Duyên nghiệp với nghề báo

Mỗi khi rời quán cà phê, không biết vô tình hay hữu ý, có một người thanh niên thường để lại một tờ nhật báo. Tôi coi đó như một món quà để tiêu khiển lúc quán xá vắng khách. Chính những tờ báo ấy đã giúp tôi định hình lại nghề nghiệp. Chợt nhận ra mình đã học “sai nghề”!...

1. Giữa năm 2006, tôi trúng tuyển vào ngành Sư phạm Ngữ văn, Trường Đại học Đà Lạt. Đó là một “cú đúp”, vừa trở thành một tân sinh viên, vừa được học ngành Sư phạm đáng tự hào. Đó là ngành học khi ấy được nhiều người mong ước vì… không phải đóng học phí. Cánh sinh viên đến từ miền Trung phần lớn là nghèo, khó khăn cơ bản chia đều như nhau. Ngày đi học, tối hoặc cuối tuần được nghỉ, mọi người đều cố tìm riêng cho mình một công việc để làm. Ai cũng kỳ vọng cuối tháng sẽ có thêm chút tiền mà cải thiện bữa ăn. Nhất là để giảm bớt gánh nặng về cơm, áo cho cha mẹ. Thành thử, sinh viên chúng tôi ngày ấy, hoặc do gia đình ở quê quá khó khăn, hoặc vì bản tính con người miền Trung cần kiệm, rảnh thì không chịu được. Rồi kẻ đi làm gia sư, người xin cuốc đất, thu hoạch rau, kẻ gánh vác bắp sú, đứa rửa chén, bán thuê… vào những lúc không phải lên giảng đường.

Tôi có được việc làm theo ca tại quán cà phê trên phố núi ngàn hoa, gần Ngã 5 Trường Đại học Đà Lạt với nhiệm vụ trông coi, sắp xếp xe cộ cho khách. Bấy giờ, đó là quán cà phê sang trọng nhất vùng với lượng khách khá đều. Bước sang năm 2, tôi được chủ quán chuyển vào trong làm nhân viên bưng bê phục vụ. So với chuyện đồng áng ở quê, đó là công việc nhẹ hều mà mỗi tháng vẫn kiếm được 150.000 đồng, đủ để mua gạo, gia vị và nhiên liệu, vì khi đó sinh viên trên miền đất lạnh hầu hết nấu ăn bằng bếp dầu hỏa.

Tôi bắt đầu chú ý tới một vị khách đặc biệt, gần như sáng sớm nào vị khách ấy cũng xuất hiện với chiếc ba lô bụi bặm cùng tờ nhật báo Tuổi Trẻ trên tay. Gã có mái tóc dài quá bờ vai, rối bời và bộ ria mép lâu ngày biếng cạo. Gọi xong ly cà phê, anh thường có thói quen vắt chéo chân rồi đọc báo. Tôi có thể định hình được sự hài lòng hay thất vọng của gã mỗi khi đọc tin tức, bài vở trong tờ nhật báo qua nét mặt đầy biểu cảm. Vị khách này vốn đơn độc hoặc lấy sự đơn độc làm sở thích cá nhân. Chẳng khi nào thấy gã ngồi chung bàn hay trò chuyện rôm rả cùng ai. Vô tình gặp người quen trong quán, gã chỉ khẽ gật đầu. Đó là ám hiệu thay cho lời chào xã giao.

Lúc rời quán, tờ báo đọc xong thường được anh bỏ lại. Với tôi, đó là “món quà” dùng để tiêu khiển thời gian khi quán xá vắng khách. “Mót báo” riết rồi hóa thành thói quen hứng thú mỗi ngày, thật khó bỏ. Có hôm, gã không tới quán hoặc tới nhưng không để lại tờ báo đã đọc, tôi bỗng tiếc nuối, giận gã vu vơ.

Rồi chị chủ quán tiết lộ, người có chiều cao khiêm tốn, phong cách bụi trần trên là Nguyễn Hàng Tình, một phóng viên hay viết về đề tài văn hóa, đời sống theo thể loại bút ký rất sâu sắc. Sau này, chỉ cần đọc đoạn sapô trên mỗi bài báo, tôi dễ dàng nhận ra đó là bài viết của gã mà không cần nhìn phần ghi chú tác giả. Những bài báo ấy mang phong cách rất riêng, đậm dấu ấn điển hình cá nhân, đó là phong cách rất Nguyễn Hàng Tình.

