Đề xuất bỏ cộng điểm thi nghề phổ thông: Cần có lộ trình hợp lý

Dự thảo sửa đổi, bổ sung Quy chế tuyển sinh THCS và THPT mà Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa công bố đã bỏ quy định Sở GD&ĐT cộng điểm khuyến khích cho thí sinh khi tuyển sinh vào lớp 10. Điều này cũng đồng nghĩa với việc, thi vào lớp 10, thí sinh sẽ không được cộng điểm khuyến khích, trong đó có điểm thi nghề phổ thông ở cấp THCS.

Nhiều ý kiến đồng tình với sự điều chỉnh này vì việc dạy và học nghề phổ thông hiện nay quá hình thức, chủ yếu phục vụ mục tiêu... cộng điểm. Tuy nhiên, việc điều chỉnh, thay đổi cũng cần có lộ trình hợp lý để không gây xáo trộn đối với học sinh.

Từ năm 2014 đến nay, việc tuyển sinh lớp 10 trên cả nước được thực hiện theo Thông tư 11, trong đó, Bộ phân cấp Sở GD&ĐT quy định đối tượng và điểm cộng thêm cho từng đối tượng được hưởng chế độ khuyến khích.

Đơn cử như tại Hà Nội, việc tuyển sinh vào lớp 10 được tổ chức theo phương thức xét tuyển kết hợp với thi tuyển theo công thức: Tổng điểm của học sinh bao gồm điểm thi của hai môn thi bắt buộc là Văn và Toán cộng với điểm xét tuyển (điểm học bạ THCS và điểm khuyến khích được cộng thêm). Trong đó, điểm cộng thêm là tổng điểm ưu tiên và khuyến khích được cộng trong các kỳ thi với tổng số điểm không quá 6.

Như vậy, ngoài các đối tượng chính sách như con thương binh, liệt sĩ, thí sinh đạt chứng chỉ tại các cuộc thi nghề, thi học sinh giỏi và các cuộc thi liên quan khác cũng được cộng điểm từ 0,5 đến 2 điểm. Với tính chất cạnh tranh khốc liệt như cuộc thi vào lớp 10 công lập hiện nay, việc được cộng từ 0,5 đến 1,5 điểm từ chứng chỉ nghề thực sự là “phao cứu sinh” cho không ít học sinh.

Trong khi đó, theo phản ánh của nhiều giáo viên, việc thi nghề phổ thông hiện nay đang ngày càng bị biến tướng vì các em đăng ký học chủ yếu với mục đích... lấy điểm cộng.

Lý giải lý do Bộ GD&ĐT đưa việc bỏ cộng điểm nghề vào dự thảo quy chế tuyển sinh THCS và THPT, lãnh đạo Vụ Giáo dục trung học, Bộ GD&ĐT cho biết: Hiện nhiều nơi phản ánh với Bộ về việc vì có cộng điểm mà việc thi nghề phổ thông bỗng thành mục tiêu phấn đấu chỉ để cộng điểm. Trong khi ý nghĩa thực sự của việc học và thi nghề là làm cho công tác hướng nghiệp học sinh tốt hơn, hướng đến thích hợp điều kiện địa phương.

Theo Bộ GD&ĐT, việc bỏ cộng điểm thi nghề nhằm lấy lại ý nghĩa thực sự của giáo dục hướng nghiệp trong trường phổ thông. Ảnh minh họa.
Theo Bộ GD&ĐT, việc bỏ cộng điểm thi nghề nhằm lấy lại ý nghĩa thực sự của giáo dục hướng nghiệp trong trường phổ thông. Ảnh minh họa.

Do vậy, việc đưa quy định bỏ cộng điểm nghề vào dự thảo là nhằm lấy lại mục đích và ý nghĩa của việc giáo dục hướng nghiệp, đồng thời chấn chỉnh tình trạng loạn các cuộc thi ở địa phương theo lối hình thức gây mệt mỏi cho phụ huynh và học sinh. Còn các chế độ tuyển thẳng và ưu tiên khác, về cơ bản, quy định vẫn giữ nguyên như cũ.

Cô Lê Thu Trà, giáo viên Trường THCS Hoàng Mai (Nghệ An) cho biết: Việc học nghề phổ thông hiện nay nhìn chung không hiệu quả vì quá hình thức. Điều này học sinh biết, giáo viên biết và các trường cũng đều biết. Tuy vậy, thực tế vẫn có rất nhiều trường có tới 100% học sinh đăng ký học nghề.

