Giải quyết chính sách người có công – tiếng nói từ những “hồ sơ trong ngăn tủ”

Bài 4: Khắc phục vướng mắc, giải quyết “món nợ” với người có công

Làm sao để người có công được đãi ngộ xứng đáng? Làm cách nào để giải quyết toàn bộ hồ sơ tồn đọng? Không bỏ sót hồ sơ trong ngăn tủ?... Nhiều câu hỏi đặt ra và đó cũng là trăn trở của người đứng đầu ngành Lao động Thương binh và Xã hội, là bức xúc của những cựu chiế n binh chưa được hưởng chế độ ưu đãi vì nhiều lý do khác nhau. Với nhiều cựu chiến binh, quỹ thời gian còn rất ngắn ngủi để có thể chờ đợi.

Bài cuối: Không thể chậm trễ

Khắc phục vướng mắc

Ông Nguyễn Duy Kiên, Phó Cục trưởng Cục Người có công, Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội (LĐTB&XH) cho biết, có nhiều hồ sơ bị tồn đọng do cán bộ làm chính sách tắc trách hoặc do chuyển giao công việc dẫn đến hồ sơ bị “bỏ quên trong ngăn tủ” là có thật.

Nói về con số hơn 5.000 hồ sơ tồn đọng, ông Kiên cho biết, đây là các hồ sơ đã lập trước năm 2016 và không giải quyết theo quy định cũ. Như vậy là do thay đổi cơ chế, hồ sơ đã làm rồi nhưng bị ách lại nên giờ cho giải quyết nốt số hồ sơ đó. Nhưng đây cũng chưa phải là con số chính xác vì nhiều địa phương chưa hiểu rõ khái niệm “tồn đọng”.

Ông Kiên lý giải, có những việc có thể giải quyết theo quy định mới nhưng chưa làm được thì họ cho đó là tồn đọng. Bản chất không phải là như thế, tồn đọng là cơ chế không cho làm nữa mà hồ sơ đã hoàn thiện, thiếu một vài giấy tờ vào thời điểm đó nhưng cơ quan nhà nước chậm trễ không làm kịp. Có những hồ sơ lẽ ra phải được xem xét, giải quyết kịp thời theo quy định hiện hành nhưng lại xếp vào hồ sơ tồn đọng. Thế nên số lượng hồ sơ chưa được giải quyết rất lớn.

Một trường hợp ở tỉnh Thái Bình chưa được công nhận thương binh cho phóng viên xem phim chụp mảnh đạn trong cơ thể.
Một trường hợp ở tỉnh Thái Bình chưa được công nhận thương binh cho phóng viên xem phim chụp mảnh đạn trong cơ thể.

Năm 2017, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã chốt số liệu tại các địa phương. Có những địa phương, số lượng hồ sơ tồn đọng thực giảm từ 30-40% thậm chí là 90% so với ban đầu. Điều đó có nghĩa là, nếu như không có việc rà soát thì nhiều hồ sơ lẽ ra có thể giải quyết ngay tức khắc thì lại bị xếp vào diện “tồn đọng do cơ chế”, dẫn đến việc người lẽ ra được hưởng chế độ ưu đãi lại tiếp tục phải chờ đợi. Đây là lỗi của chính những người làm chính sách.

Nói về những khó khăn, vướng mắc trong quá trình giải quyết hồ sơ tồn đọng, ông Nguyễn Duy Kiên cho biết, vướng mắc lớn nhất chính là việc phải xác minh các căn cứ để lại đã bị mờ. Việc xác minh phải huy động các cấp từ xã phường, tổ dân phố…

Bên cạnh đó, hồ sơ tồn đọng khá lâu, nhiều trường hợp tư liệu và nhân chứng lịch sử không đầy đủ hoặc không còn, có những hồ sơ khá phức tạp nên cần phải có thời gian nghiên cứu kỹ lưỡng, xem xét thận trọng. Trong 4 tháng cuối năm 2016, tại 10 tỉnh trên cả nước đã giải quyết được 86 hồ sơ trong đó có 75 hồ sơ liệt sỹ và 11 hồ sơ thương binh.

