"Búp bê gỗ" - ấm áp tình người

Vũ Thảo Ngọc là một nữ nhà văn trưởng thành từ đất Mỏ. Dẫu đã đọc của chị mấy tập truyện ngắn, tiểu thuyết, cả thơ nữa, nhưng lần này đọc "Búp bê gỗ" (NXB Lao động 2010), tôi vẫn bị cuốn hút bởi sự giàu có về chất liệu đời sống và chi tiết, một điều không phải cây bút trẻ nào cũng có được, nhất là ở thời kỹ thuật số này.

21 truyện ngắn với gần 300 trang in, Vũ Thảo Ngọc đã tạo dựng khá đa dạng tâm trạng, tính cách và số phận nhân vật. Nhân vật trong truyện ngắn của Vũ Thảo Ngọc thường có số phận phức tạp và không kém phần éo le. Ngay ở truyện được lấy đặt tên cho tập sách "Búp bê gỗ", người đọc có thể phần nào nhận ra sự phức tạp trong tính cách nhân vật. Dậu "lùn", biệt danh bạn bè, xóm phố đùa gọi cô gái chỉ cao một mét hai có tên là Dậu. Bù lại sự thiếu hụt nhan sắc, Dậu học giỏi, tốt nghiệp đại học văn, nhưng không có đâu nhận vào làm việc. Dậu chỉ quẩn quanh trong căn phòng hẹp nơi xóm phố hội tụ toàn "công dân nhà cấp bốn". Cái xóm phố toàn "công dân nhà cấp bốn" ấy hóa lại sống với nhau khá hồn nhiên và ấm áp tình người, từ chị Lân "cháo trai", cô Oanh "di động", cô Lan "tư bản", toàn những cô thất nghiệp nhưng vẫn ra mẽ ta đây lúc nào cũng xúng xính. Đến Văn "xẩm", Dậu "lùn", Hiếu "què" đều cư xử với nhau bình đẳng, cởi mở, có nỗi buồn, niềm vui luôn cùng nhau chia sẻ. Cùng ngõ nhà Dậu có anh Hiếu đi xe lăn, vì bị bại liệt sau trận sốt ác tính năm lên bốn, làm nghề chữa máy khâu cậm cạch qua ngày. Thỉnh thoảng Hiếu sang nhà Dậu chơi, khi thì đóng cho Dậu cái đinh treo nón, khi thì ngồi ngắm không chán mắt chữ Tâm và tấm tắc bảo đó là bức họa số một Hiếu được nhìn thấy. Hầu như lần nào sang Hiếu cũng để thì giờ, tâm sức chau chuốt con búp bê gỗ, không biết làm sao lại gẫy một bên bím tóc. Rồi... Dậu có thai (mà hình như không phải là với Hiếu - dẫu biết vậy nhưng Hiếu vẫn luôn ở bên Dậu), tưởng như hai con người khốn khó ấy đến với nhau, tần tảo cùng nhau vượt lên gian khó. Nhưng Dậu tự ti, mặc cảm với hoàn cảnh, cũng một phần không muốn Hiếu phải vì mình mà gánh cái gánh nặng gia đình quá sức chịu đựng của anh, đã nhất định từ chối không cho Hiếu sống chung. Hiếu buồn giận bỏ đi. Chỗ bấu víu cuối cùng của Dậu là cái thai chị đang mang, nhưng khi Dậu sinh con, đứa bé bị ngạt, vì người hộ sinh thiếu trách nhiệm. Nỗi đau tưởng quá sức với người đàn bà tật nguyền, nhưng dường như số phận vẫn chưa buông tha chị. Một lần, thằng bé bán báo rao tin có người đi xe lăn tháo càng xe đập vào cổ một tên cướp. Dậu mua tờ báo đọc, rồi chạy đến bệnh viện... Nhưng khi đến nơi thì người tật nguyền ngồi xe lăn bắt cướp lại không phải là Hiếu, mà là một người tên Trung. Dậu đành quay về cái xóm phố với những "công dân nhà cấp bốn" mà mơ tiếp những giấc mơ giản dị về một mái ấm gia đình.   

Truyện ngắn của Vũ Thảo Ngọc luôn chia sẻ những nỗi niềm, những cảnh đời, số phận dù trong hoàn cảnh nào cũng gắng gỏi vượt lên, nuôi dưỡng những ước mơ bình dị. Ông Ộp trong "Ông chủ cửa hàng mỹ nghệ", Nam trong "Chuyện tình thời chứng khoán", hay Mai trong "Hạnh phúc ở phía nào", đều có những nỗi niềm uẩn khúc, những số phận trớ trêu nhưng họ đều giống nhau là không cam chịu bó tay trước hoàn cảnh, mà đều tìm cách vượt lên số phận để sống cuộc sống có ích cho đời ... Rất ít gặp trong truyện ngắn của Vũ Thảo Ngọc những con người cô đơn đến lẻ loi, những kẻ tàn nhẫn đến mất hết tính người. Dường như sự nhân ái, bao dung là âm hưởng chủ đạo trong sáng tác của nhà văn nữ này

Cao Năm

Các tin khác

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương” - bộ phim lịch sử - tình báo được lấy cảm hứng từ một số chuyên án trong hơn 25.000 bộ hồ sơ chiến sĩ tình báo viên Việt Nam sẽ được Điện ảnh CAND sản xuất trong thời gian tới. Không chỉ là món quà tri ân sự hy sinh thầm lặng của lực lượng tình báo CAND, bộ phim còn ghi dấu sự “tái xuất” màn ảnh rộng, sau gần 40 năm vắng bóng của đề tài tình báo - một trong những chất liệu đặc biệt và khó khai thác nhất của điện ảnh Việt Nam.

