Không hy sinh môi trường để chạy theo tăng trưởng đơn thuần

Đó là nội dung chủ đạo được nêu bật trong buổi tọa đàm "Trồng rừng thay thế: Trách nhiệm thuộc về ai?" do Báo Kiểm toán tổ chức chiều 30/11.

Tại đây, các chuyên gia đã bày tỏ quan điểm cũng như đưa ra các cảnh báo về nguy cơ mất rừng, những hệ lụy từ việc mất rừng, nếu các địa phương chỉ xem trọng việc lấy rừng làm dự án nhưng lại xem nhẹ việc có những giải pháp căn cơ đối với việc trồng rừng thay thế.

Mới đây, khi Kiểm toán nhà nước công bố kết quả kiểm toán về quản lý, sử dụng Quỹ bảo vệ và Phát triển rừng, trong đó chỉ rõ nhiều cam kết trồng rừng vẫn chưa được thực hiện. Cụ thể, kết quả kiểm toán việc quản lý và sử dụng Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng giai đoạn 2020-2022 cho thấy, diện tích rừng giảm do chuyển mục đích sử dụng đất rừng sang mục đích khác từ khi phát sinh việc trồng rừng thay thế đến 31/12/2022 là 34.346,95ha. Vẫn còn hơn 3.243ha của 33 địa phương chưa được trồng rừng thay thế.

Không hy sinh môi trường để chạy theo tăng trưởng đơn thuần -0
Nhiều cam kết trồng rừng vẫn chưa được thực hiện. Ảnh minh hoạ

Kết quả kiểm toán cũng chỉ rõ kinh phí tồn dư lũy kế từ khi thành lập các Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng địa phương (năm 2012) đến 31/12/2022 là hơn 1.647 tỷ đồng chưa thực hiện được trồng rừng thay thế. Một số chủ dự án nợ tiền trồng rừng thay thế đến 31/3/2023 là trên 123 tỷ đồng, điều này cũng làm ảnh hưởng nhất định đến việc thực thi trồng rừng thay thế.

Nhìn nhận vấn đề, TS. Lê Đình Thăng Kiểm toán trưởng Kiểm toán nhà nước chuyên ngành II cho hay, theo luật, nếu chủ đầu tư lấy 1m2 đất rừng thì phải trồng thay thế 1m2 đất rừng. Về mặt lý thuyết thì có vẻ rất dễ và nguyên tắc là khi chủ đầu tư lấy đất rừng thì phải trồng rừng thay thế. Đồng thời, chúng ta cũng có chính sách là, nếu chủ dự án không trồng rừng thay thế thì phải nộp tiền trồng rừng vào Quỹ bảo vệ và phát triển rừng để địa phương trồng. Trong trường hợp địa phương không trồng thì sẽ điều tiết Quỹ này về Trung ương để Trung ương điều tiết sang các địa phương khác. Như vậy, xét về khung lý thuyết, có thể nói là hoàn hảo.

Tuy nhiên, trên thực tế, điều này có lẽ phải xem lại ở chỗ, địa phương nào cũng muốn lấy mất đất rừng để chuyển mục đích khác thì sẽ không có đất để trồng rừng tiếp theo. Mặt khác, đang là rừng lấy để làm dự án, để trồng rừng thay thế từ khi trồng đến lúc thành rừng cũng mất thời gian dài 50 - 70 chục năm. Điều này sẽ dẫn đến việc, sẽ có một quãng thời gian bỏ trồng. Ngoài ra, liệu việc trồng rừng, quy mô như thế nào, cây cối ra sao, cây có sống được không và cơ chế giám sát thế nào cũng chưa rõ ràng.

Hiện nay, theo quy định, Cục Lâm nghiệp có trách nhiệm giám sát nhưng liệu Cục có đủ lực lượng để giám sát không và có đủ công cụ để nếu không thực thi thì xử lý thế nào?... "Đây là những khoảng trống mà qua kết quả kiểm toán, chúng tôi muốn các cơ quan nhà nước phải nhìn lại chính sách. Chúng ta mới chỉ dừng lại ở cam kết là chưa đủ", TS. Lê Đình Thăng nhấn mạnh.

Đồng quan điểm về vấn đề này, TS. Nguyễn Sĩ Dũng cũng nhấn mạnh, các giải pháp về chính sách, nhìn khung lý thuyết thì có vẻ rất dễ, nhưng sâu xa nhất, có lẽ chúng ra phải xem lại tính khả thi của giải pháp. Giải pháp là chuyển đổi rừng bao nhiêu, thì trồng lại bấy nhiêu. Nghe thì dễ nhưng nói về tính khả thi, thì đất đâu mà trồng. Đất rừng thì có thể dễ nhưng các loại đất khác đều có chủ. Thành ra, giải pháp về mặt lý thuyết thì ổn nhưng về mặt thực tế thì không dễ, không dễ với cả các chủ đầu tư...