Qua thực tế tìm hiểu một số vụ việc đề nghị hưởng chế độ người có công, chúng tôi cũng thấy rằng, một trong những yếu tố để giải quyết kịp thời chính là trách nhiệm và tâm huyết của cán bộ làm chính sách. Cán bộ trực tiếp giải quyết hồ sơ tồn đọng phải khai thác tối đa mọi thông tin liên quan đối với từng trường hợp cụ thể, không qua loa thì mới tránh được sai sót cũng như tránh bỏ lọt trường hợp người có công không được hưởng chính sách.

Giải quyết “món nợ” với người có công

Ngày 20-3-2017, Bộ trưởng Bộ LĐTB&XH Đào Ngọc Dung đã ký quyết định ban hành Quy trình giải quyết hồ sơ tồn đọng đề nghị xác nhận người có công. Với quy trình này, ngành LĐTB&XH phấn đấu trong năm 2017 giải quyết căn bản hồ sơ tồn đọng đề nghị xác nhận liệt sỹ, thương binh, người hưởng chính sách như thương binh đang lưu trữ tại Sở LĐTB&XH, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh, TP và Công an tỉnh, TP trở lên.

Trước khi triển khai giải quyết hồ sơ tồn đọng trên cả nước, Bộ LĐTB&XH đã triển khai thí điểm ở 5 tỉnh, TP là Lai Châu, Bắc Kạn, Thái Bình, Đà Nẵng và Long An. Đến cuối tháng 11-2016, các địa phương chọn làm điểm đã kết thúc.

Trong 5 tỉnh làm thí điểm thì Thái Bình là tỉnh có lượng hồ sơ tồn đọng nhiều nhất (370 hồ sơ, trong đó có 88 hồ sơ liệt sỹ và 282 hồ sơ thương binh). Quá trình thí điểm cho thấy phần lớn đã giải quyết được các hồ sơ tồn đọng. Đặc biệt, các cán bộ làm chính sách có nỗ lực khắc phục khó khăn.

Nhiều hồ sơ tồn đọng khá lâu, tư liệu, nhân chứng lịch sử không đầy đủ hoặc không còn nên địa phương phải tích cực khai thác tối đa thông tin từ các nguồn khác nhau. Có nơi như ở tỉnh Long An phải thu thập thêm thông tin từ Ban liên lạc tù Phú Quốc hoặc mời tất cả các đồng chí Bí thư Tỉnh ủy các thời kỳ cùng các đồng chí lão thành cách mạng để lắng nghe ý kiến trước khi Ban chỉ đạo cấp tỉnh họp xét, đề nghị.      

Tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2016 và phương hướng nhiệm vụ năm 2017 của Cục Người có công, Bộ LĐTB&XH, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung yêu cầu toàn ngành tập trung cao độ triển khai kế hoạch kỷ niệm 70 năm ngày Thương binh liệt sỹ với tinh thần là năm đền ơn đáp nghĩa, tri ân của cả nước đối với thế hệ những người đã ngã xuống, tập trung giải quyết cơ bản hồ sơ đang tồn đọng theo quy trình đã được thí điểm tại 5 tỉnh.

Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cũng cho biết, năm 2017 sẽ là năm giải quyết căn bản hồ sơ tồn đọng của người có công. Từ thời điểm 2018 trở ra sẽ mở rộng giải quyết các đối tượng người có công là thanh niên xung phong, người nhiễm chất độc hóa học, con nhiễm chất độc hóa học…

Ngày 5-2, trả lời phỏng vấn trên truyền hình, Bộ trưởng Bộ LĐTB&XH Đào Ngọc Dung chia sẻ: “Chúng tôi còn nợ dân nhiều lắm. Quyết tâm hàng đầu của chúng tôi là tập trung giải quyết món nợ này nhanh. Hơn 5.000 hồ sơ đó đang nằm trong ngăn kéo nơi này, nơi kia, làm sao để giải quyết nhanh. Bởi nhiều người có công đã già lắm rồi, nếu chúng ta không giải quyết nhanh thì họ không có cơ hội được hưởng chính sách ưu đãi của Đảng và Nhà nước. Chúng tôi được Đảng, Nhà nước giao cho thực hiện nhiệm vụ này thì chúng tôi phải chịu trách nhiệm trước Đảng, Nhà nước để trả “món nợ” với dân”.

Hy vọng rằng, với quyết tâm của người đứng đầu ngành LĐTB&XH, những hồ sơ tồn đọng, những trường hợp vướng mắc sẽ được giải quyết kịp thời, đúng tinh thần đền ơn đáp nghĩa, tri ân những người đã cống hiến vì nền hòa bình hôm nay.

