Đầu tháng 10, chúng tôi có mặt tại các xã Noong Hẻo, Nậm Cuổi thuộc huyện Sìn Hồ tỉnh Lai Châu. Đằng sau vẻ xanh mát của những dãy núi, cánh rừng là lổm nhổm một số bãi khai thác vàng trái phép. Thời gian trước, một số phu vàng trong quá trình đi tìm kiếm vàng, khoáng sản đã nhặt được những hạt vàng dưới suối.
Dù số lượng không nhiều song một đồn mười, mười đồn trăm rằng nơi đây có vàng, và thế là đám phu vàng ở khắp nơi kéo đến tự ý phân chia rồi cắm cọc đào hầm khai thác lén lút. Cứ ban ngày, các đối tượng tản vào những cánh rừng gần đó để lẩn trốn, ban đêm chúng tụ lại, chui vào hầm được che đậy kín miệng để khai thác trái vàng phép. Do những bãi vàng này nằm sâu trong rừng nên việc kiểm tra, giải tỏa của lực lượng chức năng gặp không ít khó khăn.
Đại tá Phạm Hải Đăng, Phó Giám đốc Công an tỉnh Lai Châu cùng cuốc bộ với chúng tôi vào tận trung tâm của xã, bản. Từ trung tâm xã, sau chừng hơn 1 giờ leo núi, băng rừng tiếp theo, chúng tôi mới đến được khu vực các bãi vàng trái phép nằm sâu trong rừng. Chứng kiến những hầm vàng do các phu vàng đào bới tơi tả gần những con suối, cánh rừng, Đại tá Phạm Hải Đăng cùng lực lượng chức năng không khỏi bức xúc, xót xa.
Ở các xã Vàng San, khu vực Nậm Kha Á của huyện Mường Tè cũng xảy ra tình trạng các đối tượng đào vàng khai thác trái phép. Theo Đại tá Phạm Hải Đăng, đây là khu vực khá đặc biệt, khi giáp ranh với 3 xã gồm Tà Tổng, Nậm Khao và Mù Cả thuộc huyện Mường Tè.
Thống kê của Công an tỉnh Lai Châu, tại đây có khoảng 30 hầm vàng được các đối tượng phu vàng đào bới trái phép với kích thước khác nhau. Những “công trường” khai thác vàng trái phép giữa rừng núi Lai Châu đã nảy sinh ra nhiều hệ lụy gây mất ANTT, tiềm ẩn nguy cơ lũ ống, lũ quét chết người khi mưa rừng đổ sập xuống.
Đã có những trường hợp gây mất ANTT xuất phát từ mâu thuẫn tranh giành địa bàn giữa các nhóm đào vàng trái phép với nhau. Quyết tâm phải giải tỏa bằng được các bãi vàng trái phép này được UBND tỉnh Lai Châu đặt lên vai của Công an tỉnh Lai Châu cùng với các đơn vị chức năng liên quan.
Trước sự chỉ đạo của lãnh đạo UBND tỉnh, đồng thời với tinh thần chủ động, Đảng ủy, Ban Giám đốc Công an tỉnh Lai Châu đã xây dựng phương án và kế hoạch chi tiết giải tỏa những bãi vàng trái phép trên. Đại tá Phạm Hải Đăng cho biết, quan điểm chỉ đạo của lãnh đạo UBND tỉnh Lai Châu cũng là quyết tâm của Đảng ủy, Ban Giám đốc Công an tỉnh, đó là phối hợp chặt chẽ với Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh tổ chức đủ lực lượng, phương tiện giải tỏa dứt điểm các vị trí khai thác khoáng sản trái phép trên địa bàn; phát hiện, nổ, phá bịt những cửa hầm, đưa khu vực mỏ sau khi giải tỏa vào quản lý chặt chẽ theo đúng quy định của pháp luật.
Để đảm bảo tuyệt đối an toàn cho người dân và ngay cả các các đối tượng khai thác vàng trái phép, trước khi thực hiện phương án phá nổ đánh sập những hầm vàng này, Công an tỉnh Lai Châu đã chỉ đạo các đội nghiệp vụ cùng với Công an xã phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức họp dân, tuyên truyền cho người dân hiểu ý nghĩa, mục đích của việc phá hủy hầm vàng trái phép. Trong thời gian này, các đơn vị chức năng tranh thủ vận động người dân nằm trong khu vực có thể chịu ảnh hưởng bởi việc phá hủy các hầm vàng nhanh chóng di chuyển người, tài sản, gia súc… đến nơi an toàn.