“Mấu chốt của việc này là vì các em học sinh nhận thức rõ rằng, lấy được 0,5 đến 1,5 điểm học nghề dễ hơn rất nhiều so với việc thi Văn, Toán. Trong khi đó, khi thi vào lớp 10, chỉ cần chênh 0,5 điểm cũng đã đủ để quyết định việc trúng hay trượt. Do vậy, việc bỏ điểm cộng học nghề trong kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 cũng là điều nên tính tới khi chính sách này đang bị biến tướng. Tất nhiên, nếu thay đổi cũng cần thực hiện theo lộ trình, tức là sau một vài năm nữa chứ không thể áp ngay trong năm 2018 để tránh gây tác động tiêu cực đến tâm lý học sinh và phụ huynh, vì chỉ còn hơn 5 tháng nữa là sẽ diễn ra kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10” - cô Trà nêu ý kiến.

Ông Nguyễn Quang Tùng - Hiệu trưởng THCS Lomonoxop Hà Nội cho rằng: Việc học và thi các nghề phổ thông, nhất là những nghề thiết thực với học sinh là cần thiết, nhưng việc duy trì một cuộc thi tốt nghiệp nghề để cộng điểm vào cấp 3 thực sự rất cồng kềnh và tốn kém. Đó là chưa kể, nhiều học sinh hầu như chỉ suy nghĩ việc mình học nghề được xếp loại gì và được cộng bao nhiêu điểm khi tuyển sinh chứ không hề chú tâm vào việc học thực sự.

Tất nhiên, phụ huynh và học sinh cũng cần phân định rõ, ở đây Bộ GD&ĐT chỉ dự định bỏ cộng điểm thi nghề chứ không phải bỏ việc học nghề trong nhà trường phổ thông.

Đồng quan điểm trên, TS Hoàng Ngọc Vinh, nguyên Vụ trưởng Vụ Giáo dục chuyên nghiệp, Bộ GD&ĐT cũng cho rằng: Đề xuất bỏ cộng điểm nghề vào kỳ thi lớp 10 là hợp lý và logic, bởi mục đích giáo dục hướng nghiệp trong trường phổ thông là góp phần để phân luồng vào học nghề mà không phải phân luồng vào THPT để đến đại học.

Tuy vậy, hiện nay đang có sự nhầm lẫn khi lấy phương tiện làm mục đích nên cần phải chấn chỉnh để quy định này không làm méo mó mục đích của dạy nghề phổ thông. Cũng theo ông Vinh, thay vì cộng điểm nghề đại trà cho học sinh trong kỳ thi tuyển vào lớp 10 như hiện nay, chỉ nên cộng điểm hoặc miễn trừ học nếu học sinh đó không thi vào THPT mà lựa chọn vào các trường nghề để học.

Huyền Thanh

Các tin khác

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Khởi động cuộc thi toàn quốc lan tỏa lối sống xanh và năng động cho học sinh tiểu học

Trong khuôn khổ hợp tác giữa Bộ Giáo dục và Đào tạo và Công ty Nestlé Việt Nam về xây dựng lối sống năng động, tích cực cho học sinh tiểu học, cuộc thi toàn quốc “Lối sống xanh - Đại sứ năng động bảo vệ môi trường” đã chính thức được phát động với sự đồng hành và phối hợp của Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng.

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Đại học Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu với 88 mã ngành đào tạo

Năm 2026, Đại học (ĐH) Kinh tế Quốc dân tuyển 9.000 chỉ tiêu, với 88 mã ngành, trong đó có 41 chương trình học bằng tiếng Việt, 20 chương trình học bằng tiếng Anh, 7 chương trình định hướng ứng dụng POHE, 2 mã chương trình tiên tiến (5 chương trình), 3 mã chương trình chất lượng cao (16 chương trình), 1 ngành/chương trình đào tạo bằng tiếng Anh là Công nghệ tài chính (TV), Toán ứng dụng (TA) và Kinh tế số (TA) mở trong 2026.

