“Người về từ cõi chết” với khát vọng trồng rừng

• Gặp lại những bệnh nhân dùng nấm lim xanh chữa bệnh hiểm nghèo

Đó là chuyện của gần 10 năm về trước, khi anh Hoa mới bước sang tuổi 33. Còn giờ đây thì anh Hoa đã là một nông dân sản xuất giỏi, có riêng một “gia sản quý” là rừng lim xanh và tiếp tục ấp ủ ước mơ trồng lại rừng lim xanh ở Suối Bùn…

Anh Hoa giới thiệu khoảnh rừng lim xanh 9ha của mình.

    Anh Hoa kể rằng, sau khi anh uống nước sắc từ nấm lim xanh hái ở rừng Suối Bùn, Tiên Phước, đẩy lùi được căn bệnh hiểm nghèo thì sự việc được người dân địa phương lan truyền, rồi báo chí, truyền hình đưa tin. Từ đó ngành Y tế tỉnh Quảng Nam vào cuộc điều tra, lấy 3kg nấm nấm lim xanh anh hái để làm mẫu chuyển cho Viện Dược liệu- Bộ Y tế kiểm tra chất lượng và tác dụng sinh học của loài nấm này.

Anh Hoa biếu cây “dúc dắc” đã thái nhỏ, sấy khô cho người dân địa phương uống chữa bệnh xương khớp.

Với sự giúp đỡ của các Giáo sư, Tiến sĩ Khoa Công nghệ Sinh học, Đại học Quốc gia Hà Nội; Khoa Dược, Đại học Chungnam, Hàn Quốc, Viện Dược liệu- Bộ Y tế xác định nấm lim xanh rừng Suối Bùn có thể sử dụng theo y học cổ truyền mà không lo về độc hại, độc tính của nấm, nên Sở Y tế tỉnh Quảng Nam có thể khuyến nghị người dân dùng loài nấm này theo hướng dẫn đã có trong các tài liệu chính thống về dược liệu, như “Những cây thuốc và vị thuộc Việt Nam” của Giáo sư, Tiến sĩ Đỗ Tất Lợi; cuốn “Cây thuốc và động vật làm thuốc ở Việt Nam” của tập thể tác giả Viện Dược liệu…

Tiếng lành đồn xa, rất nhiều người từ khắp nơi đổ về Tiên Phước tìm gặp anh Hoa hỏi thăm sự việc, xin san sẻ lại nấm lim xanh chữa bệnh và anh cùng nhóm bạn trong làng đi hái nấm về san sẻ cho họ cùng uống điều trị bệnh rất có hiệu quả. “Người đi tìm nấm lim xanh chữa bệnh ngày một đông, trong khi cánh rừng lim xanh ở Suối Bùn đã bị “lâm tặc” chặt phá trơ trụi nên tôi nảy sinh ý tưởng trồng cây lim xanh để sau này cấy nấm, lấy nấm lim xanh làm thuốc trị bệnh giúp người. Năm 2009, sau khi bán hết khoảnh rừng 9ha keo lá tràm, gom góp tiền dành dụm, tôi sang huyện Sơn Hà, tỉnh Quảng Ngãi, đến Trung tâm giống cây lâm nghiệp mua 20.000 cây giống lim xanh, mang về Tiên Hiệp để trồng thay thế khoảnh rừng keo của mình”, anh Hoa chia sẻ.

Anh Hoa cho khách xem cây “dúc dắc” còn xanh vừa lấy từ rừng về.

     Gần 10 năm qua, ý tưởng của anh Hoa đã dần thành hiện thực. Ai đi qua Tiên Hiệp, Tiên Phước cũng ngỡ ngàng, ngạc nhiên trước cánh rừng lim xanh bạt ngàn của anh. Cây nào cây nấy xanh tốt, cành lá xum xuê, gần 20.000 cây lim xanh của anh Hoa giờ đây mỗi cây đã có đường kính từ 15-25cm…Theo giá thị trường, gỗ lim hiện nay mỗi mét khối từ 40-50 triệu đồng thì 9ha rừng lim xanh của anh sau này trị giá sẽ thu về hàng trăm tỷ đồng. Thế nhưng, anh Hoa cho rằng, rừng lim xanh này anh sẽ giữ lại cho con cháu mai sau. Tương lai, anh sẽ xây dựng một cơ sở cấy nấm lim xanh từ những cành nhánh lim xanh đã xay thành bột… Theo lời kể của anh Hoa, vào đầu năm ngoái, anh lặn lội vào tận Trung tâm tạo giống nấm quý ở thị xã Long Khánh, Đồng Nai, gặp ông Hoàng Minh Hải, cán bộ Trung tâm này. Là một nhà khoa học, chuyên nghiên cứu về nguồn gen các loại nấm quý thuộc giống linh chi, ông Hải hướng dẫn cho anh cách trồng nấm trên gỗ cây lim xanh. Anh về lại Tiên Hiệp, cắt tỉa một số số cành cây lim xanh, xay thành bột đưa vào lại Long Khánh và ông Hải đã cấy thành công giống nấm quý trên bột gỗ cây lim xanh của anh.