Khai thác mọi nguồn tin, mọi căn cứ

Việc xem xét, giải quyết hồ sơ tồn đọng phải được tiến hành chặt chẽ, nghiêm túc, đảm bảo các yêu cầu của pháp luật về đối tượng, tiêu chuẩn, điều kiện; về thủ tục cần xem xét, vận dụng cụ thể cho từng trường hợp, phù hợp với hoàn cảnh lịch sử, đồng thời tích cực tìm kiếm, khai thác mọi nguồn thông tin, mọi căn cứ có cơ sở phục vụ việc xác nhận người có công.

(Quy trình giải quyết hồ sơ tồn đọng đề nghị xác nhận người có công – Ban hành kèm theo QĐ 408/QĐ-LĐTBXH ngày 20-3-2017)

Hiện cả nước còn tồn đọng khoảng 5.000 hồ sơ cần xác minh là thương binh, liệt sỹ; 63.000 hồ sơ đăng ký người có công cần được xử lý; cần xây dựng 291.000 căn nhà cho đối tượng chính sách; hơn 2.000 mộ liệt sỹ chưa được quy tập; khoảng 300.000 liệt sỹ cần xác định danh tính.

Việt Hà – Nguyễn Hương

Các tin khác

Bài 4: Lần theo đường đi của “sát thủ” kích điện

Bài 4: Lần theo đường đi của “sát thủ” kích điện

Những bộ kích điện đang được sử dụng trên sông đến từ đâu? Lần theo nguồn cung, phóng viên ghi nhận từ mạng xã hội, nền tảng trực tuyến đến một số điểm bán, việc tiếp cận thiết bị phục vụ đánh bắt cá bằng điện không quá khó. Nghịch lý là trong khi sử dụng dòng điện để khai thác thủy sản bị pháp luật nghiêm cấm, những thiết bị phục vụ hoạt động này vẫn được chào bán công khai.

Bài 3: Kích điện không chỉ giết cá

Bài 3: Kích điện không chỉ giết cá

Sử dụng kích điện để đánh bắt thủy sản không chỉ tác động đến nguồn lợi và hệ sinh thái. Chính người trực tiếp cầm sào, đưa dòng điện xuống nước cũng phải đối mặt với nguy cơ bị điện giật, thương tích, thậm chí tử vong. Những vụ tai nạn đau lòng đã xảy ra. Có người vĩnh viễn không trở về, có người thoát chết nhưng nỗi ám ảnh còn kéo dài. Thế nhưng, vì sinh kế, nhiều người vẫn tiếp tục bám lấy dòng sông.

Loay hoay xử lý công trình trái phép tồn tại 20 năm trên đê Tả Lam

Loay hoay xử lý công trình trái phép tồn tại 20 năm trên đê Tả Lam

Tại Nghệ An, một công trình nhà ở được xây dựng trái phép trên hành lang đê điều tồn tại suốt 20 năm, lấn chiếm hành lang bảo vệ đê điều và hành lang bảo vệ luồng đường thủy nội địa nhưng không được xử lý dứt điểm đang gây ra nhiều hệ luỵ cho chính quyền lẫn các đơn vị quản lý.

Bài 2: “Lời khai” của dòng sông

Bài 2: “Lời khai” của dòng sông

Dòng điện khi được sử dụng để khai thác thủy sản không lựa chọn cá lớn hay cá nhỏ. Những cá thể không bị bắt lên cũng có thể chịu tác động. Đáng lo hơn, cá non, cá bố mẹ, trứng và nhiều sinh vật thủy sinh khác cũng nằm trong vùng ảnh hưởng. Phía sau những mẻ cá được đưa lên bờ là một câu chuyện khó nhìn thấy bằng mắt thường, nguy cơ nguồn lợi tự nhiên mất dần khả năng tái tạo.

Bài 1: Dòng sông “chết” dưới những mẻ kích điện

Bài 1: Dòng sông “chết” dưới những mẻ kích điện

Sau khi nổ máy cho thuyền chạy sát bờ, ngược dòng sông Hồng, sông Đuống, những người sử dụng kích điện nhanh chóng tiếp cận những vị trí quen thuộc. Chỉ vài thao tác, đầu kích được đưa xuống nước, công tắc được bật. Vài giây sau, trong tiếng xèo xèo, ù ù phát ra từ bộ kích điện, những con cá lớn, nhỏ nhao lên mặt nước. Cá nhỏ nhanh chóng được vớt lên thuyền; gặp cá lớn không thể vớt bằng vợt, người đánh bắt sẵn sàng lao xuống nước để bắt...