Những đối tượng khai thác vàng trái phép đã bị Công an tỉnh Lai Châu “điểm danh”, đẩy đuổi. Công an tỉnh Lai Châu cũng chỉ đạo các đơn vị, nhất là Công an phụ trách xã tăng cường nắm tình hình, triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ nhằm kịp thời phát hiện những trường hợp vi phạm, gọi hỏi, giáo dục, răn đe các đối tượng hình sự, ma túy, nhất là những đối tượng chống người thi hành công vụ hay ra vào khu vực hầm vàng để đảm bảo yêu cầu không có bất cứ ai còn nằm trong khu vực các bãi vàng trái phép.
Tất cả những bãi vàng trên đều nằm tận trong rừng sâu, chính vì vậy lực lượng chức năng phải mất khá nhiều thời gian mới có thể xác định, tiếp cận. Song song với công tác tuyên truyền vận động, Công an tỉnh Lai Châu cùng với các đơn vị chức năng có liên quan như Bộ đội Biên phòng đã phải cắm trại ngay tại trong rừng để đảm bảo an toàn cho toàn bộ khu vực các bãi vàng. Quá trình chuẩn bị phá nổ, đánh sập các hầm vàng trái phép, lực lượng chức năng cũng bố trí những nhân viên y tế cùng các trang thiết bị, phương tiện để sẵn sàng hỗ trợ khi có yêu cầu, đảm bảo tuyệt đối an toàn cho lực lượng thực thi nhiệm vụ và người dân xung quanh.
Đại tá Phạm Hải Đăng cho biết: Các lực lượng thành lập các chốt cố định đảm bảo an toàn. Riêng những tổ cơ động có nhiệm vụ thường xuyên kiểm tra, giám sát, đảm bảo khu vực phá nổ, đánh sập các đường hầm, lò được an toàn 24/24, giải quyết các tình huống phát sinh trong quá trình thực hiện. Để phá hủy, bịt kín các bãi khai thác vàng, lực lượng chức năng đã huy động 400 người.
Theo đó, các lực lượng Công an, Quân đội, Biên phòng, dân quân tự vệ và lực lượng của các sở, ban ngành liên quan, chính quyền địa phương đã tổ chức vận chuyển đưa vật liệu nổ vào để phá, bịt cửa hang của các hầm khai thác vàng trái phép. Trong đó, riêng lực lượng Công an đã huy động toàn bộ Công an các xã Noong Hẻo, Nậm Cuổi, huyện Sìn Hồ; xã Vàng San, huyện Mường Tè và hàng chục CBCS Công an huyện, tỉnh tham gia.
Quá trình vận chuyển vật liệu nổ vào hầm vàng, các lực lượng đã tuân thủ đúng nguyên tắc kỹ thuật, bảo đảm an toàn về người và trang bị. Tại các khu vực giải tỏa, công tác bảo đảm an ninh, trật tự được lực lượng Công an, biên phòng thực hiện nghiêm ngặt.
Cũng theo đại diện Công an tỉnh Lai Châu, những hành vi khai thác vàng trái phép trên tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất ANTT, an toàn lao động và ô nhiễm môi trường. Do đó, các bãi vàng trái phép này cần được giải tỏa, đưa vào quản lý, bảo vệ nhằm đảm bảo sự bình yên của nhân dân.
Sau khi thực hiện phá nổ đánh sập các đường hầm, lò, Công an tỉnh Lai Châu chỉ đạo các đội nghiệp vụ, Công an xã tăng cường các biện pháp nghiệp vụ, phát hiện đấu tranh, ngăn chặn, xử lý nghiêm, không để các đối tượng trở lại thăm dò, khai thác tại khu vực bãi vàng. Cùng với đó, phối hợp với các cơ quan, ban ngành, chính quyền các xã triển khai có hiệu quả, an toàn, hoàn nguyên đất đai khu vực khai thác vàng trái phép tại các khu vực bãi vàng…
Lãnh đạo Bộ Công an gửi Thư khen Công an xã Mù Cả, huyện Mường Tè, tỉnh Lai Châu 
"Cõng” thuê 2 bánh heroin từ Lai Châu sang Lào Cai 
