 1923 tuổi Quý Hợi, tuổi thơ của Văn Cao lớn lên cùng với những đứa trẻ con cái của những người phu bốc xếp bến Sáu kho, bến Đá trong những xóm thợ lam lũ bên dòng sông Cấm của thành Phố Hải Phòng. Còn Trần Tiến sinh ra tại Hà Nội và lớn lên cùng những đứa trẻ nghèo con cái của những người phu bốc vác ga Hàng Cỏ.

Năm 16 tuổi, Văn Cao sáng tác ca khúc đầu tiên “Buồn tàn thu”. Năm 16 tuổi, Trần Tiến học hết lớp 10 và được tuyển thẳng vào trường Đại học Kiến trúc nhưng vì thành phần gia đình nên buộc thôi học, sau đó vào làm hậu đài cho Đoàn Ca múa Hà Nội. Sống trong môi trường nghệ thuật, có người anh là Trần Hiếu, một ca sỹ nổi tiếng đã tạo cảm hứng cho lòng say mê của Trần Tiến. Tiến tự học ghi ta và hát, chỉ sau một năm đã trở thành một nghệ sĩ biểu diễn.

Con đường nghệ thuật của Trần Tiến mở ra từ đó. Những năm đầu của cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước, Trần Tiến theo đoàn Ca múa Hà Nội vào tuyến lửa biểu diễn phục vụ quân và dân các tỉnh Quảng Bình, Vĩnh Linh. Tại nơi tuyến lửa này, bài hát “Bài ca Thanh niên ra tiền tuyến” (1967) và “Cô gái Sầm Nưa” (1968) đã ra đời.

Khoảng năm 1968, trong một lần ra Hà Nội, Trần Tiến đến thăm nhạc sỹ Văn Cao. Trần Tiến khoe:  “Anh Văn ơi,  em vừa sáng tác một bài hát , bài “Cô gái Sầm Nưa”, em hát anh nghe rồi xin anh góp ý.” Trần Tiến hát say sưa, vang cả căn gác nhỏ. Văn Cao lắng nghe hết bài, nhấm một hụm rượu rồi tủm tỉm cười, bảo “bài đầu tay như thế là được đấy. Cậu đưa bản nhạc đây để mình xem rồi ta cùng trao đổi”. Trần Tiến hơi bối rối: “Em mới tập tọe viết nên chưa ghi được…”.

Văn Cao cười: “Cậu có năng khiếu đấy, nên về Trường Âm nhạc học cho có cơ bản. Thời của tớ không có điều kiện nên phải mày mò tự học vất vả lắm. Cậu nên đi vào sáng tác, đừng đi theo nghiệp ca sỹ. Về hát thì cậu không thể bằng Trần Hiếu đâu. Cái nghiệp ca hát ngắn lắm, khi mất giọng rồi là hết chẳng còn lưu lại được. Làm nghệ thuật là phải có tác phẩm, có sáng tạo mới lưu lại về sau. Mình có chết đi vẫn còn  tác phẩm để lại. Cậu có lợi thế hơn mình vì là một ca sỹ nên có thể phổ cập ngay những ca khúc của mình đến với mọi người. Mang tiếng là nhạc sỹ có bao nhiêu là bài hát mà mình có hát được bài nào đâu”.

Nhớ lại thời điểm sau ngày giải phóng Thủ đô, trở về Hà Nội, Văn Cao là Phó Chủ tịch Hội Nhạc sỹ Việt Nam. Công việc bận rộn nhưng ông vẫn tranh thủ đọc sách và tự học đàn Piano để nâng cao kiến thức âm nhạc. Nhiều đêm hai ba giờ sáng tôi vẫn thấy ông cặm cụi đọc sách và khẽ đánh những hòa âm trên bàn phím cây đàn Piano cũ thường xuyên phải thuê người lên lại dây đàn. Những năm đó chưa có nhiều tài liệu về âm nhạc như ngày nay.

Văn Cao phải tự học qua những tài liệu bằng tiếng Pháp mà ông mày mò sưu tầm được. Cũng may mà ông giỏi tiếng Pháp. Chỉ sau vài ba năm ông đã chơi đàn thành thạo và đi vào sáng tác nhạc không lời cho sân khấu, viết nhạc cho phim và nhạc giao hưởng. Văn Cao đã khẳng định được tên tuổi của mình và được các nhạc sỹ từng du học ở nước ngoài về kính nể.

