Có hay không “cuộc chiến” thương mại Trung - Mỹ?

Một trong những quan ngại nhất mà dư luận thế giới hết sức quan tâm trong những ngày qua là nguy cơ xảy ra cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung, đặc biệt kể từ khi Tổng thống Donald Trump đưa ra quyết định ngày 14-8 vừa qua cho phép Đại diện Thương mại của Mỹ tiến hành cuộc điều tra các hoạt động Trung Quốc vi phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Khó có thể lường hết những hậu quả nếu cuộc chiến này xảy ra, song cũng khó có thể đánh giá về thời điểm diễn ra cuộc chiến mà cho đến nay vẫn chưa có sự kiểm chứng hay kết luận cụ thể nào.

Cuộc điều tra 301

Mặc dù Mỹ đã quyết định tiến hành cuộc điều tra về các hành vi thương mại của Trung Quốc theo điều khoản 301 của Đạo luật Thương mại 1974, song nhiều nhà phân tích cho rằng không thể dựa vào điều này để đưa ra đánh giá về việc Trung - Mỹ có phát động cuộc chiến thương mại hay không.

Một mặt, Mỹ chọn thời điểm này để “ra tay” với Trung Quốc rất có thể nhằm chuyển dịch sức ép chính trị trong nước, bởi vì chính quyền ông Trump gặp rất nhiều trở ngại trong việc điều hành chính sách và dẫn đến rất nhiều mâu thuẫn trong nội bộ, đành phải tìm “đột phá” trong vấn đề ngoại thương để phân tán, chuyển dịch tiêu điểm chính trị trong nước; mặt khác, thời gian tiến hành cuộc điều tra theo điều khoản 301 tương đối dài, kết quả cuối cùng sẽ có nhiều biến số, hơn nữa điều khoản này đã nhiều năm không được áp dụng, rất khó đem lại kết quả thực tế.

Một số người nói rằng hiện nay cuộc chiến thương mại Trung - Mỹ đã bắt đầu, nhưng trên thực tế không nghiêm trọng như vậy. Bởi cuộc điều tra theo điều khoản 301 lần này chủ yếu tập trung vào vấn đề quyền sở hữu trí tuệ, cơ bản là thông qua cuộc điều tra kéo dài khoảng 1 năm để tìm ra bằng chứng xác thực. Vậy nên ngay cả trong trường hợp Mỹ cuối cùng tìm ra được chứng cớ, cũng không thể ngay lập tức áp đặt lệnh trừng phạt đối với Trung Quốc.

Hai bên còn phải bước vào giai đoạn tham vấn, tức là hai nước Trung - Mỹ phải tiến hành đàm phán. Công đoạn này tối thiểu phải mất 6 tháng. Vì vậy, ngay cả khi Mỹ áp đặt lệnh trừng phạt đối với Trung Quốc, ít nhất cũng phải sau 2 năm.

Hơn nữa, cuộc điều tra thương mại theo điều khoản 301 đòi hỏi phải có trình tự, thời gian cần thiết  mặc dù chưa thể xác định, nhưng theo tính toán phải cần ít nhất 1 năm. Trong thời gian đó Mỹ không thể tùy tiện phát động một cuộc chiến thương mại chống lại Trung Quốc; trước khi có được kết quả cuộc điều tra, khả năng Mỹ khăng khăng áp đặt mức thuế phạt đối với hàng hóa Trung Quốc và nhân đó tiến hành cuộc chiến thương mại là rất thấp.

Nhà máy sản xuất của Apple tại Trung Quốc.
Nhà máy sản xuất của Apple tại Trung Quốc.

Tác động của “đòn thương mại”

Một số chuyên gia cảnh báo Trung Quốc cần sẵn sàng đối phó với nguy cơ về cuộc chiến thương mại do Washington phát động, cho rằng sự chắc chắn trong chính sách đối ngoại của Trump cao hơn nhiều so với chính sách đối nội, vì vậy khuynh hướng bảo hộ thương mại của Mỹ vẫn còn tiếp tục. Có thể dự đoán rằng một khi nổ ra cuộc chiến thương mại Trung - Mỹ, kết quả cuối cùng chắc chắn là hai bên cùng thiệt hại, thậm chí sẽ gây thiệt hại nặng nề cho nền kinh tế toàn cầu.

