Gieo chữ nơi vùng cao biên giới

Cách trung tâm hơn 10km, trong đó phải vượt qua quãng đường đất cheo leo dài gần chục cây số chúng tôi mới có mặt tại một điểm trường lẻ của trường Tiểu học Lóng Sập, bản Buốc Pát, huyện Mộc Châu, Sơn La. Làn sương mù giăng dày đặc, gió gầm gào, nơi đây quanh năm không có điện.

Thầy giáo Đỗ Văn Kiệm, Hiệu phó trường Tiểu học Lóng Sập cho biết, nhà trường hiện có 41 lớp đơn, 16 lớp ghép với 59 cán bộ, giáo viên, nhân viên và gần 600 học sinh (trong đó 571 học sinh người dân tộc), có 1 điểm trường chính ở trung tâm và 11 điểm trường lẻ.

Hầu như các điểm trường lẻ không có điện và thiếu nước sạch, đời sống sinh hoạt khó khăn. Điểm trường Buốc Pát là một trong số đó, nơi có 14 hộ dân đều thuộc diện hộ nghèo với 2 lớp ghép và 14 học sinh.

Trong một ngày những tia nắng hiếm hoi ghé thăm, cô giáo lớp mầm non Nguyễn Thị Hương Giang (điểm trường lẻ bản Buốc Pát có dành một phòng học cho lớp mầm non) hôm nay lên lớp dạy học ngay giữa sân trường cho các em. Vừa dạy các em nhỏ phân biệt chữ số, các loại rau, củ quả, cô giáo Giang lại nhanh nhẹn lấy khăn lau mặt rồi đi vòng ra sau buộc tóc cho chúng. Những khuôn mặt trẻ thơ lem luốc, mặc phong phanh trong thời tiết lạnh giá khiến ai chứng kiến cũng xót xa...

Cô giáo lớp mầm non Nguyễn Thị Hương Giang dạy các em học sinh nhận biết các loại rau, củ quả.
Cô giáo lớp mầm non Nguyễn Thị Hương Giang dạy các em học sinh nhận biết các loại rau, củ quả.

Tại căn phòng học chừng hơn chục mét vuông gần đó, cô giáo Đinh Thị Ngân, một trong hai giáo viên tiểu học tại điểm trường bản Buốc Pát đang hăng say dạy các em tập đọc. Tranh thủ lúc các em tập viết, cô lại đi sang bảng đen đối diện giảng môn toán.

“Được sự quan tâm của các ban, ngành, các mạnh thường quân nên những năm gần đây cuộc sống người dân tại bản cũng như điều kiện học tập của các em học sinh khá lên rất nhiều. Hiện tại các học sinh điểm trường này còn được Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lóng Sập nuôi ăn một bữa/ngày. Ngoài ra, với những món quà từ các tổ chức từ thiện rất thiết thực như quần áo, đồ dùng học tập nên các em đều rất chăm chỉ đi học đủ, không bỏ học…”, cô giáo Ngân chia sẻ.

Chồng là bộ đội Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lóng Sập, đóng quân ngay gần trường chị giảng dạy nhưng anh chị hầu như chỉ có thể gặp nhau vào những ngày cuối tuần. Nhà ở thị trấn Mộc Châu, cách điểm trường 30km, ngày nào cũng vậy, chị dạy từ sớm lên bản Buốc Pát dạy học và sẩm tối mới có mặt ở nhà. Hôm nào trời mưa đường trơn, phải gửi xe và đi bộ vài cây số mới tới trường là y rằng hôm đó chiều tối muộn chị mới về tới nhà, chỉ kịp cơm nước qua loa và dạy các con học bài…  

Hơn 21 năm đứng trên bục giảng, hầu như chưa một điểm trường nào cô giáo Ngân chưa đặt chân tới. Gắn bó lâu, chị cũng chứng kiến bao đổi thay của người dân tộc nơi đây. Những kỷ niệm vui, buồn, gắn bó với dân bản trong cô nhiều không kể siết, nhớ lại những ngày đầu mới đi dạy, cô giáo Ngân bồi hồi: “Thời gian đầu đi xuống từng nhà dân, vận động các em đến trường nhưng không biết tiếng, nói gì cũng chỉ nhận được cái lắc đầu. Mỗi đêm dài sau đó, lòng nặng trĩu không yên, cứ nghĩ đến những đứa trẻ không biết đọc, biết viết lại thôi thúc, mình quyết tâm tìm đủ mọi cách để động viên, đưa các em tới trường…”.