Nghe lời khuyên của Văn Cao, năm 1971 Trần Tiến trở về Hà Nội và vào học sáng tác tại Nhạc viện Hà Nội, Văn Cao mừng lắm. Năm 1973 Trần Tiến lấy vợ. Nhạc sỹ Văn Cao cùng vợ đã đến dự đám cưới, ông tặng Trần Tiến một bản dịch cuốn sách: “Kỹ thuật âm nhạc của tôi” của tác giả người Pháp, nhà soạn nhạc nổi tiếng Olivier Messiaen - là một nhạc sỹ thành lập nên trường phái Tiên phong ở Pháp. Ông nhạc sỹ này cũng là thầy dạy của nhạc sỹ Nguyễn Thiện Đạo.

Năm 1978 Trần Tiến tốt nghiệp Nhạc viện Hà Nội và sau này trở thành một trong những nhạc sỹ xuất sắc trong nền âm nhạc Việt Nam. Nhiều tác phẩm nổi tiếng của Trần Tiến đã được đông đảo khán giả và công chúng yêu mến như: “Giai điệu Tổ quốc”, “Mặt trời bé con”, “Chiếc vòng cầu hôn”, “Ngẫu hứng qua cầu”, “Tùy hứng lý ngựa ô”, “Sao em nỡ vội lấy chồng”, “Chị tôi”, “Vết chân tròn trên cát”... Năm 1987, Trần Tiến thành lập ban nhạc “Rock Đen Trắng” lưu diễn khắp nơi và gây ra rất nhiều tranh cãi… Năm 2007, nhạc sỹ Trần Tiến được trao tặng Giải thưởng Nhà nước và nhiều giải thưởng của Hội Nhạc sỹ .

Nhạc sỹ Văn Cao luôn theo dõi từng bước đi của Trần Tiến trên con đường sáng tác âm nhạc, động viên, khích lệ Trần Tiến mỗi khi hai người gặp nhau. Đánh giá về Trần Tiến, Văn Cao nói: “Trần Tiến là một nhạc sỹ  tài năng, âm nhạc của Tiến rất đa dạng mang chất ngẫu hứng đậm chất dân gian hiện đại và sáng tạo, phù hợp với thời đại nên đã đi sâu vào tầng lớp trẻ. Chất lãng tử trong tính cách của Trần Tiến cũng là một yếu tố làm nên sự thành công  trong sáng tác”.

Còn Trần Tiến đã nhiều lần nói với mọi người “Mình luôn kính trọng và yêu quí anh Văn. Đối với mình, anh Văn không chỉ là một người anh thân thiết, anh còn là một người thầy chân tình của mình trong nhiều lĩnh vực nghệ thuật, chính anh là người đã hướng cho mình đến với âm nhạc”.

Văn Thao

Các tin khác

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Tại cảng Nagoya những ngày trung tuần tháng 9/2026, Asiad 20 phô diễn diện mạo chưa từng có: không xây làng VĐV triệu đô, không để lại những khối bê tông bỏ hoang. Bằng tư duy tối ưu chi phí và tính toán thực dụng điển hình, người Nhật biến siêu du thuyền cùng tổ hợp nhà gỗ lắp ghép ven biển thành nơi lưu trú cho hàng ngàn VĐV châu Á.

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Từ những chiếc đèn lồng, con giống ngựa, voi từng hiện diện trong ký ức nhiều thế hệ, những người trẻ hôm nay đang tìm cách phục dựng, làm mới và đưa đồ chơi Trung thu truyền thống trở lại đời sống. Họ không chỉ giữ lại một món đồ chơi, mà đang tìm cách nối lại một mạch văn hóa giữa quá khứ và hiện tại.

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Gián đoạn vận chuyển LNG qua eo biển Hormuz đã đẩy giá khí đốt lên cao, khiến nhiều nền kinh tế chuyển một phần sản lượng điện từ khí sang than. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo nhu cầu than toàn cầu có thể tiếp tục tăng nếu nguồn cung khí chưa sớm phục hồi.

