Không hy sinh môi trường để chạy theo tăng trưởng đơn thuần

Đó là nội dung chủ đạo được nêu bật trong buổi tọa đàm "Trồng rừng thay thế: Trách nhiệm thuộc về ai?" do Báo Kiểm toán tổ chức chiều 30/11.

Tại đây, các chuyên gia đã bày tỏ quan điểm cũng như đưa ra các cảnh báo về nguy cơ mất rừng, những hệ lụy từ việc mất rừng, nếu các địa phương chỉ xem trọng việc lấy rừng làm dự án nhưng lại xem nhẹ việc có những giải pháp căn cơ đối với việc trồng rừng thay thế.

Mới đây, khi Kiểm toán nhà nước công bố kết quả kiểm toán về quản lý, sử dụng Quỹ bảo vệ và Phát triển rừng, trong đó chỉ rõ nhiều cam kết trồng rừng vẫn chưa được thực hiện. Cụ thể, kết quả kiểm toán việc quản lý và sử dụng Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng giai đoạn 2020-2022 cho thấy, diện tích rừng giảm do chuyển mục đích sử dụng đất rừng sang mục đích khác từ khi phát sinh việc trồng rừng thay thế đến 31/12/2022 là 34.346,95ha. Vẫn còn hơn 3.243ha của 33 địa phương chưa được trồng rừng thay thế.

Không hy sinh môi trường để chạy theo tăng trưởng đơn thuần -0
Nhiều cam kết trồng rừng vẫn chưa được thực hiện. Ảnh minh hoạ

Kết quả kiểm toán cũng chỉ rõ kinh phí tồn dư lũy kế từ khi thành lập các Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng địa phương (năm 2012) đến 31/12/2022 là hơn 1.647 tỷ đồng chưa thực hiện được trồng rừng thay thế. Một số chủ dự án nợ tiền trồng rừng thay thế đến 31/3/2023 là trên 123 tỷ đồng, điều này cũng làm ảnh hưởng nhất định đến việc thực thi trồng rừng thay thế.

Nhìn nhận vấn đề, TS. Lê Đình Thăng Kiểm toán trưởng Kiểm toán nhà nước chuyên ngành II cho hay, theo luật, nếu chủ đầu tư lấy 1m2 đất rừng thì phải trồng thay thế 1m2 đất rừng. Về mặt lý thuyết thì có vẻ rất dễ và nguyên tắc là khi chủ đầu tư lấy đất rừng thì phải trồng rừng thay thế. Đồng thời, chúng ta cũng có chính sách là, nếu chủ dự án không trồng rừng thay thế thì phải nộp tiền trồng rừng vào Quỹ bảo vệ và phát triển rừng để địa phương trồng. Trong trường hợp địa phương không trồng thì sẽ điều tiết Quỹ này về Trung ương để Trung ương điều tiết sang các địa phương khác. Như vậy, xét về khung lý thuyết, có thể nói là hoàn hảo.

Tuy nhiên, trên thực tế, điều này có lẽ phải xem lại ở chỗ, địa phương nào cũng muốn lấy mất đất rừng để chuyển mục đích khác thì sẽ không có đất để trồng rừng tiếp theo. Mặt khác, đang là rừng lấy để làm dự án, để trồng rừng thay thế từ khi trồng đến lúc thành rừng cũng mất thời gian dài 50 - 70 chục năm. Điều này sẽ dẫn đến việc, sẽ có một quãng thời gian bỏ trồng. Ngoài ra, liệu việc trồng rừng, quy mô như thế nào, cây cối ra sao, cây có sống được không và cơ chế giám sát thế nào cũng chưa rõ ràng.

Hiện nay, theo quy định, Cục Lâm nghiệp có trách nhiệm giám sát nhưng liệu Cục có đủ lực lượng để giám sát không và có đủ công cụ để nếu không thực thi thì xử lý thế nào?... "Đây là những khoảng trống mà qua kết quả kiểm toán, chúng tôi muốn các cơ quan nhà nước phải nhìn lại chính sách. Chúng ta mới chỉ dừng lại ở cam kết là chưa đủ", TS. Lê Đình Thăng nhấn mạnh.

Đồng quan điểm về vấn đề này, TS. Nguyễn Sĩ Dũng cũng nhấn mạnh, các giải pháp về chính sách, nhìn khung lý thuyết thì có vẻ rất dễ, nhưng sâu xa nhất, có lẽ chúng ra phải xem lại tính khả thi của giải pháp. Giải pháp là chuyển đổi rừng bao nhiêu, thì trồng lại bấy nhiêu. Nghe thì dễ nhưng nói về tính khả thi, thì đất đâu mà trồng. Đất rừng thì có thể dễ nhưng các loại đất khác đều có chủ. Thành ra, giải pháp về mặt lý thuyết thì ổn nhưng về mặt thực tế thì không dễ, không dễ với cả các chủ đầu tư...

Từ những vướng mắc, bất cập được phát hiện qua thực tiễn kiểm toán, các đại biểu tham dự tọa đàm đã đưa ra những giải pháp góp phần bảo vệ và phát triển rừng, cũng như đảm bảo định hướng: Không hy sinh môi trường để chạy theo tăng trưởng đơn thuần như khẳng định của Thủ tướng Chính phủ.

