Đơn vị tình báo Bộ Tài chính Mỹ gián điệp hồ sơ tài chính công dân

Cục Phân tích và Tình báo (OIA) trực thuộc Bộ Tài chính Mỹ (DOT) bị cáo buộc vi phạm thường xuyên và có hệ thống luật gián điệp trong nước khi bí mật giám sát hồ sơ tài chính công dân cũng như mạng lưới công ty Mỹ.

Năm 2016, ít nhất một chục nhân viên làm việc tại cơ sở dữ liệu của DOT gọi là Mạng chống Tội phạm Tài chính (FinCEN) đã có cảnh báo đến Quốc hội Mỹ về việc dữ liệu tài chính và ngân hàng của công dân bị tra cứu và lưu trữ bất hợp pháp. Ngoài ra, OIA còn bí mật trở thành “cửa sau” phục vụ cho một số cơ quan tình báo Mỹ. Giữa cơn bão dư luận, luật sư Rich Delmar trong Văn phòng Tổng thanh tra (OIG) của DOT tuyên bố sẽ tiến hành điều tra.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Steven Mnuchin.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Steven Mnuchin.

FinCEN là tổ chức có trách nhiệm chống rửa tiền, tài trợ cho khủng bố cũng như chống các loại tội phạm tài chính khác. Mỗi năm, các ngân hàng cũng như tổ chức tài chính Mỹ thành lập 15 triệu báo cáo giao dịch tài chính – trong đó bao gồm bất cứ hoạt động chuyển tiền mặt nào có số lượng từ 10.000 USD trở lên – cho FinCEN.

Trong khi đó, OIA chịu trách nhiệm giám sát mọi hoạt động tài chính đáng ngờ diễn ra bên ngoài nước Mỹ. Tuy nhiên, một số nhân viên FinCEN tố cáo OIA phớt lờ những quy định luật pháp khi bí mật thu thập và lưu trữ thông tin tài chính trong nước từ cơ sở dữ liệu ngân hàng. Thậm chí, đội ngũ chuyên gia phân tích của OIA còn yêu cầu các tổ chức tài chính tiến hành điều tra về nhiều tài khoản và hoạt động giao dịch liên quan đến công dân Mỹ.

Một nguồn từ FinCEN nêu ra trường hợp: vào năm 2016, lúc đó nhân viên OIA tự động tham gia vào một vụ án rửa tiền trong nước để tìm kiếm thông tin từ một tổ chức tài chính bang Delaware miền Đông nước Mỹ. Các nguồn còn chỉ trích OIA mở “cửa sau” phục vụ cho giới chức tình báo Mỹ - bao gồm Cục Tình báo trung ương (CIA), Cục Tình báo Quốc phòng (DIA) và Cơ quan An ninh quốc gia (NSA).

Một quan chức DOT giấu tên bình luận: “Đó là sự vi phạm trắng trợn quyền riêng tư của công dân”. Người phát ngôn CIA Dean Boyd phản bác lại rằng cáo buộc như thế là “hoàn toàn không đúng”.

Các nguồn giấu tên tố cáo tuyên bố hành động giám sát dữ liệu tài chính công dân đã diễn ra suốt nhiều năm nhưng chỉ thực sự trở thành đề tài tranh cãi vào năm 2016 khi FinCEN bắt đầu điều tra.

Giới chức FinCEN lập luận rằng do là một bộ phận trong cộng đồng tình báo Mỹ cho nên OIA không có quyền thu thập thông tin công dân trừ phi tuân thủ sắc luật giới hạn – gọi là 12333 – được tổng thống Ronald Reagan ký phê chuẩn năm 1981 và sau đó được chính quyền George W. Bush xem xét sửa đổi cho phù hợp với thời cuộc.

Trụ sở Bộ Tài chính Mỹ ở Washington.
Trụ sở Bộ Tài chính Mỹ ở Washington.

Theo đó, bất cứ cơ quan tình báo nào cũng phải thành lập báo cáo về việc quyền riêng tư công dân được bảo đảm để được Bộ trưởng Tư pháp phê chuẩn (sau khi tham khảo ý kiến từ Giám đốc Tình báo Quốc gia – DNI) trước khi bắt đầu tiến hành thu thập, lưu trữ và chia sẻ thông tin về công dân. 

OIA, thành lập năm 2004 với mục đích bảo vệ quyền riêng tư công dân và chỉ được phép tiếp cận dữ liệu FinCEN để phục vụ những mục đích tình báo nước ngoài đặc biệt. Theo thông tin từ Hãng tin Reuters, hiện nay có hơn 25.000 tổ chức tài chính – bao gồm các ngân hàng, casino, dịch vụ chuyển tiền  - thành lập báo cáo về mọi hoạt động đáng ngờ cho FinCEN. Tuy nhiên, trên thực tế OIA bị cáo buộc đã đi quá xa giới hạn cho phép và thậm chí vi phạm sắc luật tổng thống cũng như coi thường luật pháp. Mùa hè năm 2016, giới chức FinCEN đề nghị mở cuộc điều tra xem xét các báo cáo về quyền riêng tư công dân của OIA.

Theo tố cáo, OIA đã rút hàng loạt địa chỉ email công dân ra khỏi các báo cáo này. Tháng 10-2016, Sean Duffy – chủ tịch Tiểu ban Hạ viện Giám sát và Điều tra – đã gửi một bức thư đến Bộ trưởng DOT lúc đó là Jacob Lew (nhiệm kỳ từ tháng 2-2013 đến tháng 1-2017) với nội dung yêu cầu giải trình về quyền hạn mà luật pháp cho phép trong thu thập và lưu trữ thông tin công dân trong nước nhưng cho đến nay vẫn chưa nhận được câu trả lời.

Cũng theo tiết lộ từ một số giới chức FinCEN, sau khi cáo buộc được đưa ra thì OIA bắt đầu nhanh chóng “đóng cửa” mọi mạng lưới bí mật của mình. Stephen Vladeck, Giáo sư khoa Luật An ninh thuộc Đại học Quốc gia Mỹ, cho biết các nhà hoạt động nhân quyền đã có tiếng nói chống lại hoạt động chia sẻ dữ liệu “mập mờ” nói trên đồng thời họ muốn có thêm nhiều giới hạn đối với những gì mà chính quyền có thể hành động sau khi nắm được thông tin công dân.

Duy Ân (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Vào mùa thu 1988, một máy bay do thám Mỹ phát hiện một hiện tượng độc lạ: “Vòm Sáng” sau khi tên lửa đạn đạo tầm trung SS-20 Saber của Liên Xô (cũ) được phóng đi. Quá trình trên tạo ra cực quang gây tranh cãi trong suốt thập kỷ, thậm chí còn bị nhầm là UFO.

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Theo các quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Mỹ, Nhà Trắng đã phê duyệt một đề xuất ngân sách mật trị giá 9 tỷ USD để mua các chip máy tính tiên tiến. Đây là những linh kiện cần thiết để các cơ quan tình báo Mỹ có thể khai thác tối đa tiềm năng của các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới nhất.

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Suốt gần hai năm, lực lượng điều tra Tây Ban Nha lần theo những dấu vết mong manh từ các hiện trường, rà soát hơn 3.000 hồ sơ và chờ kết quả đối chiếu ADN quốc tế để xác định danh tính kẻ gây ra chuỗi án mạng ở Alicante.

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.