Duyên nghiệp với nghề báo -0
Tác giả và đồng nghiệp phỏng vấn ông Ha Xuyên, già làng người dân tộc thiểu số ở huyện Đam Rông, tỉnh Lâm Đồng.

2. Những tờ báo anh để lại ở quán cà phê năm ấy đã giúp tôi, một sinh viên năm 2 định hình lại nghề nghiệp trong tương lai. Tôi bắt đầu tìm hiểu nhiều hơn về nghề báo và tập tành viết những bài báo khó nhọc đầu tiên. Không thầy, không người hướng dẫn, giới thiệu, tôi chập chững vào nghề viết báo từ những bước đi tự lập. Không có máy tính, cũng chẳng có máy ảnh, tôi vẫn hăm hở đi bộ hàng chục cây số để tìm kiếm tư liệu mỗi khi nghe lỏm được ai đó trò chuyện về một điều thú vị trên miền đất này.

Vì thế, có lẽ tôi là đứa sinh viên đầu tiên lọ mọ chui xuống lòng đất, khám phá đường hầm bí mật do người Nhật đào trong thế chiến thứ 2, thông vào một số căn biệt thự trên đường Yên Thế, TP Đà Lạt, sau Cung Nam Phương Hoàng Hậu ngày nay. Tất cả tư liệu đều được viết tay vào cuốn vở, sau đó mới đem ra tiệm internet gõ và in ra giấy A4 rồi gửi đi theo đường bưu điện. Bài báo đầu tay của tôi được xuất bản trên tờ Phụ Nữ Việt Nam, tiếp đó là Tạp chí Gia Đình…

Phát hiện tôi có máu đam mê với nghề viết báo, các anh chị làm báo kỳ cựu ở Đà Lạt đã hỗ trợ tôi rất nhiều. Cũng trong thời gian này, niềm vui ập tới với tôi khi Báo Sinh viên Việt Nam liên hệ ký hợp đồng cộng tác viên, hỗ trợ tiền theo tháng sau nhiều bài được đăng trên tờ báo này. Dành dụm nhuận bút, tôi lần lượt mua được máy tính bàn, kết nối với internet, chiếc máy ảnh mini cầm tay, máy ghi âm, rồi chiếc xe máy cũ... Vậy là đủ điều kiện cơ bản để một gã sinh viên Sư phạm Ngữ văn hành nghề kiếm sống sau những giờ trên giảng đường bận rộn.

Năm 2008, loại hình báo điện tử bắt đầu phát triển mạnh. Có máy tính trong phòng trọ, tôi được tiếp cận nhiều hơn với cách làm báo điện tử hiện đại. Tôi cộng tác với nhiều tờ báo, như Tuổi Trẻ, Vnexpress.net, Sinh viên Việt Nam, Kiến thức… Thu nhập từ nhuận bút cũng dần tăng lên, có tháng lên tới hơn năm triệu đồng. Đó là khoản tiền đáng mơ ước của cánh sinh viên phố núi… 

Khi phát hiện ra có “thằng sinh viên viết báo”, chính Nguyễn Hàng Tình, người từng bỏ lại những tờ báo ở quán cà phê bao năm trước đã kéo tôi vào danh sách tập huấn kỹ năng viết tin bài, chụp ảnh báo chí. Về sau, với sự dẫn dắt, chỉ dạy tận tâm từ những người thầy là đồng nghiệp đi trước, sự nỗ lực không ngừng của bản thân, tôi càng đam mê với nghề.

Khắc Lịch

Các tin khác

Bài 2: Cần màng lọc hiệu quả để chặn phim rác AI

Bài 2: Cần màng lọc hiệu quả để chặn phim rác AI

Sự phát triển nhanh chóng của phim ngắn AI đang tạo ra một nguồn cung nội dung khổng lồ với chi phí sản xuất thấp, có sức hút lớn đối với người xem. Nhưng khi tốc độ, số lượng phim sản xuất không tỷ lệ thuận với chất lượng và quá nhiều sản phẩm đơn giản, lặp lại, thiếu giá trị tác động tiêu cực đến nhận thức và hành vi người xem thì một “màng lọc” đủ hiệu quả là bài toán cấp thiết.