Kỳ cuối: Lập dự án mới nghìn tỷ, đề nghị Trung ương hỗ trợ vốn

Kỳ cuối: Lập dự án mới nghìn tỷ, đề nghị Trung ương hỗ trợ vốn

Theo tham mưu của sở, ban, ngành tỉnh Hà Tĩnh: Việc “khai tử” dự án hệ thống kênh tách nước, phân lũ, phòng chống ngập úng các xã phía Nam huyện Kỳ Anh để thay thế dự án đầu tư mới sẽ giảm bớt các thủ tục pháp lý liên quan; đặc biệt là để đề xuất hỗ trợ, tận dụng tối đa nguồn lực Ngân sách Trung ương dành cho địa phương.

Kỳ 1: Dự án chống ngập đội vốn hơn 886 tỷ đồng "đứt gánh" sau 16 năm thi công

Kỳ 1: Dự án chống ngập đội vốn hơn 886 tỷ đồng "đứt gánh" sau 16 năm thi công

Dự án hệ thống kênh tách nước, phân lũ, phòng chống ngập úng các xã phía Nam huyện Kỳ Anh (Hà Tĩnh) có tổng mức đầu tư hơn 886 tỷ đồng, sau 16 năm thi công nhưng không thể hoàn thành, đã bị chấm dứt đầu tư. Thay vào đó, một dự án mới có tổng mức gần 1.400 tỷ đồng được phê duyệt khẩn cấp để giải nguy tình trạng ngập úng cục bộ tại Khu kinh tế Vũng Áng.

Ẩn họa môi trường từ chôn lấp rác thải trái quy định ở Hà Tĩnh

Ẩn họa môi trường từ chôn lấp rác thải trái quy định ở Hà Tĩnh

Do rác thải tồn đọng, quá tải nên tại một số địa phương, các doanh nghiệp ký kết hợp đồng thu gom, vận chuyển đã có dấu hiệu tự ý chôn lấp rác thải chưa qua xử lý. Tình trạng chôn rác thải không chỉ tiềm ẩn mối nguy về môi trường sinh thái, mà còn vi phạm pháp luật về môi trường, cần được chấn chỉnh, xử lý nghiêm.

Cải tạo trường học chậm tiến độ, nhà thầu bị phạt hơn 850 triệu

Cải tạo trường học chậm tiến độ, nhà thầu bị phạt hơn 850 triệu

Sau khi bị chấm dứt hợp đồng tại gói thầu số 22 dự án xử lý ô nhiễm môi trường TP Huế, một nhà thầu tiếp tục bị cơ quan chức năng TP Huế ra quyết định xử phạt hơn 850 triệu đồng do thi công cải tạo các hạng mục tại Trường THPT chuyên Quốc Học Huế chậm tiến độ.

Dự án xử lý ô nhiễm dang dở nhiều năm, Huế “trảm” nhà thầu

Dự án xử lý ô nhiễm dang dở nhiều năm, Huế “trảm” nhà thầu

Dự án xử lý triệt để ô nhiễm môi trường do rác thải sinh hoạt tại các khu vực trọng điểm trên địa bàn TP Huế (gọi tắt dự án xử lý ô nhiễm môi trường) thi công nhiều năm vẫn chưa hoàn thành. Chủ đầu tư đã ra quyết định xử phạt, chấm dứt hợp đồng đối với nhà thầu thi công chậm tiến độ.

Loạt nhà máy rác “ngắc ngoải”, nguy cơ phát sinh điểm nóng về môi trường

Loạt nhà máy rác “ngắc ngoải”, nguy cơ phát sinh điểm nóng về môi trường

Các dự án xử lý rác thải trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh không thể đầu tư xây dựng, hoặc xây dựng xong thì gặp sự cố, không phát huy hiệu quả. Để xử lý lượng rác thải tồn đọng, một số doanh nghiệp liên quan đã lén lút chôn lấp trái phép hoặc xin ngừng hoạt động buộc cơ quan Công an phải vào cuộc.

Bãi tập kết dăm gỗ ém cạnh 4 tổng kho nhiên liệu, hoá chất

Bãi tập kết dăm gỗ ém cạnh 4 tổng kho nhiên liệu, hoá chất

Tại khu vực hậu cảng Khu kinh tế (KKT) Vũng Áng hiện đang tập trung 4 tổng kho của các doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực xăng dầu, hoá chất và khí hóa lỏng LPG. Tuy nhiên, cũng trong khu vực này đang hiện hữu bãi tập kết dăm gỗ quy mô lớn nhưng không đảm bảo các biện pháp về PCCC và các biện pháp che chắn ứng phó với gió lớn, đe doạ trực tiếp đến sự an toàn của các doanh nghiệp kinh doanh nhiên liệu, hoá chất.

Loay hoay xử lý “núi rác” khổng lồ chôn lấp trong Khu công nghiệp VSIP Hà Tĩnh

Loay hoay xử lý “núi rác” khổng lồ chôn lấp trong Khu công nghiệp VSIP Hà Tĩnh

Quá trình thực hiện dự án, chủ đầu tư đã phát hiện “núi rác” tồn đọng được chôn lấp dưới lòng đất trong dự án Khu công nghiệp (KCN) VSIP Hà Tĩnh. Đến nay, ngành chức năng vẫn loay hoay tìm giải pháp trong khi chưa có đầy đủ thông tin, cơ sở để xác định trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Làm rõ vụ có dấu hiệu lạm dụng chức vụ ở chợ dân sinh Quảng An

Làm rõ vụ có dấu hiệu lạm dụng chức vụ ở chợ dân sinh Quảng An

Dù không được giao nhiệm vụ thu tiền, làm giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh (GCNĐKKD), nhưng bà Nguyễn Thị Thanh Hương, nguyên Phó Trưởng phòng Kinh tế quận Tây Hồ (cũ), vẫn tự ý xuống chợ dân sinh Quảng An (phường Quảng An, quận Tây Hồ cũ), nay là phường Hồng Hà, TP Hà Nội, yêu cầu các hộ kinh doanh nộp tiền, làm GCNĐKKD, khiến nhiều người bức xúc…

Ai chịu trách nhiệm về sai phạm dự án Khu du lịch thác Đam B’ri ?

Ai chịu trách nhiệm về sai phạm dự án Khu du lịch thác Đam B’ri ?

Hàng chục năm kể từ khi được chấp thuận đầu tư, dự án Khu du lịch thác Đam B’ri (Lâm Đồng) vẫn dang dở. Kết luận của Thanh tra tỉnh Lâm Đồng đã chỉ ra những vi phạm của chủ đầu tư và còn cho thấy dấu hiệu buông lỏng quản lý của cơ quan chức năng qua nhiều giai đoạn.

Hàng loạt sai phạm tại các dự án nghỉ dưỡng ở hồ Tuyền Lâm

Hàng loạt sai phạm tại các dự án nghỉ dưỡng ở hồ Tuyền Lâm

Từ việc giao hàng trăm héc ta đất, rừng không qua đấu giá theo quy định, buông lỏng quản lý trong nhiều năm, đến những dự án "ôm" đất hơn một thập kỷ nhưng vẫn dang dở…, kết luận thanh tra của Thanh tra tỉnh Lâm Đồng đã chỉ ra hàng loạt sai phạm tại các dự án du lịch nghỉ dưỡng ở Khu du lịch Quốc gia hồ Tuyền Lâm.

Trạm trộn bê tông và các công trình nhà ở xây dựng trái phép nhưng đang được các cấp chính quyền địa phương "tháo gỡ" bằng cách phạt, cho tồn tại.

Trạm trộn bê tông, khu sinh thái “mọc” trái phép, chính quyền phạt cho tồn tại

Quá trình cấp đất để khai thác mỏ đá, doanh nghiệp liên tục xảy ra sai phạm. Sau khi bị thu hồi trả về địa phương quản lý, doanh nghiệp này tự ý xây dựng nhiều công trình kiên cố; xây dựng trạm trộn bê tông hoạt động trái phép. Phát hiện sai phạm, chính quyền địa phương xử lý theo kiểu “phạt, cho tồn tại” và ngành chức năng xem xét đề xuất cho thuê đất ngắn hạn làm du lịch trải nghiệm.