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Tranh cãi quanh những tác phẩm khai thác chất liệu lịch sử đặt ra câu hỏi về chủ thể quyền đối với tài sản trí tuệ. Khi dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa lần đầu gọi tên tài sản trí tuệ gốc, việc xác định rõ các lớp quyền và chủ thể sở hữu càng trở nên cấp thiết.

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Trong những năm qua, xu hướng dùng chất liệu truyền thống trong những sáng tạo đương đại đang trở nên phổ biến. Những vở ballet “Dó”, “Đông Hồ”, xiếc “Làng tôi” hay mới đây là “Những lớp phù sa” đang cho thấy nỗ lực của các nghệ sĩ tìm về những chất liệu văn hóa truyền thống để kể những câu chuyện hôm nay. Nhưng giữa việc “đưa văn hóa lên sân khấu” và sự “sáng tạo từ văn hóa” vẫn là một khoảng cách. Bởi nếu truyền thống chỉ dừng lại ở những chiếc nón, cái nơm, tấm chiếu, câu hát dân gian hay bộ trang phục đẹp mắt, văn hóa rất dễ trở thành một thứ đạo cụ trang trí.

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Với mạng lưới giao thông thuận lợi di chuyển đến các trung tâm kinh tế lớn ở khu vực phía Nam, biên giới tỉnh Tây Ninh luôn là địa bàn mà các loại hình tội phạm thường nhắm đến để hoạt động, trong đó có vấn đề xuất, nhập cảnh trái phép. Nhằm đảm bảo an ninh trật tự trên toàn tuyến, đồng thời phát hiện, ngăn chặn sớm các đối tượng vi phạm, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ, Công an các xã, Bộ đội Biên phòng, triển khai cao điểm phòng, chống tội phạm…

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Các thầy bà tự xưng là “người bề trên”, có khả năng biết trước kết quả xổ số, lô đề, đánh vào niềm tin tâm linh, ham trúng số, muốn làm giàu của nhiều người. Bằng chiêu thức gửi “lộc” chỉ vài chục ngàn đến vài trăm ngàn, khi tâm lý người tham gia không muốn đòi lại hoặc không dám đòi nên các nhóm đối tượng này mặc sức hưởng lợi từ hàng ngàn nạn nhân…

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Bước vào những ngày đầu tháng 9/2026, chiến dịch chuẩn bị cho Asiad 20 tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản) của Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đã chính thức bước sang giai đoạn hoàn tất các khâu then chốt cuối cùng. Với quyết định thành lập quy tụ 498 thành viên tranh tài ở 29 môn thi đấu, thể thao nước nhà đang thể hiện quyết tâm cao độ nhằm hiện thực hóa mục tiêu đoạt từ 4 đến 6 HCV. Từ các chuyến tập huấn nước ngoài của những đội tuyển mũi nhọn, các gói thưởng kỷ lục được kích hoạt, cho đến công tác hậu cần và y tế, tất cả đã sẵn sàng trước giờ xuất trận.

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Giữa hàng loạt ứng dụng mời trải nghiệm miễn phí, người dùng có thể kích hoạt một ứng dụng chỉ sau vài thao tác. Tuy nhiên, khi thời hạn dùng thử kết thúc, hệ thống tự động chuyển sang trả phí, thậm chí thu tiền cả năm nếu khách hàng không kịp hủy.

Khi người trẻ kể chuyện văn hóa, lịch sử trên không gian mạng

Khi người trẻ kể chuyện văn hóa, lịch sử trên không gian mạng

Văn hóa, lịch sử không còn chỉ nằm trong sách giáo khoa, những trang tư liệu hay không gian bảo tàng. Trên TikTok, Facebook, Instagram, YouTube... người trẻ đang kể câu chuyện của cha ông bằng video ngắn, tranh vẽ, thời trang, âm nhạc và công nghệ số. Cách kể mới đang giúp di sản đến gần hơn với công chúng trẻ. Nhưng khi một video có thể lan truyền tới hàng trăm nghìn người chỉ trong thời gian ngắn, câu hỏi đặt ra là: làm thế nào để sáng tạo mà không làm sai lệch những giá trị văn hóa đã được trao truyền qua nhiều thế hệ?