Các em học sinh chăm chú với môn tập đọc.
Các em học sinh chăm chú với môn tập đọc.

Bằng tình yêu thương, sự kiên trì, cô giáo Ngân đã tìm đến các già làng, trưởng bản và cùng họ tới từng nhà dân vận động. Những đứa trẻ sinh ra vốn chỉ biết ngô, khoai sắn thì nay đã biết đọc, viết tiếng Kinh… Dần người dân nghèo nơi đây đã hiểu, chỉ có học mới đem lại một tương lai tốt đẹp.

Cũng như cô giáo Ngân, thầy Lê Bá Thành, chủ nhiệm hai lớp ghép 4,5 đã có thâm niên hơn 20 năm gắn bó trong công việc gõ đầu trẻ, hơn 10 năm cắm bản tại điểm trường Buốc Pát. Với thầy Thành, mảnh đất, ngôi trường này bây giờ như nhà mình, kỷ niệm cũng nhiều, vui có, buồn có. Từng đấy năm công tác, từ không biết tiếng dân tộc, giờ thầy Thành đã có thể giao tiếp, nắm rõ phong tục tập quán của bà con là người dân tộc nơi đây… Vừa đi lấy nước sinh hoạt về cho các em học sinh, thầy Thành lại vội vã lên lớp dạy học.

“Hằng ngày, bọn mình vẫn đi xách nước từ suối nguồn cách trường gần 1km. Mùa mưa bà con nơi đây phấn khởi lắm vì có nhiều nước chứ mùa khô, nhà nhà lại tích cóp, tằn tiện để sử dụng. Khó khăn, thiếu thốn về vật chất, dần thì mình có thể khắc phục được nhưng không có nguồn nước sạch sử dụng thường xuyên thì thật sự là rất vất vả…”, thầy Thành trăn trở.

Chúng tôi rời bản Buốc Pát cũng là lúc trời bắt đầu tối, các em học sinh cũng đang rảo bước trở về nhà mình, những ngôi nhà chìm trong màn sương mờ ảo, ẩn hiện nơi lưng chừng núi. Tiếng hát lanh lảnh hòa trong tiếng cười hồn nhiên vui đùa của các em học sinh người dân tộc thiểu số vang lên suốt đoạn đường.

Chúng át đi cơn mưa chợt đến rơi lộp bộp và ngày một nặng trĩu, xóa đi nỗi lo lắng, trăn trở, là nguồn động lực lớn lao để các thầy cô nơi đây thêm vững tin cho chặng đường gian nan, gieo chữ nơi vùng cao biên giới…

Xuân Trường

Các tin khác

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Trong khuôn khổ hợp tác giữa Bộ Giáo dục và Đào tạo và Công ty Nestlé Việt Nam về xây dựng lối sống năng động, tích cực cho học sinh tiểu học, cuộc thi toàn quốc “Lối sống xanh - Đại sứ năng động bảo vệ môi trường” đã chính thức được phát động với sự đồng hành và phối hợp của Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng.

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Năm 2026, Đại học (ĐH) Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu, với 88 mã ngành, trong đó có 41 chương trình học bằng tiếng Việt, 20 chương trình học bằng tiếng Anh, 7 chương trình định hướng ứng dụng POHE, 2 mã chương trình tiên tiến (5 chương trình), 3 mã chương trình chất lượng cao (16 chương trình), 1 ngành/chương trình đào tạo bằng tiếng Anh là Công nghệ tài chính (TV), Toán ứng dụng (TA) và Kinh tế số (TA) mở trong 2026.