Một số nhân sĩ trong giới chính trị, giới kinh doanh Mỹ cũng cho rằng nếu chính quyền Mỹ bất chấp các quy tắc của WTO, đơn phương hành động để giải quyết tranh chấp với đối tác thương mại, không chỉ không giải quyết được vấn đề, mà còn có thể gây thiệt hại cho người tiêu dùng và các doanh nghiệp xuất khẩu trong nước. Thậm chí  một khi nổ ra cuộc chiến thương mại Trung - Mỹ nó sẽ gây tác động nặng nề cho các nước Đông Nam Á.

Các sản phẩm xuất khẩu của Trung Quốc vào Mỹ hầu hết được hoàn thiện ở Đông Nam Á, cuộc điều tra mang tính trả đũa của Mỹ nhằm vào các sản phẩm của Trung Quốc sẽ ảnh hưởng đến nền kinh tế Đông Nam Á.

Nếu Mỹ áp đặt các mức thuế lên các mặt hàng Trung Quốc, Bắc Kinh chắc chắn sẽ có hành động đáp trả. Bộ Thương mại Trung Quốc từng tuyên bố sẽ “có biện pháp thích đáng để bảo vệ các quyền lợi hợp pháp của mình”. Ảnh hưởng của việc Mỹ áp đặt các biện pháp thuế quan chống Trung Quốc là không nhỏ.

Thứ nhất, việc áp đặt thuế lên các mặt hàng nhập khẩu và dịch vụ từ Trung Quốc đồng nghĩa với việc đánh thuế cao vào người tiêu dùng Mỹ. Nếu thay đổi theo hướng giảm lượng hàng nhập khẩu từ Trung Quốc thì chi phí hàng nhập khẩu nói chung của Mỹ chắc chắn sẽ tăng mạnh vì giá hàng hóa của các nước khác cao hơn. Khi giá hàng hóa nhập khẩu tăng cao kéo theo tác động lan truyền của nguy cơ lạm phát thì điều này sẽ tác động mạnh mẽ đến tầng lớp trung lưu Mỹ, những người vốn đang phải đối mặt với mức lương trì trệ trong hơn 3 thập kỷ qua.

Thứ hai, các hành động thương mại chống Trung Quốc có thể làm cho tỉ lệ lãi suất tại Mỹ tăng cao. Nước ngoài hiện nắm giữ khoảng 30% trái phiếu kho bạc Mỹ, trong đó Trung Quốc nắm giữ một lượng trái phiếu trị giá khoảng 1,15 nghìn tỉ USD (tính tới tháng 6-2017), cao hơn so với mức nắm giữ của Nhật Bản vào khoảng 1,09 nghìn tỉ USD.

Nếu Mỹ áp đặt các mức thuế mới đối với các mặt hàng từ Trung Quốc, Bắc Kinh có thể giảm mua trái phiếu Mỹ, thúc đẩy đa dạng hóa việc nắm giữ các loại tài sản khác ngoài đồng bạc xanh, vốn là chiến lược mà Bắc Kinh thực hiện trong vòng 3 năm qua. Trong khi ngân sách Mỹ vẫn đang bị thâm hụt lớn, thậm chí có thể thâm hụt hơn nữa dưới thời chính quyền Trump do cắt giảm thuế và tăng chi tiêu công, việc Trung Quốc giảm mua loại trái phiếu này có thể gây áp lực lên các chi phí đi vay của Mỹ.

Thứ ba, do nhu cầu trong nước có mức tăng trưởng thấp, các công ty Mỹ dựa nhiều hơn vào nhu cầu ở nước ngoài. Hiện Trung Quốc là thị trường xuất khẩu lớn thứ ba của Mỹ. Việc Mỹ đe dọa áp dụng các biện pháp trừng phạt thương mại đối với Bắc Kinh còn làm ảnh hưởng tới các đối tác trong Khu vực Thương mại Tự do Bắc Mỹ (NAFTA) là Canada và Mexico, lần lượt là những thị trường xuất khẩu lớn thứ nhất và thứ hai của Mỹ.

Trong bối cảnh đó, rất có thể các thị trường lớn này sẽ phản ứng, gây ra hạn chế cho Mỹ trong việc tiếp cận các thị trường này, từ đó làm ảnh hưởng nghiêm trọng tới lời hứa về sự phục hồi sản xuất nhằm “làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại” của Tổng thống Donald Trump.