Nhật Uyên

Các tin khác

Những kỳ vọng mới của Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng TP Đà Nẵng

Những kỳ vọng mới của Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng TP Đà Nẵng

Trong bối cảnh tăng trưởng xanh và phát triển bền vững đang trở thành xu thế tất yếu, Quỹ Bảo vệ và phát triển rừng (BV và PTR) TP Đà Nẵng đứng trước những cơ hội phát triển mới. Không chỉ thực hiện tốt vai trò tổ chức huy động, quản lý và điều phối nguồn tiền dịch vụ môi trường rừng (DVMTR), Quỹ đang hướng đến mở rộng các nguồn thu từ dịch vụ hấp thụ, lưu giữ các-bon rừng, góp phần tạo dựng nền tảng tài chính lâm nghiệp bền vững, đồng hành cùng thành phố trên hành trình phát triển kinh tế xanh.

Dán nhãn cảnh báo dinh dưỡng mặt trước để lựa chọn thực phẩm phù hợp

Dán nhãn cảnh báo dinh dưỡng mặt trước để lựa chọn thực phẩm phù hợp

Việt Nam có khoảng 8 triệu người mắc đái tháo đường, nhưng tới 62,6% trường hợp chưa được chẩn đoán. Người Việt tiêu thụ nhiều muối, thịt, đồ uống có đường, ít ăn rau xanh, trái cây… làm gia tăng các yếu tố nguy cơ gây bệnh không lây nhiễm, trong đó có đái tháo đường, tim mạch, ung thư…

Nhặt được 2 khẩu súng, người dân trình báo Công an

Nhặt được 2 khẩu súng, người dân trình báo Công an

Trong lúc đi nhặt củi do sóng biển đánh dạt vào bãi cát, một người dân tình cờ nhặt được hai khẩu súng hơi và đã chủ động trình báo, chuyển giao cho Công an địa phương tiếp nhận, xử lý theo quy định pháp luật.

Bài 1: Đối mặt thời tiết cực đoan

Bài 1: Đối mặt thời tiết cực đoan

Đã thành lệ, mỗi khi mùa mưa bão về, dải đất miền Trung - “khúc ruột” kiên cường của Tổ quốc, lại phải đối mặt với nhiều thử thách. Những ngày qua, đợt mưa to liên tiếp đã khiến nhiều khu vực thuộc vùng đồng bằng bị ngập sâu; trong khi nhiều triền núi cao đối mặt nguy cơ lũ quét, lũ ống, sạt lở đất. Nhưng cũng chính nơi thiên nhiên khắc nghiệt này, phẩm chất và tinh thần “Vì nhân dân phục vụ” của lực lượng Công an nhân dân lại tỏa sáng.

Vụ nổ ở cửa hàng gas TP Hồ Chí Minh: Đã cứu 10 người, 1 người tử vong

Vụ nổ ở cửa hàng gas TP Hồ Chí Minh: Đã cứu 10 người, 1 người tử vong

Trong vụ nổ gây sập đổ nhiều nhà tại phường Tân Thuận, TP Hồ Chí Minh, có 11 người đã được lực lượng chức năng tìm kiếm, giải cứu, đưa đến các bệnh viện cấp cứu. Trong số này, có hai ca thương tích nặng phải chuyển đến Bệnh viện Chợ Rẫy cấp cứu nhưng một người đã tử vong…

TP Hồ Chí Minh tháo gỡ khó khăn trong chính sách chăm sóc, bảo vệ trẻ em

TP Hồ Chí Minh tháo gỡ khó khăn trong chính sách chăm sóc, bảo vệ trẻ em

Ngày 13/11, Ban Văn hóa - Xã hội HĐND TPHCM phối hợp Sở Y tế TP Hồ Chí Minh và Hội bảo vệ quyền trẻ em thành phố tổ chức Hội nghị tham vấn, đối thoại về thực trạng hoạt động và cơ chế, chính sách đối với các cơ sở, tổ chức tham gia công tác bảo vệ, chăm sóc và hỗ trợ trẻ em trên địa bàn thành phố.

Các đại biểu tham dự hội nghị.

Bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng thực hiện trợ giúp pháp lý trong các vụ việc liên quan đến ma túy

Ngày 12/11, Trung tâm Trợ giúp pháp lý Nhà nước TP Hồ Chí Minh đã tổ chức Hội nghị tập huấn, bồi dưỡng kiến thức và kỹ năng thực hiện trợ giúp pháp lý trong các vụ việc liên quan đến ma túy; đồng thời triển khai Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý.

Sạt lở đe dọa an toàn của hơn 420 thầy và trò ở vùng cao Đà Nẵng

Sạt lở đe dọa an toàn của hơn 420 thầy và trò ở vùng cao Đà Nẵng

Qua khảo sát, đoàn công tác của xã vùng cao Trà Leng (Đà Nẵng) ghi nhận về địa chất khu vực phía sau Trường Phổ thông dân tộc bán trú THCS Trà Leng, trên đỉnh núi, cách vị trí chân kè taluy tường rào khoảng 130m, trên độ cao khoảng 40m so với sân trường, xuất hiện một hố sâu có đường kính khoảng 1,7m, độ sâu khoảng 3m cùng vệt nứt dài khoảng 50m (mỗi bên dài 25m). Ngoài ra, tại vị trí cách kè taluy khoảng 35m cũng xuất hiện một hố nhỏ có đường kính khoảng 30cm.

Sập 3 căn nhà liền kề nghi do nổ khí gas

Sập 3 căn nhà liền kề nghi do nổ khí gas, nhiều người bị mắc kẹt

Ba căn nhà liền kề trên đường Bùi Văn Ba, phường Tân Thuận bất ngờ đổ sập sáng ngày 13/11, khiến giao thông qua khu vực ùn ứ cục bộ. Theo thông tin ban đầu, có khoảng 10 người bị mắc kẹt trong hiện trường vụ sập nhà, và đã có 6 người được cứu kịp thời đưa ra ngoài…