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Theo đề án, hai trường chuyên của Hà Nội sẽ tập trung đào tạo học sinh có năng lực nổi trội, tăng cường học chuyên sâu, nghiên cứu khoa học, học theo dự án và rèn kỹ năng học thuật bậc đại học. Kết quả đầu ra của học sinh hướng tới được công nhận rộng rãi trên thế giới.

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ghi nhận số lượng thí sinh tự do đăng ký dự thi tăng cao chưa từng có, với gần 64.000 thí sinh. Thực tế này không chỉ phản ánh nhu cầu thi lại để tìm đường vào đại học của nhiều người học, mà còn đặt ra yêu cầu về công tác hướng nghiệp cho học sinh cần hiệu quả hơn.

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Kỳ tuyển sinh đầu cấp và thi vào lớp 10 tại TP Hồ Chí Minh năm học 2026 -2027 ghi nhận nhiều điểm mới về phương thức tuyển sinh, phân bổ chỉ tiêu và cách thức đăng ký. Trong bối cảnh số lượng học sinh tăng mạnh, áp lực thi cử vẫn hiện hữu, đòi hỏi những giải pháp căn cơ để giảm căng thẳng cho học sinh và phụ huynh.

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), năm 2025, số thí sinh nhập học chọn nhóm ngành Kinh doanh và quản lý tiếp tục dẫn đầu với khoảng hơn 146.000 tân sinh viên, chiếm tỷ lệ 21%. Trong khi đó, nhiều ngành học được định hướng là công nghệ chiến lược, khát nhân lực trong 10 năm tới và Khoa học cơ bản thì vẫn chưa thực sự “hút” được thí sinh như kỳ vọng. 

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Từ năm 2027, thi tốt nghiệp THPT trên máy tính dự kiến sẽ được triển khai thí điểm tại những nơi có đủ điều kiện. Mặc dù thi tốt nghiệp THPT trên máy tính là bước đi tất yếu trong lộ trình chuyển đổi số, song các chuyên gia cũng đặt ra hàng loạt yêu cầu khắt khe về hạ tầng, nhân lực và thể chế để đảm bảo việc triển khai hiệu quả.

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Trong nhiều năm qua, xét tuyển học bạ từng được xem là “cánh cửa rộng” giúp thí sinh bước vào giảng đường đại học. Tuy nhiên, trước những điều chỉnh của quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng đầu vào, học bạ đang dần mất đi vị thế vốn có. Khi học bạ không còn là “tấm vé vàng”, thí sinh buộc phải điều chỉnh chiến lược ôn tập, đa dạng các phương thức xét tuyển để cửa vào đại học không bị thu hẹp.

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Nhằm bảo đảm cung ứng đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho năm học mới, tạo thuận lợi cho phụ huynh, học sinh, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục điều chỉnh giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% và khuyến khích tái sử dụng sách, góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Ngày 26/4, Trung tâm Khảo thí và Đánh giá chất lượng đào tạo, Đại học quốc gia (ĐHQG) TP Hồ Chí Minh cho biết, tính đến thời hạn cuối đăng ký dự thi Kỳ thi đánh giá năng lực (V-ACT) đợt 2 năm 2026 (ngày 25/4/2026), có 172.622 thí sinh đăng ký dự thi, tăng hơn 77% so với đợt 2 năm 2025.

“Tiết học Gen Z”, đưa pháp luật vào trường học bằng sân khấu hóa

“Tiết học Gen Z”, đưa pháp luật vào trường học bằng sân khấu hóa

Không còn khô cứng với điều khoản, những bài học pháp luật được Công an TP Hà Nội “mềm hóa” bằng tiểu phẩm, tương tác và trải nghiệm thực tế trong chương trình “Tiết học Gen Z”. Cách làm sáng tạo này đang giúp học sinh dễ tiếp thu, ghi nhớ và từng bước hình thành ý thức chấp hành pháp luật ngay từ ghế nhà trường.