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một dân tộc có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức nghệ thuật.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, báo chí nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

“Cuộc thi dịch Văn học Việt - Trung, Trung - Việt” năm 2026 vừa chính thức khởi động tại TP Hồ Chí Minh. Bước qua mùa giải thứ hai, cuộc thi không chỉ là nơi giao lưu văn chương giữa hai nước mà còn được kỳ vọng trở thành mảnh đất màu mỡ để phát hiện và bồi dưỡng những “mầm xanh” dịch thuật.

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Khi đến thăm họa sĩ Tô Chiêm sau cơn đột quỵ cách đây 2 năm, tôi không hình dung có một ngày lại được trò chuyện và chia sẻ với anh trong sự kiện trưng bày nghệ thuật “Khói” với tâm thế của một người họa sĩ điềm tĩnh trở lại với hội họa sau tất cả.

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Những năm gần đây, với sự ra đời của show diễn thực cảnh được tổ chức tại các địa điểm du lịch đã đem đến cho khán giả là khách du lịch nhiều trải nghiệm mới mẻ. Việc tổ chức các show diễn thực cảnh tại các địa chỉ du lịch nổi tiếng đang được xem là hoạt động tích cực không chỉ để thu hút khách du lịch mà còn là dấu ấn của sự kết nối giữa du lịch với văn hóa và di sản.

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Những năm gần đây, giới xuất bản thế giới đã liên tục cảnh báo về mối đe dọa của trí tuệ nhân tạo (AI) đến quá trình sáng tạo, trong việc các “ông lớn công nghệ” sử dụng trái phép vô số tác phẩm để huấn luyện thuật toán cũng như thực trạng ngày càng khó phân biệt đâu là tác phẩm đến từ con người, đâu là sản phẩm đến từ máy móc…

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Giữa những ngày tháng tư lịch sử, một loạt sản phẩm âm nhạc mang tinh thần yêu nước ra mắt công chúng đã tạo nên điểm nhấn đặc biệt trong đời sống âm nhạc. Nỗ lực làm mới cảm hứng truyền thống bằng những sáng tạo độc đáo và hơi thở hiện đại góp phần lan tỏa tình yêu Tổ quốc một cách gần gũi và giàu cảm xúc.

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Việt Nam và New Zealand đã có hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tuy nhiên vẫn có một khoảng trống lớn trong giao lưu văn chương giữa hai nước. Không chờ đợi sự thúc đẩy và đầu tư từ phía Chính phủ hai bên, các nhà thơ của hai nước sau hơn một năm kết nối, đã tổ chức được bước đi đầu tiên khởi động cho việc giới thiệu tác phẩm văn chương cho nhau, và xúc tiến các hoạt động chung nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết và thấu hiểu tâm hồn của nhau.

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Trong nhiều thập kỷ, bảo tàng và các không gian di sản chủ yếu tồn tại như những “kho lưu trữ sống” - nơi hiện vật được bảo quản cẩn trọng, nhưng lại mang tính tĩnh, đôi khi tạo cảm giác xa cách với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Hành trình gieo những yêu thương

Hành trình gieo những yêu thương

Dọc dãy hành lang dài của bệnh viện, nghệ sĩ Nguyệt Thu trong bộ quần áo bệnh nhân đã chơi bản nhạc chữa lành "Secret garden". Giữa lằn ranh sinh tử, âm nhạc, kỳ diệu thay, đã giúp trái tim chị khỏe lại. Khán giả của chị là những bệnh nhân, bác sĩ...

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Theo thông lệ hàng năm, tạp chí “TIME” nổi tiếng của Mỹ vừa công bố danh sách “TIME100” của năm 2026, qua đó ghi dấu 100 cá nhân có sức ảnh hưởng toàn cầu. Những gương mặt này trải rộng ở đa dạng lĩnh vực, từ chính trị, đứng sau những nỗ lực tiên phong đến các nghệ sĩ và những nhà đổi mới. Điều nổi bật trong danh sách năm nay là sự góp mặt đông đảo của thế hệ trẻ.

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giữa không gian rực rỡ và tiếng nhạc Latin cuồng nhiệt tại thủ đô Manila, Philippines vào những ngày tháng 4 năm 2026, quốc kỳ Việt Nam đã ba lần được kéo lên ở vị trí cao nhất.

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Điện ảnh Việt được ví như người khổng lồ đang vươn vai thức giấc. Thế nhưng “người khổng lồ” ấy vẫn chưa có một “đại bản doanh” đúng nghĩa để thỏa sức tung hoành. Đôi chân “người khổng lồ” vẫn chật vật trong những phim trường nhỏ lẻ hoặc bối cảnh tạm bợ, quay xong rồi dỡ bỏ.

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Những năm gần đây, tại Hà Nội, mô hình sân khấu học đường đang được quan tâm, xây dựng như một hướng tiếp cận mới trong giáo dục thẩm mỹ cho lứa tuổi học sinh. Việc đưa nghệ thuật sân khấu đến với học đường không chỉ là "gieo mầm" tình yêu nghệ thuật cho thế hệ tương lai mà còn mở ra cơ hội cho ngành sân khấu khi đưa nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ.