Bắn cung, bắn súng Việt Nam và tham vọng dẫn đầu Đông Nam Á

Lộc Thị Đào trở lại, Việt Nam thêm hy vọng có huy chương vàng

Ở SEA Games 31 trên sân nhà, bắn cung Việt Nam gây thất vọng khi không giành được tấm Huy chương vàng (HCV) nào. Trước đó 2 năm, chúng ta có 3 HCV, đạt vị trí số 1 SEA Games 30. Lần này, bắn cung Việt Nam quyết tái lập thành tích như ở Philippines nhờ có sự chuẩn bị kỹ càng.

Đây là mục tiêu khả thi với bắn cung Việt Nam, nhất là khi “huyền thoại” Lộc Thị Đào đã trở lại. Chỉ trong một ngày thi đấu tại Philippines, cô đã giành hat-trick HCV ở các nội dung cung 1 dây đơn nữ, đồng đội nữ và đồng đội hỗn hợp (cùng Nguyễn Hoàng Phi Vũ). Tiếp theo đó, cô tiếp tục giành thêm 3 huy chương ở Cúp Bắn cung châu Á 2020.

Tưởng chừng đây là bước đệm để Lộc Thị Đào vươn đến những đỉnh cao mới, nhưng thật đáng tiếc khi cô không may mắn ở Olympic 2020 và quyết định tạm dừng sự nghiệp để lập gia đình. Đây là một phần nguyên nhân chính khiến bắn cung Việt Nam không thể giành được tấm HCV nào ở SEA Games 31 trên sân nhà. Rõ ràng, Lộc Thị Đào để lại một khoảng trống lớn cho bắn cung Việt Nam.

Sau quãng thời gian gián đoạn (Campuchia bỏ bắn cung ở SEA Games 32), môn Bắn cung đã phải chờ đến SEA Games 33 để tái xuất ở Đại hội Thể thao Đông Nam Á, khi nước chủ nhà Thái Lan đưa vào 10 bộ huy chương ở cả cung 1 dây và cung 3 dây. Đây chính là thời điểm Lộc Thị Đào quyết định trở lại.

Sự trở lại của cô không hề dễ dàng. Để lại phía sau vinh quang và những bài học kinh nghiệm, Đào lao vào tập luyện miệt mài với ý chí và sự kiên cường đáng nể. Dù phong độ chưa thể lấy lại hoàn toàn, cô vẫn mang đến những tín hiệu tích cực. Tại Giải vô địch châu Á hồi tháng 11, Lộc Thị Đào cùng hai đồng đội Đỗ Thị Ánh Nguyệt và Triệu Huyền Điệp đã lọt vào tứ kết nội dung cung 1 dây đồng đội nữ. Cá nhân cô và Lê Quốc Phong cũng tiến vào vòng 2 nội dung đồng đội hỗn hợp. Thành tích này sẽ giúp Lộc Thị Đào vững tin hơn vào bản thân mình. Đồng thời, cô cũng giúp bắn cung Việt Nam có thêm hy vọng chạm đến đỉnh cao Đông Nam Á trên đất Thái Lan.

Bên cạnh Lộc Thị Đào, 2 “ngôi sao” sáng giá được kỳ vọng còn lại của bắn cung Việt Nam là Đỗ Thị Ánh Nguyệt và Lê Quốc Phong. Đây là 2 cung thủ từng tham dự Olympic Paris 2024. Trên đất Pháp, bộ đôi này có những màn trình diễn tốt xen lẫn tiếc nuối và thu lại được bài học quý giá. Màn đọ tay trước đối thủ người Iran Mobina Fallah hay Quốc Phong lỡ mất cơ hội gây khó cho đối thủ Moldova đã giúp 2 VĐV trưởng thành hơn nhiều. Theo chuyên gia Park Chae-soon, Ánh Nguyệt đã cải thiện đáng kể khả năng xử lý gió, điều chỉnh góc bắn và chiến thuật thi đấu. Việc tham dự hai kỳ Olympic (Nhật Bản và Pháp) đã giúp cô vững vàng hơn về tâm lý và kỹ thuật. Cô đang được kỳ vọng là cung thủ có khả năng tranh HCV cao nhất của đội. Tương tự, Quốc Phong cũng đã cải thiện được nhiều mặt, trở nên toàn diện hơn và đủ sức tranh HCV với các đối thủ mạnh từ Indonesia, Malaysia.

Chính sự kết hợp giữa kinh nghiệm dày dạn của Lộc Thị Đào, sự tiến bộ vượt bậc của cặp đôi Olympic Ánh Nguyệt - Quốc Phong, cùng tinh thần tập luyện phấn chấn của toàn đội, bắn cung Việt Nam hoàn toàn có thể chinh phục được mục tiêu đề ra tại SEA Games 33, mở ra một chu kỳ thành công mới cho môn thể thao được đầu tư trọng điểm.

Bắn súng Việt Nam trở lại mạnh mẽ

Ở nhiều kỳ SEA Games trong quá khứ, bắn súng được coi là “mỏ vàng” của thể thao Việt Nam và chúng ta thường xuyên dẫn đầu Đông Nam Á. Tuy nhiên, ở 2 kỳ SEA Games gần nhất, đội tuyển bắn súng Việt Nam chưa đạt thành tích như kỳ vọng. Năm 2019, bắn súng Việt Nam không giành được HCV nào, xếp cuối cùng với chỉ 2 HCĐ.