Bài 1: Những thước phim vài phút và cái giá không chỉ tính bằng tiền

Bài 1: Những thước phim vài phút và cái giá không chỉ tính bằng tiền

Phim ngắn được sản xuất bằng các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), trong đó có vô số sản phẩm có nội dung gần giống nhau, có nhiều tình tiết vô lý, thậm chí không ít sản phẩm dung tục tràn ngập trên không gian mạng. Đáng lo ngại là những sản phẩm này vẫn thường xuyên len lỏi vào văn phòng làm việc của nhiều cơ quan, đến tận góc bếp của các bà nội trợ và từng căn phòng ngủ của các gia đình...

Điện Kính Thiên được phục dựng sẽ như thế nào?

Điện Kính Thiên được phục dựng sẽ như thế nào?

Ngày 29/9, Dự án đầu tư Bảo quản, tu bổ, phục hồi điện Kính Thiên đã chính thức khởi công. Việc phục dựng công trình mang tính biểu tượng quyền lực quốc gia Đại Việt từ thế kỷ 15 – 18 được khẳng định là tôn trọng tối đa yếu tố gốc, bảo đảm tính xác thực của điện Kính Thiên. Tuy nhiên, vẫn ít người biết, cụ thể công trình này như thế nào.

Lần đầu đến Việt Nam nhưng tôi thấy mình như đã ở đây từ lâu

Lần đầu đến Việt Nam nhưng tôi thấy mình như đã ở đây từ lâu

Sau nhiều lần đến Việt Nam và nhất quyết lên tiếng về chiến tranh tại Việt Nam, nhà văn Sara Lidman từng giúp nhiều người Thuỵ Điển hiểu hơn về những gì diễn ra ở dải đất hình chữ S này. Hơn 60 năm sau, câu chuyện ấy được đạo diễn Gunilla Bresky đưa trở lại Việt Nam trong Liên hoan phim Tài liệu châu Âu – Việt Nam lần thứ 16, với bộ phim “Sara và những kiếp người”, cùng nhiều câu chuyện đặc biệt quanh tác phẩm và nữ nhà văn này.

“Người giữ nhịp bình yên” và những câu chuyện phía sau tiếng còi

“Người giữ nhịp bình yên” và những câu chuyện phía sau tiếng còi

“Người giữ nhịp bình yên” (Trịnh Trung Hiếu, Nhà xuất bản Công an nhân dân) kể những câu chuyện phía sau sắc phục Cảnh sát giao thông - nơi có những ca trực lặng thầm, những tình huống bất ngờ và những con người ngày ngày góp phần giữ bình yên trên mỗi cung đường.

Rà soát các trường hợp phổ biến phim trên mạng có dấu hiệu vi phạm

Rà soát các trường hợp phổ biến phim trên mạng có dấu hiệu vi phạm

Cục Điện ảnh đang phối hợp với các cơ quan, đơn vị chức năng tiến hành kiểm tra, rà soát, xác minh các trường hợp tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động phổ biến phim trên các nền tảng, ứng dụng và không gian mạng có dấu hiệu vi phạm các quy định của pháp luật về điện ảnh.

Chủ động kỹ năng tuyên truyền Năm APEC Việt Nam 2027

Chủ động kỹ năng tuyên truyền Năm APEC Việt Nam 2027

Ngoài việc tập huấn kỹ năng cho đội ngũ làm công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức, trách nhiệm về sự kiện đối ngoại quan trọng của đất nước; các cơ quan báo chí còn định vị năng lực công nghệ, bảo đảm an toàn hệ thống thông tin và chuẩn bị sẵn sàng nguồn lực số trước khi bước vào Năm APEC 2027.

Văn hóa, thể thao Phú Thọ: Sức sống mới từ Đất Tổ

Văn hóa, thể thao Phú Thọ: Sức sống mới từ Đất Tổ

Từ những lễ hội truyền thống, chương trình nghệ thuật phục vụ nhân dân đến các sân chơi thể thao sôi nổi ở cơ sở, năm 2026 đang ghi dấu một bước chuyển mạnh mẽ của đời sống văn hóa, thể thao Phú Thọ. Trong không gian mới sau sắp xếp đơn vị hành chính, các giá trị văn hóa được tiếp tục gìn giữ, lan tỏa, trong khi phong trào thể dục, thể thao ngày càng đi vào chiều sâu, trở thành động lực nâng cao sức khỏe, tinh thần và chất lượng cuộc sống của người dân.

Tự tin phục dựng điện Kính Thiên – biểu tượng quyền lực của triều đình Đại Việt?