Từ những vướng mắc, bất cập được phát hiện qua thực tiễn kiểm toán, các đại biểu tham dự tọa đàm đã đưa ra những giải pháp góp phần bảo vệ và phát triển rừng, cũng như đảm bảo định hướng: Không hy sinh môi trường để chạy theo tăng trưởng đơn thuần như khẳng định của Thủ tướng Chính phủ.

Nhật Uyên

Các tin khác

Người dân Đất Mũi thành kính tưởng nhớ công lao Bác Hồ

Người dân Đất Mũi thành kính tưởng nhớ công lao Bác Hồ

Kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026), ngày 16/5, cán bộ công chức, viên chức, nhân dân xã Đất Mũi, Cà Mau tổ chức lễ dâng hương, dâng hoa, kể chuyện về Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Đền thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh tại xã.

Hiến đất mở đường, góp sức xây dựng nông thôn mới

Hiến đất mở đường, góp sức xây dựng nông thôn mới

Sau quá trình vận động, 59 hộ dân ở hai thôn Hải Yên và Kim Môn, xã Chư A Thai, tỉnh Gia Lai đã tự nguyện tháo dỡ cổng ngõ, hàng rào, mái hiên để hiến hơn 3.800m² đất mở rộng tuyến đường liên thôn dài hơn 1km. Từ sự đồng thuận của người dân, địa phương có thêm nguồn lực hoàn thiện hạ tầng giao thông, phục vụ xây dựng nông thôn mới.

Tăng cường tuyên truyền phòng chống đuối nước để học sinh nghỉ hè an toàn

Tăng cường tuyên truyền phòng chống đuối nước để học sinh nghỉ hè an toàn

Kỳ nghỉ hè đang đến gần, cũng là thời điểm nguy cơ tai nạn đuối nước ở trẻ em có xu hướng gia tăng. Trước thực tế đáng lo ngại này, các đơn vị Đội CC&CNCH thuộc Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH, Công an TP Hà Nội đang đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến kỹ năng phòng chống đuối nước cho học sinh trên địa bàn, góp phần nâng cao nhận thức, trang bị kỹ năng tự bảo vệ bản thân cho các em trước khi bước vào kỳ nghỉ dài ngày.

Không để mùa hè trở thành mùa tai nạn đuối nước

Không để mùa hè trở thành mùa tai nạn đuối nước

Giữa cao điểm mùa hè, khi hàng triệu lượt du khách đổ về các bãi biển Đà Nẵng, nguy cơ tai nạn đuối nước và cháy nổ cũng gia tăng, đặc biệt đối với thanh thiếu niên, học sinh trong thời gian nghỉ hè. Trước thực tế đó, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an TP Đà Nẵng đã đồng loạt triển khai nhiều đợt tuyên truyền, huấn luyện kỹ năng sinh tồn, thoát hiểm, phòng chống đuối nước và ứng phó sự cố cho người dân, du khách nhằm chủ động ngăn ngừa những tai nạn thương tâm có thể xảy ra trong mùa hè năm nay.

Tìm thấy người đàn ông lạc 4 ngày trong rừng sâu Nặm Ký

Tìm thấy người đàn ông lạc 4 ngày trong rừng sâu Nặm Ký

Sau hơn 70 giờ nỗ lực tìm kiếm không ngừng nghỉ, hơn 300 người gồm lực lượng cứu hộ và người dân đã tìm thấy ông Triệu Chàn Tá tại khu vực rừng phòng hộ thôn Tân Tiến, xã Bắc Quang, tỉnh Tuyên Quang vào lúc 16h30 chiều 11/5 trong tình trạng tỉnh táo.

Cứu thành công cháu bé 5 tuổi bị lạc, ngã trong rừng lúc đêm tối

Cứu thành công cháu bé 5 tuổi bị lạc, ngã trong rừng lúc đêm tối

Chỉ trong thời gian ngắn, sau khi tiếp nhận tin báo về việc có trẻ em bị lạc trong rừng lúc đêm tối, Công an xã Tân Đoàn, tỉnh Lạng Sơn đã nhanh chóng triển khai lực lượng, phối hợp cùng các đơn vị chức năng và nhân dân vào rừng tìm kiếm. Với nỗ lực và quyết tâm rất cao, đã tìm thấy cháu bé dưới khe thác suối trong tình trạng bị thương nặng.

Bộ Khoa học và Công nghệ cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính lĩnh vực tiêu chuẩn đo lường chất lượng

Bộ Khoa học và Công nghệ cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính lĩnh vực tiêu chuẩn đo lường chất lượng

Ngày 9/5/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ vừa ban hành Quyết định số 2347/QĐ-BKHCN về việc công bố các thủ tục hành chính (TTHC) nội bộ mới và bãi bỏ các thủ tục cũ trong lĩnh vực tiêu chuẩn đo lường chất lượng. Đây là bước đi cụ thể nhằm thực hiện chương trình cắt giảm, đơn giản hóa TTHC liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh theo Nghị quyết của Chính phủ.