Một số cây lim xanh trong khoảnh rừng anh Hoa bị chết và đã mọc nấm tự nhiên.

Anh Hoa vui mừng cho biết, không chỉ cấy nấm lim xanh mà một số cành cây gỗ lim xanh anh đốn hạ vứt trong rừng của mình, qua thời gian mưa nắng cũng đã mọc lên nấm tự nhiên.  “Điều này càng khẳng định việc trồng rừng lim xanh của tôi là đúng đắn. Nếu được chính quyền địa phương hỗ trợ, sắp tới tôi sẽ mua lại một số diện tích đất rừng ở Suối Bùn mà người dân đang sản xuất để tiếp tục trồng cây lim xanh, phục hồi lại rừng lim xanh, để sau này mọi người đều có cây nấm quý để chữa bệnh”, anh Hoa hồ hởi nói.     

Ông Hoàng Minh Hải cho biết, đã cấy thành công giống nấm quý trên bột gỗ cây lim xanh của anh Hoa cung cấp.

      Nhưng không chỉ trồng rừng, góp phần phục hồi rừng lim xanh ở địa phương, mà trong những chuyến đi rừng, anh Hoa cũng để tâm vào chuyện sưu tầm, tìm tòi các loại cây thuốc nam quý hiếm. Hôm chúng tôi lên Tiên Hiệp, anh Hoa đang cho một số người trong thôn cây “dúc dắc” mang về sắc uống để trị bệnh đau khớp. Theo lời anh Hoa, trong một lần lên huyện Nam Trà My tham quan vườn sâm Ngọc Linh của bà con Xê Đăng nơi này, anh được một già làng chỉ cho biết một loại cây thuốc quý, chuyên trị các loại bệnh về xương khớp như viêm khớp, thấp khớp, tê bại chân tay, đau nhức khớp xương… Cây thuốc này lâu nay đồng bào miền núi cao vẫn dùng để bó cho trâu, bò khi bị sụt hố gãy chân và dùng cho người nấu nước uống trị bệnh về xương khớp. Và cũng thật kỳ diệu, về rừng Suối Bùn ở Tiên Phước, anh đã tìm được giống cây thuốc quý đó. Nhiều bà con trong thôn, như ông Nguyễn Xuân Ba (50 tuổi), bị viêm đa khớp, sau một tháng uống nước sắc từ cây “dúc dắc”, bệnh đã thuyên giảm hẳn. Hôm chúng tôi lên, tại nhà anh Hoa cũng có mặt ông Hà Duy Luyện, Trưởng thôn 5, Tiên Hiệp. Qua trò chuyện, ông Luyện cho biết, ngay bản thân ông cũng mắc căn bệnh viêm đa khớp từ nhiều năm nay, cứ đến mùa lạnh là khớp tay, chân sưng tấy, đau nhức, sinh hoạt vô cùng khó khăn, không làm lụng được gì cả. Nhưng từ hôm uống cây thuốc của anh Hoa mang về, bệnh xương khớp của ông đã thuyên giảm hẳn, sau hai tháng thể trạng ông Luyện từ 46kg nay đã tăng lên 53kg, cơ thể, chân tay hết đau nhức, có thể làm được cả việc nặng. Cùng với ông Ba, ông Luyện đã có nhiều người khác uống cây thuốc đã giảm bệnh về xương khớp. Ông Luyện giải thích, cây thuốc anh Hoa mang về, ở địa phương thường gọi là cây “dúc dắc”, đem tra cứu về hình ảnh, đặc điểm của cây trên sách Danh mục cây thuốc và vị thuốc Việt Nam của Giáo sư, Tiến sĩ Đỗ Tất Lợi, có nhiều đặc điểm giống với cây thuốc có tên “Độc hoạt”, có tác dụng chữa trị về các bệnh liên quan đến xương khớp. Anh Hoa và ông Luyện cũng nhờ chúng tôi, qua thông tin từ báo chí, rất mong ngành Y tế tỉnh Quảng Nam và các nhà khoa học  xem xét về đặc tính, hoạt tính y học của cây thuốc “dúc dắc” lấy từ rừng Suối Bùn, Tiên Phước và vùng núi Nam Trà My này. Anh Hoa bày tỏ: “Tôi đã mang cây thuốc “dúc dắc” về ươm trồng thử trên vườn nhà, nếu được ngành Y tế xác định đúng đây là cây thuốc quý thì vườn nhà tôi, bên cạnh rừng lim xanh còn có cây thuốc quý trị bệnh về xương khớp nữa thì ước mơ của tôi đã thành công thêm nhiều lần”...