Tự tin phục dựng điện Kính Thiên – biểu tượng quyền lực của triều đình Đại Việt?

Sau 15 năm nghiên cứu chuyên sâu, những tư liệu về Điện Kính Thiên ngày càng được làm sáng rõ. Nhiều nhà khoa học nhận định, những tư liệu hiện có đã đủ cơ sở để tự tin phục dựng Điện Kính Thiên – biểu tượng quyền lực, công trình quan trọng bậc nhất của kinh đô Thăng Long xưa. Nếu hoàn thành, đây sẽ kỳ tích.

Loạt phát hiện khảo cổ mới giúp nhận diện đầy đủ điện Kính Thiên

Loạt phát hiện khảo cổ mới giúp nhận diện đầy đủ điện Kính Thiên

Hàng loạt phát hiện mới về điện Kính Thiên từ đợt khai quật khảo cổ lần thứ 4 năm 2026 được công bố ngày 14/9, cung cấp thêm nhiều tư liệu mới, quan trọng về quy mô, kiến trúc móng nền, móng cột, vật liệu xây dựng,... điện Kính Thiên, giúp nhận diện tương đối đầy đủ về Chính điện Kính Thiên và không gian Chính điện Kính Thiên.

Nghị quyết 26 NQ/TW đặt du lịch vào bệ phóng phát triển lên tầm cao mới

Nghị quyết 26-NQ/TW đặt du lịch vào bệ phóng phát triển lên tầm cao mới

Nghị quyết 26-NQ/TW về phát triển du lịch Việt Nam thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới của Bộ Chính trị cùng với những Nghị quyết trụ cột khác đã tạo ra những cơ hội, xung lực mới cho du lịch phát triển… Đây là khẳng định của Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Hà Văn Siêu trong cuộc phỏng vấn ngày 7/9 do Báo Công an nhân dân thực hiện.

Masterise Group đồng hành cùng Miss World 2026: Khi những chuẩn mực thế giới hội tụ tại Việt Nam

Masterise Group đồng hành cùng Miss World 2026: Khi những chuẩn mực thế giới hội tụ tại Việt Nam

Ngày 5/9/2026, Masterise Group chính thức đồng hành cùng Miss World 2026 với vai trò Nhà tài trợ Kim cương. Lần đầu tiên trong lịch sử 75 năm, Miss World được tổ chức tại Việt Nam, đánh dấu một điểm gặp gỡ đặc biệt giữa các nền văn hóa, những giá trị và chuẩn mực mang tầm quốc tế.

Nghệ thuật Cải lương khơi dậy lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ

Nghệ thuật Cải lương khơi dậy lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ

Nằm trong chuỗi chương trình Lý luận phê bình văn học nghệ thuật, chiều 4/9, Hội đồng Lý luận Văn học Nghệ thuật TP Hồ Chí Minh phối hợp cùng Ban Tuyên giáo Thành ủy, Đài Phát thanh - Truyền hình TP Hồ Chí Minh (TFS) tổ chức buổi Tọa đàm chuyên sâu với chủ đề: “Nghệ thuật Cải lương - Ký ức lịch sử và Mã văn hóa dân tộc”.

Giữ hồn đại ngàn qua những thanh âm Bru-Vân Kiều

Giữ hồn đại ngàn qua những thanh âm Bru-Vân Kiều

Đối với đồng bào Bru-Vân Kiều, văn hóa không chỉ hiện hữu trong những lễ hội được tổ chức theo mùa, những bộ trang phục thổ cẩm rực rỡ hay âm thanh của cồng chiêng giữa đại ngàn. Văn hóa còn nằm trong từng làn điệu dân ca, tiếng sáo, tiếng đàn, trong cách làm một nhạc cụ và những nghi thức được người già truyền lại cho người trẻ. Đó là mạch nguồn âm thầm nuôi dưỡng bản sắc cộng đồng qua bao thế hệ.

Viettel Media và Trung tâm Đo kiểm Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử hợp tác chiến lược

Viettel Media và Trung tâm Đo kiểm Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử hợp tác chiến lược

Sáng 28/8, tại Hà Nội, Trung tâm Đo kiểm phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử thuộc Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) và Công ty TNHH MTV Truyền thông Viettel (Viettel Media) tổ chức lễ ký kết hợp tác chiến lược, hướng tới nâng cao hiệu quả quản lý, phát triển và khai thác các nền tảng, dịch vụ nội dung số trong môi trường truyền thông hiện đại.