Bảo Trân (tổng hợp)

Các tin khác

Quyết liệt truy quét lò mổ lậu

Quyết liệt truy quét lò mổ lậu

Dưới ánh đèn lờ mờ của những khu dân cư ven đô, khi thành phố còn chưa tỉnh giấc, những "vòi bạch tuộc" của thực phẩm bẩn đang âm thầm vươn ra. Từ những lò mổ không phép nhếch nhác, thịt gia súc, gia cầm không qua kiểm dịch được tuồn thẳng vào chợ đầu mối, bếp ăn tập thể, đe dọa trực tiếp đến sức khỏe hàng triệu người dân.

Bắn cung Việt Nam giành huy chương ASIAD có khả thi?

Bắn cung Việt Nam giành huy chương ASIAD có khả thi?

Bắn cung Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị quan trọng cho ASIAD 20, với nhiều kỳ vọng nhưng cũng không ít lo âu. Sau những tín hiệu tích cực ở đấu trường châu lục, đội tuyển được kỳ vọng có thể tạo nên bất ngờ. Tuy nhiên, trong bối cảnh lực lượng biến động và sự cạnh tranh khốc liệt từ các cường quốc châu Á, câu hỏi lớn được đặt ra: liệu bắn cung Việt Nam có đủ khả năng giành huy chương?

Cần quét sạch những "ngôi sao chổi" mạng

Cần quét sạch những "ngôi sao chổi" mạng

Mạng xã hội đang xuất hiện ngày càng nhiều nội dung gây sốc, phản cảm chỉ để thu hút lượt xem. Từ vụ TikToker ở Lào Cai bị xử phạt vì đăng video xấu độc, không phù hợp thuần phong mỹ tục đến những hiện tượng “giang hồ mạng” như L.9N, có thể thấy một thực tế rõ ràng: càng gây tranh cãi, càng dễ lan truyền, và hệ quả là trong môi trường số, những nội dung phản cảm như có đất dụng võ: Chỉ cần bạn sẵn sàng xem, tôi sẵn sàng làm nội dung.

Phim kinh dị: Khai thác văn hóa giữa lằn ranh sáng tạo và trách nhiệm

Phim kinh dị: Khai thác văn hóa giữa lằn ranh sáng tạo và trách nhiệm

Sau những bộ phim kinh dị chỉ để lại sức hút bề nổi, thể loại này tại Việt Nam đang dần mang sắc thái bản địa, khơi dậy trầm tích tín ngưỡng và văn hóa dân gian. Đây là bước đi đầy tham vọng, dẫu còn nhiều thách thức, của một nền điện ảnh đang tìm kiếm tiếng nói riêng giữa bối cảnh cạnh tranh của thị trường tiêu thụ văn hóa toàn cầu.

Kịch bản của IMF cảnh báo nguy cơ suy thoái

Kịch bản của IMF cảnh báo nguy cơ suy thoái

IMF cảnh báo kinh tế toàn cầu đối mặt nguy cơ suy thoái khi xung đột Trung Đông kéo dài, đồng thời hạ triển vọng tăng trưởng và đưa ra 3 kịch bản với các mức độ rủi ro khác nhau tùy theo diễn biến giá dầu và thị trường tài chính.

EU tìm nguồn nhiên liệu bay thay thế

EU tìm nguồn nhiên liệu bay thay thế

Nguồn cung nhiên liệu hàng không đối mặt rủi ro gián đoạn, EU đang chuẩn bị kịch bản nhập khẩu từ Mỹ và tăng dự trữ nhằm hạn chế tác động tới ngành hàng không.

Điền kinh Việt Nam và thử thách cực đại ở ASIAD 20

Điền kinh Việt Nam và thử thách cực đại ở ASIAD 20

Điền kinh Việt Nam đang đứng trước một bài toán nan giải tại ASIAD 20 (diễn ra tại Nhật Bản vào tháng 9 tới) khi đặt mục tiêu giành 1 HCV, 1 HCB và 1 HCĐ trong bối cảnh sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Nếu như đấu trường Đông Nam Á vẫn là “sân nhà” quen thuộc, thì bước ra châu lục, mọi thứ trở nên khắc nghiệt hơn gấp nhiều lần.

Nghệ sĩ vẫn chật giữ nghề…

Nghệ sĩ vẫn chật giữ nghề…

“Cơm áo không đùa với khách thơ”, khi thu nhập từ sân khấu không đủ sống, nhiều nghệ sĩ biểu diễn phải xoay xở đủ nghề như làm MC, hát thuê, buôn bán… Dẫu vậy, không ít người vẫn chọn ở lại với nghề, giữ lửa đam mê và chờ đợi một cơ hội đổi thay.