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Hà Nội đưa hai trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế

Theo đề án, hai trường chuyên của Hà Nội sẽ tập trung đào tạo học sinh có năng lực nổi trội, tăng cường học chuyên sâu, nghiên cứu khoa học, học theo dự án và rèn kỹ năng học thuật bậc đại học. Kết quả đầu ra của học sinh hướng tới được công nhận rộng rãi trên thế giới.

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Vì sao thí sinh tự do đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT 2026 tăng kỷ lục?

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ghi nhận số lượng thí sinh tự do đăng ký dự thi tăng cao chưa từng có, với gần 64.000 thí sinh. Thực tế này không chỉ phản ánh nhu cầu thi lại để tìm đường vào đại học của nhiều người học, mà còn đặt ra yêu cầu về công tác hướng nghiệp cho học sinh cần hiệu quả hơn.

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Nhiều điểm mới trong tuyển sinh đầu cấp tại TP Hồ Chí Minh

Kỳ tuyển sinh đầu cấp và thi vào lớp 10 tại TP Hồ Chí Minh năm học 2026 -2027 ghi nhận nhiều điểm mới về phương thức tuyển sinh, phân bổ chỉ tiêu và cách thức đăng ký. Trong bối cảnh số lượng học sinh tăng mạnh, áp lực thi cử vẫn hiện hữu, đòi hỏi những giải pháp căn cơ để giảm căng thẳng cho học sinh và phụ huynh.

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Những ngành học nào đang "hút" thí sinh?

Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), năm 2025, số thí sinh nhập học chọn nhóm ngành Kinh doanh và quản lý tiếp tục dẫn đầu với khoảng hơn 146.000 tân sinh viên, chiếm tỷ lệ 21%. Trong khi đó, nhiều ngành học được định hướng là công nghệ chiến lược, khát nhân lực trong 10 năm tới và Khoa học cơ bản thì vẫn chưa thực sự “hút” được thí sinh như kỳ vọng. 

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Thi tốt nghiệp THPT trên máy tính cần chuẩn bị bài bản, thận trọng

Từ năm 2027, thi tốt nghiệp THPT trên máy tính dự kiến sẽ được triển khai thí điểm tại những nơi có đủ điều kiện. Mặc dù thi tốt nghiệp THPT trên máy tính là bước đi tất yếu trong lộ trình chuyển đổi số, song các chuyên gia cũng đặt ra hàng loạt yêu cầu khắt khe về hạ tầng, nhân lực và thể chế để đảm bảo việc triển khai hiệu quả.

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Siết xét tuyển đại học bằng học bạ: Thí sinh làm gì để thích ứng?

Trong nhiều năm qua, xét tuyển học bạ từng được xem là “cánh cửa rộng” giúp thí sinh bước vào giảng đường đại học. Tuy nhiên, trước những điều chỉnh của quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng đầu vào, học bạ đang dần mất đi vị thế vốn có. Khi học bạ không còn là “tấm vé vàng”, thí sinh buộc phải điều chỉnh chiến lược ôn tập, đa dạng các phương thức xét tuyển để cửa vào đại học không bị thu hẹp.

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Năm học 2026-2027: Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3%

Nhằm bảo đảm cung ứng đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho năm học mới, tạo thuận lợi cho phụ huynh, học sinh, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục điều chỉnh giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% và khuyến khích tái sử dụng sách, góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Hơn 170.000 thí sinh đăng ký thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026

Ngày 26/4, Trung tâm Khảo thí và Đánh giá chất lượng đào tạo, Đại học quốc gia (ĐHQG) TP Hồ Chí Minh cho biết, tính đến thời hạn cuối đăng ký dự thi Kỳ thi đánh giá năng lực (V-ACT) đợt 2 năm 2026 (ngày 25/4/2026), có 172.622 thí sinh đăng ký dự thi, tăng hơn 77% so với đợt 2 năm 2025.

“Tiết học Gen Z”, đưa pháp luật vào trường học bằng sân khấu hóa

“Tiết học Gen Z”, đưa pháp luật vào trường học bằng sân khấu hóa

Không còn khô cứng với điều khoản, những bài học pháp luật được Công an TP Hà Nội “mềm hóa” bằng tiểu phẩm, tương tác và trải nghiệm thực tế trong chương trình “Tiết học Gen Z”. Cách làm sáng tạo này đang giúp học sinh dễ tiếp thu, ghi nhớ và từng bước hình thành ý thức chấp hành pháp luật ngay từ ghế nhà trường.