Căng thẳng thuế quan Mỹ - Canada

Căng thẳng thuế quan Mỹ - Canada

Dù ông Trump tuyên bố Mỹ "không cần Canada", thực tế Washington đang mua phần lớn dầu thô, khí đốt, điện cùng nhiều nguyên liệu công nghiệp sống còn từ quốc gia láng giềng.

Giá xăng, dầu đang hình thành một “bình thường mới”

Giá xăng, dầu đang hình thành một “bình thường mới”

Sau 6 tháng xung đột Trung Đông, giá dầu và xăng vẫn neo cao nhưng thị trường đang dần hình thành một "bình thường mới". Dù Mỹ nỗ lực mở rộng nguồn cung qua thỏa thuận với Venezuela, giá nhiên liệu vẫn khó hạ nhiệt trong ngắn hạn.

Golden Oldies - Lễ hội tái hiện ký ức

Golden Oldies - Lễ hội tái hiện ký ức

Ra đời từ năm 1989 từ ý tưởng của cộng đồng địa phương nhằm đưa du khách trở về với bầu không khí "vàng" của các thập niên từ 1950 - 1980, lễ hội Golden Oldies được tổ chức vào ngày cuối tuần cuối cùng của tháng 7 hàng năm tại làng Krofdorf-Gleiberg, thị trấn Wettenberg, tiểu bang Hessen - Đức. Kết hợp giữa âm nhạc, xe cơ giới và thời trang vintage, Golden Oldies đã trở thành một trong những lễ hội văn hóa hoài niệm lớn nhất nước Đức, thu hút mỗi năm khoảng 60.000 - 70.000 lượt du khách.

Asiad 20 và “Chiến dịch săn vàng” của đoàn Việt Nam

Asiad 20 và “Chiến dịch săn vàng” của đoàn Việt Nam

Chỉ còn ít tuần nữa, Đại hội Thể thao châu Á lần thứ 20 (Asiad 20) sẽ chính thức khởi tranh tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản). Thời điểm này, không khí tập luyện tại các trung tâm huấn luyện thể thao quốc gia đang bước vào giai đoạn "nước rút" khốc liệt nhất. Với mục tiêu phấn đấu giành từ 4 - 6 HCV, Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đang dồn toàn lực, kích hoạt chế độ "cắm trại săn vàng" cho các đội tuyển trọng điểm.

Một thoáng Milan

Một thoáng Milan

Được coi là trung tâm quan trọng của thời trang châu Âu, cái nôi của Opera và đô thị kinh tế của nước Ý, Milan trên thực tế còn là một trong những thành phố đẹp nhất nước Ý. Ẩm thực đa dạng và cuộc sống nhộn nhịp, Milan là sự hòa quyện giữa cuộc sống hiện đại phồn thịnh với vô vàn di tích lịch sử tráng lệ. Sự tiên phong nghệ thuật độc đáo và bảo tồn truyền thống cổ điển đã đem đến cho Milan một vẻ quyến rũ mê hoặc.

Mỹ phát động “chiến tranh kinh tế” chống Iran

Mỹ phát động “chiến tranh kinh tế” chống Iran

Ngày 24/8, chính quyền Mỹ đã công bố chiến dịch “chiến tranh kinh tế” hủy diệt do Tổng thống Donald Trump phát động nhằm đối phó với Iran. Chiến dịch này đang được giới quan sát quốc tế theo dõi xem liệu ông Trump có thật sự thực hiện đúng như những gì tuyên bố hay không, khi những cái giá phải trả về mặt chính trị ngày càng tăng.

Biến bản sắc thành động lực kinh tế

Biến bản sắc thành động lực kinh tế

Trong bối cảnh toàn cầu hóa đòi hỏi Việt Nam vừa bảo tồn bản sắc vừa tạo động lực tăng trưởng mới, dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đang mở ra hành lang pháp lý đồng bộ nhằm chuyển hóa giá trị văn hóa thành tài sản trí tuệ và nguồn lực kinh tế. Mục tiêu của dự thảo không dừng ở quản lý mà hướng tới kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo hoàn chỉnh, nơi truyền thống được phát huy thành giá trị thương mại bền vững.