Vụ sữa giả với hơn 400 chủng loại: Làm rõ vì sao “con voi chui lọt lỗ kim”

Vụ sữa giả với hơn 400 chủng loại: Làm rõ vì sao “con voi chui lọt lỗ kim”

Cuối năm 2024, qua công tác nắm tình hình, Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường, Bộ Công an phát hiện trên thị trường có rất nhiều loại sữa không đảm bảo chất lượng, đặc biệt là các loại sữa dành cho các đối tượng đặc biệt như người già, trẻ em, phụ nữ có thai, người gầy yếu... và các loại sữa có ghi bổ sung vitamin, canxi, khoáng chất, thậm chí cả đông trùng hạ thảo, tổ yến... nên đã báo cáo lãnh đạo Bộ chỉ đạo xác minh, làm rõ, xác định 2 công ty sản xuất các loại sữa trên với số lượng đặc biệt lớn là Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood.

Đọc sách khoa học giữa thời bùng nổ thông tin

Đọc sách khoa học giữa thời bùng nổ thông tin

Thị trường xuất bản Việt Nam đang tăng trưởng mạnh mẽ, trong khi nền tảng số mở ra vô vàn cơ hội tiếp cận tri thức. Thế nhưng, chính sự phong phú ấy lại khiến người đọc dễ rơi vào tình trạng bối rối và mất phương hướng khi chọn sách khoa học, dòng sách thiết yếu để xây dựng nền tảng tri thức cho mọi lứa tuổi.

Karate Việt Nam sẵn sàng hướng đến ASIAD 20

Karate Việt Nam sẵn sàng hướng đến ASIAD 20

Ở 3 kỳ SEA Games liên tiếp, đội tuyển karate Việt Nam không chỉ đóng góp nhiều HCV cho Đoàn thể thao Việt Nam mà còn duy trì được vị thế số một Đông Nam Á. Đây là nền tảng quan trọng để các võ sĩ của chúng ta hướng đến mục tiêu chinh phục huy chương tại ASIAD.

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Với những người chiến sĩ CAND khoác lên mình sắc xanh lá mạ, vinh dự, tự hào nhưng trách nhiệm cũng rất nặng nề, Công an xã Cẩm Hưng đã và đang ngày đêm giữ cho thế trận an ninh nhân dân vững chắc, đảm bảo an ninh, trật tự để mang lại bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập.

Nghệ thuật số tiếp cận di sản văn hóa

Nghệ thuật số tiếp cận di sản văn hóa

Nghệ thuật số đang thay đổi cách người Việt tiếp cận di sản và văn hóa. Từ những bộ sưu tập tĩnh trong tủ kính, công chúng dần bước vào trải nghiệm sống động qua trình chiếu mapping và trí tuệ nhân tạo. Bên cạnh việc hỗ trợ hoạt động bảo tồn, công nghệ còn làm sống dậy các lớp giá trị văn hóa, đồng thời mở ra động lực cho kinh tế trải nghiệm theo hướng bền vững.

Mỹ được, mất gì sau một năm áp thuế đối ứng?

Mỹ được, mất gì sau một năm áp thuế đối ứng?

Thuế đối ứng giúp Mỹ cải thiện một số chỉ số kinh tế vĩ mô và thu hút đầu tư, nhưng đồng thời làm gia tăng chi phí cho doanh nghiệp và người tiêu dùng. Sau một năm, bức tranh kinh tế Mỹ hiện lên với cả gam sáng và những khoảng tối đáng chú ý.

Chuyên gia nước ngoài nâng tầm thể thao Việt Nam

Chuyên gia nước ngoài nâng tầm thể thao Việt Nam

Trong hành trình vươn ra đấu trường châu lục và thế giới, thể thao Việt Nam đang đứng trước một bài toán quen thuộc nhưng chưa bao giờ dễ giải: làm thế nào để rút ngắn khoảng cách với các cường quốc. Và một trong những cách không bao giờ lỗi thời đó là chiêu mộ HLV đẳng cấp từ các nền thể thao phát triển hơn.

AI đang tái định hình điện ảnh Trung Quốc

AI đang tái định hình điện ảnh Trung Quốc

Làn sóng AI đang len lỏi vào mọi khâu sản xuất, từng bước tái định hình ngành điện ảnh Trung Quốc. Cơ hội mở ra cho nhiều người làm nghề, nhưng cũng kéo theo không ít thách thức về bản sắc và sự cạnh tranh trong tương lai.