Trên sân nhà 3 năm sau đó, chúng ta có 7 HCV, chỉ xếp thứ 2 (thua Indonesia - 8 HCV). Sau một kỳ SEA Games môn bắn súng không được đưa vào nội dung tranh huy chương, khao khát chinh phục lại đỉnh cao Đông Nam Á với các xạ thủ Việt Nam lại càng lớn hơn. Điều này phần nào được thể hiện qua việc vận động viên (VĐV) được cung cấp đầy đủ trang thiết bị, nhằm phục vụ tốt nhất cho việc tập luyện và được đi tập huấn ở nước ngoài. Tại SEA Games 33, bắn súng Việt Nam tự tin giành được 7-8 HCV và xếp vị trí số 1 Đông Nam Á, trong đó chúng ta sẽ tập trung vào các nội dung súng trường, súng ngắn và đĩa bay. Súng ngắn đang là nội dung được kỳ vọng nhiều nhất.

Nhiều năm qua, bắn súng Việt Nam đạt nhiều thành tích ấn tượng trên trường quốc tế. Xạ thủ Trịnh Thu Vinh xuất sắc vào đến vòng chung kết 2 nội dung tại Olympic Paris, suýt đoạt HCĐ ở nội dung 10m súng ngắn hơi và giành HCĐ nội dung 25m súng ngắn thể thao tại Giải vô địch châu Á 2025. Trong khi đó, Phạm Quang Huy đi vào lịch sử khi giành HCV ASIAD 19 tại Hàng Châu (Trung Quốc).  Ở nội dung súng trường, Phí Thanh Thảo cũng không kém cạnh khi đoạt HCV và phá kỷ lục Đông Nam Á ở nội dung 10m súng trường hơi nữ tại Giải Bắn súng Đông Nam Á 2025. Ngoài ra, việc xạ thủ trẻ Mộng Tuyền được dự Olympic Paris cũng là tín hiệu tích cực.

Những thành tựu không chỉ đến từ cá nhân mà còn từ đồng đội: sự trở lại ngoạn mục của Hà Minh Thành cùng đồng đội súng ngắn bắn nhanh 25m, sau hơn hai thập kỷ chờ đợi, đã mang về HCV Cúp Bắn súng châu Á 2025. Chiến thuật săn vàng trọng điểm nằm ở loại hình súng ngắn hỗn hợp đồng đội nam nữ. Tại đây, 2 tài năng hàng đầu là Trịnh Thu Vinh và Phạm Quang Huy được dự kiến sẽ đứng cặp. Bộ đôi này đã chứng minh sự phối hợp ăn ý và hiệu quả khi từng giành HCV Cúp Bắn súng châu Á tại Thái Lan vào đầu năm.

Những cột mốc này cho thấy bắn súng Việt Nam đang sở hữu một thế hệ VĐV có kinh nghiệm thi đấu và bản lĩnh chinh chiến ở các giải đấu đỉnh cao, sẵn sàng chinh phục SEA Games 33. Dù vậy, chúng ta cũng phải đối mặt với một số khó khăn bởi chủ nhà Thái Lan cắt bỏ một số nội dung thế mạnh truyền thống của bắn súng Việt Nam như 50m súng ngắn hay súng trường hơi di động nam. Ban huấn luyện của đội tuyển bắn súng Việt Nam đã buộc đội tuyển phải điều chỉnh chiến thuật, tăng cường tập trung vào các loại hình đồng đội hỗn hợp nam nữ.

Nhìn chung, cả bắn cung và bắn súng Việt Nam đều đang sở hữu thế hệ VĐV đạt độ chín, cùng với sự chuẩn bị kỹ lưỡng về chiến thuật và tâm lý. Việc tái xuất của Lộc Thị Đào bên cạnh cặp đôi Olympic Ánh Nguyệt - Quốc Phong, cùng với đội hình bắn súng vừa gặt hái thành công châu Á như Thu Vinh, Quang Huy, Mộng Tuyền, đã tạo nên một sức mạnh tổng hợp đáng gờm. Mục tiêu của bắn cung, bắn súng chính là giành 10 HCV trở lên, dẫn đầu Đông Nam Á cho cả 2 môn, qua đó đóng góp vào thành tích chung của Đoàn Thể thao Việt Nam.

Thành công tại SEA Games 33 sẽ là lời khẳng định tốt nhất cho định hướng đầu tư trọng điểm vào các môn Olympic. Đây cũng là bệ phóng lý tưởng để các cung thủ và xạ thủ tích lũy kinh nghiệm và mài giũa bản lĩnh trước khi bước vào những đấu trường khắc nghiệt hơn. Những chiến thắng trên đất Thái sẽ là nguồn động lực và niềm tin vững chắc, tạo đà quan trọng cho bắn cung và bắn súng Việt Nam hướng tới chinh phục những mục tiêu cao hơn tại ASIAD 20 và xa hơn là Olympic 2028.